Νίκος Δημητρίου

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Οι περισσότεροι άνθρωποι θα γίνουν παππούδες, γιαγιάδες για περίπου το 1/3 της ζωής τους. Με την υπογεννητικότητα και τη δημογραφική γήρανση των δυτικών βιομηχανικών κοινωνιών, τα οικογενειακά δίκτυα αλλάζουν από ευρείες-οριζόντιες σε στενές-κάθετες δομές, στις οποίες οι παππούδες έχουν ένα αυξανόμενα σημαντικό ρόλο να παίξουν.

Στις μέρες μας οι παππούδες έχουν πληρέστερη εκπαίδευση, λιγότεροι ζουν μαζί με το εγγόνι στο ίδιο σπίτι και ο ρόλος τους είναι αυτός του βοηθού παρά αυτού που επιβάλλει την αυστηρή πειθαρχία.

Όσοι από εσάς είχατε την τύχη να ζήσετε τους παππούδες και τις γιαγιάδες, ξέρετε πόσο επηρέασαν την ανάπτυξή σας. Αν είστε παππούς ή γιαγιά, πρόκειται να εκτιμήσετε αυτό το ρόλο, πιθανόν πιο πολύ απ’ όλους όσους είχατε ως τώρα. Η απόκτηση εγγονών είναι για πολλούς μια σημαντική πηγή πληρότητας.

Οι 5 τύποι παππούδων

• 1. Τυπικός παππούς-γιαγιά: ακολουθεί ό,τι θεωρείται κατάλληλο για το ρόλο του που περιλαμβάνει την παροχή υπηρεσιών και τη διατήρηση του ενδιαφέροντος για το εγγόνι, αποφεύγοντας την υπερβολική ανάμειξη.

2. Κυνηγός διασκέδασης: ο ρόλος του έγκειται στην αξιοποίηση του ελεύθερου χρόνου και πρωταρχικά προάγει το θέμα της διασκέδασης των εγγονών.

3. Αναπληρωματικός γονέας: αναπληρώνει τον γονέα και αναλαμβάνει το ρόλο της γονεϊκής φροντίδας.

4. Δεξαμενή οικογενειακής σοφίας: η κεφαλή της οικογένειας που δίνει συμβουλές και πόρους αλλά επίσης ελέγχει τους γονείς.

5. Απόμακρη φιγούρα: έχει σπάνιες επαφές με τα εγγόνια και εμφανίζεται μόνο στις γιορτές και τι οικογενειακές περιστάσεις.

Δυστυχώς, για τους πιο πολλούς παππούδες, η επαφή με τα εγγόνια τους μειώνεται σταθερά στην αρχή της ενηλικίωσης των εγγονών, ιδιαίτερα όταν αφήνουν το σπίτι των γονιών τους και αρχίζουν από μόνα τους μια ανεξάρτητη ζωή. Οι παππούδες που είναι αδύναμοι να διατηρήσουν επαφή με τα εγγόνια τους εξαιτίας ενός διαζυγίου των γονέων ή καβγάδων μέσα στην οικογένεια συχνά υποφέρουν από ασθένειες, συμπεριλαμβανομένης της κακής ψυχικής και σωματικής υγείας, κατάθλιψης, αρνητικών συναισθημάτων και έχουν φτωχότερη ποιότητα ζωής. Επομένως, τους παππούδες τους χρειαζόμαστε και μας χρειάζονται.

Επίδραση των παππούδων στην ανατροφή των παιδιών.

Η επιρροή των παππούδων μπορεί να είναι άμεση, που προκύπτει από την επαφή και την πρόσωπο με πρόσωπο αλληλεπίδραση ή έμμεση που μεσολαβείται από άλλα μέσα, όπως για π.χ τη συμπεριφορά των γονέων. Μια πηγή έμμεσης επιρροής των παππούδων είναι μέσω της οικονομικής υποστήριξης.

Παραδείγματα ευθείας επικοινωνίας των παππούδων είναι η προσφορά δώρων, η συντροφιά που παρέχουν και η στενή σχέση, η παροχή συναισθηματικού στηρίγματος ή η απορρόφηση κατά καιρούς του στρες της οικογένειας, η εισαγωγή στην οικογενειακή ιστορία και τις εθνικές παραδόσεις και η λειτουργία τους ως πρότυπα για το μεγάλωμα και την ωρίμανση.

Επίσης, παππούδες και εγγόνια συχνά αλληλοδιαπλέκονται σε συνεργιστικές εκπαιδευτικές διαντιδράσεις, όπου οι παππούδες μπορεί να μαθαίνουν στα εγγόνια τη γλώσσα και την πολιτισμική κληρονομιά και τα εγγόνια να μαθαίνουν στους παππούδες τη χρήση των υπολογιστών. Συμπερασματικά, η γιαγιά και ο παππούς μπορεί να φανούν χρήσιμοι όταν προκύπτουν προβλήματα και μπορεί να διατηρήσουν οικογενειακές αξίες και να διασφαλίσουν την οικογενειακή συνέχεια.

Κίνδυνοι από την καθημερινή επαφή των παππούδων με τα εγγόνια.

Οι γονείς μπορεί να επαναπαυθούν στο μεγάλωμα και τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους από τους γονείς τους με αποτέλεσμα να ενισχυθεί η απειρία και η ανασφάλεια που νιώθουν και να αδυνατούν να αναλάβουν ενεργό δράση ή πρωτοβουλίες στην ανατροφή των παιδιών τους. Οι γονείς δεν πρέπει να φοβούνται τα λάθη που μπορεί να κάνουν στο μεγάλωμα των παιδιών τους. Μόνο η έκθεσή τους στα λάθη θα τους βοηθήσουν να αποκτήσουν την εμπειρία ώστε στο μέλλον να παίρνουν τις σωστές αποφάσεις για το παιδί τους.

Οι ρυθμοί ζωής, οι πολλές υποχρεώσεις των γονέων, η ενασχόληση με την σταδιοδρομία και την εξέλιξη μπορεί να οδηγήσει τους γονείς στην εκχώρηση ρόλων στους παππούδες που δεν θα έπρεπε να έχουν (π.χ μελέτη και προετοιμασία για το σχολείο, καθημερινό πρόγραμμα διατροφής, συνοδεία σε εξωσχολικές δραστηριότητες) χάνοντας έτσι ένα σημαντικό κομμάτι της ανατροφής των παιδιών τους. Οι παππούδες σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να αντικαθιστούν τους γονείς. Τα παιδιά είναι υποχρεωτικό να παίρνουν ποιοτικό χρόνο με τους γονείς για να αναπτυχθούν υγιώς.

Σε κάποιες περιπτώσεις, οι παππούδες δένονται τόσο πολύ με τα εγγόνια τους, με αποτέλεσμα να παραμελούν τον εαυτό τους και τις ανάγκες τους και όταν τα εγγόνια τους μεγαλώνουν, νιώθουν πιο έντονη τη μοναξιά.

Συχνά, οι κανόνες των παππούδων είναι πιο χαλαροί, μπορεί να είναι υπερβολικά επιτρεπτικοί προς τα εγγόνια με αποτέλεσμα να οδηγούνται σε συγκρούσεις με τους γονείς για τους κανόνες διαπαιδαγώγησης, κυρίως όταν τα παιδιά δεν συμμορφώνονται με τους κανόνες που θέτουν οι γονείς τους επικαλούμενα την ανοχή των παππούδων.

Κάποιες φορές μπορεί να υπονομεύουν άθελά τους την ωρίμανση των εγγονών τους με την υπερπροστασία που επιδεικνύουν (π.χ, δεν το αφήνουν να ντυθεί μόνο του, το ταΐζουν στο στόμα) με αποτέλεσμα το παιδί να μην αυτονομείται έγκαιρα και να μη δείχνει επιθυμία να αναλάβει τον έλεγχο της ζωής του.

Ο διάλογος, η κατανόηση, η καλή θέληση, η ξεκάθαρη θέσπιση ορίων μπορεί να βοηθήσει στην αρμονική συνύπαρξη παππούδων-γονέων-παιδιών ώστε όλες οι πλευρές να απολαύσουν τα μεγάλα οφέλη της αλληλεπίδρασης των γενεών.

Ελίνα Τσιούλη – Ψυχολόγος

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Hagestad, G.O. (2000). Adultintergenerationalrelationships. Generations and Gender Programme: Exploring future research and data collection options (chapter 4). New York and Geneva: United Nations.
2. Jessel, J., Gregory, E., Arju, T., Kenner, C. & Ruby, M. (2004). Children and their grandparents at home. English Quarterly, 36, 16–23.
   ΠΗΓΗ:https://www.psychology.gr/psychologia-paidiou/2834-sxesi-paidion-me-ton-pappoy-kai-ti-giagia.html

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Οι γονείς μπορούν μόνο να διδάξουν στα παιδιά τους αυτά που ξέρουν, αυτά που δέχτηκαν και έμαθαν στη ζωή τους, ειδικά όσα είδαν, άκουσαν και δέχτηκαν στην παιδική τους ηλικία. Οι γονείς σου ποτέ δεν θα μπορέσουν να σου μάθουν αυτά που δεν ξέρουν ή που δεν έζησαν. Όλοι κάνουμε τα πράγματα όσο καλύτερα ξέρουμε. Ακόμα και οι λεγόμενοι «κακοί» άνθρωποι κάνουν τα πράγματα όσο καλύτερα ξέρουν.

