Νοέ 08
25
Αλκοόλ: Το «νόμιμο» ναρκωτικό
ΣΤΑΜΑΤΙΟΣ ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ | 25 Νοεμβρίου, 2008 | Γράψτε σχόλιο
Κατά 51% έχει αυξηθεί η κατανάλωση αλκοόλ στην Ελλάδα. Πολλοί είναι αυτοί που στην ηλικία των 11 έχουν μεθύσει έστω και μία φορά, ενώ η κατάχρηση του αλκοόλ φέρεται ως αιτία για έναν στους δέκα θανάτους. Το κράτος παρουσιάζει αδιαφορία, καθώς λείπει συγκροτημένη πολιτική πρόληψης και αντιμετώπισης του αλκοολισμού.
«Δεν μπορώ να το πιστέψω αυτό που μου συνέβη. Πρέπει να πιω, θέλω να πιω». Η μοναξιά, η θλίψη, μία δύσκολη στιγμή, ψυχολογικοί λόγοι φέρνουν το ποτό κοντά. Ο άνθρωπος μπλέκεται στα δίχτυα του αλκοόλ και ενώ σταδιακά γίνεται ο καλύτερος φίλος του, αδιόρατα τον φθείρει, τον καταστρέφει και τον οδηγεί στον θάνατο. Στην αρχή είναι ωραία, μετά όμως η μάχη μεταξύ ζωής και θανάτου είναι αμφίρροπη.
“Μετά από 11 χρόνια ξέφρενου ποτού άρχισα να βλέπω διαφορές στις συμπεριφορές της οικογένειάς μου. Η γυναίκα μου και τα παιδιά με κοιτούσαν περίεργα. Ένιωθα ξένος στο σπίτι μου». Αυτή είναι η μαρτυρία ενός εξαρτημένου αλκοολικού που υπέφερε αλλά τελικά κατόρθωσε να απεξαρτηθεί. Το αλκοόλ είναι ένας ύπουλος φίλος που όμως δρα αυτοκαταστροφικά και συχνά «δημιουργεί αυτοκτονικές τάσεις», σημειώνει ο δρ. Γεώργιος Μουσάς, Επίκουρος καθηγητής Ψυχιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών. «Στην αρχή όλα είναι καλά. Μετά ξεκινά η κόλαση και ο «φίλος» γίνεται ένας αδίστακτος εχθρός.», επισημαίνει η κ. Ξανθογιώργου, η οποία έχει υπάρξει εξαρτημένη από τον αλκοολισμό για χρόνια και σήμερα είναι υπεύθυνη της μη κυβερνητικής οργάνωσης Νηφάλιοι.
10η θέση για την Ελλάδα στην κατανάλωση αλκοόλ στην Ευρώπη
  |
H Ευρώπη που αντιπροσωπεύει το 1/8 του πληθυσμού της γης καταναλώνει τη μισή ποσότητα αλκοόλ από αυτή που καταναλώνει ολόκληρος ο πλανήτης και κατέχει την πρώτη θέση στην κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών στον κόσμο, καθώς και στα ποσοστά που αφορούν σε προβλήματα υγείας που προέρχονται από τη χρήση αλκοόλ. Αξίζει να σημειωθεί, ότι περίπου 84 εκατομμύρια υποφέρουν από τις επιπτώσεις της κατάχρησης ενώ 40 εκατομμύρια από αυτούς είναι αλκοολικοί ή εξαρτημένοι από το αλκοόλ.
Χρόνο με το χρόνο αυξάνεται η κατανάλωση αλκοόλ και στην Ελλάδα. Μάλιστα, η Ελλάδα βρίσκεται στη 18η θέση μεγαλύτερης κατανάλωσης αλκοόλ μεταξύ 50 χωρών, ενώ στην Ευρώπη στη 10η. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας το ποσοστό εβδομαδιαίας κατανάλωσης στην Ουαλία ανέρχεται στο 50%, στη Δανία στο 43%, στην Ελλάδα στο υψηλό 42% και στην Αγγλία φτάνει το 40%.
Τα τελευταία 30 χρόνια η κατανάλωση αλκοόλ σε λίτρα καθαρής αλκοόλης έχει αυξηθεί κατά 51% στη χώρα μας, ενώ την ίδια χρονική περίοδο η κατανάλωση έχει μειωθεί κατά 14% στην Ισπανία, 35% στη Γαλλία και 45% στην Ιταλία. Επίσης, στην Ελλάδα αναλογικά με τον πληθυσμό της Γερμανίας εκτιμάται ότι 880.000 Έλληνες ανήκουν στην ομάδα των εξαρτημένων από το αλκοόλ ενώ με τον ίδιο τρόπο υπολογισμού, οι προβληματικοί πότες στην Ελλάδα είναι 1.200.000, σύμφωνα με στοιχεία των Νηφάλιων.
