ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ
ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΑΙ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΩ – ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΣΗ & ΕΥΘΥΝΗ
3. Συμπερίληψη: Αλληλοσεβασμός, Διαφορετικότητα. Τίτλος: «Νηπίων Παιδεία: το πρώτο βήμα στη δημοκρατία»
1ο Εργαστήριο: “Ας γνωριστούμε παίζοντας”
Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα:
• ενίσχυση της ομαδικής συνοχής και της
αυτοεκτίμησης
• προώθηση της συνεργασίας και της
δημιουργικής συνύπαρξης.
Το Εργαστήριο μας ξεκινάει με παιχνίδια ενεργοποίησης – δέσιμο της ομάδας.
Με τη συνοδεία κατάλληλης μουσικής τα παιδιά περπατούν στο χώρο, σφίγγουν το
δεξί χέρι κάποιου άλλου παιδιού που συναντούν λέγοντας το όνομά τους και
έπειτα κρατώντας το δεξί χέρι σφιγμένο,
σφίγγουν με κάποιον άλλο το αριστερό χέρι και συστήνονται. Για τη διευκόλυνση των παιδιών βάζουμε στο δεξί χέρι ένα κόκκινο βραχιολακι ώστε να τους είναι πιο εύκολο να ξεχωρίσουν τη δεξιά από την αριστερή πλευρά τους. Στη συνέχεια περπατούν στο χώρο ελεύθερα με διάφορους τρόπους όπως σαν να φοράνε τακούνια, σαν να είναι γέροι, σαν να τα τραβάει κάποιος, σαν να κουβαλάνε βαριές τσάντες κλπ.
Στην επόμενη δραστηριότητα τα παιδιά με χάρτινα πιάτα φτιάχνουν ένα λουλούδι με τη
φωτογραφία και το όνομα τους στο κέντρο. Ζωγραφίζουν το αγαπημένο τους παιχνίδι και το αγαπημένο τους φαγητό στα πέταλα του λουλουδιού. Με τα λουλούδια αυτά δημιουργούμε μια γιρλάντα από λουλούδια και διακοσμούμε την τάξη μας.
2ο Εργαστήριο: “Όλοι έχουμε θέση σε αυτή την τάξη του νηπιαγωγείου”
Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα:
• ανάπτυξη σεβασμού για τους άλλους
• επίλυση προβλημάτων συνεργατικά και
δημιουργικά.
• ανάπτυξη κριτικής σκέψης.
• αναγνώριση προκαταλήψεων και
αδικιών και τρόπων αντίδρασης
• καλλιέργεια της ενσυναίσθησης και
κατανόηση της διαφορετικότητας
• ευαισθητοποίηση σε θέματα που
άπτονται των ανθρώπινων σχέσεων με
στόχο τη διαμόρφωση ανθρωπιστικής
συνείδησης
• έκφραση των συναισθημάτων τους
τρόπο άμεσο, κατανοητό.
Στο 2ο Εργαστήριο δεχόμαστε την επίσκεψη της Χαράς (persona της τάξης) την οποία έχουμε γνωρίσει σε προηγούμενη δραστηριότητα. Η Χαρά μας επισκέπτεται
γιατί χρειάζεται τη βοήθεια μας. Ο αδερφός της πάει σε άλλο σχολείο όπου εκεί τα παιδιά τον κοροϊδεύουν γιατί φοράει γυαλιά και μιλάει ψευδά.
Συζητάμε για τα συναισθήματα που μπορεί να νιώθει το παιδί και τι θα κάναμε εμείς αν είμαστε στη θέση του, αν τα ίδια έχουν αισθανθεί μόνα και διαφορετικά, προτρέπουμε να προτείνουν λύσεις
– να το πούμε στη μαμά, το μπαμπά
– να το πούμε στην κυρία
– να πούμε ότι δεν είναι σωστό να κοροϊδεύεις
– να πούμε σταματά κλπ
Παρουσιάζουμε την κοινωνική ιστορία “Τι κάνω για να νιώσω καλά;” για τη διαχείριση των συναισθημάτων.
Με αφορμή αυτή παίζουμε παιχνίδια ρόλων δραματοποιωντας τις προτάσεις των παιδιών.
Αφηγούμαστε διάφορες καθημερινές καταστάσεις και τα παιδιά επιλέγουν μέσα από πίνακα διπλής εισόδου που έχουμε δημιουργήσει τρόπους επίλυσης.
Στη συνέχεια τον τρόπο που επιλέγουν για να ηρεμήσουν όταν είναι αναστατωμένα τον ζωγραφίζουν.
3ο Εργαστήριο: «Εσύ και εγώ μαζί»
Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα:
• να ερμηνεύουν και να αναδεικνύουν τα οφέλη της διαφορετικότητας.