Ο καθένας δίνει ό,τι έχει πάρει και ό,τι δει στο περιβάλλον του όταν ήταν μικρός. Εγώ πάντα λέω ότι δεν υπάρχουν κακοί άνθρωποι, μόνο άνθρωποι οι οποίοι υποφέρουν και δε ξέρουν πώς να διαχειριστούν τον πόνο ή οι οποίοι δεν πήραν την αγάπη ή την προσοχή που χρειάζονταν όταν ήταν μικροί.

Ο παιδικός εν εξέλιξη εγκέφαλος

Τα παιδιά, στα πρώτα επτά χρόνια της ζωής τους λόγω της ανάπτυξής τους τα παίρνουν όλα κυριολεκτικά καθώς ακόμη δεν έχει αναπτυχθεί πλήρως ο εγκέφαλός τους και οι γνωστικές τους λειτουργίες προκειμένου να έχουν διάκριση ανάμεσα στο κυριολεκτικό και μεταφορικό. Μετά μαθαίνουν σιγά σιγά. Με αυτό θέλω να εξηγήσω πως όλα τα παιδιά βγάζουν κάποια λανθασμένα συμπεράσματα στην παιδική τους ηλικία, γιατί μέχρι τα επτά τους χρόνια ο εγκέφαλός τους συνεχίζει να αναπτύσσεται.

Από τη στιγμή της σύλληψής του, η ψυχή του μωρού δέχεται όλα όσα νιώθει η μητέρα και επικοινωνεί τηλεπαθητικά μαζί της. Έχει επίγνωση όλων όσων συμβαίνουν γύρω του. Η ψυχή του παιδιού αντιλαμβάνεται αν είναι επιθυμητό ή όχι, ή αν ήρθε πρόωρα, αν φτάνει σε ένα περιβάλλον γεμάτο αγάπη ή σε μια ασταθή οικογένεια. Το σύστημα των πεποιθήσεών μας αρχίζει να παγιώνεται από τη στιγμή της σύλληψής μας.

Γι’ αυτό είναι τόσο σημαντικό μια εγκυμονούσα να αντιμετωπίζει τον εαυτό της με τρυφερότητα, να τον αγαπάει, να χαϊδεύει την κοιλιά της, να αγαπάει το μωρό της και να του το λέει κάθε μέρα.

Διαμόρφωση υποσυνείδητων πεποιθήσεων

Επίσης, είναι πολύ σημαντικό να έχει στο πλευρό της τον πατέρα του μωρού, να του μιλάει κι εκείνος, να χαϊδεύει την κοιλιά της μητέρας και να της φέρεται με μεγάλη τρυφερότητα. Όταν το παιδί γεννιέται, ξεχνάει ποιος είναι και η εμπειρία του στη ζωή αρχίζει από το μηδέν, 100% υποσυνείδητα.

Το συνειδητό του ακόμα δεν έχει σχηματιστεί. Γι’ αυτό δεν ξεχωρίζει, δεν έχει αίσθηση του χιούμορ, τα παίρνει όλα κυριολεκτικά. Όσο μεγαλώνει, διαμορφώνεται το συνειδητό του.

Κατά την παιδική ηλικία οι ερμηνείες του παιδιού παγιώνονται πεποιθησιακά και μετατρέπονται σε απόλυτες αλήθειες για εκείνο.

Ένα παιδί χρειάζεται υπομονή και πολλή αγάπη, και πρέπει να του επαναλαμβάνουν και να δείχνουν έμπρακτα και αυθεντικά ότι το αγαπούν, ότι είναι πολύ γενναίο και να του εξηγούν τα πάντα με πολλή αγάπη, ώστε να το βοηθήσουν να διαμορφώσει σωστά το σύστημα των πεποιθήσεών του.

Όλα όσα βλέπουν και ακούν τα παιδιά στα πρώτα επτά χρόνια της ζωής του αποτελούν τη «βάση δεδομένων» τους. Τα παιδιά αναπαράγουν συνήθως τα οικονομικά, επαγγελματικά, ερωτικά και υγειονομικά μοντέλα των γονιών τους. Ή στην περίπτωση που απορρίπτουν τα μοντέλα αυτά, περνούν στο άλλο άκρο, με τα αντίστοιχα φορτία από τις περιοριστικές πεποιθήσεις τους.

Για τον λόγο αυτό, πολλές φορές αναπαράγονται τα ίδια ερωτικά προβλήματα και οι ίδιες ασθένειες από γενιά σε γενιά, χωρίς να το συνειδητοποιούμε, γιατί είναι αυτοματοποιημένα μοντέλα σκέψης και συμπεριφοράς που επαναλαμβάνονται ασυναίσθητα από κάθε γενιά.

Μοτίβα συμπεριφοράς στο σύστημα της οικογένειας

Όταν ένας πελάτης μού μιλά για τον χωρισμό του ή για μια ασθένεια, πάντα ρωτάω αν η σχέση των γονιών του ήταν κακή ή αν πέρασε κάποιος από την οικογένεια τού την ασθένεια αυτή, και πολλές φορές αυτό ισχύει. Μέχρι να αφυπνιστεί κάποιος, μέχρι να συνειδητοποιήσει αυτό που πρέπει, να πάρει το μάθημα ενυπάρχει σε αυτή την εμπειρία και να σπάσει το μοτίβο της συμπεριφοράς που κληρονόμησε.

Τα πρώτα χρόνια που εργαζόμουν ως αρχιτέκτονας των συναισθημάτων, πέρασα πολύ χρόνο με την οικογένειά μου και δούλεψα και με κάποιους μακρινούς συγγενείς. Μου είπαν πολλές ιστορίες από την παιδική τους ηλικία, και αυτό μου επέτρεψε να μάθω πολύ περισσότερα για τη ζωή των προπάππων και των παππούδων μου. Οι συμπτώσεις ήταν απίστευτες.

Ένα συγκεκριμένο μοντέλο συμπεριφοράς είχε υιοθετηθεί από όλες τις γυναίκες της οικογένειάς μου. Ένα μοντέλο συμπεριφοράς που το αναγνώρισα ακόμα και σ’ εμένα.

Οι ειδικοί του βιονευροσυναισθήματος (bioneuroremocion) λένε πως τα συναισθήματα κληρονομούνται έως και τέσσερις γενιές. Όχι μόνο δημιουργούμε μοντέλα, αλλά κληρονομούμε και συναισθήματα, όλες εκείνες τις εμπειρίες, δηλαδή, που προκάλεσαν κάποιο συναισθηματικό σοκ στους παπούδες ή τους προπάππους μας – για παράδειγμα, οι στερήσεις, οι ανθρώπινες απώλειες ή η σκληρότητα ενός πολέμου μπορούν να μεταφερθούν μέχρι και σε τέσσερις γενιές.

Με άλλα λόγια, όλα εκείνα τα συναισθήματα που δεν απελευθερώθηκαν, όπως ο πόνος, η θλίψη ή ο φόβος, μεταφέρονται στην επόμενη γενιά, έως ότου κάποιος συνειδητοποιήσει ότι μπορεί να απαλλαγεί από αυτά και να το καταφέρει.

Θεραπεύοντας εμάς θεραπεύουμε το σύστημα

Στην οικογένειά μου, όπως και σε πολλές άλλες, η γυναίκα ήταν εργατική και εξυπηρετική, αφοσιωμένη στον άντρα και στα παιδιά της, ενώ δεν είχε ιδιαίτερη αναγνώριση. Έφευγε από το πατρικό της για να παντρευτεί, χωρίς να έχει χρόνο να γνωρίσει τον εαυτό της και χωρίς να βιώνει την ελευθερία της. Έχανε τον εαυτό της για να κάνει ευτυχισμένη την οικογένειά της. Παρ’ όλα αυτά, δεν είχε την αναγνώριση που της άξιζε.

Γυναίκες πολύ δυνατές, πολύ δραστήριες, που όμως υπέφεραν πολύ γιατί δεν είχαν αφιερώσει στον εαυτό τους τον χρόνο που τους άξιζε. Ήταν εποχές πολύ διαφορετικές από τη δική μας. Γνωρίζοντας καλύτερα την οικογένειά μου, μπόρεσα να γνωρίσω περισσότερο τον εαυτό μου.

Νομίζω ότι επιλέγουμε τους γονείς μας πριν γεννηθούμε, γιατί γνωρίζουμε ότι θα μας βοηθήσουν να μάθουμε αυτό που «επιλέξαμε» να κάνουμε στη ζωή. Γνώρισα πολλούς ανθρώπους που αυτά τα χρόνια χρειάστηκε να επιστρέψουν για ένα διάστημα στο σπίτι των γονιών τους λόγω ενός χωρισμού ή εξαιτίας οικονομικών προβλημάτων. Πολλοί το βιώνουν ως κάτι αρνητικό ή ως ένα πισωγύρισμα. Εγώ πάντα τους παροτρύνω να το δουν ως μια εμπειρία απαραίτητη για την ανάπτυξη και την εξέλιξη τους σε αυτή τη ζωή.

Η συγχώρεση θεραπεύει

Για παράδειγμα, αν θέλεις να συναντήσεις τον άντρα ή τη γυναίκα της ζωής σου και θέλεις να δημιουργήσεις μια σπουδαία θέση και μια υπέροχη οικογένεια, πρώτα πρέπει να θεραπεύσεις τη σχέση σου με τους γονείς σου.

Γιατί όσο δεν καταλαβαίνεις ότι έκαναν το καλύτερο που μπορούσαν και δεν τους συγχωρείς, θα μεταφέρεις αυτή την έλλειψη συγχώρεσης στις μελλοντικές σου σχέσεις.

Υπάρχουν πόρτες που δεν μπορούν να ανοίξουν, μέχρι να εγκαταλείψεις το παρελθόν με αγάπη.

