H αξιολόγηση του Νηπιαγωγείου Πυργίου για τη σχολική χρονιά 2024-25 στην φόρμα του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π)
year-2024-school-9510067-form-22-export (1)Έκθεση εσωτερικής αξιολόγησης Νηπιαγωγείου Πυργίου
H αξιολόγηση του Νηπιαγωγείου Πυργίου για τη σχολική χρονιά 2023-24 στην φόρμα του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π)
year-2022-school-9510067-form-10-export (1):H αξιολόγηση του Νηπιαγωγείου Πυργίου για τη σχολική χρονιά 2022-23 στην φόρμα του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π)
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
year-2021-school-9510067-form-5-export (1)
Έκθεση Εσωτερικής Αξιολόγησης Νηπιαγωγείου Πυργίου σχολικού έτους 2021-22
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
year-2020-school-9510067-form-1-export (4)
Έκθεση Εσωτερικής Αξιολόγησης Νηπιαγωγείου Πυργίου σχολικού έτους 2020-21
Σύντομη περιγραφή της ταυτότητας σχολικής μονάδας
To Nηπιαγωγείο Πυργίου έχει έδρα το μεγαλύτερο σε πληθυσμό χωριό της Νότιας Χίου (1063 κάτοικοι στην απογραφή του 2021-απογραφή 2011: 755 κάτοικοι, 40% αύξηση) αλλά στον μαθητικό πληθυσμό του περιλαμβάνει παιδιά από άλλα πέντε μείζονα Μαστιχοχώρια (Μεστά, Ολύμποι, Αρμόλια, Βέσσα, Ελάτα) αλλά και μικρότερους οικισμούς όπως το Πασαλιμάνι και ο Εμπορειός. Σταθερά τα τελευταία πέντε χρόνια πάνω από το 1/3 των νηπίων έχουν τουλάχιστον ένα γονέα αλλοδαπό. Σημαντικό ποσοστό των υπόλοιπων παιδιών προέρχονται από οικογένειες που έχουν πραγματοποιήσει εσωτερική μετανάστευση και εγκατασταθεί πρόσφατα στο Πυργί καθώς τα τελευταία χρόνια υπάρχει ζωηρή ζήτηση για εργάτες γης λόγω της υψηλής τιμής που απολαμβάνει το προϊόν ΠΟΠ μαστίχα Χίου. Η σχολική μονάδα διαθέτει υποχρεωτικό και προαιρετικό («ολοήμερο») τμήμα, τμήμα ένταξης και εγκεκριμένη παράλληλη στήριξη.
Την σχολική χρονιά 2025-26 υπεύθυνη υποχρεωτικού προγράμματος, ακολουθώντας την εγκύκλιο για ετήσια εναλλαγή της βάρδιας, είναι η μόνιμη νηπιαγωγός Σοφία Σαραντινού. Το προαιρετικό τμήμα ανέλαβε ο Προϊστάμενος του Νηπιαγωγείου Κώστας Προμπονάς. . Τον Οκτώβριο ξεκίνησε να επικουρεί στην παράλληλη στήριξη η αναπληρώτρια νηπιαγωγός Μαρίνα Γκέλλη τις μέρες Τετάρτη-Πέμπτη-Παρασκευή. Κατά το σχολικό έτος αναφοράς (2025-26) το μαθητικό δυναμικό απαρτίζεται από 22 μαθητές και μαθήτριες.
Άξονας διδασκαλίας και μάθησης :Η αξιολόγησή της παιδαγωγικής και μαθησιακής λειτουργίας από την σκοπιά των εκπαιδευτικών.
