“Τα κόκκινα παπούτσια”
Το πρώτο Εργαστήριο Δεξιοτήτων, για το σχολικό έτος 2025-2026, ανήκει στο Θεματικό κύκλο: “Ζω καλύτερα – Ευ ζην” και πιο συγκεκριμένα στην θεματική ενότητα: “Σεξουαλική διαπαιδαγώγηση-Αυτομέριμνα-Πρόληψη”. Βασικός σκοπός του θεματικού κύκλου είναι η έγκαιρη ενημέρωση και η προληπτική ενδυνάμωση σε θέματα σεξουαλικής αγωγής καθώς και η πρόληψη της σεξουαλικής κακοποίησης.
1ο Εργαστήριο: “Ένα ζευγάρι κόκκινα παπούτσια;”
Τα παιδιά παρατηρούν την παραπάνω εικόνα και απαντούν σε ερωτήσεις όπως:
“Τι βλέπετε;”
“Ποιος μπορεί να τα φοράει”
“Που μπορεί να βρίσκεται;”
“Τι πιστεύεται ότι συμβαίνει;”
Αφού οι απαντήσεις των παιδιών καταγραφούν, τα παιδιά καλούνται να βγάλουν τα παπούτσια του και να γυμνάσουν τα δάχτυλα των ποδιών και τις πατούσες τους…
Με τη συνοδεία μουσικής πραγματοποιούν ελεύθερη κίνηση στο χώρο και στη συνέχεια με εντολή της εκπαιδευτικού “φορούν” τα κόκκινα παπούτσια και κινούνται με όσο πιο πολλούς και διαφορετικούς τρόπους μπορούν να σκεφτούν (με πηδήματα, κουτσό κ.ά.). Τέλος φαντάζονται ότι τα κόκκινα παπούτσια είναι μαγικά και προτείνουν τι θα μπορούσαν να κάνουν “φορώντας” τα (πηδούν στα σύννεφα, ισορροπούν σε σκοινί, τρέχουν στουν ουρανό κ.ά.).
Για να ολοκληρωθεί το εργαστήριο τα παιδιά συμπληρώνουν το παρακάτω φύλλο παρατήρησης.
2ο Εργαστήριο: “Κάρεν και Ένγκαρ. Το πάζλ των σωμάτων.”
Ένας φάκελος κρυμμένος σε κουτί παπουτσιών. Μέσα έχει γρίφους που οδηγούν σε διάφορα σημεία του σχολείου όπου βρίσκονται κρυμμένα κομμάτια από 2 ίδια πάζλ σωμάτων με διαφορετικό χρώμα φόντου (τα σώματα είναι χωρίς χαρακτηριστικά ή φύλο). Τα παιδιά αφού ανακαλύψουν όλα τα κομμάτια χωρίζονται, ανάλογα με το χρώμα του κομματιού που κρατάνε, σε δύο ομάδες και καλούνται να φτιάξουν τα πάζλ.
Αφού τα παζλ των σωμάτων ολοκληρωθούν, τα παρατηρούν και εντοπίζουν ότι λόγω της έλλειψης των χαρακτηριστικών δεν μπορούν να καταλάβουν αν είναι κορίτσια ή αγόρια…
Στη συνέχεια η κάθε ομάδα καλείται σε χαρτί μέτρου να σχεδιάσει το περίγραμμα του σώματος ενός παιδιού από την ομάδα και κατ΄επέκταση να συμπληρώσουν όλοι μαζί τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του σώματός ενός αγοριού και ενός κοριτσιού. Η μία ομάδα αναλαμβάνει να φτιάξει το σώμα του κοριτσιού και η άλλη ομάδα το σώμα του αγοριού.
Ακολουθεί ένα τρελό παιχνίδι! Μόλις η μουσική σταματά, τα παιδιά αγγίζουν τη μύτη ή το γόνατό τους, ή ακόμα και το αυτί του φίλου τους. Όταν όμως ακούσουν για τα «προσωπικά τους σημεία», τότε γίνονται ακίνητα αγάλματα και φωνάζουν δυνατά: «Όχι, δεν επιτρέπεται!», γιατί το σώμα μας είναι δικό μας και το προστατεύουμε!
Μετά, σειρά έχει το μεγάλο «φεστιβάλ χορού»! Τα παιδιά κουνάνε με ρυθμό μόνο έναν ώμο ή μόνο ένα δάχτυλο, ανακαλύπτοντας τι μπορεί να κάνει κάθε μέλος τους, μέχρι που ξεσπούν σε έναν ξέφρενο χορό όλοι μαζί.
Στο τέλος, ξαπλώνουν στο πάτωμα, βάζουν τα χεράκια στην κοιλιά και την ακούνε να ανεβοκατεβαίνει σαν μπαλόνι. Κλείνουν τα μάτια και νιώθουν ένα δροσερό αεράκι να τα χαϊδεύει μαλακά από τις πατούσες μέχρι την κορυφή του κεφαλιού, κάνοντάς τα να νιώθουν ήρεμα και πανέμορφα!