Για να φτάσεις σε ένα καινούριο στάδιο της ζωής σου, είναι απαραίτητο να εγκαταλείψεις τα προηγούμενα. Είναι απαραίτητο να αρνηθείς συγκεκριμένες σκέψεις και συμπεριφορές, ώστε να φέρεις νέα αποτελέσματα. Για παράδειγμα, αν θέλεις να δημιουργήσεις ένα ευτυχισμένο σπιτικό, πρώτα πρέπει να ευχαριστήσεις τους γονείς σου για ό,τι έκαναν για εσένα.

Είναι απαραίτητο να συγχωρήσεις τα λάθη τους και να καταλάβεις πως όλα όσα δεν σου αρέσουν σε εκείνους είναι και μοτίβα συμπεριφοράς που έχεις υιοθετήσει και εσύ, και πρέπει πρώτα να τα αναγνωρίσεις, να τα αποδεχτείς και να τα συγχωρέσεις στον εαυτό σου, ώστε να μπορέσεις να τα συγχωρέσεις και σε εκείνους.

Το παρόν άρθρο αποτελεί αδειοδοτημένο απόσπασμα από το βιβλίο Κάνε τα όνειρά σου πραγματικότητα που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πεδίο.

ΠΗΓΗ: https://www.psychology.gr/selfhelp/5421-mipos-oi-goneis-de-ftaine-gia-ola.html

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Είναι πολύ σημαντικό για τα παιδιά, οποιασδήποτε ηλικίας, να είναι οι γονείς τους συνεπείς σε θέματα πειθαρχίας. Όταν οι γονείς δεν είναι συνεπείς στις δηλώσεις και τις πράξεις τους, τα παιδιά είναι πιθανό να τους μιμηθούν.Τι σημαίνει όμως πειθαρχώ ένα παιδί; Ποιος είναι ο κατάλληλος τρόπος ένα παιδί να αντιληφθεί το λάθος στην συμπεριφορά του;

Η επιλογή των κατάλληλων συνεπειών (δε θα χρησιμοποιήσουμε τη λέξη τιμωρία, καθώς δε θεωρώ πως είναι η κατάλληλη), είναι ένα πολύ σημαντικό μέρος της διαμόρφωσης της συμπεριφοράς στα παιδιά. Είναι αρκετά δύσκολο για ένα νέο γονιό να επιλέξει τις σωστές συνέπειες για κάθε κατάσταση ξεχωριστά.

Η κατηγοριοποίηση των κατάλληλων συνεπειών για τα παιδιά

Οι «κατάλληλες συνέπειες», λοιπόν, έχουν θετικό αντίκτυπο στα παιδιά, μιας και τα διδάσκουν πως τα ίδια έχουν τον έλεγχο της δικής τους συμπεριφοράς, ακόμη και όταν δεν είναι εκεί οι γονείς τους. Φυσικά είναι σημαντικό οι συνέπειες να ταιριάζουν στην αναπτυξιακή φάση που βρίσκεται το παιδί.

Αν μπορούσαμε να κατηγοριοποιήσουμε αυτές τις συνέπειες, θα τις κατατάσσαμε σε δύο κατηγορίες.

• Φυσικές συνέπειες, είναι όσα συμβαίνουν χωρίς παρέμβαση, ως αποτέλεσμα της συμπεριφοράς των παιδιών. Για παράδειγμα, όταν δεν διαβάσουν για ένα τεστ η φυσική συνέπεια είναι η κακή βαθμολογία.

• Λογικές συνέπειες είναι όσα κάνουν οι γονείς, ώστε να βοηθήσουν τα παιδιά να αντιληφθούν ότι η επιλογή τους να πράξουν με έναν άσχημο τρόπο, φέρει κάποιες δυσάρεστες παρενέργειες. Οι λογικές συνέπειες, δεν είναι σε καμία περίπτωση επιβλαβείς σωματικά ή ψυχικά. Στόχος είναι να διδάξουμε τα παιδιά για το σωστό και το λάθος. Ένα παράδειγμα θα μπορούσε να είναι, όταν τα παιδιά αρνούνται να πέσουν για ύπνο την ώρα που πρέπει, να τα βάζετε λίγο νωρίτερα για ύπνο. Αυτή η συνέπεια, έχει άμεση σχέση με τη δική τους συμπεριφορά και είναι απόλυτα λογική με βάση την κατάσταση. Για τα παιδιά είναι δυσάρεστη αρκετά και φυσικά δε θα επιθυμούν τη συνέπεια αυτή επαναλαμβανόμενα. Έτσι, εξυπηρετεί ως κίνητρο, ώστε αλλάξουν την συμπεριφορά.

H επιλογή μιας συμπεριφοράς συνεπάγεται και επιλογή της αντίστοιχης συνέπειας

Και στις 2 παραπάνω περιπτώσεις, τα παιδιά βλέπουν πως τη στιγμή που επιλέγουν μία συμπεριφορά, την ίδια στιγμή επιλέγουν και τη συνέπειά της. Η αντίληψη αυτή από τα παιδιά μπορεί να γίνει με δύο τρόπους. Ο πρώτος είναι να συζητηθούν οι συνέπειες μπροστά στα παιδιά. Δεν πρέπει ποτέ να αποτελεί μυστήριο για τα παιδιά τι θα συμβεί αν πράξουν με ένα συγκεκριμένο τρόπο, καθώς αυτό θα τους δημιουργήσει ανασφάλεια και άγχος. Θα πρέπει να έχουν ξεκάθαρα στο μυαλό τους τι θα συμβεί με βάση τους κανόνες που θέτει η κάθε οικογένεια. Εφόσον πλέον γνωρίζουν τι θα συμβεί, μπορούν να δούν πως η αποφυγή μίας αρνητικής συμπεριφοράς θα είναι επωφελής για τα ίδια. Ο δεύτερος και πολύ σημαντικός τρόπος για τα παιδιά είναι να διατηρούμε την ηρεμία μας, όταν τα παιδιά συμπεριφερθούν με λάθος τρόπο. Όταν θυμώνουμε, αυτόματα για τα παιδιά γινόμαστε εμείς το θέμα και όχι τα ίδια. Όταν παραμένουμε ήρεμοι, τα παιδιά κλονίζονται και αντιλαμβάνονται τη σοβαρότητα της κατάστασης. Επίσης, η ηρεμία εξαλείφει τον αγώνα εξουσίας που πολλές φορές αποσπά την προσοχή των παιδιών, έτσι εστιάζουν σε αυτό που έχει πραγματικά σημασία και που ξεκίνησε την αλυσίδα των συνεπειών και αυτό είναι η δική τους συμπεριφορά.

Η αντιστοίχιση των συνεπειών στο κάθε ηλικιακό γκρουπ

Όπως προανέφερα, οι συνέπειες πρέπει να ταιριάζουν στην ηλικία του παιδιού, αλλιώς δεν μπορεί να τις αντέξει και να τις κατανοήσει σωστά.

Τα βρέφη δεν πρέπει να τιμωρούνται. Όταν επιθυμούμε να αλλάξουμε μία συμπεριφορά σε ένα τόσο μικρό παιδί, καλό είναι να αλλάξετε τον τόνο της φωνής σας, καθώς τα βρέφη είναι πολύ ευαίσθητα στον τόνο της φωνής που χρησιμοποιείται, και συνήθως αρκεί ένα απlό «όχι» σε συνδυασμό με την ανακατεύθυνση. Μία ανακατεύθυνση θα μπορούσε να τραβήξεi την προσοχή του με κάτι διαφορετικό.

Τα νήπια, εάν δεν καταφέρετε να τα ανακατευθύνετε, όπως αναφέρθηκε πριν, μία συνέπεια που μπορεί να βοηθήσει είναι να ορίσετε ένα συγκεκριμένο σημείο μέσα στο σπίτι, είτε αυτό είναι μία καρέκλα, ένα σκαμπό και να βάλετε το παιδί εκεί για κάποια λεπτά. Η διάρκεια παραμονής εκεί, δεν πρέπει να είναι μεγάλη. Το βασικό είναι πως όση ώρα διαρκεί ο χρόνος στην καρέκλα, δεν πρέπει να ασχοληθείτε με το παιδί, ώστε να λειτουργήσει αποτελεσματικά. Σε ό,τι αφορά τη διάρκεια, καλό είναι να αντιστοιχεί στην ηλικία του παιδιού. Για παράδειγμα, αν το παιδί είναι 3 ετών, η παραμονή στην καρέκλα θα πρέπει να είναι 3 λεπτά.

Στις ηλικίες 6-8 ετών τα χρονικά όρια και οι συνέπειες είναι επίσης αποτελεσματικές στρατηγικές πειθαρχίας για αυτήν την ηλικιακή ομάδα. Πρέπει να παραμένετε σταθεροί στις συνέπειες, αλλιώς διακινδυνεύετε να υπονομεύσετε την συνέπεια σας ως γονείς. Τα παιδιά πρέπει να πιστεύουν πως όσα λέτε τα εννοείτε, φυσικά αυτό δεν σημαίνει να μην δίνετε περιθώριο λάθους στα παιδιά αλλά ως επί το πλείστον πρέπει να λειτουργείται με βάση όσα λέτε.

Είναι σημαντικό να μην κάνετε μη ρεαλιστικές δηλώσεις τιμωρίας. Η αξιοπιστία είναι πολύτιμη για έναν γονιό και δεν πρέπει να τη χάνετε, ακόμη και σε ένα πλαίσιο συνεπειών δημιουργείτε ασφάλεια στο παιδί όταν όσα λέτε τα τηρείτε. Οι υπερβολικές τιμωρίες μπορεί να σας αποδυναμώσουν και να δημιουργήσουν στο παιδί την αίσθηση πως δεν έχει κίνητρο να αλλάξει.

