Ομαλή μετάβαση νηπίων από το Νηπιαγωγείο στο Δημοτικό Σχολείο.
Η μετάβαση των νηπίων από το Νηπιαγωγείο στο Δημοτικό Σχολείο θεωρείται μια εξαιρετικά κρίσιμη εμπειρία στη ζωή του παιδιού επειδή θέτει τις βάσεις της μετέπειτα σχολικής του πορείας. Η ομαλή μετάβαση δεν αποβλέπει μόνο στην ακαδημαϊκή επιτυχία του μαθητή αλλά πρωτίστως στη καλλιέργεια συναισθημάτων κοινωνικής και συναισθηματικής επάρκειας. Είναι σημαντικό λοιπόν η μετάβαση να γίνει με τέτοιο τρόπο, ώστε τόσο τα παιδιά όσο και οι οικογένειές τους να έχουν μια θετική άποψη για το σχολείο και ιδιαίτερα τα παιδιά να έχουν την αίσθηση ότι είναι επαρκείς ως μαθητές.
Η έλλειψη ωστόσο συνέχειας και σταθερότητας μεταξύ του προγράμματος του Νηπιαγωγείου και της Α΄ Δημοτικού ιδιαίτερα στην οργάνωση του χώρου και ο διαφορετικός τρόπος διεξαγωγής της εκπαιδευτικής διαδικασίας δημιουργεί ιδιαίτερα προβλήματα στην ομαλή μετάβαση των παιδιών. Αυτή η ασυνέχεια δημιουργεί ιδιαίτερο άγχος στα παιδιά που πολλές φορές επιτείνεται από τους ίδιους τους γονείς.
Προσπαθώντας να συμβάλουμε στην ομαλή μετάβαση των παιδιών στο Δημοτικό Σχολείο είναι σημαντικό όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς εκπαιδευτικοί, γονείς και παιδιά να συνεργαστούν προς την επίτευξη του κοινού σκοπού. Είναι λοιπόν σημαντικό τα Νηπιαγωγεία να δουλέψουν προγράμματα που θα βοηθήσουν τα νήπια να προσαρμοστούν ευκολότερα στο μελλοντικό νέο τους περιβάλλον.

Περιεχόμενο ενός τέτοιου προγράμματος.
•    Επισκέψεις γνωριμίας και εξοικείωσης των παιδιών του Νηπιαγωγείου με τους χώρους και τα πρόσωπα του Δημοτικού Σχολείου.
•    Επισκέψεις γνωριμίας και εξοικείωσης με τις εκπαιδευτικές μεθόδους και τις δραστηριότητες του Δημοτικού Σχολείου.
•    Οργάνωση και πραγματοποίηση κοινών εκπαιδευτικών δράσεων των νηπίων με τους μαθητές της Α΄ Δημοτικού.
•    Δράσεις για την έγκαιρη διάγνωση μαθησιακών και άλλων δυσκολιών και την εφαρμογή μέτρων στήριξης των νηπίων με τη συνδρομή του ΚΕ.Δ.Δ.Υ.
•    Εμπλοκή γονέων στη διαδικασία της μετάβασης.

Στόχοι ενός τέτοιου προγράμματος.
•    Να γνωρίσουν τα νήπια τους χώρους και τα πρόσωπα του Δημοτικού Σχολείου.
•    Να εξοικειωθούν με τις εκπαιδευτικές μεθόδους και δραστηριότητες της Α’ Δημοτικού.
•    Η ανάπτυξη συνεργασίας μεταξύ δασκάλων και νηπιαγωγών με την ανταλλαγή εμπειριών και με τον από κοινού σχεδιασμό δραστηριοτήτων.
•    Η ενημέρωση των γονέων και η ευαισθητοποίησή τους για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά κατά τη σχολική μετάβαση και η εφαρμογή μέτρων στήριξής τους.
•    Η έγκαιρη διάγνωση νηπίων με μαθησιακές ή άλλες δυσκολίες.

Στρατηγικές υλοποίησης ενός τέτοιου προγράμματος.
Α΄    Επίσκεψη γνωριμίας στο Δημοτικό Σχολείο.