• να διαχειρίζονται συγκρουσιακές καταστάσεις
Παρακολουθούμε το παραμύθι «Σοφία, η αγελαδίτσα τραγουδίστρια», μέσα απο το οποίο θίγονται διάφορα θέματα όπως αυτό της ταυτότητας και του αυτοπροσδιορισμού, της ένταξης σε ομάδες, το ζήτημα της αποδοχής, της απόρριψης, της διαφορετικότητας.
Τα παιδιά βλέπουν την ιστορία μέχρι ενός σημείου.
Προβληματίζονται, αναρωτιούνται ποια συναισθήματα να ένιωσε η αγελαδιτσα και έπειτα αφού χωριστούν σε ομάδες συνεχίζουν το παραμύθι δίνοντας τη δική τους συνέχεια.
Οι ομάδες παρουσιάζουν στην ολομέλεια.
Κάθε παιδί δίνει τη δική του συνέχεια και ατομικά.
Στη συνέχεια με αφορμή τα συναισθήματα που βίωσε η αγελαδιτσα, αναγνωρίζουμε τα συναισθήματα μέσα από πίνακα αναφοράς.
Κάνουμε αντιστοίχηση το όνομα κάθε συναισθήματος με τη λέξη.
Διαλέγουμε ο καθένας ένα συναίσθημα και το αναπαριστούμε.
Ποια συναισθήματα ένιωσε η Σοφία (διαδοχικά)από την αρχή μέχρι το τέλος του παραμυθιού;
Φτιάχνουμε το θερμόμετρο των συναισθημάτων της Σόφιας.
Δημιουργούμε ένα πύργο με τουβλάκια όσα είναι και τα παιδιά της τάξης. Σε κάθε τουβλάκι κολλάμε χαρτάκι με το αρχικό μας γράμμα που έχουμε γράψει προηγουμένως. Τα παιδιά καλούνται να αφαιρέσουν από τον αυτοσχέδιο πύργο το τουβλάκι με το αρχικό τους χωρίς να πέσει ο πύργος.
4ο Εργαστήριο: «Ο εαυτός μου…»
Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα:
• να αναπτύξουν ενσυναίσθηση σε ζητήματα διαφορετικότητας και ποικιλομορφίας, να αναγνωρίζουν στερεότυπα και προκαταλήψεις.
Ομαδικό παιχνίδι: «Ο κατάσκοπος».
Με τη συνοδεία μουσικής περπατάμε σαν κατάσκοποι και παρατηρούμε «κατασκοπικά» τον/την διπλανό/ή μας και εντοπίζουμε ομοιότητες και διαφορές ως προς τα εξωτερικά μας χαρακτηριστικά.
Ακολουθεί συζήτηση στην παρεούλα και παιχνίδι ερωτήσεων.
Να σηκωθεί όρθιος όποιος έχει ξανθά/καστανά μαλλιά,
φοράει παντόφλες/παπούτσια,
έχει πάνω του ροζ/κόκκινο χρώμα,
όποιος τρώει τα μακαρόνια,
όποιος τρώει πολλά φρούτα κα.
Με αυτό τον τρόπο τα παιδιά ανακαλύπτουν τις ομοιότητες και τις διαφορές τους.
Κατασκευή «ο εαυτός μου»
Τα παιδιά σε σχεδιασμένο περίγραμμα ζωγραφίζουν στοιχεία του εαυτού τους (μάτια, μύτη, στόμα, μαλλιά, ρούχα κλπ) και οι συμμαθητές τους μιλούν για τα δυνατά σημεία του κάθε παιδιού. Δημιουργούμε ένα πίνακα κολάζ με τις φιγούρες όλων και τα δυνατά σημεία του κάθε παιδιού. Δίνουμε αντίστοιχο φύλλο εργασίας.
Στη συνέχεια ζητείται από κάθε παιδί, το ίδιο να σκεφτεί και να πει στην ολομέλεια σε τι είναι πολύ καλός – ποιο είναι το δυνατό του σημείο. Οι απαντήσεις καταγράφονται.
Είμαι μοναδικός/η γιατί …
– δίνω φιλάκια στη μαμά και η μαμά γελάει (Δήμητρα)
– κάνω τα πάντα του ημερολογίου σωστά (Παναγιωτης Χ.)
