Άρθρα κατηγορίας Σκέψεις!

Ο Άγιος Βασίλης εξαφάνισε τις ασκήσεις των διακοπών!

Ο … Άγιος Βασίλης εξαφάνισε φέτος τις ασκήσεις από τα τετράδια των παιδιών!

Ο Αϊ-Βασίλης λέει ΟΧΙ στο διαβασμα στις διακοπές και … έχει δικιο!

 

Διακοπές σημαίνει…διακοπές! Δηλαδή διακόπτουμε τα πάντα για να ξεκουραστούμε, να ξενοιάσουμε, να ηρεμήσουμε και να μην έχουμε άγχος.

– Ποιος περνάει καλά στις διακοπές αν έχει άγχος και έγνοιες για να τελειώσει υποχρεώσεις;

– Κανείς!

– Υπάρχει λόγος να φορτώσουμε παιδια δημοτικού με έγνοιες μέσα στις γιορτές;

– (Ας πούμε την αλήθεια…) ΟΧΙ!

(περισσότερα…)

Η απαγορευμένη εκπαίδευση…

 Έχετε σκεφτεί τι θα ήθελαν να μας πουν οι μαθητές μας πραγματικά; Τι σκέφτονται για εμάς, πώς μας βλέπουν, τι νιώθουν, τι θέλουν;

 Ένα ισπανικό φιλμ με τον τίτλο “Η απαγορευμένη εκπαίδευση” έρχεται να ταράξει τα ήσυχα, βολεμένα νερά μας. Να μας ξυπνήσει, να μας βάλει σε σκέψεις και ίσως να μας εμπνεύσει… 

 Γιατί κάπου εκει μέσα θα αναγνωρίσουμε κάποιο μαθητή μας, κάποιον καθηγητής μας, τον γονιό μας, κάποιο περιστατικό που ζήσαμε και τελικά τον εαυτό μας σαν μαθητές, σαν γονείς, σαν δάσκαλοι.
 Θα μας δείξει τι θέλουν οι μαθητές μας, πώς μας βλέπουν, τι σκέφτονται και τελικά θα μας προβληματισεί ποια είναι η σημασία της εκπαίδευσης. Τι προσφέρουμε εμείς στα παιδιά μας και τι τελικά “παίρνουν” απο εμάς.
  
 
  

“Σήμερα η εκπαίδευση είναι απαγορευμένη. Πολύ λίγα από όσα συμβαίνουν στο σχολείο μας είναι πραγματικά σημαντικά και αυτό που πραγματικά έχει σημασία δεν είναι γραμμένο πουθενά. 
Πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τη ζωή; 
Πώς θα αντιμετωπίσουμε τις δυσκολίες; 
Δεν ξέρουμε. Δε μας το έχουν διδάξει αυτό.
Πάντα μιλούν για εκπαίδευση, πρόοδο, δημοκρατία, ελευθερία, έναν καλύτερο κόσμο, αλλά τίποτα από αυτά δεν υφίστανται μέσα στην τάξη. Μας διδάσκουν να είμαστε χωριστά μεταξύ μας και να ανταγωνιζόμαστε για στόχους άνευ αξίας. Ούτε οι γονείς ούτε οι εκπαιδευτικοί μας ακούν ποτέ. Ποτέ δε ζητούν τη γνώμη μας. Δεν έχουν ιδέα τι αισθανόμαστε, τι πιστεύουμε, τι θέλουμε να κάνουμε.
Δε θα ήταν υπέροχο να επιλέγαμε εμείς να πηγαίναμε σχολείο κάθε μέρα; 
Αν ήταν δική μας επιλογή όχι τον γονιών μας;
Αν το σχολείο ήταν ένα όμορφο μέρος για να χαίρεσαι, να παίζεις, να νιώθεις ελεύθερος μέσα σ’ αυτό; 
Ένα μέρος όπου να επιλέγεις τι να να μάθεις και πώς να το μάθεις. 
Εξ’ αιτίας όλων αυτών λέμε φτάνει πια! 
Σταματήστε να αποφασίζετε για εμάς, σταματήστε να μας βαθμολογείτε, σταματήστε να μας επιβάλλεστε. Ούτε η επιστήμη ούτε οι εξετάσεις ούτε οι βαθμοί μπορούν να μας οριοθετήσουν. Εμείς θα αποφασίσουμε τι θέλουμε να γίνουμε, τι να κάνουμε, πώς να αισθανόμαστε ή τι να σκεφτόμαστε. 
Πιστεύουμε ότι η εκπαίδευση είναι απαγορευμένη. Όχι λόγω των οικογενειών ούτε λόγω των παιδιών ή των καθηγητών. 
Όλοι μας απαγορεύουμε την εκπαίδευση. 
Κάθε φορά που επιλέγουμε να γυρνάμε την πλάτη αντί να επιλέγουμε να ακούμε. 
Κάθε φορά που επιλέγουμε τον τελικό στόχο αντί της διαδρομής. 
Κάθε φορά που αφήνουμε τα πάντα ίδια αντί να δοκιμάσουμε κάτι νέο. 
Είτε είσαι δάσκαλος. Είτε είσαι μαθητής. Είτε είσαι γονεάς. Όποιος κι αν είσαι, βοήθησέ μας. Η εκπαίδευση πρέπει να προχωρήσει μπροστά. Πρέπει να αναπτυχθεί. Πρέπει να αλλάξει.