Στόχος της συγκεκριμένης στρατηγικής είναι η βιωματική επαφή των νηπίων με τους δα-σκάλους, το χώρο και τα παιδιά του Δημοτικού Σχολείου. Η επίσκεψη θα γίνει σε προκαθορισμένη ημερομηνία μετά από συνεννόηση με το Διευθυντή του Δημοτικού Σχολείου, ενώ θα έχει συμφωνηθεί η διαδικασία της ξενάγησης μέσα στο χώρο, ώστε να μην ενοχληθούν τα παιδιά του Δημοτικού την ώρα του μαθήματος.

Β΄    Παρατήρηση της εκπαιδευτικής διαδικασίας της Α΄ Δημοτικού από παιδιά του Νηπιαγωγείου.

Στόχος η βίωση της πραγματικότητας της Α΄ τάξης μέσα από την ασφάλεια που προσφέρει η συνοδεία της/του νηπιαγωγού χωρίς να έχουν τις υποχρεώσεις του μαθητή. Σκοπός να αισθανθούν αίσθημα σιγουριάς ότι μπορούν να τα καταφέρουν, τονώνοντας την αυτοεκτίμησή τους. Η επιτυχία της συγκεκριμένης στρατηγικής θα στηριχθεί στον από κοινού σχεδιασμό των δραστηριοτήτων από το δάσκαλο και τη/το νηπιαγωγό, ώστε να μπορούν να συμμετάσχουν και τα νήπια κα να μην είναι παθητικοί θεατές. Κάθε παιδί θα έχει μαζί του τετράδιο, γόμα και μολύβι και θα ενθαρρύνεται να συμμετέχει όπως μπορεί. Θα υπάρξει πρόβλεψη για επιπλέον καρέκλες και κάθε νήπιο θα κάθεται δίπλα σ’ ένα παιδί της Α΄ Δημοτικού. Πριν ξεκινήσει η εκπαιδευτική διαδικασία θα γίνουν παιχνίδια γνωριμίας ανάμεσα στα παιδιά. Μαθήματα που μπορούν να παρακολουθήσουν τα παιδιά είναι η Γλώσσα, η Μελέτη Περιβάλλοντος, Αισθητική Αγωγή, η Φυσική Αγωγή καθώς και οι σχολικές εορτές του Δημοτικού Σχολείου. Αποφύγετε ωστόσο να γίνουν όλα την ίδια μέρα γιατί τα παιδιά θα κουραστούν.

Γ΄    Επίσκεψη παιδιών της Α΄ Δημοτικού στο Νηπιαγωγείο.
Στόχος της συγκεκριμένης στρατηγικής είναι να γνωρίσουν οι εκπαιδευτικοί μιας επόμενης βαθμίδας τον τρόπο οργάνωσης του χώρου του Νηπιαγωγείου και να παρακολουθήσουν τη διεξαγωγή μιας οργανωμένης δραστηριότητας σε αυτό. Επιπλέον θα γίνει σύσφιξη των σχέσεων μεταξύ των νηπίων και των παιδιών της επόμενης βαθμίδας που θα αποτελέσουν σημείο αναφοράς για αυτά κατά τη μετάβαση τους στο Δημοτικό Σχολείο. Η επιλογή μιας οργανωμένης δραστηριότητας θα γίνει από κοινού και από τις/τους δύο εκπαιδευτικούς (π.χ., ψυχοκινητικά παιχνίδια για την εκμάθηση μαθηματικών εννοιών, παιχνίδια φωνολογικής ενημερότητας, ανάγνωση μιας ιστορίας και δραματοποίησή ενός βιβλίου πληροφοριών και επεξεργασία του από τα παιδιά κατά τη διάρκεια συζήτησης με όλη την ομάδα). Αντίστοιχα μπορεί η Α΄ Δημοτικού να παρακολουθήσει μια γιορτή του Νηπιαγωγείου.