Στην προεφηβική ηλικία τα παιδιά ζητούν περισσότερη ανεξαρτησία και ευθύνη, οπότε το να τους επιτρέψουμε να αναλάβουν την ευθύνη είναι σημαντικό μάθημα για τα παιδιά. Όταν το παιδί επιλέγει να μην τελειώσει μία εργασία για το σχολείο, θα πρέπει να του επιτρέψετε να απολογηθεί στην δασκάλα του ή να υποστεί την κακή βαθμολογία. Οι γονείς είναι φυσικό να επιθυμούν να προλάβουν μία τέτοια κατάσταση που θα φέρει σε δύσκολη θέση το παιδί τους, αλλά μακροπρόθεσμα είναι σημαντικό να αφήσουμε τα παιδιά να αποτύχουν μερικές φορές, ώστε να αντιλαμβάνονται ποιες είναι οι υποχρεώσεις τους και ποιες οι συνέπειες. Ωστόσο, αν το παιδί σας δε φαίνεται να μαθαίνει από φυσικές συνέπειες, δημιουργήστε μερικές τις δικές σας, για να βοηθήσετε να αλλάξετε τη συμπεριφορά. Η αφαίρεση των προνομίων, όπως τα ηλεκτρονικά, μπορεί να αποτελέσει αποτελεσματική συνέπεια αυτής της ηλικιακής ομάδας (για κάποιο λογικό χρονικό διάστημα).

Μέχρι την εφηβεία, έχουν τεθεί οι βάσεις και το παιδί γνωρίζει τι είναι οι συνέπειες. Φυσικά, δε σημαίνει πως ο ρόλος σας ως γονείς τελείωσε εδώ και πως δεν πρέπει πλέον να υπάρχουν όρια. Η συμπεριφορά σας θα πρέπει να είναι σταθερή και να τη διέπει η συνέπεια.

Χρειάζεται να υπάρχουν κανόνες (όπως στις συναντήσεις με φίλους, στη παραμονή του εκτός σπιτιού) και αυτοί οι κανόνες να έχουν συζητηθεί επαρκώς με τον έφηβο, ώστε να μην υπάρχουν παρεξηγήσεις. Το πιστεύετε ή όχι, οι έφηβοι εξακολουθούν να θέλουν και να χρειάζονται να ορίσετε όρια και να επιβάλλετε την τάξη στη ζωή τους, ακόμα και όταν τους παρέχετε μεγάλη ελευθερία και υπευθυνότητα. Θυμηθείτε να δώσετε στον έφηβο κάποιο έλεγχο πάνω στα πράγματα. Όχι μόνο αυτό θα περιορίσει τον αριθμό των αγώνων εξουσίας που έχετε, αλλά θα βοηθήσει τον έφηβό σας να σέβεται τις αποφάσεις που πρέπει να πάρει. Θα μπορούσατε να επιτρέψετε σε έναν νεαρότερο έφηβο να λάβει αποφάσεις σχετικά με τα ρούχα του σχολείου, τα είδη μαλλιών ή ακόμα και την κατάσταση του δωματίου του.

Η δύναμη της θετικής ενίσχυσης

Το σημαντικότερο όλων, όμως, είναι τα παιδιά να γνωρίζουν εκτός από το τι δεν πρέπει να κάνουν, τι κάνουν σωστά! Τα παιδιά, ακόμη και αν δεν το δείχνουν, αποζητούν την έγκριση και την ενίσχυσή σας. Θέλουν την αναγνώριση από εσάς.

ΠΗΓΗ: https://www.psychology.gr/psychologia-paidiou/3321-katalliles-synepeies-paidia.html

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Η ανάγκη για θετική αναγνώριση είναι μια βασική ψυχολογική ανάγκη που έχουν όλοι οι άνθρωποι. Οι άνθρωποι, εκτός από την κάλυψη των βασικών τους αναγκών που τους διατηρούν στη ζωή όπως είναι η τροφή, το νερό και η στέγη, χρειάζονται μια εξίσου σημαντική ψυχολογική εμπειρία που αφορά στο σεβασμό και την αποδοχή των άλλων, δηλαδή τη θετική τους αναγνώριση από τους άλλους και κυρίως τους σημαντικούς άλλους.

Η σημαντικότητα της έννοιας της θετικής αναγνώρισης

Η έννοια της θετικής αναγνώρισης είναι το βασικό συστατικό μιας υγιούς σχέσης και είναι τόσο σημαντική που καθίσταται μια ισχυρή λειτουργία της προσωπικότητας. Είναι η βασική ψυχολογική τροφή του ανθρώπου προκειμένου να διατηρήσει την αυθεντικότητα του ως εγγενές του στοιχείο, και να την αναπτύξει.

Ωστόσο, επειδή ακριβώς είναι τόσο ουσιαστική για την ψυχολογική επιβίωση του ατόμου, μπορεί να γίνει τόσο πιεστική που μπορεί να απομακρύνει την προσοχή κάποιου από εμπειρίες που έχουν προσωπική αξία, από την έκφραση και καλλιέργεια δηλαδή της αυθεντικότητας του και την αυτοπραγμάτωση του.

Οι άνθρωποι, επομένως, μπορούν να χάσουν την επαφή με τα δικά τους αληθινά αισθήματα και τις δικές τους αξίες στην επιδίωξη τους για θετική αναγνώριση, δηλαδή να αναπτύξουν αισθήματα αποξένωσης καθώς παραβλέπουν ή διαστρεβλώνουν τις εμπειρίες των δικών τους αισθημάτων και επιθυμιών προκειμένου να τους δοθεί κάποιου είδους «θετικής» αναγνώρισης.

Η θετική αναγνώριση στην ανάπτυξη του παιδιού

Αυτή η ανάγκη για θετική αναγνώριση κατέχει ιδιαίτερη θέση στην ανάπτυξη του παιδιού. Το βρέφος χρειάζεται την αγάπη των γονέων, τη στοργή και την προστασία τους. Οι γονείς, στην παιδική μας ηλικία μας δίνουν πληροφορίες για το τί αντιμετωπίζεται θετικά, κυρίως δια μέσου της στάσης τους και της αντίδρασης τους απέναντι στις δικές μας ενέργειες. Δηλαδή η δική τους στάση διαμορφώνει σταδιακά τη δική μας γνώση και συμπεριφορά.

Πρώτιστης σημασίας ζήτημα είναι το κατά πόσο οι γονείς δίνουν στο παιδί απεριόριστη θετική αναγνώριση, δηλαδή, κατά πόσο δείχνουν ότι σέβονται, αποδέχονται και επιβραβεύουν το παιδί τους ασχέτως από οτιδήποτε άλλο.

Ωστόσο, συχνά οι γονείς δείχνουν μεγαλύτερο σεβασμό και αγάπη για το παιδί μόνο αν το τελευταίο υιοθετεί κάποιες συγκεκριμένες μορφές συμπεριφοράς και όχι άλλες. Αυτό ονομάζεται αποδοχή υπό όρους, που κάνουν το παιδί να νιώθει άξιο ως άτομο μόνο αν έχει συγκεκριμένες σκέψεις και αισθήματα, αλλά όχι άλλα.

Αν το παιδί λαμβάνει θετική αναγνώριση χωρίς προϋποθέσεις, τότε δεν υπάρχει ανάγκη να αρνηθεί τις ψυχολογικές του εμπειρίες και τα συναισθήματα που βιώνει. Όταν όμως αντιμετωπίζει ένα περιβάλλον που του θέτει αξιολογικούς όρους, τότε χρειάζεται να εξισορροπήσει τις δικές του φυσικές τάσεις με την ανάγκη του για θετική αναγνώριση από τους γονείς του. Σε αυτή την περίπτωση ενδεχομένως να αντιμετωπίσει την πραγματικότητα αρνούμενο μια πτυχή των εμπειριών του, ουσιαστικά αρνούμενο ή διαστρεβλώνοντας ένα γνώρισμα του αληθινού του εαυτού ή αλλιώς της αυθεντικότητας του, όπως για παράδειγμα ο θυμός που είναι αρκετά συνηθισμένος στις μικρές ηλικίες των παιδιών.

Πράττοντας λοιπόν με αυτό τον τρόπο οι γονείς έχουν δημιουργήσει ένα διαπροσωπικό περιβάλλον που κάνει το παιδί να αποξενωθεί από τον εαυτό του, ή αλλιώς να μη σημειώνει την απαραίτητη συμφωνία ανάμεσα σε αυτό που αισθάνεται και βιώνει, με αυτό που του επιτρέπεται, ή με αυτό που είναι αποδεκτό να αισθανθεί και να βιώσει.

Εμπειρία και Αποδοχή

Η συμφωνία ανάμεσα στην εμπειρία και στην αποδοχή από το περιβάλλον είναι η «βασιλική οδός» για την αυτοπραγμάτωση του ατόμου ως παιδιού, και αργότερα ως ενήλικου ατόμου, φτάνει η αποδοχή να έχει υπάρξει σε ικανοποιητικό βαθμό κατά την ανάπτυξη του προκειμένου να γίνει η μήτρα μέσα στην οποία θα κυοφορηθεί ελεύθερα ο εκκολαπτόμενος εαυτός.