Συγκεκριμένα, το 2000, το 35% των αλκοολικών στη χώρα μας ήταν γυναίκες, ενώ το 1966 ήταν μόλις το 8%. Επιπλέον, ποσοστό ύψους 17% με 25% των εγκύων καταναλώνουν αλκοόλ, γεγονός που μπορεί να προκαλέσει αποβολή, σύμφωνα με το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας και Κλινικής Αριστείας, NICE ή ακόμα να προκαλέσει σοβαρές ασθένειες στο έμβρυο. Ένας ακόμη μύθος που καταρρίπτεται είναι ότι ο αλκοολισμός δεν συνδέεται με την ανεργία, καθώς 50% με 70% ανδρών και γυναικών που αντιμετωπίζουν πρόβλημα εξάρτισης ή κατάχρησης έχουν σταθερή απασχόληση ενώ μόλις το 15% με 30% εξ’ αυτών είναι άνεργοι.
Έρευνα που διεξήχθη κατά τους μήνες Οκτώβριο – Νοέμβριο το 2001 σε 31 μπαρ της Αθήνας από το Κέντρο Αντιμετώπισης Προβλημάτων Σχέσεων και Σεξουαλικότητας έδειξε ότι περισσότεροι από τους μισούς ερωτηθέντες, δηλαδή το 55% αυτών, πηγαίνουν σε μπαρ τουλάχιστον 2 φορές την εβδομάδα, το 43% δύο με τέσσερις φορές εβδομαδιαίως, ενώ σχεδόν καθημερινά δήλωσαν ότι πηγαίνουν στα μπαρ το 12%. Παράλληλα σύμφωνα με την έρευνα, το 42% προτιμά να πίνει αλκοόλ πριν κάνει σεξ. Σημειώνεται ότι ρωτήθηκαν 1000 άτομα ηλικίας 18 έως 58 ετών με το 75% των ερωτηθέντων να βρίσκονται κάτω των 35 ετών.
Από διάφορες κατά καιρούς έρευνες σύμφωνα με το Σύνδεσμο Ελληνικών Αποσταγμάτων και Οινοπνευματωδών Ποτών (Σ.Ε.Α.Ο.Π) προέκυψε ότι κάθε Έλληνας πίνει κάθε χρόνο 56,3 λίτρα οινοπνεύματος υψηλής περιεκτικότητας, όπως ουίσκι, βότκα, ούζο κ.α., γύρω στα 35 λίτρα κρασί και 40 λίτρα μπίρα.
 |
Πρωτιά για το ουίσκι στην Ελλάδα
Πρώτο στις προτιμήσεις των Ελλήνων είναι το ουίσκι με μερίδιο 36,6% ενώ ακολουθεί το ούζο με μεγάλη διαφορά, στην παρασκευή του οποίου η ελληνική ποτοποιία στηρίζεται κατά 50%. Σημαντική ένδειξη για την αλλαγή του τρόπου με τον οποίο πίνουν οι Έλληνες είναι ότι το 1981 η κατανάλωση του ουίσκι κατείχε την τρίτη θέση με 5.400.000 λίτρα. Έπειτα έρχονταν τα μπράντυ και τα κονιάκ. Το 2001 η κατανάλωση ουίσκι ανήλθε στα 23.274.000 λίτρα ή 2,32 λίτρα το άτομο, ενώ η κατανάλωση του ούζου μειώθηκε στα 10.350.000 λίτρα ή 1,035 λίτρα το άτομο.
Οι νέοι πίνουν όλο και περισσότερο
Την τελευταία πενταετία στην Ελλάδα η συχνότητα κατανάλωσης οινοπνευματωδών ποτών στις ηλικίες 18 έως 25 ετών, αυξήθηκε από 27,8% στο 35,6%. Μάλιστα, ένα ποσοστό 10-15% των αλκοολικών είναι ανήλικοι, σύμφωνα με Πανελλήνια Έρευνα στο Μαθητικό Πληθυσμό ESPAD το 2003.
Ειδικότερα, οκτώ λίτρα καθαρής αλκοόλης αντιστοιχούν το χρόνο σε κάθε Έλληνα 15 ετών και άνω, που σημαίνει πως κάθε άτομο πίνει 82 φιάλες κρασιού των 750 ml ή 320 φιάλες μπύρας των 500 ml ή 26,6 φιάλες των 750 ml ουίσκι ή άλλου υψηλής περιεκτικότητας ποτού, σύμφωνα με στοιχεία την Γενική Γραμματεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας της Ελλάδος (Ε.Σ.Υ.Ε.).