Δ΄    Ατομική συνάντηση εκπαιδευτικού με γονείς νηπίων.
Στόχος η ενημέρωση των γονέων για την πρόοδο του νηπίου καθ’ όλη τη διάρκεια της χρονιάς παρουσιάζοντας δείγματα εργασιών από τον Ατομικό Φάκελο νηπίου (Portfolio). Θα αναδειχθούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του παιδιού και θα δοθούν οδηγίες για το πώς μπορούν οι γονείς να υποστηρίξουν το παιδί τους στο σπίτι.
Ενδεικτικές δραστηριότητες ενός τέτοιου προγράμματος.
Το συγκεκριμένο πρόγραμμα μπορεί να δουλευτεί ως σχέδιο εργασίας με θέμα το «Δημοτικό Σχολείο». Το θέμα δουλεύεται με όλα τα παιδιά αλλά η επίσκεψη στο Δημοτικό είναι προτιμότερο να γίνει μόνο από τα νήπια μετά από συνεννόηση με τους εκπαιδευτικούς του Δημοτικού Σχολείου. Ενδεικτικά αναφέρουμε κάποιες δραστηριότητες που μπορούν να πραγματοποιηθούν.

Πριν την επίσκεψη:

• Διερεύνηση των απόψεων των παιδιών, τι γνωρίζουν για το Δημοτικό.

• Κατασκευή ενός δώρου για τα παιδιά της Α΄ Δημοτικού.

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης:

• Γνωριμία με το Διευθυντή του Σχολείου.

• Ξενάγηση στο χώρο του Σχολείου.

• Παρατήρηση και συμμετοχή στις διαδικασίες ενός μαθήματος της Α΄ Δημοτικού.  Για παραπάνω διδακτικές ώρες είναι προτιμότερο να γίνει σε διαφορετικές μέρες.

• Τα παιδιά του Νηπιαγωγείου θα προσπαθούν να συμμετέχουν όσο μπορούν, αντιγράφοντας από τον πίνακα ή από τα παιδιά της Α΄ Δημοτικού γι’ αυτό πρέπει να έχουν τετράδιο, μολύβι και γόμα μαζί τους.

• Μπορεί η δασκάλα να διαβάσει ένα παραμύθι ή ένα μικρό κείμενο. Όλα τα παιδιά μπορούν να ζωγραφίσουν μια εικόνα και να προσπαθήσουν να γράψουν κάποιες λέξεις.

• Στο διάλειμμα του Δημοτικού συμμετέχουν και τα παιδιά του Νηπιαγωγείου.

• Τα παιδιά των Νηπιαγωγείου μπορούν να πάρουν συνέντευξη από το διευθυντή, το εκπαι-δευτικό προσωπικό και τα παιδιά του Δημοτικού η οποία μπορεί να μαγνητοφωνηθεί.

• Μπορεί επίσης η επίσκεψη να καταγραφεί σε βίντεο για να τη δουν την επόμενη μέρα στο Νηπιαγωγείο ή να τραβήξουν φωτογραφίες από τις δραστηριότητες.

• Παίρνουμε μαζί μας τα βιβλία της Α΄ Δημοτικού, που τοποθετούνται στη βιβλιοθήκη του Νηπιαγωγείου για να εξοικειωθούν τα παιδιά με αυτά.

Μετά την επίσκεψη:

• Συζήτηση με τα παιδιά που συμμετείχαν και περιγραφή της επίσκεψης στα προνήπια.

• Συζήτηση για το τι τους άρεσε, τι τους έκανε εντύπωση από την επίσκεψη και καταγραφή των εντυπώσεών τους.

• Τα παιδιά δείχνουν τι έγραψαν και τι ζωγράφισαν στη τάξη.

• Ζωγραφίζουν ή/ και γράφουν αυτά που τους έκαναν εντύπωση.

• Φτιάχνουμε στο Νηπιαγωγείο μια γωνιά Δημοτικού Σχολείου όπου τα παιδιά αναπαριστούν το μάθημα που παρακολούθησαν είτε οργανωμένα είτε στα πλαίσια των ελεύθερων δραστηριοτήτων.

• Φτιάχνουμε ένα βιβλίο με τα παιδιά για την επίσκεψη μας στο Δημοτικό Σχολείο που θα στηρίζεται στο φωτογραφικό υλικό της επίσκεψης.