3ο Εργαστήριο: “Δημόσιο-Ιδιωτικό & Πως ήρθα στον κόσμο”
Το εργαστήριο ξεκινάει θυμίζοντας η εκπαιδευτικός, όσα όμορφα φτιάχτηκαν την προηγούμενη φορά και γίνεται μία συζήτηση για τον «δικό μας» χώρο και τον χώρο που μοιραζόμαστε με όλους.
Μετά, το παιχνίδι αρχίζει! Με τη μουσική τα παιδιά τρέχουν ελεύθερα παντού, αλλά μόλις σταματήσει, τρέχουν να μπούν μέσα στα μαγικά στεφάνια τους – τον δικό τους ιδιωτικό χώρο – και λένε πώς νιώθουν όταν κάποιος μπαίνει εκεί χωρίς να τον καλέσουν.
Η περιπέτεια συνεχίζεται με ένα βίντεο και ένα παραμύθι με τίτλο “Τα παιδιά δεν τα φέρνει ο πελαργός”, που εξηγεί το πιο μεγάλο μυστήριο: πώς ήρθαμε στον κόσμο!
Τέλος, ανοίγουν τα κουτιά των αναμνήσεων που έφεραν από το σπίτι. Κοιτάνε με θαυμασμό τις πρώτες τους φωτογραφίες και τους υπέρηχους από την κοιλιά της μαμάς και, σαν μικροί εξερευνητές του χρόνου, βάζουν στη σειρά τις εικόνες για να δούν πώς μεγαλώσανε και γίνανε τα υπέροχα παιδιά που είναι σήμερα!
4ο Εργαστήριο: “Το κόκκινο που ξεχωρίζει & …τα παπούτσια του… άλλου”
Με αφορμή την ιστορία της Κάρεν και του Ένκαρ, γινόμαστε μια μεγάλη παρέα και μοιραζόμαστε τα δικά μας όνειρα και τα κρυμμένα μας μυστικά. Για να δούμε πόσο εμπιστευόμαστε ο ένας τον άλλον, γινόμαστε «οδηγοί και τυφλοί», περπατώντας σε διαδρομές με κλειστά μάτια και νιώθοντας τη σιγουριά του φίλου μας.
Μετά, πιάνουμε τα χρώματα και ζωγραφίζουμε με πολλή αγάπη το πιο ξεχωριστό πρόσωπο της ζωής μας, εξηγώντας στην ομάδα γιατί αυτός ο άνθρωπος είναι ο «ήρωας» της καρδιάς μας.
Στο τέλος, αφού διαβάσουμε για τα «παπούτσια των άλλων», παίζουμε ένα όμορφο παιχνίδι ρόλων: κινούμαστε στον ρυθμό της μουσικής και, όταν αυτή σταματά, προσπαθούμε να μπούμε στη θέση ενός φίλου μας, να νιώσουμε τι αισθάνεται και να δούμε τον κόσμο μέσα από τα δικά του μάτια!
5ο Εργαστήριο: “Σιδερένια παπούτσια – Άγγιγμα και αγκαλιά. Μυστικά και φανερά”
Συνεχίζοντας την ιστορία της Κάρεν και του Ένκαρ, η εκπαιδευτικός βοηθά τα παιδιά να αναρωτηθούν ποια αγγίγματα μας κάνουν να νιώθουμε όμορφα και ποια όχι.
Μέσα από ένα παιχνίδι με αγκαλιές, κάθε παιδί δοκιμάζει να αγκαλιάσει τους φίλους του με διαφορετικούς τρόπους και μοιράζεται το πώς ένιωσε.
Μετά, τα παιδιά γίνονται «πλάστες και πλαστελίνες». Το παιδί-πλάστης ακουμπά το παιδί-πλαστέλινη προσεκτικά, ενώ το δεύτερο, αν νιώσει άβολα, σταματά το παιχνίδι με ένα καθαρό «Όχι».
Στη συνέχεια, τα παιδιά παρακολουθούν το «Μυστικό της Νίκης» και μαθαίνουν να ξεχωρίζουν τα «καλά» από τα «κακά» μυστικά. Ακολουθεί το τραγούδι, το οποίο τα παιδιά προσπαθούν να το μάθουν.
Η εκπαιδευτικός χωρίζει τον χώρο στα δύο και κάθε παιδί τρέχει στη σωστή πλευρά ανάλογα με το αν το μυστικό που ακούει το κάνει να νιώθει χαρούμενο ή αναστατωμένο.
Το εργαστήριο ολοκληρώνεται με το παραμύθι “Η Κίκο και το χέρι” και ένα παιχνίδι προσοχής με τον «Λάλα». Όταν ο Λάλας δίνει οδηγίες για το σώμα, κάθε παιδί ακολουθεί με χαρά, αλλά αν του ζητηθεί να αγγίξει τα απόκρυφα σημεία –τα δικά του ή των άλλων– σταματά αμέσως και φωνάζει δυνατά: «Όχι, δεν επιτρέπεται!» ή “Όχι μπροστά σε άλλους”. Έτσι, κάθε παιδί μαθαίνει με παιχνιδι και γέλιο να προστατεύει τον εαυτό του και να ακούει τη φωνή του.
