Με αφορμή την Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού, οι μαθητές και οι μαθήτριες του σχολείου μας συμμετείχαν σε βιωματικές δράσεις μέσα στις τάξεις τους. Οι δραστηριότητες σχεδιάστηκαν και προσαρμόστηκαν κατάλληλα ανά ηλικιακή ομάδα, ώστε τα παιδιά να κατανοήσουν με τρόπο δημιουργικό και ουσιαστικό την έννοια της βίας, τις συνέπειές της αλλά και τη δύναμη της ενσυναίσθησης, της φιλίας και του σεβασμού.
Α’ τάξη
Τα παιδιά της Α’ τάξης, μαζί με τη δασκάλα τους Ελισάβετ Γαρεφαλάκη, συζήτησαν για τα διαφορετικά είδη βίας:
ψυχολογική, σωματική και συναισθηματική.
Στη συνέχεια δραματοποίησαν ένα περιστατικό και μέσα από την εμπειρία αυτή εξέφρασαν τα συναισθήματα και τις σκέψεις τους. Μετέφεραν τις αρνητικές σκέψεις τους πάνω σε «πέτρες», συμβολίζοντας τα βάρη που κουβαλά κάποιος όταν πληγώνεται.
Στο τέλος πέταξαν τις «κακές» σκέψεις, τις έκλεισαν μέσα στο κουτί των αρνητικών σκέψεων και το ζωγράφισαν με τα αγαπημένα τους χρώματα, δείχνοντας πόσο δυνατοί μπορούν να γίνουν όταν επιλέγουν την καλοσύνη και τον σεβασμό.
Β’ τάξη
«Το τσαλακωμένο χαρτάκι»
Οι εκπαιδευτικοί της Β’ τάξης Κουτουλάκη Μαριλένα και Παπαχαραλάμπους Δανάη χώρισαν τον πίνακα σε δύο μέρη:
- Λέξεις που πληγώνουν
- Λέξεις που θεραπεύουν
Τα παιδιά σκέφτηκαν και έγραψαν λέξεις και συμπεριφορές που ανήκουν σε κάθε κατηγορία.
Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε μια βιωματική δραστηριότητα. Ένας μαθητής στάθηκε στο κέντρο της τάξης κρατώντας ένα λευκό χαρτί, που συμβόλιζε την ψυχή ενός παιδιού.
Κάθε μαθητής πλησίαζε και του απευθυνόταν με μια φράση:
- Αν η φράση ήταν πληγωτική, το παιδί τσάλακωνε το χαρτί.
- Αν ήταν καλή και υποστηρικτική, προσπαθούσε να το «σιδερώσει» με τα χέρια του.
Στο τέλος τα παιδιά παρατήρησαν πως, ακόμη κι αν πολλοί προσπαθήσουν να διορθώσουν μια πληγή, το χαρτί δεν μπορεί ποτέ να γίνει όπως πριν.
Με αυτόν τον τρόπο συνειδητοποίησαν πως τα λόγια και οι πράξεις μας μπορούν να αφήσουν ανεξίτηλα σημάδια στην ψυχή ενός παιδιού και ότι είναι σημαντικό να σκεφτόμαστε πριν μιλήσουμε ή συμπεριφερθούμε άσχημα σε κάποιον.
Γ’ τάξη
Οι μαθητές και οι μαθήτριες της Γ’ τάξης, μαζί με τις εκπαιδευτικούς Αθανασάκη Ελισάβετ και Φρουδάκη Ιωάννα, δραματοποίησαν το κείμενο «Το χαρούμενο λιβάδι» από το βιβλίο της Γλώσσας.
Στην αρχή τα παιδιά, στον ρόλο των μαργαριτών, ασκούσαν βία στην παπαρούνα. Η παπαρούνα ένιωθε στενοχώρια, πανικό και μοναξιά.
Μέσα από τη συζήτηση τα παιδιά παρατήρησαν ότι όλοι οι άνθρωποι έχουν διαφορές, όμως αυτές είναι που κάνουν τον κόσμο πιο όμορφο. Στο τέλος έγιναν φίλοι με την παπαρούνα και την αγκάλιασαν.
Η δράση ολοκληρώθηκε με μια δημιουργική δραστηριότητα: τα παιδιά ζωγράφισαν το δικό τους «χαρούμενο λιβάδι» και έγραψαν μηνύματα κατά της ενδοσχολικής βίας. Με όλες τις ζωγραφιές δημιουργήθηκε ένα κολάζ, το οποίο πλέον στολίζει την τάξη τους.