 

Προετοιμάζοντας το παιδί για τη μετάβαση από το νηπιαγωγείο στο δημοτικό σχολείο
Είναι το παιδί μου έτοιμο για το δημοτικό σχολείο; Πώς μπορώ να το βοηθήσω; Ποιες είναι οι απαραίτητες γνώσεις και δεξιότητες που θα πρέπει να έχει για να πετύχει σε αυτή τη δύσκολη και σημαντική μετάβαση από το νηπιαγωγείο στο δημοτικό σχολείο;

Τι αναμένει η δασκάλα της Α’ τάξης από τα «πρωτάκια» της:
• Να πειθαρχούν σε βασικούς κανόνες συμπεριφοράς μέσα και έξω από την τάξη.
• Να κοινωνικοποιούνται χωρίς δυσκολίες με τα άλλα παιδιά της ηλικίας τους.
• Να ακολουθούν προφορικές οδηγίες ενός ή δύο σκελών.
• Να εκφράζονται χρησιμοποιώντας ολοκληρωμένες προτάσεις.
• Να μπορούν να αιτιολογήσουν την άποψή τους
• Να μπορούν να αναλύουν φωνολογικά μια λέξη (π.χ. από ποια φωνή ξεκινά, με ποια φωνή τελειώνει, αν μέσα της έχει μια συγκεκριμένη φωνή, κλπ)
• Να αναγνωρίζουν το όνομά τους γραμμένο κάπου.
• Να μετρούν μέχρι το δέκα.
• Να σειροθετούν και να συγκρίνουν τους αριθμούς 0-10.
• Να αναγνωρίζουν και να ονομάζουν τα βασικά σχήματα (κύκλος, τετράγωνο, ορθογώνιο, τρίγωνο).
• Να κατανοούν και να χρησιμοποιούν σε περιγραφές και συγκρίσεις αντικειμένων τις προμαθηματικές έννοιες (πλατύ-στενό, μακρύ-κοντό, ψηλό-χαμηλό, κλπ).
• Να αναγνωρίζουν και να ονομάζουν τα χρώματα.
• Να κρατούν με λειτουργική λαβή το μολύβι.
• Να χρωματίζουν, χωρίς να βγαίνουν έξω από τις γραμμές του περιγράμματος.
• Να κάθονται σωστά στην καρέκλα.

Όλα τα πιο πάνω είναι οι σημαντικότεροι στόχοι της προδημοτικής εκπαίδευσης. Άρα, η επιλογή ενός καλού νηπιαγωγείου θα προσφέρει στο παιδί σας πολλές ευκαιρίες, μέσα από ευχάριστες δραστηριότητες, να καλλιεργήσει τις πιο πάνω δεξιότητες. Παράλληλα με το νηπιαγωγείο, όμως, θα πρέπει κι εσείς να αφιερώνετε χρόνο στο παιδί σας, βοηθώντας το κι εσείς να αναπτύξει τις απαραίτητες δεξιότητες.

1. Δεξιότητες επικοινωνίας και γενικές γνώσεις
   Με τον όρο δεξιότητες επικοινωνίας εννοούμε την ικανότητα του παιδιού από τη μια να επικοινωνεί με σαφήνεια τις ανάγκες του και από την άλλη να κατανοεί τους άλλους (δηλαδή, ομιλία και ακρόαση). Γενικές γνώσεις είναι το ενδιαφέρον που επιδεικνύει το παιδί για να μαθαίνει πληροφορίες για το περιβάλλον του. Τα παιδιά που μπορούν να επικοινωνούν καλά, ως ομιλητές και ακροατές, και που είναι περίεργοι να μάθουν για τον κόσμο γύρω τους, είναι τα παιδιά που είναι έτοιμα να επιτύχουν στο σχολείο, αλλά και σε κάθε τομέα στη ζωή τους.
   Συνήθως τα παιδιά που έχουν ανεπτυγμένες δεξιότητες επικοινωνίας και επαρκείς γενικές γνώσεις:
   • μπορούν να διηγούνται ιστορίες που έχουν ακούσει
   • παίζουν, μόνα ή με φίλους, παιχνίδια φαντασίας
   • κατανοούν προφορικές οδηγίες και τις εκτελούν
   • μπορούν να εκφράσουν τις ανάγκες τους σε ενήλικες ή συνομήλικούς τους, με τρόπο που να γίνονται κατανοητά