Η υγιής βιοψυχοκοινωνική ανάπτυξη, λοιπόν, του παιδιού μπορεί να γίνει μέσα σε κλίμα ασφάλειας, από την άποψη ότι το παιδί μπορεί να βιώνει πλήρως τον εαυτό του και να τον αποδέχεται όπως προηγουμένως γίνεται αποδεκτή η μοναδικότητα του ως ατόμου από το περιβάλλον του ακόμα και όταν κάποιοι τύποι συμπεριφοράς του δεν γίνονται αποδεκτοί. Πρόκειται για τη διαφορά ανάμεσα στο γονιό που λέει «Δεν μου αρέσει αυτό που κάνεις» και σε αυτόν που λέει «Δεν μου αρέσεις εσύ».

Στην πρώτη περίπτωση, ο γονιός αποδέχεται το παιδί και στέκεται αρωγός στη διαμόρφωση μιας κοινωνικά αποδεκτής συμπεριφοράς του που θα το βοηθήσουν να νιώσει και εκείνο αποδοχή για τον εαυτό του και, κατ’ επέκταση, αργότερα και για τους άλλους.

Στη δεύτερη ωστόσο περίπτωση, όταν ο γονιός δεν εστιάζει στη συμπεριφορά του παιδιού αλλά χαρακτηρίζει αρνητικά το ίδιο, τότε το παιδί νιώθει ότι η αναγνώριση κάποιων συναισθημάτων του, όπως αναφέρθηκε για παράδειγμα προηγουμένως ο θυμός, θα ήταν ασυνεπής με την εικόνα του αγαπητού και αξιαγάπητου παιδιού που έχει σχηματίσει για τον εαυτό του, με αποτέλεσμα να αρνείται και να διαστρεβλώνει αυτά τα συναισθήματα που είναι μια πτυχή του αυθεντικού του εαυτού. Μπαίνει σε μια κατάσταση άμυνας όπου αρνείται σε σημαντικές αισθητήριες και συναισθηματικές εμπειρίες να γίνουν συνειδητές. Συγκεκριμένα, οι ασύμφωνες εμπειρίες με τη δομή του εαυτού συλλαμβάνονται υποσυνείδητα ως απειλητικές και είτε γίνονται αντικείμενο άρνησης είτε διαστρεβλώνονται με αποτέλεσμα να προκύπτει η ασυμφωνία που οδηγεί σε μια άκαμπτη υπεράσπιση του εαυτού απέναντι στις εμπειρίες που απειλούν την αυτοαντίληψη. Παραποιώντας τις εμπειρίες του το άτομο έχει χάσει την ακριβή αίσθηση του αληθινού του εαυτού και έχει δυστυχώς παρεκκλίνει από το μονοπάτι που οδηγεί στην αυτοπραγμάτωση.

Η υγιής ανάπτυξη λοιπόν, της προσωπικότητας καλλιεργείται με την μετάδοση απεριόριστης θετικής αναγνώρισης, μέσα από τον σεβασμό και την αποδοχή του ατόμου, έτσι το άτομο να είναι σε θέση να βιώνει μια συμφωνία ανάμεσα στον εαυτό του και τις εμπειρίες στη δομή του εαυτού του, προκειμένου να καλλιεργήσει την πραγματική του φύση που συνάδει με την ιδέα της προσωπικής ωρίμανσης και αυτοπραγμάτωσης.

Δήμητρα Καλογεροπούλου-Ψυχολόγος

Βιβλιογραφία:

DeRobertis, E. M. (2006). Deriving a humanistic theory of child development from the works of Carl R. Rogers and Karen Horney. The Humanistic Psychologist, 34(2), 177-199.

Rogers, C. R. (1995). On becoming a person: A therapist’s view of psychotherapy. Houghton Mifflin Harcourt.

Maté, G., & Neufeld, G. (2019). Hold on to your kids: Why parents need to matter more than peers. Random House.

ΠΗΓΗ: https://www.psychology.gr/psychologia-paidiou/3787-i-anagki-gia-thetiki-anagnorisi.html

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Η γνώση είναι δύναμη – Francis Bacon
Ένα από τα πολυτιμότερα δώρα που μπορούν να προσφέρουν οι γονείς στα παιδιά τους είναι η μόρφωσή τους. Η ενεργή συμμετοχή τους στη διδακτική διαδικασία μέσω της μελέτης του παιδιού στο σπίτι, για να είναι βοηθητική και αποτελεσματική, πρέπει να πληροί ορισμένες προϋποθέσεις ώστε ο ρόλος τους να συμβάλλει στην ενίσχυση της σχολικής επίδοσης αλλά και στην προσωπική επιτυχία του ατόμου.

Αρκετά συχνά οι γονείς επιβάλλουν στο παιδί να επιθυμεί την γνώση και την επιτυχία και, πιστεύοντας ότι η επίδοση του παιδιού στο σχολείο αντανακλά τη δική τους εικόνα, γίνονται πιεστικοί, μεταφέρουν το άγχος τους στο παιδί, δαπανούν πολλές ώρες καθημερινά για την άριστη προετοιμασία του παιδιού για την επόμενη μέρα, με αποτέλεσμα να καταλήγουν, γονείς και παιδί, «εξουθενωμένοι», στο τέλος της ημέρας, από το διάβασμα του σχολείου.

Αντίθετα, αν οι γονείς αφήσουν το παιδί να δράσει  αυτόνομα, του επιτρέψουν να έχει τη δική του επιθυμία για γνώση, αποδεχτούν τον χρόνο και τον τρόπο που χρειάζεται το κάθε παιδί να μάθει, και το εκπαιδεύσουν σε προσωπικές και κοινωνικές δεξιότητες ενισχύοντας την αυτοεκτίμησή του και εκδηλώνοντας την αγάπη τους, τότε θα ανοίξουν το δρόμο για την ανάπτυξη των κινήτρων ουσιαστικής μάθησης του παιδιού.

Για να καλλιεργηθούν οι δεξιότητες αυτές οι γονείς χρειάζεται:

• να αποδέχονται το παιδί για αυτό που είναι και να ενισχύουν την αυτοεκτίμησή του
• να δείχνουν στο παιδί ξεκάθαρα τα συναισθήματά τους είτε είναι θετικά είτε αρνητικά
• να ενθαρρύνουν τον διάλογο και να επιτρέπουν να ακούγονται οι απόψεις όλων
• να τονίζουν τα θετικά σημεία του παιδιού και κυρίως την προσπάθειά του
• να προσφέρουν θετικά πρότυπα συμπεριφοράς στο παιδί
• να αποφεύγουν τις συγκρίσεις με τα υπόλοιπα αδέρφια ή άλλους συμμαθητές αφού το κάθε άτομο είναι μοναδική και ξεχωριστή προσωπικότητα
• να διαχωρίζουν τον ρόλο του «παιδιού» από τον ρόλο του «μαθητή», καθώς και τον ρόλο του «γονέα» από τον ρόλο του «δασκάλου»
• οι απαιτήσεις των γονέων να είναι ρεαλιστικές και να ανταποκρίνονται στις δυνατότητες του παιδιού.

Το παιδί, όταν νιώσει ότι έχει δίπλα του ανθρώπους που το αγαπούν, το υπολογίζουν, το ακούν, το αποδέχονται, ανεξάρτητα από τις επιτυχίες ή τις αποτυχίες του, όταν θα έχει μάθει από μικρή ηλικία να χάνει και να κερδίζει στηριζόμενο στις δικές του δυνάμεις μόνο αλλά και να δέχεται τις παρατηρήσεις των άλλων για να βελτιωθεί, τότε θα μεγαλώσει ως ανεξάρτητο άτομο, με αυτοεκτίμηση και θετική αυτοεικόνα, στοιχεία που θα το οδηγήσουν με τη σειρά τους σε υψηλές σχολικές επιδόσεις αλλά και στην αντιμετώπιση κάθε αντιξοότητας που θα συναντήσει στη ζωή του, με τρόπο αποδοτικό και παραγωγικό, χωρίς να καταφεύγει συνέχεια στο προστατευτικό περιβάλλον της οικογένειας.

Τα καλύτερα δώρα που μπορείς να κάνεις στα παιδιά σου είναι οι ρίζες της υπευθυνότητας και τα φτερά της ανεξαρτησίας. – Denis Waitley, 1933, Aμερικανός συγγραφέας.

Βιβλιογραφία:
1.Βornstein, M.H., (2007), Parenting science and practice.Handbook of child Psychology, John Wiley and sons, Maryland.
2. Γεωργίου Σ., (1993), Ο Ρόλος της οικογένειας στη σχολική επίδοση. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 19 (347, 360).
3. Γιαννακοπούλου Π. και Παπατριανταφύλλου Σ., (2010), Σχέσεις και επικοινωνία στην οικογένεια. Συμβουλευτική Γονέων, Εκδόσεις Ασημάκης Π., Αθήνα.

ΠΗΓΗ: https://www.psychology.gr/symvouleutiki-goneon/1838-paidia-kinitra-gia-mathisi.html

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Έχω ανάγκη να παίζω, να μαθαίνω, να ανακαλύπτω, να κοινωνικοποιούμαι, να είμαι με πρόσωπα που εμπιστεύομαι και μπορούν να με υποστηρίξουν. Πάνω από όλα έχω ανάγκη να με σέβεσαι.

Το παρακάτω γράμμα είναι εμπνευσμένο από περιπτώσεις παιδιών τα οποία έχουν διαγνωστεί με αυτισμό. Είχα και έχω την τύχη να συναναστρέφομαι μαζί τους στα πλαίσια της εργασίας μου ως ψυχολόγος. Σαφώς, πολλά από τα παρακάτω στοιχεία δεν είναι αντιπροσωπευτικά για όλα τα παιδιά.

