Πολυετείς μελέτες σε δίδυμα έδειξαν ότι η προέλευση των περισσότερων ατομικών διαφορών σε δεξιότητες ικανότητας ανάγνωσης οφείλονται σε ποσοστό τουλάχιστον 50% σε γενετικές διαφορές. Αυτές οι γενετικές διαφορές μπορεί να βοηθούν ή να παρεμποδίζουν τη διαδικασία κάποιος να μάθει να διαβάζει και να γράφει. Επιπρόσθετα, διαπιστώθηκε υψηλός βαθμός συσχέτισης ανάμεσα στους γονείς και τους απογόνους στην ικανότητα διαβάσματος και γραψίματος. Ερευνητές από το King’s College του Λονδίνου (Genome-Wide Polygenic Scores Predict Reading Performance Throughout the School Years. Scientific Studies of Reading, 2017) έδειξαν ότι με τη χρήση ατομικής-ειδικής πολυγονιδιακής βαθμολογίας – που προκύπτει από την ανάλυση 20.000 παραλλαγών τού DNA – μπορεί να εξηγηθεί το 5% από τις διαφορές μεταξύ των επιδόσεων στην ανάγνωση των μαθητών ηλικίας 7, 12 και 14 ετών. Οι μαθητές με τις υψηλότερες (12,5%) και χαμηλότερες ατομικές πολυγονιδιακές βαθμολογίες διέφεραν περίπου κατά μια ολόκληρη διετία στην ικανότητά τους να διαβάζουν και να γράφουν.
Τα ευρήματα αυτά υπογραμμίζουν τη δυνατότητα χρήσης γενετικών αναλύσεων για να προβλεφτούν δυνατά ή αδύνατα σημεία σε μαθησιακές ικανότητες μαθητών. Σύμφωνα με τους συγγραφείς της μελέτης, τα αποτελέσματα της έρευνας τους σε 5.825 μαθητές θα μπορούσαν μελλοντικά να χρησιμοποιηθούν για τον έγκαιρο εντοπισμό και την αντιμετώπιση των αναγνωστικών δυσχερειών ενός μαθητού, αντί οι γονείς να περιμένουν έως ότου το παιδί τους παρουσιάσει αυτά τα προβλήματα στο σχολείο.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ. Οι συγγραφείς της μελέτης σημειώνουν ότι αν και το 5% μπορεί να φαίνεται σχετικά μικρό ποσοστό, αυτό είναι στατιστικά σημαντικό σε σύγκριση με άλλα αποτελέσματα που σχετίζονται με την ικανότητα ανάγνωσης. Για παράδειγμα, οι διαφορές μεταξύ των φύλων εξηγούν λιγότερο από το 1% των διαφορών μεταξύ μαθητών και μαθητριών στην ικανότητα ανάγνωσης.
του Κωνσταντίνου Τριανταφυλλίδη, Καθηγητή Γενετικής και Γενετικής του Ανθρώπου, ΑΠΘ