Πώς τα βοηθούμε να καλλιεργήσουν αυτές τις δεξιότητες – Συμβουλές σε γονείς
• διαβάζουμε στα παιδιά και μετά συζητούμε για αυτά που διαβάσαμε
• ζητούμε από τα παιδιά να μας διηγηθούν μια γνωστή τους ιστορία
• παίζουμε μαζί τους παιχνίδια ρόλων και φαντασίας
• κάνουμε συζητήσεις μαζί τους για διάφορα θέματα, εμπλουτίζοντας έτσι το λεξιλόγιό τους
• κάνουμε συνδέσεις μεταξύ των βιβλίων/παραμυθιών που διαβάζουμε και της καθημερινότητας, π.χ. «Αυτός ο γάτος μοιάζει πολύ με τον Ιγνάτιο από το βιβλίο που διαβάσαμε σήμερα!» ή «Αν ήταν στη θέση σου ο Άρθουρ τι νομίζεις ότι θα έκανε;»

2. Συναισθηματική ωριμότητα
Συναισθηματική ωριμότητα, είναι η ικανότητα του παιδιού να αναγνωρίζει και να εκφράζει τόσο θετικά όσο και αρνητικά συναισθήματα, με ποικίλους τρόπους, που να ταιριάζουν σε κάθε περίσταση επικοινωνίας. Είναι, επίσης, η ικανότητα της ενσυναίσθησης (το να βάζουν τον εαυτό τους στη θέση του άλλου) και της προθυμίας να βοηθήσουν άλλους που έχουν ανάγκη.
Τα παιδιά που είναι συναισθηματικά υγιή και ώριμα, εκφράζουν αυτά που νιώθουν αλλά είναι και σε θέση να κατανοήσουν τους άλλους. Είναι τα παιδιά που κάνουν εύκολα φίλους και βιώνουν τη σχολική ζωή ως μια ευχάριστη εμπειρία. Τα παιδιά αυτά συνήθως:
• βοηθούν άλλα παιδιά που έχουν χτυπήσει ή δείχνουν στεναχωρημένα
• προθυμοποιούνται να βοηθήσουν άλλα παιδιά σε μια εργασία, όταν αντιληφθούν ότι αυτά δυσκολεύονται
• προσπαθούν να σταματήσουν ένα καβγά ή να λύσουν μια διαφωνία
• προσκαλούν άλλα παιδιά σε ένα παιχνίδι ή μια δραστηριότητα
• δείχνουν σημάδια ενσυναίσθησης

Πώς τα βοηθούμε να καλλιεργήσουν αυτές τις δεξιότητες – Συμβουλές σε γονείς
• τα εξασκούμε στην περιγραφή συναισθημάτων, π.χ. «Νομίζω πως ο φίλος σου ο Γιώργος σήμερα είναι λυπημένος. Τον βλέπεις; Δε χαμογελάει.»
• δώστε το καλό παράδειγμα, δείχνοντάς τους πως κι εσείς νοιάζεστε για τους άλλους ανθρώπους. Τα παιδιά αντιγράφουν τις δικές σας συμπεριφορές.
• ενθαρρύνετε τα παιδιά να συμπεριλαμβάνουν άλλα παιδιά στο παιχνίδι τους
• επιβραβεύσετε τα όποτε βοηθούν άλλους, π.χ. «Μου άρεσε πολύ ο τρόπος που βοήθησες την αδερφή σου σήμερα με τα μαθήματά της!»
• μιλήστε στα παιδιά σας για οποιεσδήποτε αλλαγές στην καθημερινή τους ρουτίνα, έτσι ώστε να είναι προετοιμασμένα
• νηπιαγωγείο και δημοτικό σχολείο θα πρέπει να συνεργαστούν, έτσι ώστε οι εκπαιδευτικοί να είναι ενήμεροι για το περιβάλλον από το οποίο προέρχονται και στο οποίο θα μεταβούν τα παιδιά. Είναι καλό να κανονίζονται επισκέψεις γνωριμίας και ανταλλαγής εμπειριών και ιδεών, με ή και χωρίς τα παιδιά.