Ο αυτισμός έχει πολλά πρόσωπα, πολλές ενδιάμεσες αποχρώσεις. Κάποιες περιπτώσεις παιδιών βιώνουν πιο έντονες δυσκολίες, και άλλες πιο ήπιες. Πολλά παιδιά χαρακτηρίζονται από ένα πολύ καλό γνωστικό, συναισθηματικό και κοινωνικό επίπεδο, το οποίο βέβαια έχει κατορθωθεί με μακροχρόνιο κόπο και θυσία. Έχουν χιούμορ, έχουν καταφέρει να κάνουν φίλους, έχουν κατορθώσει να κερδίσουν την καρδιά όσων ανθρώπων είναι κοντά τους.

Εύχομαι το παρακάτω γράμμα να αποτελέσει μια αφορμή για περαιτέρω ενημέρωση, προβληματισμό, και ευαισθητοποίηση.

Αγαπητέ αναγνώστη,

Είμαι ένα παιδί. Μου αρέσουν πολύ τα αυτοκίνητα, μπορώ να παίζω ώρες με αυτά ή να τα χαζεύω στους δρόμους. Μου αρέσει πολύ να κάνω κούνια, να ακούω μουσική και να φτιάχνω παζλ. Έχω ιδιαίτερη αδυναμία στους γονείς μου και μου αρέσει πολύ να κάνουμε αγκαλιές. Αγαπώ πολύ και τα ζωάκια, μου αρέσει να τα χαϊδεύω, όμως έχει τύχει να ακούσω ξαφνικά κάποιο γάβγισμα από ένα σκυλί που περνάει δίπλα μου, και να αισθανθώ φόβο.

Είμαι ένα παιδί το οποίο έχει διαγνωστεί με αυτισμό. Θα ήθελα να σου πω λίγα πράγματα για εμένα τα οποία ίσως είναι ωφέλιμο να γνωρίζεις. Μπορεί να με πετύχεις στο σχολείο, στον δρόμο, στο πάρκο, δεν ξέρεις ποτέ! Κατανοώ ότι πολλοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν από ειδική αγωγή, και ίσως όλα αυτά που θα πω, θα φανούν παράξενα στην αρχή για κάποιους. Όμως πιστεύω ότι αξίζει να δώσεις λίγη σημασία.

Θα ξεκινήσω λέγοντας για τον τρόπο ζωής μου. Από πολύ νωρίς είχα έντονες δυσκολίες. Δεν κοίταζα πολύ τους γονείς μου στα μάτια, αισθανόμουν καλύτερα να απομονώνομαι και να παίζω μόνος μου. Άργησα πολύ να εκφράσω έστω και λίγες λέξεις. Έκανα και κάνω διάφορες επαναλαμβανόμενες κινήσεις με τα χέρια μου ή τα πόδια μου. Οι ειδικοί το ονομάζουν στερεοτυπίες. Δεν μπορούσα και συχνά και τώρα δεν καταλαβαίνω τι θέλουν, πώς νιώθουν, ή τι περιμένουν οι άλλοι από εμένα. Μπερδεύομαι τόσο πολύ!

Από μικρή ηλικία πηγαινοέρχομαι σε γιατρούς, σε δασκάλους, σε ειδικούς θεραπευτές, σε ενήλικες οι οποίοι ακούω από τους γονείς μου ότι είναι καλοί και ξέρουν πώς να μου φερθούν και να με υποστηρίξουν. Να σου πω την αλήθεια, με κουράζει αυτό κάποιες φορές. Ξέρω, το κάνουν για το καλό μου, όμως αποσυντονίζομαι από τα πολλά και διαφορετικά πρόσωπα ή πλαίσια.

Έχω ανάγκη όσο είναι εφικτό σταθερά πρόσωπα, πλαίσια, ή αν γίνει κάποια αλλαγή να μου δοθεί χρόνος να προσαρμοστώ. Οι γονείς μου δείχνουν κουρασμένοι. Έχουν και αυτοί τα δίκια τους. Προσπαθούν υπερβολικά και καθημερινά για εμένα. Χαίρονται ιδιαίτερα όταν καταφέρνω να βελτιωθώ. Το καταλαβαίνουν αμέσως!

Στον δρόμο, στα μαγαζιά, ή στην πλατεία που παίζω παρατηρώ συχνά να με κοιτάνε περίεργα. Με κάνουν και αισθάνομαι άβολα, αμήχανα… Μα γιατί; Αφού δεν κάνω κάτι περίεργο. Μπορεί να παίζω, να κάνω βόλτα, να κάνω τσουλήθρα, να τρώω κάτι ή να είμαι με δικούς μου ανθρώπους.

Σε αυτό το σημείο λέω να σου πω λίγα περισσότερα για τις δυσκολίες μου. Δυσκολεύομαι να επικοινωνήσω αυτό που θέλω. Δεν αντέχω τις φωνές! Κλείνω τα αυτιά μου ή μπορεί και εγώ να φωνάξω, γιατί με αναστατώνουν. Νιώθω πολλές φορές ότι κανείς δεν με καταλαβαίνει, δεν μπορώ εύκολα να διαχειριστώ τα συναισθήματα μου και για αυτό μπορεί να φωνάξω, να κλάψω, να χτυπήσω κάποιον ή ακόμα και εμένα τον ίδιο.

Δεν το κάνω επίτηδες, αλήθεια σου λέω. Απλά χρειάζομαι χρόνο, ηρεμία, κάποιο πρόσωπο που να του έχω εμπιστοσύνη, χρειάζομαι να νιώσω ασφάλεια. Ξέρω ότι δεν σου είναι ευχάριστη η συμπεριφορά μου, όμως σε χρειάζομαι ψύχραιμο, σταθερό, με υπομονή. Αν διαθέτεις αυτά, θα νιώσω ευγνώμων, θα με βοηθήσεις πολύ.

Έχω ανάγκη να παίζω, να μαθαίνω, να ανακαλύπτω, να κοινωνικοποιούμαι, να είμαι με πρόσωπα που εμπιστεύομαι και μπορούν να με υποστηρίξουν. Πάνω από όλα έχω ανάγκη να με σέβεσαι. Δεν μπορώ να στο πω, αλλά είναι πολύ σημαντικό για εμένα. Επειδή δεν τα κατανοώ όλα, δεν σημαίνει ότι έχεις δικαίωμα να με κοροϊδεύεις, να μου φωνάζεις, να με πιέζεις, να με μειώνεις. Έχω και εγώ αξία, είμαι σημαντικός, υπάρχω, είμαι εδώ!

Κάτι τελευταίο. Παρ’ ότι έχω πολλές δυσκολίες, καταλαβαίνω με μεγάλη ακρίβεια εάν με θέλεις δίπλα σου και αν με αγαπάς. Αν με προσεγγίσεις, με κατανοήσεις και σεβαστείς τα όρια μου, θα έρθω σύντομα κοντά σου. Εντάξει, δεν θα στο δείξω, δεν θα στο κάνω εύκολο, όμως η αλήθεια είναι ότι θα χαρώ να σε γνωρίσω! Να αλληλεπιδράσουμε, να χτίσουμε μια όμορφη σχέση, και φυσικά να μάθω από εσένα. Αλλά να μάθεις και εσύ από εμένα…

Σε ευχαριστώ πολύ για τον χρόνο που αφιέρωσες διαβάζοντας το γράμμα μου.

Με εκτίμηση,

Ένα παιδί.

Ανθούσα Παπαευθυμίου Ψυχολόγος 

ΠΗΓΗ:https://www.psychologynow.gr/arthra-psyxikis-ygeias/psyxikes-diataraxes/diataraxi-aftistikoy-fasmatos/10000-ena-gramma-apo-ena-paidi-me-aftismo.html

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Κάθε ευχή κλείνει μέσα της την επιθυμία και την ελπίδα για κάτι που θέλουμε να συμβεί και ειδικότερα σε κάθε εορταστική περίοδο, ευχόμαστε στους ανθρώπους που αγαπάμε να τους συμβούν αυτά που επιθυμούν. Ουσιαστικά λέμε: «Eύχομαι να σου συμβεί…»… προσωπικά μου ακούγεται σα μαγική σκέψη.

Οι ευχές που λέγονται στο τέλος της χρονιάς, συνήθως εγκλωβίζονται μέσα σε τρεις αυτοματοποιημένες λέξεις που με τη συνεχή επανάληψη τείνουν να χάσουν το νόημά τους: Υγεία, Αγάπη, Ευτυχία (δε βάζω τη λέξη «τύχη» γιατί έχω ως προσωπική αρχή ότι την τύχη την φτιάχνουμε μόνοι μας).

Και ενώ αυτές οι τρείς έννοιες, μοιράζονται τόσο εύκολα και αβίαστα, μένουμε στην απλή αναφορά και τις αφήνουμε να ξεθωριάσουν, μη διακρίνοντας ότι η επίτευξή αυτών των «ιδανικών» είναι τόσο δύσκολη, καθώς η κάθε μία απαιτεί μία ιδιαίτερη, προσωπική σύνθεση επιμέρους συστατικών.

Οπότε, θα αποφύγω να ευχηθώ απλώς «Υγεία» αλλά θα ευχηθώ:

1. Να δημιουργήσετε το χρόνο για να αθλείτε το σώμα σας και να το τρέφετε σωστά και ισορροπημένα, χωρίς να έχετε το χρόνο να βρίσκετε δικαιολογίες.