Το πρόγραμμα που εφαρμόζει το Νηπιαγωγείο Πυργίου είναι μια σύνθεση του ΔΕΠΠΣ και διδακτικών προτάσεων του σχολικού εγχειριδίου «Οδηγός Νηπιαγωγού». Αυτό κατέληξε στην οργάνωση των διδακτικών τριμήνων σε σχέδια εργασίας σχεδόν πάντα συστηματικά προετοιμασμένα από τον εκπαιδευτικό του υποχρεωτικού προγράμματος. Είναι τα συνήθη εποχιακά θέματα, συμπεριλαμβανομένων και των επετείων («παγκόσμια ημέρα ηλικιωμένων» κτλ) τα οποία επεξεργάζεται ο εκπαιδευτικός κάνοντας χρήση της διαθεματικής προσέγγισης. Σπάνια και συνήθως στο τελευταίο τρίμηνο έχουμε αναδυόμενα από τα παιδιά σχέδια εργασίας καθώς οι μαθητές και μαθήτριες δείχνουν αξιοσημείωτη έλλειψη δεξιοτήτων προφορικής επικοινωνίας έως τότε. Μια εύλογη ερμηνεία των περιορισμένων δυνατοτήτων έκφρασης είναι ότι η συγκομιδή της μαστίχας κατά το διάστημα του φθινοπώρου αλλά και ο καθαρισμός της τον χειμώνα απορροφά όλη την ζωτικότητα των γονέων εργατών γης με αποτέλεσμα τον μηδενισμό του ελεύθερου χρόνου για μέριμνα απόκτησης πολιτισμικού κεφαλαίου ή μορφωτικού εμπλουτισμού των παιδιών –μαθητών μας. Η τεράστια απόκλιση της αρχικής προϋπάρχουσας γνώσης ανάμεσα στους μαθητές του Νηπιαγωγείου Πυργίου και του μέσου μαθητή νηπιαγωγείου στην πρωτεύουσα και τα προάστια του νησιού θεμελιώνεται προπάντων στην ολοσχερή απουσία φοίτησης σε παιδικό σταθμό. Σταθερά τις τελευταίες δεκαετίες, ίσως λόγω της έλλειψης πρόσβασης σε πελατειακά δίκτυα, οι εργάτες γης των Μαστιχοχωρίων δεν κατάφεραν να πείσουν για την ίδρυση παιδικού σταθμού στη Νότια Χίο, σε αντίθεση με μικρότερα πληθυσμιακά γεωγραφικά διαμερίσματα, όπως τα εφοπλιστικά Καρδάμυλα.
Λόγω της παραπάνω έλλειψης οι δυνάμενες οικονομικά αυτόχθονες οικογένειες αποφάσισαν να μετοικίσουν σε προάστια της πρωτεύουσας του νησιού (πληθυσμιακή αύξηση +28% μετά το 2000) αλλά αυτό είχε σοβαρές συνέπειες στη κοινωνικοοικονομική σύνθεση του μαθητικού πληθυσμού: Το νηπιαγωγείο έμεινε να διαχειρίζεται μαθητές σχεδόν αποκλειστικά από ακτήμονες εργάτες γης και οικονομικούς μετανάστες. Εδώ είναι πολύ σημαντικό για τους αξιολογητές του σχολείου να κατανοήσουν την κύρια συνθήκη λειτουργίας του σχολείου: Kαθώς το Πυργί παραμένει μια παραδοσιακή κοινωνία στα πλαίσια της «βαθιάς Ελλάδας» όπως έχει εξερευνηθεί από την κοινότητα των κοινωνικών ανθρωπολόγων τα παρατηρηθέντα αποκλειστικά (exclusive) συστήματα διατηρούν την αντοχή τους παρά την εκσυγχρονιστική τροχιά της Ελλάδας μεταπολιτευτικά. Ένας εξέχων Πυργούσης διανοούμενος, ο Γιώργος Θεοτοκάς έχει αφήσει να υπονοηθεί αυτό το υπονομευτικό για μια σύγχρονη, εξωστρεφή σχολική κοινότητα φαινόμενο και μνημειώνεται η ετυμηγορία του στην επίσημη ιστοσελίδα της Πυργούσικης κοινότητας.