  Λίγο πριν ξεκινήσει μια νέα σχολική χρονιά κι όλοι ετοιμαζουμε τάξεις, θρανία, υλικά και βιβλία…μήπως ήρθε η ώρα να αλλάξουμε και στάση;
  

 “Η ταινία «Η απαγορευμένη εκπαίδευση» (Πρωτότυπος τίτλος στην ισπανική: “La Educación Prohibida”) είναι ένα ανεξάρτητο ντοκιμαντέρ το οποίο προβλήθηκε το 2012. Η ταινία παρουσιάζει εναλλακτικέςμεθόδους διδασκαλίας – εκπαίδευσης στην Λατινική Αμερική και την Ισπανία, οι οποίες περιλαμβάνουν εκπαιδευτικές προσεγγίσεις όπως η λαϊκή επιμόρφωση, το σύστημα Μοντεσόρι, η προοδευτική εκπαίδευση, η εκπαίδευση Βάλντορφ και η κατ’ οίκον διδασκαλία. 
 Το ντοκιμαντέρ χωρίζεται σε 10 θεματικά επεισόδια, που το καθένα παρουσιάζει διαφορετικές πτυχές της εκπαιδευτικής πραγματικότητας, πολλές από τις οποίες αφορούν και την ελληνική εκπαίδευση. 
 Η ιστορία των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, η εξουσία και η δύναμη στα σχολεία, η αξιολόγηση και ο διαχωρισμός των μαθητών, η κοινωνική λειτουργία της εκπαίδευσης, καθώς και ο ρόλος των εκπαιδευτικών και των οικογενειών αποτελούν βασικές θεματικές ενότητες του ντοκιμαντέρ. 
 H αισθητική της ταινίας παρουσιάζει σημαντικό ενδιαφέρον, με αρκετά επεισόδια κινουμένων σχεδίων και μια φανταστική δραματοποιημένη ιστορία που συνδέει τα επεισόδια.” (Φ.Στεφανίδης)

Μήπως εκπαιδεύουμε τα παιδιά μας να μην … παιδεύονται;