Σύμφωνα με έρευνα μεταξύ 317 μαθητών των Τσούγκα et al του Εργαστηρίου Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας, Τμήμα Ιατρικής του Α.Π.Θ. μόνον 15,7% των νέων αναγνωρίζουν το οινόπνευμα ως εξαρτητική ουσία – «ναρκωτικό».
Τρεις στους 10 εφήβους (32%) θεωρούν «αθώα» την κατανάλωση ενός έως δύο ποτών κάθε ημέρα ενώ το ίδιο ποσοστό συνηθίζει να καταναλώνει οινοπνευματώδη ποτά έξι φορές μηνιαίως. Το 13,2% δηλώνει ότι πίνει πέντε ή και περισσότερα ποτά τουλάχιστον τρεις φορές τον μήνα ενώ το 8,3% καταναλώνει την ίδια ποσότητα καθημερινά.
Όπως προκύπτει από έρευνα του Πολεμικού Ναυτικού για την τετραετία 1998 με 2002 σε νεοσύλλεκτους, ο συνολικός αριθμός χρηστών αλκοόλ και ναρκωτικών πλησιάζει το ήμισυ των νεοσύλλεκτων, ενώ το ποσοστό των συστηματικών χρηστών πλησιάζει το 1/8 όλων των νεοσύλλεκτων. Συνεπώς, ένας στους δύο νέους βρίσκεται σε πρόβλημα ήδη πριν την κατάταξή του.
Συνάμα, υπολογίζεται ότι ένας στους έξι είναι ο αυριανός αλκοολικός σε δείγμα 8.407 νεοσύλλεκτων. Επίσης, στην έρευνα διαπιστώθηκε ότι οι χρήστες παρουσιάζουν συχνότερα παθολογικές τιμές άγχους και κατάθλιψης σε σχέση με τους μη χρήστες. Η ίδια κατάσταση εμφανίζεται και στους υπαξιωματικούς.
 |
Στην Ελλάδα, τα αγόρια αρχίζουν να πίνουν από 12 ετών και τα κορίτσια έναν χρόνο αργότερα
Το 34% των εφήβων δηλώνουν ότι έχουν μεθύσει τουλάχιστον 3 φορές στη ζωή τους ενώ το 16% τρεις φορές τον τελευταίο μήνα. Το ποσοστό των μαθητών που δηλώνουν στην έρευνα ότι ήπιαν πάνω από 40 φορές τις τελευταίες 40 ημέρες είναι 4,2% και έχει υπερδιπλασιαστεί κατά τη διάρκεια της τελευταίας πενταετίας.
Ένας στους τρεις εφήβους το μήνα καταναλώνει πέντε ποτά τουλάχιστον δυο φορές, που αντιστοιχεί σε ποσοστό της τάξεως του 28,3%.
Ένα πολύ σημαντικό στοιχείο που καταδεικνύει μελέτη του Ε.Κ.ΤΕ.Π.Ν (Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης και Πληροφόρησης για τα Ναρκωτικά που ασχολείται και με το αλκοόλ) το 2006 είναι το γεγονός ότι μεγάλη πλειοψηφία των εφήβων, ποσοστό της τάξεως του 65,4%, καταναλώνει αλκοολούχα σε χώρους, όπου σύμφωνα με το νόμο απαγορεύεται η κατανάλωσή τους από άτομα ηλικίας κάτω των 17 ετών. Το ποσοστό αυτό ανεβαίνει ακόμα περισσότερο, αν προστεθεί σε αυτό και το 4,6% των εφήβων που αναφέρουν ότι καταναλώνουν αλκοολούχα σε εστιατόρια και ταβέρνες.
Η πλειοψηφία των Ελλήνων μαθητών στην ηλικία των 11 ετών έχουν όχι απλώς δοκιμάσει οινοπνευματώδη ποτά σε ποσοστό 69%, αλλά πίνουν συστηματικά μπίρα το 17% και το 14% κρασί μια φορά τον μήνα, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. Όπως προκύπτει από πανευρωπαϊκή στατιστική μελέτη, το 10% των 11χρονων και το 21% των 15 χρονων ομολογούν πως έχουν μεθύσει μία φορά.
Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του Ε.Κ.ΤΕ.Π.Ν. για το 2004 η κατανάλωση οινοπνευματωδών από τους μαθητές εμφανίζεται αυξημένη την τελευταία πενταετία. Τα στοιχεία επιδημιολογικής έρευνας του Ε.Π.Ι.Ψ.Υ. δείχνουν ότι το 28,2 % των μαθητών το 2003 -σε σύγκριση με 24,8 % το 1988- ανέφεραν συχνότητα κατανάλωσης έξι ή και περισσότερες φορές κατά τον προηγούμενο μήνα της έρευνας. Αυξητική τάση εμφανίζουν και τα αυτοαναφερόμενα περιστατικά μέθης. Παρόλα αυτά, θετικό είναι ότι αυξάνεται -σε σχέση με το 1988- το ποσοστό τον μαθητών που θεωρούν τη χρήση οινοπνεύματος επικίνδυνη.