-δίνω φιλάκι στο χέρι τη μαμά και την κάνω αγκαλιά (Ελεαννα)
– ξέρω να παίζω ποδόσφαιρο (Αθηνά)
– ξέρω να παίζω μπάσκετ (Ελένη)
– να παίζω με το τρακτέρ (Στρατονικος)
– ξέρω να χοροπηδάω (Βάσω)
– ξέρω να χοροπηδάω σαν τη Βάσω (Σοφία)
– ξέρω να μαζεύω τα παιχνίδια και η μαμά μου λέει μπράβο (Νοελια)
– ξέρω να κάνω ποδήλατο (Καμίλα)
– κάνω αυτοκίνητα (Παναγιώτης Τσ.)
– ξέρω να χοροπηδάω (Χριστίνα)
Ζωγραφίζουμε τις απαντήσεις μας
Έπειτα σε ανοιχτού τύπου φύλλο εργασίας ζωγραφίζουμε τον εαυτό μας.
5ο Εργαστήριο: “…και οι άλλοι”
Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα:
• να αναπτύξουν δεξιότητες συνεργασίας και
αλληλεγγύης.
• να συνδέουν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν λιγότερο προνομιούχα άτομα με επίκαιρα προβλήματα της κοινωνίας, όπως η έλλειψη στέγης και η αδυναμία πρόσβασης σε δημόσιους χώρους.
• να αναγνωρίζουν τον αποκλεισμό και τις
διακρίσεις.
•να εξοικειώνονται με διαφορετικά φυσικά και χαρακτηριστικά
•διαχειρίζονται συγκρουσιακές καταστάσεις.
Παρακολουθούμε σε βίντεο το παιδικό παραμύθι «Η εχθρόπιτα» του Ντέρεκ Μάνσον.
Η “εχθρό-πιτα” μας δίνει ένα «γλυκό» μάθημα για το πώς μπορούμε να αντιμετωπίζουμε τις συγκρούσεις μας με τους άλλους και τι υπέροχη «γεύση» έχει η φιλία.
Αφού επεξεργαστούμε προφορικά την ιστορία, έπειτα σε ζευγάρια καταγράφουμε μέσω της ζωγραφικής τις προτάσεις μας για να επιλύσουμε τις όποιες διαφορές μας με τα άλλα παιδιά. Τις παρουσιάζουμε στην ολομέλεια.
Δημιουργούμε εννοιολογικό χάρτη με τους τρόπους επίλυσης των διαφορών/συγκρούσεων με βάση τις προτάσεις που διατυπώθηκαν.
Διαβάζουμε το ποίημα “Σου δείχνω την αγάπη μου” της Αριάδνης Ευαγγελοπούλου, το οποίο μιλάει για τη φιλία και έπειτα ζωγραφίζουμε κι εμείς τους φίλους μας και πως περνάμε μαζί τους στο νηπιαγωγείο.
Η κουρτίνα της αγάπης.
Ζωγραφίζουμε και φτιάχνουμε ατομικά καρδιές με μηνύματα αγάπης για τους φίλους μας, τις οποίες ενώνουμε για να δημιουργήσουμε την κουρτίνα της αγάπης.
« Η πίτα της φιλίας»
Σε ομάδες αποφασίζουμε τα συστατικά που θα θέλαμε να περιέχει η συνταγή της δικής μας πίτας της φιλίας. Στην ολομέλεια παρουσιάζονται οι προτάσεις από τις ομάδες. Στη συνέχεια φτιάχνουμε ομαδικά την συνταγής της φιλίας με τα υλικά που συναποφασίστηκαν.
Με χαρά δεχόμαστε την επίσκεψη της μαμάς του Παναγιώτη που μας βοηθάει να παρασκευάσουμε και να γευτούμε μια ωραία μηλόπιτα!!!
6ο Εργαστήριο: «Η ταυτότητά μου»
Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα:
•Κατανόηση του χαρακτήρα της ταυτότητας του κάθε ανθρώπου.
•Εξοικείωση με διαφορετικά φυσικά και φυλετικά γνωρίσματα.
Αφηγούμαστε το παραμύθι :« Έλμερ, ο παρδαλός ελέφαντας». Ακολουθεί συζήτηση και προβληματισμός.
Παρακολουθούμε τον Έλμερ και στο μάθημα των αγγλικών και έπειτα παίζουμε μουσικό κινητικό παιχνίδι με τους ήρωες της ιστορίας.
Χωριζόμαστε σε τρεις ομάδες των 3-4 παιδιών και χρωματίζουμε τον δικό μας ξεχωριστό Έλμερ μέσω κώδικα (pixel art) σε χαρτί Α3 παίρνοντας ταυτόχρονα μέρος στην Εβδομάδα Κώδικα (code week) 2025. Ο κώδικας κάθε ομάδας είναι διαφορετικός. Διαφορετικός είναι και ο βαθμός δυσκολίας.