Για να εμπλουτίσει τις δυνατότητες προφορικής επικοινωνίας ο υπεύθυνος εκπαιδευτικός υποχρεωτικού προγράμματος εφαρμόζει ορισμένες διδακτικές πρακτικές από το θεωρητικό πλαίσιο της δημοκρατικής εκπαίδευσης όπως ορίστηκαν το 2005 από το Διεθνές Συνέδριο για τη Δημοκρατική Εκπαίδευση (IDEC – International Democratic Education Conference). Κάθε μέρα ο εκπαιδευτικός διαβουλεύεται με συγκεκριμένο/η μαθητή/τρια ο/η οποίος/α καθημερινά αλλάζει βάσει καταλόγου και καταλήγει σε μια πεπερασμένη γκάμα διδακτικών επιλογών η οποία περιορίζεται επιπροσθέτως από το ωρολόγιο πρόγραμμα. Αυτές οι αποφάσεις διαμορφώνονται σε ένα δίπολο ή τρίο επιλογών οι οποίες θα τύχουν επικύρωσης μέσω ενός συστήματος καθολικής ψηφοφορίας. Τέτοια, ολιγόλεπτης διάρκειας, «δημοψηφίσματα» είναι σύνηθες να γίνονται έως δύο φορές ημερησίως από τον εκπαιδευτικό του υποχρεωτικού προγράμματος.
Το Νηπιαγωγείο Πυργίου, κατά το σχολικό έτος 2025-26 εφαρμόζει, όπως έχει εγκαθιδρύσει μια παράδοση την οποία οι εκπαιδευτικοί, υπεύθυνοι/ες υποχρεωτικού προγράμματος, ίδρυσαν από το 1999 στο σχολείο, πρακτικές διαφοροποιημένης μάθησης. Μια τέτοια διδακτική προσέγγιση λαμβάνει χώρα κατά τις φάσεις του ωρολογίου προγράμματος όπου τα παιδιά απασχολούνται στις γωνιές ελεύθερου παιχνιδιού. Ο εκπαιδευτικός καλεί ομάδες, όχι αυθαίρετα αλλά οργανωμένες ως προς κάποιο χαρακτηριστικό (νήπια-προνήπια, αγόρια-κορίτσια,) για να διδάξει κάποιο εκ του πλουσίου corpus επιτραπέζιων παιχνιδιών από Ευρωπαϊκούς οίκους κατασκευής παιδαγωγικού υλικού για τα οποία κριτήριο αγοράς τους ήταν η βράβευση από ανεξάρτητους κριτές. Μετά την χρήση του παιχνιδιού από όλες τις ομάδες παιδιών με χρήση του δασκάλου ως «σκαλωσιά» σύμφωνα με τη γνωστική προσέγγιση που θεμελίωσε ο Βιγκότσκι, το παιχνίδι εκτίθεται για μια εβδομάδα στο τραπέζι/γωνιά προς ελεύθερη χρήση. Αυτή η νησίδα εμπειρογνωμοσύνης του Νηπιαγωγείου Πυργίου παραμένει ενεργή εδώ και πολλές διδακτικές χρονιές, τεκμηριώνοντας διαχρονικά τις αναπτυξιακά κατάλληλες πρακτικές που κάνουν δημοφιλή, με αξιοσημείωτη σταθερότητα στον χρόνο ορισμένα επιτραπέζια παιχνίδια. Ας σημειωθεί ότι όλα τα παραπάνω, αποτελούμενα/συναρμολογούμενα από τα πλείστα στελέχη τους, είναι αντικείμενο καθημερινής φροντίδας και επαγρύπνησης για την συμπλήρωσή τους στην περίπτωση απώλειας ώστε σήμερα το Νηπιαγωγείο Πυργίου να διαθέτει μια από τις πιο πλήρεις συλλογές κατάλληλων για νήπια επιτραπέζιων παιχνιδιών, πολλά από τα οποία ανήκουν σε εταιρίες οι οποίες έχουν αποσυρθεί από το εμπόριο.
