Η 10η Οκτωβρίου έχει καθιερωθεί ως Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας με σκοπό την ευαισθητοποίηση της κοινωνίας επί σχετικών θεμάτων. Στο πλαίσιο αυτό, το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού καλεί τις σχολικές μονάδες Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης της χώρας και τα ελληνικά σχολεία του εξωτερικού να υλοποιήσουν δράσεις (α) προαγωγής της κοινωνικής και συναισθηματικής ευεξίας των παιδιών και των εφήβων και (β) ευαισθητοποίησης των μελών της σχολικής κοινότητας επί της σημασίας της ψυχικής υγείας.
Η ψυχική υγεία είναι εξίσου σημαντική με τη σωματική. Από τα πρώτα κιόλας χρόνια, τα παιδιά μπορούν να μάθουν να αναγνωρίζουν τα συναισθήματά τους, να εκφράζονται με ασφάλεια και να αναπτύσσουν ενσυναίσθηση και αυτοπεποίθηση και ψυχική ανθεκτικότητα. Στο νηπιαγωγείο, μπορούμε να καλλιεργήσουμε αυτές τις δεξιότητες μέσα από διασκεδαστικές και δημιουργικές δραστηριότητες.
Οι δράσεις που ακολουθούν είναι ενδεικτικές. Η αναγνώριση και η διαχείριση των συναισθημάτων στο νηπιαγωγείο είναι μία διαδικασία- μία δράση που υλοποιείται σε όλη τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς , σε όλα τα θεματικά πεδία και σε όλες τις εκφάνσεις της καθημερινής μας κοινής ζωής στο σχολείο.
Φέτος, στο σχεδιασμό και την υλοποίηση δράσεων προαγωγής της ψυχικής υγείας των μαθητών και μαθητριών μας , οι νηπιαγωγοί συνεργαζόμαστε στενά με την ψυχολόγο του σχολείου μας, κ. Κική Θεοφυλακτίδου.
“Το τερατάκι των χρωμάτων” ήταν μόνο η αφορμή….
….για να μάθουμε να ξεμπερδεύουμε κι εμείς το κουβάρι των συναισθημάτων μας, και να μπορούμε να διαχειριζόμαστε με αποτελεσματικό τρόπο τα συναισθήματα που μας δυσκολεύουν, αλλά και να επιλύουμε τις συγκρούσεις μας με τρόπους που να μην πληγώνουν ούτε εμάς, ούτε τους άλλους.
Το τερατάκι των χρωμάτων νιώθει μπερδεμένο και η φίλη του το βοηθά να ξεχωρίσει και να ονομάσει τα συναισθήματά του. Για κάθε συναίσθημα υπάρχει ένα χρώμα: το κίτρινο για τη χαρά, το μπλε για τη λύπη, το πράσινο για την ηρεμία, το κόκκινο για τον θυμό, το μαύρο για τον φόβο και το ροζ για την αγάπη.
Τα παιδιά μίλησαν για τα συναισθήματά τους, πότε νιώθουν χαρά, λύπη, θυμό, κ.λ.π., και γιατί, μέσα από παιχνίδια έδειξαν με τις εκφράσεις του προσώπου τους και με τη στάση του σώματός τους τα συναισθήματά τους.
Ταξινόμηση εικόνων σύμφωνα με το συναίσθημα.
Διακρίνω τα χρώματα των συναισθημάτων. Πώς νιώθω σήμερα;
Τι νιώθω σήμερα και γιατί;
Σε καθημερινή βάση τα παιδιά, ως μέρος της ρουτίνας του νηπιαγωγείου, τοποθετούν το μανταλάκι με το όνομά τους στο συναίσθημα που νιώθουν “στο εδώ και τώρα” και αιτιολογούν την επιλογή τους. Στη διάρκεια της ημέρας, εφόσον το συναίσθημά τους αλλάξει, μεταφέρουν το μανταλάκι τους και αιτιολογούν και πάλι την επιλογή τους. Η διαδικασία αυτή τα βοηθά να έχουν επίγνωση των συναισθημάτων τους και το σημαντικότερο, να νιώθουν ασφαλή να τα εκφράσουν, και να τα μοιραστούν με την ομάδα, χωρίς άγχος και ενοχές.
Στα ίδια πλαίσια η ψυχολόγος του σχολείου μας επεξεργάστηκε το βιβλίο “Ο τροχός των συναισθημάτων” και το βιβλίο: ” Χαίρομαι…”.
Στα πλαίσια της επίλυσης συγκρούσεων δημιουργήσαμε τις καρέκλες της συζήτησης ή τις καρέκλες της επίλυσης των συγκρούσεων.
Οι «Καρέκλες Επίλυσης Συγκρούσεων» στο νηπιαγωγείο είναι μια βιωματική μέθοδος όπου τα παιδιά κάθονται σε δύο καρέκλες απέναντι η μία από την άλλη, για να «παίξουν» ή να δραματοποιήσουν ένα πρόβλημα ή διαφωνία που έχουν, επιτρέποντας στον έναν να μιλάει μόνο όποιος κάθεται «στο στόμα» (στην καρέκλα που υποδεικνύει την «ομιλία»), βοηθώντας τα έτσι να κατανοήσουν τις θέσεις των άλλων, να σκεφτούν λύσεις και να τις εφαρμόσουν, συχνά με τη βοήθεια της νηπιαγωγού ως διαμεσολαβητή.
Πώς λειτουργεί η μέθοδος:
Αναγνώριση του προβλήματος: Τα παιδιά παρουσιάζουν τη διαφωνία τους (π.χ., ποιος θα παίξει με ένα παιχνίδι).
Δραματοποίηση: Τοποθετούνται οι δύο καρέκλες. Ο ένας κάθεται στην καρέκλα του «ομιλητή» και μιλάει για τη δική του πλευρά, ενώ ο άλλος ακούει.
Εναλλαγή θέσεων: Όταν θέλει να μιλήσει ο άλλος, αλλάζουν θέσεις (ο «ομιλητής» γίνεται ακροατής και αντίστροφα), ώστε να δουν την κατάσταση από την πλευρά του άλλου.
Εύρεση λύσης: Με τη βοήθεια της νηπιαγωγού, τα παιδιά προτείνουν λύσεις (π.χ., «μια συγγνώμη είναι πολύτιμη», «παίζουμε μαζί»);.
Επισφράγιση συμφωνίας: Συχνά σφραγίζουν τη συμφωνία τους κάνοντας «κόλλα το» (σαν την παλάμη).
Οφέλη:
- Ενθαρρύνει την ενσυναίσθηση και την κατανόηση διαφορετικών οπτικών.
- Διδάσκει αποτελεσματικές δεξιότητες επικοινωνίας και διαπραγμάτευσης.
- Επιτρέπει στα παιδιά να επιλύουν μόνα τους πραγματικές συγκρούσεις με εποικοδομητικό τρόπο.
Γωνιά βιβλιοθήκης