Επειδή μας άρεσε πολύ το αποτέλεσμα χρωματίζουμε τον Έλμερ και σε ατομικό φύλλο εργασίας και με όποιο βαθμό δυσκολίας επιθυμεί ο/η καθένας/μια.
«Όλοι είμαστε διαφορετικοί»
Μοιραζόμαστε φωτογραφίες ανθρώπων
από: α) διαφορετικές ηλικιακές ομάδες, β)
διαφορετικές εθνικές φυλετικές ομάδες,
γ) διαφορετική ενδυμασία, δ)
διαφορετική εξωτερική εμφάνιση
(μαλλιά, χρώμα μαλλιών, δέρματος).
Ομαδοποιούμε τις φωτογραφίες με βάση
το φύλο την ηλικία και συζητάμε για τις
ομοιότητες και τις διαφορές τους.
«Ταυτότητες»
Τι είναι η ταυτότητα;
Τι αναγράφεται πάνω σε αυτή;
Γιατί δεν έχουμε όλοι τα ίδια στοιχεία πάνω σε αυτή;
Με τη μέθοδο της ανεστραμμένης τάξης τα παιδιά ζητούν πληροφορίες από τους γονείς τους στο σπίτι σχετικές με τα στοιχεία που αναγράφονται στην ταυτότητα. Συμπληρώνουμε φωτογραφία και αποτύπωμα μέσα στην τάξη και παρουσιάζουμε την ταυτότητα με τα προσωπικά μας χαρακτηριστικά στοιχεία στους φίλους μας.
Ομαδικό παιχνίδι: «Πες μου κάτι για σένα»
Τα παιδιά κάθονται σε κύκλο και ο βοηθός της ημέρας αρχίζει το παιχνίδι με τη φράση «θέλω να μάθω για σένα: ποιο είναι το αγαπημένο σου παιχνίδι απευθυνόμενος/η στο παιδί που κάθεται δεξιά του. Παίρνουν το λόγο όλα τα παιδιά και το παιχνίδι συνεχίζεται με παρόμοιες ερωτήσεις ( αγαπημένο φαγητό, φίλος/η, χρώμα κ.ά)
7ο Εργαστήριο: «Ολοι διαφορετικοί- όλοι ίσοι»
Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα:
• να αντιλαμβάνονται τις ομοιότητες και τις
διαφορές μεταξύ των ατόμων.
• να αναζητήσουν τρόπους καλλιέργειας της
ενσυναίσθησης.
• να συνειδητοποιούν ότι αυτό που
συμβαίνει σε κάποιους άλλους μπορεί
να συμβεί και στα ίδια.
• να αντιλαμβάνονται τις έννοιες της
διαφορετικότητας και της ανθεκτικότητας
• να διαχειρίζονται συγκρουσιακές
καταστάσεις.
Παίζουμε κουκλοθέατρο «Το
Ζαμπντερφίλιο»( Zabderfilio).
Το Ζαμπντερφιλιο είναι ένα διαφορετικό ζώο που ψάχνει για φίλους , αλλά κανένα άλλο ζώο δεν το κάνει παρέα γιατί είναι απλά παράξενο.
-Ακολουθεί συζήτηση και επεξεργασία
-Τι θα συνέβαινε αν ένα …Ζαμπντερφίλιο ζητούσε να γίνει φίλος μας;
Αφού με έχουμε συζητήσει και καταγράψει τι μας κάνει χαρούμενους μέσα στην τάξη, πως θα γίνει να περνάμε ωραία και να είμαστε όλοι αγαπημένοι, δημιουργούμε αφίσα με τους κανόνες θετικής συμπεριφοράς στην τάξη μέσα από φωτογραφίες αυθεντικών καθημερινών καταστάσεων που έχουμε τραβήξει όλο το προηγούμενο διάστημα.
Η οικογένειά μου
-Κάθε παιδί με τη βοήθεια του γονέα του παρουσιάζει στην ολομέλεια τον εαυτό του και την οικογένειά του. Για τις ανάγκες της παρουσίασης τα παιδιά φέρνουν από το σπίτι αγαπημένα παιχνίδια, φωτογραφίες και ότι άλλο συναποφασίσουν μαζί με τους γονείς τους.
– Αποτυπώνουμε εικαστικά την οικογένειά μας
Αφού φέρουμε στη μνήμη μας όλες τις δράσεις του Εργαστηρίου μέσα από εποπτικό υλικό, έπειτα συμπληρώνουμε φύλλο αυτοαξιολόγησης
Δίνουμε σχετικό ερωτηματολόγιο και στους γονείς
1ο ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ – ΓΡΑΦΗΜΑΤΑ
Το Εργαστήριο μας κλείνει με διάχυση των δράσεων μας στους γονείς
(περισσότερα…)