Δίνεται έμφαση στις θετικές εμπειρίες από τις κοινωνικές επαφές ανάμεσα στα παιδιά μέσα από το ελεύθερο παιχνίδι της αυλής, την ρυθμική γυμναστική εσωτερικού χώρου και τις αθλοπαιδιές με όργανα γυμναστικής (μπάλες, κορδέλες, στεφάνια, πάνινα σακκουλάκια)
Αποτιμώντας τον άξονα της φοίτησης, το Νηπιαγωγείο Πυργίου παρακολουθεί συστηματικά περιπτώσεις τυχόν άτακτης ή σποραδικής φοίτησης. Σε περίπτωση απουσίας νηπίου κάθε μεσημέρι διερευνάται με τηλεφωνική επικοινωνία οι λόγοι προσέλευσής του.
Αποτιμώντας τον άξονα των σχέσεων ανάμεσα στους μαθητές οι βάσεις για την ενίσχυση της συνεργασίας και του αλληλοσεβασμού των μαθητών/τριων τέθηκαν από την αρχή της Σχολικής χρονιάς με την πρώτη χρονολογικά θεματική ενότητα που δίδαξε ο υπεύθυνος υποχρεωτικού προγράμματος και αφορούσε τους ρητούς κανόνες συνύπαρξης οι οποίοι αναρτήθηκαν σε περίοπτη θέση. Κατά το Α’ τετράμηνο επίσης η διδασκαλία θεματικής ενότητας που αφορά την σχολική βία και τον εκφοβισμό η οποία θα επαναληφθεί στο Β’ εξάμηνο.
Αποτιμώντας τον άξονα των σχέσεων ανάμεσα σε παιδιά και εκπαιδευτικούς το Νηπιαγωγείο Πυργίου οφείλουμε να αναγνωρίσουμε ότι είναι ένα sui generis σχολείο μικρών παιδιών. Είναι ένα από τα ελάχιστα σχολεία προ-δημοτικής εκπαίδευσης στη μη αστικοποιημένη παραδοσιακή Ελλάδα που στελεχώνεται από άνδρα νηπιαγωγό από το 1999 ο οποίος δεν διατηρεί δεσμούς συγγένειας στη Νότια Χίο. Αν και η επιστημονική κοινότητα θεωρεί την αποτελεσματική διδασκαλία μικρών παιδιών μη έμφυλο ζήτημα παραμένει ισχνή η βιβλιογραφία και ατεκμηρίωτη η νοερή αναπαράσταση του άνδρα-νηπιαγωγού σε γονείς εργάτες του πρωτογενούς τομέα. Γιατί πρωτίστως είναι οι γονείς που προτρέπουν για την οικοδόμηση του σεβασμού και της εμπιστοσύνης με την οποία έχει την αγαθή τύχη να περιβάλλεται ο Σύλλογος Διδασκόντων αλλά και στην κοινωνική συναναστροφή στους γενέθλιους τόπους των μαθητών/τριών. Ο Σύλλογος διδασκόντων δεν διατηρεί αυταπάτες και γνωρίζει ότι η παροχή ψήφου εμπιστοσύνης τελεί υπό την αίρεση της ακαριαίας άρσης της στον ευαίσθητο χώρο της προσχολικής αγωγής από τον Σύλλογο Γονέων της τοπικής σχολικής κοινότητας ειδικά στην απευκταία περίπτωση μη αντιστρέψιμων σφαλμάτων
Αποτιμώντας τον άξονα των σχέσεων του Νηπιαγωγείου με τις οικογένειες, η ενίσχυση των διαύλων επικοινωνίας ανάμεσα στους δύο εταίρους της ανθρώπινης ανάπτυξης (human development), τον Σύλλογο διδασκόντων και τις οικογένειες των μικρών παιδιών αφορά την αποφυγή της αντιζηλίας (rivalry), όπως προτάσσει η Ε.Ε και την ενδυνάμωση της πολιτισμικής αυτοπεποίθησης της τοπικής κοινότητας. Ο Σύλλογος διδασκόντων συνεργάζεται στενά με τον Σύλλογο Γονέων στην περίπτωση του σχεδιασμού της εξωτερικής αυλής.