3. Κοινωνικές δεξιότητες
Με τον όρο κοινωνικές δεξιότητες εννοούμε την ικανότητα των παιδιών να συνεργάζονται, να περνούν καλά με τους άλλους και να κάνουν φίλους. Ακόμα, στον όρο αυτό συμπεριλαμβάνεται η ικανότητα ανάληψης ευθύνης, η επίδειξη σεβασμού, η ικανότητα επίλυσης προβλημάτων και προσαρμογής σε ρουτίνες. Με βάση την εμπειρία μου έχω διαπιστώσει πως παιδιά με ανεπτυγμένες κοινωνικές δεξιότητες έχουν θετική στάση προς τη μάθηση και είναι πρόθυμα να εξερευνήσουν νέα πράγματα, όπως παιχνίδια, βιβλία κλπ. Τα παιδιά αυτά:
• υπακούουν σε κανονισμούς και ακολουθούν οδηγίες
• έχουν καλές σχέσεις με άλλα παιδιά και ενήλικες
• έχουν πολλούς φίλους και δεν προσκολλώνται μόνο σε μερικούς
• έχουν αυτοέλεγχο
• επιλύουν προβλήματα χωρίς τη βοήθεια ή την παρέμβαση ενηλίκων
• προσαρμόζονται σε καινούριες ρουτίνες
• είναι ανεχτικά με τα λάθη των άλλων
• προσέχουν και φροντίζουν τα προσωπικά τους αντικείμενα
• σέβονται τους άλλους, ειδικά τους μεγαλύτερους
• αρέσκονται στο να δοκιμάζουν νέες δραστηριότητες και να παίζουν καινούρια παιχνίδια
Πώς τα βοηθούμε να καλλιεργήσουν αυτές τις δεξιότητες – Συμβουλές σε γονείς
• δίνετε στα παιδιά επιλογές ώστε να εξασκηθούν στην ανάληψη αποφάσεων
• να δίνετε το καλό παράδειγμα με τις δικές σας φιλικές/κοινωνικές σχέσεις και υποχρεώσεις
• παίζετε μαζί τους παιχνίδια όπως «Ο Γιάννης λέει…», για να τα εξασκήσετε στο να ακολουθούν οδηγίες και να ακούν προσεχτικά
• να κανονίζετε συχνά συναντήσεις με άλλα παιδιά για να έχουν την ευκαιρία να παίξουν, να μοιραστούν και να περιμένουν τη σειρά τους
• προετοιμάστε τα παιδιά για κάθε αλλαγή ενασχόλησης/δραστηριότητας, π.χ. «Σε 5 λεπτά θα πας για ύπνο».

4. Γλωσσική και γνωστική ανάπτυξη
   Με τον όρο γλωσσική και γνωστική ανάπτυξη εννοούμε την ικανότητα αναγνώρισης λέξεων και αριθμών, την αρίθμηση και την επάρκεια μνήμης, καθώς επίσης και τις πιο προηγμένες μορφές γραφής και ανάγνωσης. Παιδιά των οποίων η γλωσσική και γνωστική δεξιότητα είναι κατάλληλη για τον ομαλή μετάβαση στο δημοτικό σχολείο:
   • αναγνωρίζουν το όνομά τους γραμμένο κάπου
   • αναγνωρίζουν κάποιες ταμπέλες σε οικείο τους περιβάλλον (κοντά στο σπίτι ή στο σχολείο τους)
   • παίζουν με μολύβια και χρώματα
   • αναγνωρίζουν τα χρώματα και τα βασικά σχήματα
   • αναγνωρίζουν κάποια από τα γράμματα του αλφαβήτου
   • δείχνουν ενδιαφέρον στα βιβλία και απολαμβάνουν να τα μετροφυλλούν
   • είναι ικανά να θυμούνται γεγονότα, ιστορίες, οδηγίες κλπ

 

 

 

 

 