Χαρακτηριστικό της έντασης του προβλήματος του αλκοολισμού στη χώρα μας, είναι το γεγονός ότι ένας στους δέκα θανάτους οφείλεται στο αλκοόλ, εκτός των τροχαίων που φτάνουν στο 15,2% για το πρώτο τρίμηνο του 2008.
Το κράτος απουσιάζει οικονομικά
|
|
|
Ο κ. Α. Πάριος, υπεύθυνος του προγράμματος του ΚΕΘΕΑ ΑΛΦΑ (Κέντρο Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων), επεσήμανε την έλλειψη της κρατικής βοήθειας, καθώς «υπάρχουν ιδέες και προτάσεις, τις οποίες έχει αποδεχθεί το υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, αλλά δεν τις έχει υλοποιήσει». Η κρατική επιδότηση για τα 27 προγράμματα και τις μονάδες του ΚΕΘΕΑ στη χώρα φτάνει περίπου 28.000.000 ευρώ ετησίως -ποσό που δεν επαρκεί για όλα-. Το ΚΕΘΕΑ ΑΛΦΑ στο Μετς της Αττικής είναι το μόνο που ασχολείται με την απεξάρτηση από τον αλκοολισμό στην Ελλάδα, καθώς τα υπόλοιπα αφορούν στην τοξικοεξάρτηση. Αν και έχει ζητηθεί από τον κ. Πάριο αύξηση των μονάδων απεξάρτησης από τον αλκοολισμό, το υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης φαίνεται πως ακολουθεί πολιτική ρητορείας. «Υπάρχουν ιδέες στο Εθνικό Σχέδιο Δράσης, οι οποίες όμως δεν έγιναν πράξη», υποστήριξε ο κ. Πάριος.
Παράλληλα, παρουσιάζονται σημαντικές ελλείψεις επιστημονικού προσωπικού. «Έχουν καθυστερήσει να ψηφιστούν νομοσχέδια, με αποτέλεσμα να συρρικνώνεται η ανάπτυξη των ΚΕΘΕΑ. Έχουν μείνει όλα στα χαρτιά. Από το 2007 εκκρεμεί η πρόληψη επιστημονικού προσωπικού που μας έχουν υποσχεθεί», κατήγγειλε ο κ. Πάριος. Αξίζει να σημειωθεί ότι και ο δρ., Μουσάς ανέφερε ότι «δεν υπάρχουν οργανωμένα κρατικά προγράμματα προς αντιμετώπιση του αλκοολισμού, καθώς όλα βαδίζουν με αργούς ρυθμούς, ενώ η πολιτεία δεν έχει αντιληφθεί τη σοβαρότητα του προβήματος». Μάλιστα, τα κρατικά εξειδικευμένα κέντρα θεραπείας των αλκοολικών είναι μόλις πέντε με συνολική χωρητικότητα ούτε 200 κλινών.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το Ε.Κ.ΤΕ.Π.Ν βρέθηκε μπροστά σε σοβαρό οικονομικό πρόβλημα, διότι το κράτος δεν μπόρεσε να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του. Αναγκάστηκε να παραμείνει κλειστό για έξι μήνες, εξαιτίας της έλλειψης κρατικής χρηματοδότησης. Επαναλειτούργησε στις 23 Ιουνίου υπό δύσκολες συνθήκες, καθώς η επιδότηση για το 2008 παραμένει μία υπόσχεση. Σύμφωνα με πληροφορίες και σε αυτό το κέντρο η έλλειψη προσωπικού δυσχεραίνει τη πρόληψη και την αντιμετώπιση του αλκοολισμού. Δεν πρέπει να παραληφθεί ότι στο τμήμα ναρκωτικών και αλκοολισμού του υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, εργάζεται μόνο μία υπεύθυνη, η κ. Λιονάκη. Η πρόσληψη προσωπικού και η αύξηση της χρηματοδότησης για τα τμήματα του αλκοολισμού είναι αναγκαία. Οι υποσχέσεις πρέπει, επιτέλους, να γίνουν έργο, εφόσον πολιτικοί αναφέρονται συχνά στον όρο «κοινωνική μέριμνα».
Ανακτήθηκε από τον ιστότοπο: http://www.kathimerini.gr
Σχετικός δεσμός: http://portal.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_kathextra_1_08/09/2008_247268
Αφήστε μια απάντηση
Για να σχολιάσετε πρέπει να συνδεθείτε.