Δεκ 08
16
Τα ηφαίστεια υπεύθυνα για την εξαφάνιση των δεινοσαύρων
ΣΤΑΜΑΤΙΟΣ ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ | 16 Δεκεμβρίου, 2008 | Γράψτε σχόλιο
Τα νέα επιστημονικά στοιχεία αντικρούουν τους μέχρι τώρα ισχυρισμούς πως υπεύθυνη για την εξαφάνιση των δεινοσαύρων ήταν η πτώση αστεροειδών.
Εδώ και χρόνια υπάρχει μια επιστημονική διαμάχη αν ήταν η έξαρση της ηφαιστειακής δραστηριότητας ή η πτώση αστεροειδών από το διάστημα που προκάλεσε τη μαζική και γρήγορη εξαφάνιση των δεινοσαύρων πριν περίπου 65 εκατ. χρόνια, καθώς και την εξαφάνιση περίπου του 70% της ζωής του πλανήτη. Τώρα, νέα επιστημονικά στοιχεία έρχονται να γείρουν την πλάστιγγα υπέρ των ηφαιστείων.
Η πρώτη τεκμηριωμένη θεωρία για την εξαφάνιση των δεινοσαύρων από διαστημικούς βράχους εμφανίστηκε το 1980, από το φυσικό Λούις Ουόλτερ Αλβάρεζ, ο οποίος υποστήριξε ότι μόνο έτσι θα μπορούσε να εξηγηθεί η αφθονία του στοιχείου ιρίδιου που έχει ανευρεθεί στα γεωλογικά στρώματα της εποχής της μαζικής καταστροφής.
Αργότερα, ο γεωφυσικός Γκλεν Πένφιλντ, που έψαχνε για πετρέλαιο, ανακάλυψε τη δημιουργία του μεγάλου κρατήρα στη χερσόνησο Γιουκατάν του Μεξικού μετά από πτώση μετεωρίτη, η οποία υπολογίστηκε ότι συνέβη περίπου πριν 65 εκατ. χρόνια, δηλαδή την εποχή της εξαφάνισης των δεινοσαύρων.
Όμως οι πιο πρόσφατες επιστημονικές ενδείξεις συνηγορούν πλέον υπέρ της ηφαιστειακής δράσης. Σύμφωνα με ερευνητική ομάδα του πανεπιστημίου Πρίνστον των ΗΠΑ, υπό τη γεωλόγο Γκέρτα Κέλερ, που παρουσίασε τα νέα στοιχεία στην ετήσια συνδιάσκεψη της Αμερικανικής Γεωφυσικής Εταιρίας, σύμφωνα με την ηλεκτρονική υπηρεσία Live Science.
Μια σειρά από κολοσσιαίες εκρήξεις ηφαιστείων, στην περιοχή της σημερινής Ινδίας (Ντεκάν), πριν περίπου 63 έως 67 εκατ. χρόνια, διέσπειραν στην ατμόσφαιρα τεράστιες ποσότητες διοξειδίου του θείου, ενώ οι εναποθέσεις καυτής λάβας κάλυψαν μια τεράστια έκταση 1,5 εκατ. τετραγωνικών χιλιομέτρων στην επιφάνεια της Γης.
Τόσο μια πτώση μεγάλου μετεωρίτη όσο και οι εκρήξεις των ηφαιστείων θα μπορούσαν να έχουν διασπείρει στην ατμόσφαιρα μεγάλες ποσότητες διοξειδίου του θείου, σκόνης και άλλων αερίων που θα οδήγησαν στην αλλαγή του κλίματος, στην απότομη ψύχρανση του κλίματος και στην όξινη βροχή.
Ορισμένοι επιστήμονες πιστεύουν μάλιστα ότι υπήρξε ένας συνδυασμός γεγονότων, με την πτώση του μετεωρίτη να αποτελεί το τελευταίο καρφί στο φέρετρο των δεινοσαύρων, που ήδη είχαν προετοιμάσει οι ηφαιστειακές εκρήξεις.
Όμως η Κέλερ και οι συνεργάτες της μελέτησαν επισταμένως τα γεωλογικά αρχεία της Ινδίας, του Τέξας και του Μεξικού και, όπως υποστηρίζουν, βρήκαν ότι η δημιουργία του κρατήρα του Γιουκατάν συνέβη περίπου 300.000 χρόνια νωρίτερα από την εκτιμώμενη εποχή της μαζικής καταστροφής και συνεπώς δεν είχε επίπτωση στο τότε ζωικό βασίλειο. Σύμφωνα με την Κέλερ, «στην πραγματικότητα καμία εξαφάνιση δεν σχετίζεται με την πτώση του μετεωρίτη».
Αντίθετα, τα νέα γεωλογικά στοιχεία δείχνουν ότι η ηφαιστειακή διέγερση συνέβη ακριβώς πριν τη μαζική εξαφάνιση των ειδών, σύμφωνα με τον γεωφυσικό Βενσέν Κουρτιγιό του πανεπιστημίου του Παρισιού, ο οποίος συμφωνεί με την ανάλυση της Κέλερ. Μετά την πρώτη σειρά ηφαιστειακών εκρήξεων, μόνο λίγα είδη απέμειναν στον πλανήτη, οι δύο επόμενες φάσεις ηφαιστειακής δραστηριότητας απέτρεψαν την επανάκαμψη της ζωής, ενώ η τέταρτη ηφαιστειακή φάση συνέβη όταν πια η εξαφάνιση ήταν πλήρης και οριστική, σύμφωνα με την ομάδα του Πρίνστον.
Ο Κουρτιγιό συνέκρινε τις ποσότητες διοξειδίου του θείου που εκλύθηκαν στην ατμόσφαιρα τόσο από την πτώση του μετεωρίτη στο Γιουκατάν όσο και από τα ηφαίστεια και κατέληξε ότι στην περίπτωση των ηφαιστείων η έκλυση ήταν κατά πολύ μεγαλύτερη.
Όπως ανέφερε σε συνέντευξη Τύπου, μαζί με την Κέλερ, όπου παρουσιάσθηκαν τα νέα στοιχεία, στην κατακλυσμική έκρηξη του ηφαιστείου Πινατούμπο των Φιλιππίνων το 1991, η οποία ψύχρανε το κλίμα της Γης για αρκετά χρόνια μετά, εκπέμφθηκαν στην ατμόσφαιρα 0,017 δισ. τόνοι διοξειδίου του θείου, κατά τη δημιουργία του κρατήρα του Γιουκατάν εκλύθηκαν μεταξύ 50 και 500 δισ. τόνων, ενώ από την ηφαιστειακή δραστηριότητα 10.000 δισ. τόνοι.
Μετά από όλα αυτά, σύμφωνα με την Κέλερ και τον Κουρτιγιό, τα ηφαίστεια είναι πλέον οι κύριοι ύποπτοι -και όχι οι αστεροειδείς- για την εξαφάνιση των δεινοσαύρων. Όπως είπαν, μέχρι σήμερα είχαν υπερεκτιμηθεί οι επιπτώσεις από την πτώση μετεωρίτη και, αντίστοιχα, είχαν υποεκτιμηθεί οι επιπτώσεις της ηφαιστειακής δραστηριότητας.
Ανακτήθηκε από τον ιστότοπο: http://portal.kathimerini.gr
Σχετικός δεσμός:http://portal.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_kathciv_1_16/12/2008_260421
Αφήστε μια απάντηση
Για να σχολιάσετε πρέπει να συνδεθείτε.