Η επιτυχής όμως αντιμετώπιση χάρη στη δέσμευση του Συλλόγου διδασκόντων στις αξίες της δημοκρατίας και της αναγκαστικά αργής αλλά τελικά σοφής διαβούλευσης δεν απομακρύνει το καθήκον για εμπεριεκτικές (inclusive) πολιτικές που μελλοντικά οφείλει ο Σ.Δ να καλλιεργήσει με τον μεγάλο αριθμό εμπερίστατων οικογενειών. «Αν ο κοινωνικός διαχωρισμός έχει βαθιά επίδραση στις προσωπικές σχέσεις των Πυργούσιων», όπως γράφει ο Γιώργος Θεοτοκάς, αναμένεται ότι αυξάνει την ευαλωτότητα του Συλλόγου Γονέων. Αυτό μπορεί εύκολα να τεκμηριωθεί από την απόλυτη έλλειψη αξιόλογων οικονομικά δωρεών τις τελευταίες δεκαετίες από τον Σύλλογο Γονέων στα σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης με έδρα το Πυργί, όχι εξαιτίας της αδιαφορίας αλλά λόγω της περιγραφείσας παραπάνω κοινωνικο-οικονομικής σύνθεσης του μαθητικού πληθυσμού, κυρίως λόγω νεοεγκατεστημένων οικογενειών. Επιπροσθέτως, η έλλειψη υποστήριξης και αλληλεγγύης συνδέεται με πολλαπλούς κοινωνικούς αποκλεισμούς που συνδέονται με την έννοια της πολιτειότητας, της ιδιότητας να είναι κάποιος πολίτης των Μαστιχοχώρων και όχι Μεστούσης, Πυργούσης, Αρμολούσης όπως έχουν περιχαρακωθεί οι πολιτισμικές ταυτότητες στη Νότια Χίο. Η μοναδική δωρεά, η οποία ανάγεται το 2013, έτος εγκατάστασης στο νέο κτιριακό κέλυφος που στεγάζει έκτοτε το Νηπιαγωγείο Πυργίου προέκυψε από μεθοδικές ενέργειες του Σ.Δ (Fundraising Strategy), προερχόμενη από εφοπλιστική οικογένεια.
Αποτιμώντας τον άξονα που αφορά τη διοικητική λειτουργία, ο Σύλλογος διδασκόντων έχει συντάξει και επικαιροποιεί κάθε χρόνο σχολικό κανονισμό. Μια καίρια κανονιστική Αρχή είναι η αρχή της πλειοψηφίας. Αυτό αποδεικνύει την γνήσια δημοκρατική φύση των αποφάσεων υπό την αίρεση βεβαίως να μην προσβάλλεται η νομιμότητα. Το ιδεώδες για την καλή λειτουργία είναι η τήρηση ελέγχων και ισορροπιών (checks and balances) ανάμεσα στο Νόμο (rule of Law), την παράδοση της σχολικής κοινότητας και τις αποφάσεις του Συλλόγου διδασκόντων διότι η άσκηση στην Δημοκρατία είναι ζήτημα πρωτίστως παιδείας. Δείγματος χάριν, μια σχολική χρονιά ο Σύλλογος Διδασκόντων, στελεχωμένος από νεοδιόριστους εκπαιδευτικούς που αγνοούσαν την τοπική οικονομία και πολιτισμό εκμεταλλεύτηκαν την πρόσκαιρη πλειοψηφία για να αποφασίσουν αποχαιρετιστήρια καλοκαιρινή εορτή αρκετές ημέρες πριν κλείσει το σχολείο, κατά την πρωινή ώρα, εποχή που λαμβάνει χώρα η μετάβαση στους αγρούς για το «ξύσιμο» των μαστιχόδεντρων, εορτή κατά την οποία προσήλθε μια ελάχιστη μερίδα γονέων.