2. Να εκφράζετε τα συναισθήματά σας. Θετικά ή αρνητικά έχουν να μας πουν πολλά, όταν τους δίνουμε χώρο. Όσο τα καταπιέζουμε, αυτά θα βρουν άλλους ψυχοσωματικούς τρόπους να εκφραστούν.

3. Να κυνηγήσετε τα θέλω σας αντί να τα καταπιέζετε, μπροστά στο βραχυπρόθεσμο βόλεμα, που δημιουργεί εσωτερική σύγκρουση και άγχος.

4. Να προστατέψετε τον εαυτό σας, αυτοπροσδιορίζοντάς τον, λέγοντας όχι εκεί που χρειάζεται και βάζοντας όρια στους ανθρώπους που θέλουν να σας αποδυναμώσουν για να αντλήσουν εκείνοι δύναμη.

5. Να αποβάλλετε την αναβλητικότητα αλλά να εστιάσετε στην πρόληψη σωματικών και ψυχικών παθήσεων και στην προαγωγή υγιών σκέψεων και συμπεριφορών.

Θα αποφύγω να ευχηθώ «Αγάπη» αλλά θα ευχηθώ:

1. Να εκτιμήσετε πρώτα τον εαυτό σας, ώστε να μπορέσετε να εκτιμήσετε ολοκληρωμένα στη συνέχεια τα δικά σας πρόσωπα.

2. Να δείχνετε εμπιστοσύνη στο σύντροφό σας για να σας την ανταποδίδει καθώς η εμπιστοσύνη είναι η οδός προς την αυτοαποκάλυψη και την εδραίωση της σχέσης.

3. Να σέβεστε τη διαφορετικότητα του άλλου, μαθαίνοντας και κερδίζοντας κάθε φορά και κάτι νέο και όμορφο που θα κάνει τη ζωή σας πολύ καλύτερη.

4. Να δείχνετε ενσυναίσθηση ερχόμενοι σε επαφή με τη μοναδικότητα του άλλου ανθρώπου, αγγίζοντας το συναίσθημά του ενώ παράλληλα αντιλαμβάνεστε τις σκέψεις του.

5. Να κατανοείτε τους ανθρώπους δίπλα σας, χωρίς να τους κρίνετε από τις συμπεριφορές τους αλλά να τις υπερβαίνετε για να μάθετε ποιος είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρόσωπο.

Θα αποφύγω να ευχηθώ «Ευτυχία» αλλά θα ευχηθώ:

1. Να απολαύσετε κάθε στιγμή της ζωής, έχοντας ως αφετηρία την αισιοδοξία. Όχι με την απλοϊκή, θετικίστικη πτυχή της αλλά με την ολόκληρη η οποία υποστηρίζει ότι η ζωή έχει και άσχημα εκτός από καλά. Αν αποδεχθούμε αυτή τη στάση, θα εμμείνουμε στην κατάκτηση της αισιοδοξίας και θα εστιάζουμε στη λύση αντί για το πρόβλημα.

2. Να κοιτάξετε κατάματα τους φόβους σας, έχοντας οργάνωση και πίστη στον εαυτό σας. Η ευθεία αντιμετώπισή των φόβων, τους αποκαθηλώνει από εκεί που τους έχουν βάλει άλλοι για εσάς, τους αποδυναμώνει και σας βοηθά να αποκτήσετε τον έλεγχο που τους είχατε παραχωρήσει.

3. Να είστε ευγενικοί, χαμογελαστοί και να έχετε καλοσύνη στην καρδιά σας. Το καλό είναι τόσο σπάνιο στις μέρες μας, που δεν το επιδιώκουμε θεωρώντας το δεδομένο στους ανθρώπους.

4. Να είστε γενναιόδωροι με τους άλλους ανθρώπους, στις λέξεις, στον έρωτα, στην ψυχή. Η ζωή είναι πολύ μικρή για να κάνουμε τσιγκουνιές.

5. Να έρχεστε κοντά με τους ανθρώπους, η ευτυχία κρύβεται στις σχέσεις. Να ανταλλάσετε αγκαλιές, αγγίγματα, φιλιά… καμία σχέση, φιλική, συντροφική ή ερωτική, δεν επιβιώνει χωρίς τα σώματα να έρθουν κοντά.

Οι ευχές παίρνουν μία διάσταση μαγική, μόνο όταν μπαίνουμε παθητικά στη ζωή, όταν περιμένουμε να μας συμβεί το μοιραίο, το δοσμένο, όταν θεωρούμε τα πάντα δεδομένα. Έτσι, καμία ευχή δεν είναι όμορφη. Γιατί καταντά βόλεμα, βαλτώνει και οδηγεί στην παραίτηση.

Όποιος όμως ζει ενεργητικά, διεκδικώντας, κατακτώντας, απολαμβάνοντας, υπερασπίζοντας και βιώνοντας κάθε στιγμή, θα ευχαριστηθεί το ταξίδι της ζωής. Έτσι, εμείς μπαίνουμε πρωταγωνιστές στη ζωή μας, δημιουργούμε τις συνθήκες όπως θέλουμε να ζήσουμε και πραγματοποιούμε ουσιαστικά κάθε μας ευχή.

Καλή Χρονιά!

Χάρης Πίσχος Ψυχολόγος ΜSc – Υπαρξιακός Συστημικός Ψυχοθεραπευτής

ΠΗΓΗ: https://www.psychologynow.gr/arthra-psyxologias/prosopikotita/giortes-diakopes/719-to-afthediko-noima-ton-efchon-tu-charalabu-pischu.html

επιλογή φωτογραφίας : Νίκος Δημητρίου

Και έφτασε αυτή η στιγμή που ξεκινάμε να μιλάμε για όσα θέλουμε για το 2021. Θα μπορούσαμε να μιλήσουμε και για όσα δεν θέλουμε ή για όσα βιώσαμε το 2020, το οποίο για διαφορετικούς λόγους θα μείνει χαραγμένο μέσα μας, τουλάχιστον σαν το πλέον διαφορετικό έτος από τα τελευταία που έχουμε ζήσει.

Αγαπώντας τον εαυτό μου στην πράξη

2021 λοιπόν… και μαθαίνοντας να με αγαπώ σαν στόχο… Ίσως και σαν στόχο ζωής…

Οι περισσότεροι πιστεύουν πως αγαπάνε τον εαυτό τους… Ίσως λοιπόν η πιο απλή ερώτηση που θα μπορούσε να τεθεί είναι: «πώς τον αγαπάς; Με ποιον τρόπο το δείχνεις σε σένα; Τι κάνεις;»

Να μάθεις να αγαπάς τον εαυτό σου και να το βλέπεις στις επιλογές σου, στις σχέσεις σου, στη δουλειά σου, στην καθημερινότητά σου, θα σκεφτόμουν σαν στόχο του 2021… και όχι μόνο…

Πώς μπορεί να γίνει αυτό όμως στην πράξη;

Πώς μπορούμε να δούμε αν αγαπάμε τον εαυτό μας και πώς θα μπορούσαμε να μάθουμε να τον αγαπάμε; Ας θέσουμε στόχους γι’αυτά που ονειρευόμαστε και θέλουμε να πετύχουμε…

Κάνε μία σύντομη αξιολόγηση του 2020. Μην εστιάσεις στις εύκολες απαντήσεις και απέφυγε την κριτική. Εστίασε στα δεδομένα και σε όσα συνέβησαν.

Ο κορωνοϊός ήταν μία συνθήκη, πολύ δύσκολη, απρόβλεπτη, που οι περισσότεροι δεν μπορούσαμε να ελέγξουμε και να προβλέψουμε την εξέλιξή της.

Υπήρξε όμως κάτι που προσπάθησες να κάνεις και να αξιοποιήσεις την περίοδο του κορωνοϊού; Εάν η απάντηση σε αυτό είναι όχι, τότε θα πρέπει χωρίς να κρίνεις τον εαυτό σου ή να τον δικαιολογήσεις, να σκεφτείς πως χρειάζεσαι καλύτερη στοχοθεσία για το επόμενο έτος.

Στόχοι για το 2021

Βάλε στόχους λοιπόν για το 2021 και μην ξεχνάς ότι οι στόχοι σου πρέπει να είναι συγκεκριμένοι, να έχουν συγκεκριμένο χρονικό πλαίσιο, να είναι ευέλικτοι και να είναι προσωπικοί σου, να αντανακλούν τα θέλω σου και να σχετίζονται με όσα μπορείς. Γιατί ένας ανέφικτος στόχος, το μόνο που προκαλεί είναι χαμηλή αυτοεικόνα και μειωμένη αυτοεκτίμηση, καθώς συχνά χαρακτηρίζουμε ως αποτυχία την μη επίτευξή του (η οποία θα ήταν ούτως ή άλλως αδύνατη).

Να διεκδικείς

Να μάθεις να αγαπάς τον εαυτό σου και να διεκδικείς μία θέση στην δουλειά σου, μία μισθολογική εξέλιξη ή να εκφράζεις το συναίσθημά σου, ακόμα και αν αυτό είναι ενόχληση ή θυμός ή αδικία. Να φροντίζεις να έχεις μία δομημένη επιχειρηματολογία και να μιλήσεις, γιατί το αρνητικό συναίσθημα μπορεί να αγγίξει τα όρια της επικινδυνότητας αν το αφήσεις να φωλιάσει μέσα σου…

Να κάνεις αναθεωρήσεις

Να κάνεις τακτικά αναθεωρήσεις όλων όσων θέλεις να πετύχεις. Να αφιερώνεις λίγο χρόνο και να σημειώνεις αυτά τα οποία προκύπτουν: τα εμπόδια, τις δυσκολίες και όσα πέτυχες. Να κάνεις αναθεωρήσεις γιατί οι άνθρωποι που δεν αναπροσαρμόζονται είναι άκαμπτοι και καθόλου ευέλικτοι.

