
© timeanddate.com de
Κάθε χρόνο, γύρω στις 21 Ιουνίου, το Βόρειο Ημισφαίριο βιώνει το θερινό ηλιοστάσιο, τη χρονική στιγμή που σηματοδοτεί την αστρονομική έναρξη του καλοκαιριού. Εκείνη την ημέρα έχουμε τη μεγαλύτερη διάρκεια ημέρας και τη μικρότερη διάρκεια νύχτας μέσα στο έτος για τις περιοχές βόρεια του Ισημερινού.
Το θερινό ηλιοστάσιο οφείλεται στην κλίση του άξονα περιστροφής της Γης, η οποία είναι περίπου 23,5° ως προς την εκλειπτική, δηλ.το επίπεδο της τροχιάς της Γης γύρω από τον ηλιο. Εξαιτίας αυτής της κλίσης, κατά τη διάρκεια του Ιουνίου το Βόρειο Ημισφαίριο είναι στραμμένο περισσότερο προς τον Ήλιο και έτσι δέχεται πιο άμεση ηλιακή ακτινοβολία και περισσότερες ώρες φωτός.

Τη στιγμή του θερινού ηλιοστασίου, ο Ήλιος βρίσκεται ακριβώς κατακόρυφα πάνω από τον Τροπικό του Καρκίνου, δηλαδή στο γεωγραφικό πλάτος 23,5° βόρεια. Αυτή είναι η βορειότερη φαινόμενη θέση που φτάνει ο Ήλιος στον ουρανό κατά τη διάρκεια του έτους. Από εκεί και πέρα, η φαινόμενη πορεία του αρχίζει ξανά να μετατοπίζεται προς τον νότο.
Η λέξη ηλιοστάσιο προέρχεται από το «ήλιος» και τη «στάση», αποδίδοντας την εντύπωση ότι ο Ήλιος «στέκεται» για λίγο στον ουρανό πριν αλλάξει ξανά η φαινόμενη πορεία του. Η ονομασία αυτή αποδίδει εύστοχα το φαινόμενο, καθώς πλησίον του ηλιοστασίου η φαινόμενη ετήσια μεταβολή της θέσης ανατολής και δύσης του Ήλιου στον ορίζοντα επιβραδύνεται αισθητά, πριν αντιστραφεί η πορεία της.
Ένα ακόμη ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι το θερινό ηλιοστάσιο δεν σημαίνει την ίδια εμπειρία φωτός για όλη τη Γη. Όσο πιο βόρεια βρίσκεται ένας τόπος, τόσο μεγαλύτερη είναι η διάρκεια της ημέρας. Σε περιοχές μέσα στον Αρκτικό Κύκλο, ο Ήλιος μπορεί να παραμένει ορατός όλο το 24ωρο, το γνωστό φαινόμενο του “ήλιου του μεσονυχτίου”. Την ίδια στιγμή, στο Νότιο Ημισφαίριο συμβαίνει το αντίθετο: εκεί η μέρα είναι η μικρότερη του έτους και αρχίζει ο χειμώνας.
Σχετικές δημοσιεύσεις