Μια εξίσου σημαντική αρχή είναι η Αρχή της αρνησικυρίας (βέτο). Αυτή ισχύει κατά την πολύ συνηθισμένη, λόγω δημοσιονομικών περιορισμών, συνθήκη όπου ο Σύλλογος Διδασκόντων στο Νηπιαγωγείο Πυργίου λειτουργεί μόνο με τους δυο μόνιμους νηπιαγωγούς ως μέλη. Αυτό σημαίνει ότι κάθε ένας εκ των εταίρων μπορεί να ακυρώσει τη λήψη όποιας απόφασης θεωρεί ότι δεν είναι ωφέλιμη για το σχολείο και τους μαθητές/τριές του. Κατά το σχολικό έτος 2024-25 ο Σύλλογος Διδασκόντων εκτός από τα δύο παλαιότερα μέλη, είχε και την δασκάλα του τμήματος ένταξης και οι αποφάσεις λαμβάνονται με ψηφοφορία.
Οι υποδομές του σχολικού χώρου επιθεωρούνται καθημερινά, ειδικά την περίοδο των διακοπών από τα μέλη του Συλλόγου διδασκόντων.
Αποτιμώντας τον άξονα της σχέσης του σχολείου με την κοινότητα το Νηπιαγωγείο Πυργίου σταθερά επιδιώκει λυσιτελή συνεργασία με το όμορο Δημοτικό Σχολείο Πυργίου. Όπως κάθε χρόνο, προς το τέλος της σχολικής χρονιάς 2024-25, θα υλοποιηθεί το σύνηθες πρόγραμμα σχολικής μετάβασης όπως προτάθηκε από την ΣΕΕ. Η αρθρογραφία του Προϊστάμενου του Νηπιαγωγείου, προκειμένου για τις πρακτικές που υιοθετεί το σχολείο, δεξιώνεται στις δυο μεγαλύτερες εφημερίδες του Νομού.
Αποτιμώντας τον άξονα της επαγγελματικής ανάπτυξης, oι εκπαιδευτικοί του Νηπιαγωγείου Πυργίου συμμετέχουν ανελλιπώς σε όλες τις ενδοσχολικές επιμορφώσεις της ΣΕΕ.
Οι εκπαιδευτικοί του Σχολείου, έχοντας επιλέξει στην «ενεργητική κατασκευή αυτοβιογραφίας τους», με την έννοια του σημαντικού κοινωνιολόγου Anthony Giddens, να διαμένουν εδώ και πολλά χρόνια στον παραδοσιακό οικιστικό πυρήνα του Πυργίου χωρίς να κατάγονται από τη Νότια Χίο, συμμετέχουν βαθιά στην κοινοτική ζωή και σε δράσεις κοινωνικού ενδιαφέροντος όπως εθελοντικές περιβαλλοντικές ομάδες αλλά και στην τοπική εκκλησία.
Παιδαγωγική και μαθησιακή λειτουργία
Θετικά σημεία: Το καλοδιατηρημένο corpus επιτραπέζιων παιχνιδιών. Η απόκτηση εμπειρίας συνεργατικής εκπαίδευσης από τους δυο μόνιμους εκπαιδευτικούς οι οποίοι δεν διέθεταν αρχική επιμόρφωση σε αυτό το πεδίο.
Διοικητική λειτουργία
Θετικά σημεία: Η εμπιστοσύνη των μόνιμων εκπαιδευτικών στη δημοκρατική διαβούλευση ως τρόπο επίλυσης των σχολικών ζητημάτων.
Σημεία προς βελτίωση: Δεδομένης της συνειδητοποίησης ότι πλείστοι εργάτες γης, γονείς μαθητών μας, συχνά δεν έχουν πόρους να συνδράμουν τα νήπια παρέχοντας επαυξημένες μαθησιακές δυνατότητες, διαπιστώνουμε ότι η συνεργασία και η καθοδήγηση του Συλλόγου Διδασκόντων προς τους Γονείς χρειάζεται εμβάθυνση.