Βοηθώντας τα δίδυμα να αναπτύξουν ξεχωριστές ταυτότητες

Τότα Αρβανίτη-Παπαδοπούλου

Σχολική Σύμβουλος 23^ης Περιφέρειας Π.Α.

Διδάκτωρ Παιδαγωγικής Πανεπιστημίου Αθηνών

M.A. inEducationΠανεπιστημίου Lancaster

Σε μία από τις τελευταίες επισκέψεις μου στα νηπιαγωγεία, βγαίνοντας στο δρόμο για να φύγω, με πρόλαβε μια μαμά που έχει δίδυμα κορίτσια και μού έθεσε την εξής ερώτηση:

«Οι κόρες μου φοιτούν σε διαφορετικά τμήματα, όπως συστήσατε στις νηπιαγωγούς, όμως αντιμετωπίζω το εξής πρόβλημα: Ποτέ δεν είναι προσκεκλημένες στα ίδια πάρτι, αφού φοιτούν σε διαφορετικά τμήματα. Μπορώ να ζητήσω από τον γονέα του παιδιού που διοργανώνει το πάρτι, να συμμετάσχει στο πάρτι και η αδελφή της;»

Αγαπητοίγονείς,

Η απάντηση είναι «ΟΧΙ!».

Όλος ο κόσμος γνωρίζει τους ιδιαίτερους δεσμούς που συνδέουν τα δίδυμα, όπως γνωρίζει και ότι οι δεσμοί αυτοί, κρατάνε μια ολόκληρη ζωή. Όλος ο κόσμος, επίσης, οφείλει να γνωρίζει ότι τα δίδυμα, ακόμη κι αν μοιάζουν σαν δυο σταγόνες νερό, είναι δύο διαφορετικοί άνθρωποι, με ξεχωριστό χαρακτήρα και μοναδική ταυτότητα.

Καθώς τα δίδυμα μεγαλώνουν, είναι ανάγκη να «διαχωριστούν» πλέον, για να αρχίσουν να συνειδητοποιούν ότι, καθένα απ’ αυτά, είναι μια ολοκληρωμένη προσωπικότητα, η οποία μπορεί να λειτουργεί αποτελεσματικά από μόνη της και δεν αποτελεί συμπλήρωμα κανενός. Αυτό σημαίνει ότι, όταν τα δίδυμα φθάσουν στην ηλικία της υποχρεωτικής εκπαίδευσης, είναι πολύ σημαντικό να παρακολουθήσουν το σχολείο σε χωριστές τάξεις και να δημιουργήσουν έτσι το καθένα τους δικούς του ξεχωριστούς φίλους. Είναι δεδομένο ότι, τα δίδυμα θα αισθάνονται πάντα ότι «ο ένας είναι για τον άλλον», όμως άλλο αυτό κι άλλο το να δημιουργήσουν, όσο πιο σύντομα γίνεται, την αίσθηση της προσωπικής τους ταυτότητας. Είναι λάθος να ταυτοποιούν τον εαυτό τους ως «ένα από τα δίδυμα».

Για να βοηθήσουμε τα δίδυμα να αναπτύξουν ξεχωριστές ταυτότητες, αρκεί να παρατηρήσουμε τις ιδιαιτερότητές τους. Τα δίδυμα, συχνά, έχουν μεταξύ τους διαφορετικά ενδιαφέροντα. Αυτά τα διαφορετικά ενδιαφέροντα, είναι ανάγκη να ενισχύσουμε, καθώς τα δίδυμα μεγαλώνουν. Μάλιστα, καλό θα ήταν να εξοικειώσουμε και τα ίδια τα παιδιά με τις διαφορές που έχουν. Για παράδειγμα, μπορούμε, από νωρίς, να διατυπώνουμε σχόλια όπως: «Ο Νίκος προτιμά να τρώει το ψωμί του με μαρμελάδα και ο Γιώργος με μέλι» ή «Στη Μαρία αρέσει το ροζ χρώμα και στην Ειρήνη το κίτρινο» κλπ.

Κάτι άλλο συναφές, το οποίο θα πρέπει να αναδείξουμε, είναι το γεγονός ότι, κάποια στιγμή, θα παρατηρήσουμε ότι τα δίδυμα ενδέχεται να αναπτύσσονται με διαφορετικούς ρυθμούς. Κάτι τέτοιο, οφείλουμε να θυμόμαστε ότι δεν θα πρέπει ποτέ να προκαλέσει συγκρίσεις ανάμεσα στα παιδιά.

Επίσης, τα δίδυμα, έχοντας διαφορετικές προσωπικότητες,  δημιουργούν και διαφορετικές ομάδες φίλων. Η ύπαρξη διαφορετικών φίλων, είναι κάτι που χρειάζεται, επίσης, ενθάρρυνση από εμάς.

Επί πλέον, είναι πολύ χρήσιμο να βρίσκουμε χρόνο για να τον διαθέτουμε μεμονωμένα σε κάθε παιδί. Αυτός ο χρόνος, είναι πολύτιμος για να κάνουμε τις εκτιμήσεις μας σε σχέση με τη διαφορετικότητά των διδύμων. Μας βοηθάει επίσης να κατανοήσουμε καλύτερα τα δυνατότερα σημεία του καθενός και να αποφεύγουμε τις μεταξύ τους συγκρίσεις.

Αφού μιλάμε, λοιπόν, για ξεχωριστές προσωπικότητες, είναι ανάγκη να θυμόμαστε πως τα τυχόν λάθη και οι παραβιάσεις των κανόνων, γίνονται από άτομα και όχι από τα «δίδυμα». Αυτό σημαίνει πως η ποινή θα απευθύνεται, κάθε φορά, στο ένα από τα δίδυμα και όχι και στα δύο μαζί, καθώς κάτι τέτοιο θα ήταν πολύ άδικο. Το ίδιο θα πρέπει να ισχύσει και στο θέμα της διαπαιδαγώγησης. Αποφεύγουμε να νουθετούμε, ταυτόχρονα, και τα δύο παιδιά, μετά από την αταξία του ενός από τους δύο. Νουθετούμε, κατ’ ιδίαν, το παιδί που παραβίασε τον κανόνα ή έκανε την αταξία.

Τέλος, το θέμα της ισότητας ανάμεσα στα δίδυμα, είναι κάτι που εύκολα μπορεί να παρερμηνευτεί. Δεν είναι σωστό να γράψουμε και τα δύο παιδιά στο κολυμβητήριο, επειδή μας το ζήτησε το ένα, μόνο και μόνο για να αισθανόμαστε ότι συμπεριφερόμαστε ισόνομα και στα δύο. Ο χρυσός κανόνας είναι: «Καθένα από τα δίδυμα να παίρνει αυτό που έχει ανάγκη και όχι ό,τι ακριβώς παίρνει το άλλο».

Αγαπητοί γονείς διδύμων παιδιών,

Ένα πράγμα θα πρέπει να κατανοήσετε καλά. Ακόμα κι αν αναθρέψετε τα δίδυμα παιδιά σας πανομοιότυπα, στο τέλος της ημέρας, θα πάνε για ύπνο δύο τελείως διαφορετικές προσωπικότητες. Αυτές τις δύο διαφορετικές προσωπικότητες, έχετε χρέος να τις βοηθήσετε ώστε να αναπτύξουν τις διαφορετικές, αυτόνομες ταυτότητές τους, για να έχουν ψυχική υγεία και να ορίσουν από νωρίς τις δικές τους προσωπικές ζωές.