Δ’ τάξη
Κατά τη διάρκεια της εβδομάδας, οι μαθητές της Δ’ τάξης με υπεύθυνη την εκπαιδευτικό Θωμά Βασιλική παρακολούθησαν βίντεο, άκουσαν τραγούδια και συζήτησαν για:
- τη βία και τις αφορμές της
- τη διαφορά ανάμεσα στο ενοχλώ, πειράζω και κάνω bullying
- τη σωματική, λεκτική και συναισθηματική πίεση
Στη συνέχεια τα παιδιά έγραψαν σε πέτρες ένα συναίσθημα που τα είχε ενοχλήσει τον τελευταίο καιρό. Έκαναν κύκλο και κάθε μαθητής διάλεξε μια πέτρα, προσπαθώντας να μαντέψει ποιος την είχε γράψει και να συζητήσει μαζί του πώς θα μπορούσε να αντιμετωπίσει αυτό το συναίσθημα.
Στο τέλος έδιναν την πέτρα πίσω στον συμμαθητή τους μαζί με μια αγκαλιά ή μια καλή κουβέντα, δείχνοντας τη στήριξη που μπορεί να προσφέρει η ομάδα.
Σε μια επόμενη δράση, κάθε παιδί σηκωνόταν και έπαιρνε ένα σοκολατάκι, το οποίο έδινε σε έναν συμμαθητή του λέγοντας ένα θετικό στοιχείο για τον χαρακτήρα του. Για όποιον δεν μπορούσε να σκεφτεί κάτι καλό, υπήρχαν και… φέτες λεμονιού!
Φυσικά, τα παιδιά προτίμησαν τα σοκολατάκια και τις γλυκές κουβέντες, ενώ στο τέλος κάποιοι από τους πιο τολμηρούς δοκίμασαν και το λεμόνι!
Ε’ τάξη
Οι μαθητές της Ε’ τάξης, με τις εκπαιδευτικούς Αλέξη Ροδοθέα και Άννα Τσιρούδη, μίλησαν για τον κύκλο της βίας του Dan Olweus.
Συζήτησαν για τα συναισθήματα, τις εκφράσεις του προσώπου και τη στάση του σώματος που μπορεί να έχουν:
- το θύμα
- ο θύτης
- ο παρατηρητής
Στη συνέχεια τα παιδιά συμμετείχαν σε δραματοποίηση, παίρνοντας οι ίδιοι τους ρόλους αυτούς. Έτσι μπόρεσαν να κατανοήσουν καλύτερα τα συναισθήματα κάθε παιδιού που βρίσκεται μέσα στον κύκλο της βίας.
Η δράση ολοκληρώθηκε με τη δημιουργία μιας αφίσας με το μήνυμα:
«Κάνε εσύ τη διαφορά με τα δικά σου χέρια. Μοίρασε αγάπη κι όχι δάκρυα».
Στ’ τάξη
Οι μαθητές της Στ’ τάξης μαζί με τη δασκάλα τους Παγκάλου Γεωργία συζήτησαν για το πώς τα χέρια μας μπορούν είτε να πληγώνουν είτε να βοηθούν.
Τα παιδιά συνειδητοποίησαν ότι έχουν τη δύναμη να επιλέξουν πώς θα χρησιμοποιούν τα χέρια τους:
για να στηρίζουν, να προστατεύουν και να φροντίζουν τους συμμαθητές τους.
Κατέληξαν στο συμπέρασμα πως κάθε μικρή πράξη φιλίας και σεβασμού μπορεί να κάνει το σχολείο μας πιο ασφαλές και πιο όμορφο για όλους.
Θεατρική παράσταση
«Ένα παιδί μετράει τ’ άστρα»
Οι μαθητές των τάξεων Α’, Β’, Γ’ και Δ’ είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν τη θεατρική παράσταση «Ένα παιδί μετράει τ’ άστρα».
Το έργο μας θυμίζει ότι η γνώση δεν είναι πολυτέλεια αλλά δικαίωμα και δύναμη. Η μόρφωση παρουσιάζεται σαν φως που ανοίγει δρόμους ακόμη και όταν όλα γύρω φαίνονται σκοτεινά.
Παράλληλα αναδεικνύει τις κοινωνικές αδικίες, τις ταξικές διαφορές και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν πολλοί άνθρωποι. Ωστόσο, το πιο σημαντικό μήνυμα είναι ότι η επιμονή, η αξιοπρέπεια και η πίστη στον εαυτό μας μπορούν να γίνουν μορφή αντίστασης.
Ο ήρωας του έργου δεν χάνει την ανθρωπιά του, ακόμη κι όταν πληγώνεται. Και αυτό ίσως είναι το πιο σημαντικό μήνυμα ενάντια σε κάθε μορφή βίας:
να μη σκληραίνουμε επειδή η ζωή είναι δύσκολη,
να τολμάμε να μιλάμε,
να μην φοβόμαστε
και να συνεχίζουμε να κοιτάζουμε ψηλά… στα αστέρια, στα όνειρά μας.