Να βάζεις προτεραιότητες

Να κάνεις σωστή διαχείριση χρόνου, να βάζεις προτεραιότητες και να αφιερώνεις την προσοχή σου εκεί που πρέπει, γιατί όταν σκορπιζόμαστε οι άνθρωποι, χάνουμε τον προορισμό μας.

Να λες μπράβο σε σένα

Συχνά με μία επιλεκτική προσοχή εστιάζουμε στα αρνητικά και σε όσα δεν καταφέραμε και ξεχνάμε ότι πρέπει να είμαστε δίκαιοι, πάνω από όλα με μας τους ίδιους. Να φροντίζεις λοιπόν να υπενθυμίζεις αυτά που καταφέρνεις, χωρίς να συνεχίζεται η πρότασή σου με ένα «αλλά…», καθώς μετά θα θυμάσαι μόνο την πρόταση που ακολουθεί μετά από αυτό το «αλλά…»

Οι άνθρωποι στη ζωή μας

Να μάθεις να τον αγαπάς τον εαυτό σου και να τον περιβάλλεις με ανθρώπους που θα σε εξελίσσουν, που δεν θα σε κάνουν να αμφισβητείς τον εαυτό σου, αλλά όταν χρειάζεται δεν θα διστάσουν να σου επισημάνουν και τα λάθη σου χωρίς κριτική σκοπιά, χωρίς χαρακτηρισμούς, αλλά με ένα σκοπό βελτίωσης.

Εμείς και οι σχέσεις μας

Να μάθεις να τον αγαπάς τον εαυτό σου και να μην φοβάσαι να φεύγεις από σχέσεις, που θα συμβούλευες τους άλλους να τελειώσουν, από σχέσεις που δίνεις μόνο εσύ και οι άλλοι έχουν βολευτεί σε αυτό το ρόλο από σχέσεις που νιώθεις ότι παλεύεις μόνο εσύ και δεν είναι διαδραστικές, από σχέσεις φιλικές, ερωτικές, επαγγελματικές.

Μικρές στιγμές ευτυχίας και φροντίδας του εαυτού μας

Να μάθεις να τον αγαπάς τον εαυτό σου και να το βλέπεις στις επιλογές σου, να φροντίζεις το σώμα σου και να τρέφεσαι σωστά, ισορροπημένα,να προσπαθείς να έχεις χρόνο για να κάνεις πράγματα όπως είναι το διάβασμα ή ο χρόνος με τους φίλους, να επιλέγεις να γυμνάζεσαι και να μην ζεις με τους δαίμονες του παρελθόντος.

Και να μην τα κάνεις αυτά γιατί σου τα λέει ένας φίλος, ένας ψυχολόγος, ο θεραπευτής σου να τα κάνεις γιατί θα καταλάβεις την βοήθεια που θα σου προσφέρουν και το βαθμό που βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα αυτές οι μικρές στιγμές λειτουργούν χαλαρωτικά, αγχολυτικά, ηδονοτρόπα.

.. και αν έχεις μάθει όλα αυτά να τα θεωρείς πολυτέλεια χρόνου, και αν σκέφτεσαι ότι όλα αυτά είναι απλά για σένα, και αν έχεις μάθει να δικαιολογείς τον εαυτό σου για ατυχείς επιλογές και για όσα δεν του προσφέρεις, και αν έχεις μάθει να φοβάσαι τον εαυτό σου, να του υπενθυμίζεις ότι την αξία εμείς την δίνουμε σε εμάς, με μικρές καθημερινές στιγμές, με επιλογές αλλά και χτίσιμο μικρών στιγμών ευτυχίας.

Σολταρίδου Ελένη – Ψυχολόγος

ΠΗΓΗ: https://www.psychology.gr/selfhelp/5265-mathainontas-na-me-agapo-stoxos-2021.html

Διαγωνισμός στιχουργικής από το Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού

Αν σας τα τραγουδήσουμε;»*

Μήπως αυτή είναι η λύση για να καταλάβουν όλοι ποια είναι τα δικαιώματα των παιδιών και να γίνονται επιτέλους και στην πράξη σεβαστά;

Το Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού διοργανώνει διαγωνισμό σύνθεσης στίχων για όλα τα παιδιά. Στόχος μας είναι από τους στίχους να φτιαχτούν τραγούδια για τα δικαιώματα του παιδιού και κατ’ αυτόν τον τρόπο τα δικαιώματα να γίνουν ευρύτερα γνωστά και να τηρούνται!

Με τον διαγωνισμό μας θέλουμε να ενημερώσουμε και να ευαισθητοποιήσουμε την κοινή γνώμη σχετικά με τα δικαιώματα των παιδιών, όπως ορίζονται στη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, που αποτελεί νόμο του Ελληνικού κράτους από το 1992 (Ν2101/92), αλλά και να ενθαρρύνουμε τα ίδια τα παιδιά να γνωρίσουν καλύτερα τα δικαιώματά τους, να εμπνευστούν από αυτά και να εκφραστούν δημιουργικά.

Μαζί μας έχουμε (μέχρι στιγμής) την Τατιάνα Ζωγράφου, τον Άγγελο Αγγέλου, τον Θοδωρή Παπαϊωάννου, τους Burger Project, τον Χρήστο Θηβαίο, τον Γιώργη Χριστοδούλου, τον Γιώργο Χαρωνίτη, τον Δημήτρη Μπασλάμ, τη Μαρία Παπαγεωργίου, τη Σαββέρια Μαργιολά, τον Γιώργο Γκώνια, τον Αριστείδη Μάραντο, τον Αντώνη Παπαθεοδούλου και τον Φοίβο Δεληβοριά που θα μας βοηθήσουν με τους στίχους και τη μελοποίησή τους και στη συνέχεια θα επιλέξουν καταξιωμένους τραγουδιστές που θα τους ερμηνεύσουν.

Σε αυτές τις περίεργες και δύσκολες ώρες που όλοι βιώνουμε με το νέο lockdown, ο συγκεκριμένος διαγωνισμός στιχουργικής μπορεί να είναι μια ευχάριστη και ουσιαστική διέξοδος. Η διαδικασία συμμετοχής είναι απλή. Κάθε παιδί (ως 18 ετών) με τη σύμφωνη γνώμη του γονέα ή κηδεμόνα του, μπορεί να δηλώσει συμμετοχή και να λάβει μέρος στέλνοντας στίχους ή και τραγούδι (στίχους και μελωδία) εμπνευσμένους από τη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού.

Οι συμμετέχοντες μπορούν να διαλέξουν όποιο δικαίωμα (άρθρο) της Σύμβασης τους εμπνέει περισσότερο ή να επιλέξουν ένα δικαίωμα από τα παρακάτω:

– δικαίωμα στην ταυτότητα (αρ. 8)
– δικαίωμα γνώμης και δικαίωμα στην ελεύθερη έκφραση (αρ. 12-13)
– δικαίωμα στην προσωπική ζωή (αρ. 18)
– δικαιώματα του παιδιού-πρόσφυγα (αρ. 22)
– δικαίωμα στην υγεία/δικαιώματα των παιδιών με αναπηρίες (αρ. 24, 23)
– δικαίωμα στην προστασία από κακομεταχείριση και άλλες μορφές εκμετάλλευσης (αρ. 18, 30, 34, 36)
ή, τέλος, να φτιάξουν στίχους για το Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού ή όλα τα παραπάνω μαζί!

Οι συμμετοχές μπορούν να είναι ατομικές ή ομαδικές.

Οι στίχοι, ή και τα τραγούδια, μπορούν να είναι στα ελληνικά ή και τα αγγλικά και θα πρέπει να σταλούν στην ηλεκτρονική διεύθυνση του Δικτύου για τα Δικαιώματα του Παιδιού diktio@ddp.gr ως την Κυριακή 31 Ιανουαρίου 2021 με τον τρόπο που ορίζεται στους όρους του διαγωνισμού.

Από τις συμμετοχές θα επιλεγούν οι στίχοι που θα γίνουν τραγούδια και θα κυκλοφορήσουν σε cd ή/και βινύλιο και θα αποτελέσουν «τα τραγούδια για τα δικαιώματα του παιδιού». Ανεξαρτήτως επιλογής, όλες οι συμμετοχές θα αναρτηθούν στον ιστότοπο του Δικτύου www.ddp.gr

Ελάτε λοιπόν να κάνουμε τα δικαιώματα κάθε παιδιού τραγούδι!

*Ο διαγωνισμός αποτελεί συνέχεια του προγράμματος του Δικτύου για τα Δικαιώματα του Παιδιού με τίτλο «Αν σας τα τραγουδήσουμε;». Ακούστε εδώ τα πρώτα δύο τραγούδια που δημιουργήθηκαν στο πλαίσιο του παραπάνω προγράμματος.

Όροι του διαγωνισμού
Δελτίο Τύπου
Φόρμα Συναίνεσης  
Αφίσα διαγωνισμού 
Διεθνής Σύμβαση Δικαιωμάτων του Παιδιού του ΟΗΕ (όλα τα άρθρα και η επεξήγησή τους)
Διεθνής Σύμβαση Δικαιωμάτων του Παιδιού του ΟΗΕ (στα αγγλικά)
Φόρμα Ενημέρωσης για την Προστασία Προσωπικών Δεδομένων

ΠΗΓΗ: https://ddp.gr/ta-dikaiomata-mas-ginontai-tragoydi/