 
Πώς τα βοηθούμε να καλλιεργήσουν αυτές τις δεξιότητες – Συμβουλές σε γονείς

• παίξετε μαζί τους παιχνίδια που περιέχουν γράμματα
  • ακούστε ή και τραγουδήστε γνωστά ή αγαπημένα τους τραγούδια
  • διαβάστε και διηγηθείτε παραμύθια και ενθαρρύνετε τα παιδιά να σας διηγηθούν κι αυτά ιστορίες που τους άρεσαν
  • μετρήστε μαζί τους αβγά, σκαλοπάτια, παπούτσια, δέντρα, αυτοκίνητα, κλπ
  • παίξετε παιχνίδια ομαδοποίησης, ταξινόμησης, σειροθέτησης (με πιρούνια και κουτάλια, όσπρια, ρούχα, κουμπιά, κλπ)
  • μιλήστε για τα γράμματα που είναι μέσα στο όνομά τους και στο δικό σας (βρείτε λέξεις που αρχίζουν/τελειώνουν με αυτά, λέξεις που είναι φαγητά ή ζώα, άλλα ονόματα που αρχίζουν με τα γράμματα αυτά, κλπ)
  • εξηγείστε τους τα σήματα οδικής κυκλοφορίας και τα χρώματα των φαναριών της τροχαίας
  • παίξετε παιχνίδια μνήμης και αριθμητικά παιχνίδια
  • μπορείτε να επινοήσετε μαζί με τα παιδιά δικά σας παιχνίδια και να τα παίζετε μαζί ή ακόμα να τα μάθετε και στους φίλους σας
  • μιλήστε για τα σχήματα αντικειμένων γύρω σας, στο περιβάλλον του σπιτιού, στην αυλή, στο δρόμο.

5. Σωματική υγεία και ευεξία
   Σωματική υγεία και ευεξία είναι η φυσική ετοιμότητα για το σχολείο, η σωματική ανεξαρτησία, καθώς επίσης και οι ανεπτυγμένες κινητικές δεξιότητες. Τα παιδιά με σωματική υγεία και ευεξία έχουν μεγαλύτερη συγκέντρωση, καλή μνήμη, αυξημένη δημιουργικότητα και δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων. Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι να έχουν τα παιδιά αυξημένη αυτοεκτίμηση και μειωμένο άγχος. Συνήθως αυτά τα παιδιά:
   • καταναλώνουν θρεπτικά γεύματα και δεν πηγαίνουν στο σχολείο πεινασμένα
   • κοιμούνται αρκετά, ώστε να έχουν αρκετή ενέργεια
   • μπορούν να πάνε στο αποχωρητήριο από μόνα τους
   • είναι ντυμένα ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες
   • έχουν ανεπτυγμένες τις κινητικές δεξιότητες
   • χειρίζονται μικρά και λεπτά αντικείμενα

 
Πώς τα βοηθούμε να καλλιεργήσουν αυτές τις δεξιότητες – Συμβουλές σε γονείς
• παίξετε μαζί τους παιχνίδια που απαιτούν κίνηση
• αφήστε τα να εξασκηθούν στο σκαρφάλωμα
• σιγουρευτείτε ότι κοιμούνται αρκετά (10-12 ώρες ημερησίως)
• δώστε τους ψαλίδι, πινέλα, δαχτυλομπογιές, πλαστελίνη, πηλό, κλπ
• συνηθίστε τα σε σνακ φρούτων, δημητριακών και λαχανικών
• διορθώστε τα όταν δεν κρατούν το μολύβι σωστά

Πώς κρατούμε το μολύβι σωστά:
Ο τρόπος με τον οποίο κρατά το παιδί το μολύβι είναι πολύ σημαντικός, γιατί καθορίζει την κίνηση κατά τη γραφή. Τα δάκτυλα θα πρέπει να ακουμπούν το μολύβι 1-3 εκ. από τη μύτη του μολυβιού και θα πρέπει να είναι σε θέση να κινούνται ανεξάρτητα το ένα από το άλλο. Τα παιδιά που γράφουν με το αριστερό τους χέρι θα πρέπει να κρατούν το μολύβι λίγο ψηλότερα (3 εκ.), έτσι ώστε να μπορούν να βλέπουν αυτό που γράφουν. Ο αντίχειρας, ο δείκτης και το μεσαίο δάχτυλο πρέπει να μοιράζονται εξίσου το κράτημα του μολυβιού.

 

Προβλήματα που παρατηρούνται συχνά:

• το μεσαίο δάχτυλο να είναι στο πάνω μέρος τους μολυβιού
  • ο αντίχειρας να είναι πάνω από το δείκτη
  • ο αντίχειρας να είναι τεντωμένος
  • ο αντίχειρας και ο δείκτης να είναι παράλληλα

Θα πρέπει να τονιστεί ότι, παιδιά τα οποία δεν κρατούν με τον ενδεδειγμένο τρόπο το μολύβι, αλλά αυτό δεν τους εμποδίζει κατά τη γραφή τους, δεν θα πρέπει να προβληματίζουν τους γονείς.