  Πρόσφατα έκανα μια βόλτα στο γνωστό μεγάλο πολυκατάστημα για κάποια ψώνια όπου διαπίστωσα πώς ήδη έχει βάλει τα σχολικά. Το μικρόβιο της δουλειάς δε μας εγκαταλείπει ποτέ, οπότε σκέφτηκα να ρίξω μια ματιά σε τιμές και τα καινούρια είδη που κυκλοφορούν. 
 Γνωρίζοντας ότι συνήθως οι περισσότεροι γονείς θα αγοράσουν από εκεί, αλλά και έχοντας διάφορες επιλογές στο κάθε είδος με διαφορετικές τιμές, μπορω με αυτόν τον τρόπο να παίρνω μια καλή ιδέα του κόστους. Έτσι φροντίζω η σχολική λίστα να είναι όσο γίνεται οικονομική και λιγότερο φορτωμένη, αλλά παράλληλα να περιλαμβάνει ό,τι θα χρειαστούμε μέσα στη χρονιά ώστε οι γονείς να ξενοιάζουν από αυτά τα έξοδα και να μην αναγκαστώ να ζητήσω επιπλέον υλικά στην πορεία.
  Σκέφτηκα, λοιπόν, ότι ήταν ευκαιρία να πάρω μια πρώτη ιδέα των τιμών όχι μόνο γι αυτόν τον λόγο αλλά και για τις δικές μου μελλοντικές αγορές. Οι μέρες άλλωστε πλησιάζουν!
  Καθώς κοιτούσα και τριγυρνούσα ανάμεσα στα τετράδια για να δω τις επιλογές που υπάρχουν έπεσε στα χέρια μου ένα τετράδιο “εργασιών και επικοινωνίας”… 

Ενδιαφέρον! Σκέφτηκα και το περιεργαζόμουν…

  Μου αρέσει τα παιδιά να μαθαίνουν να σημειώνουν τα μαθήματά τους και τις υποχρεώσεις για το σπίτι όπως και κάποιες βασικές ανακοινώσεις αν χρειαστεί. Γι’ αυτό ζητάω να έχουν ενα μικρό τετραδιάκι μεγέθους Α5. Αυτό το κάνω στα μεγάλα παιδιά, στην Α’ τάξη δίνω έτοιμες τις υποχρεώσεις φωτοτυπημένες. 
  Από τη Β’ τάξη όμως και μετά τα παιδιά μπορούν να γράψουν άνετα. Οπότε αφιερώνω χρόνο τις πρώτες μέρες για να τους δείξω και να μάθουν τον τρόπο να σημειώνουν σωστά τις υποχρεώσεις τους και στη συνέχεια αυτό γίνεται συνήθεια. Μάλιστα έχω ένα μόνιμο σημείο στον πίνακα όπου σημειώνω μετά από κάθε μάθημα τις ασκήσεις για το σπίτι. Αυτό παραμένει στον πίνακα όλη την ημέρα. Οπότε δεν έχουν τη δικαιολογία ότι δεν πρόλαβαν! 
  Έτσι όχι μόνο τα ίδια τα παιδιά μαθαίνουν να είναι υπεύθυνα αλλά και οι γονείς ξέρουν τι πρέπει να ελέγξουν ή αν υπάρχει κάποια αλλαγή στο πρόγραμμα της επόμενης ημέρας.

  Μιας και φέτος μάλλον θα αναλάβω τη Β’ τάξη, έχω ήδη στο νου μου ότι η διαδικασία αυτή θα πάρει λίγο χρόνο παραπάνω, οπότε μου φάνηκε αρχικά πολύ καλή η λύση αυτού του τετραδίου “εργασιών και επικοινωνίας”. Κι αυτό γιατί έχει ήδη έτοιμα πεδία προς συμπλήρωση όπως την ημερομηνία, την ημέρα, τα μαθήματα καθώς και σημείο για επιπλέον σχόλια προς τους γονείς ή από τους γονείς.
 Σίγουρα ένα τέτοιο τετράδιο σου λύνει τα χέρια και θα σου κάνει πιο εύκολες τις πρώτες μέρες εξάσκησης στο πώς να σημειώνουν την ύλη. Παράλληλα δείχνουν όλα πιο επιμελημένα και πιο επαγγελματικά χωρίς να είναι ιδιαίτερα πιο ακριβό. 20 λεπτά παραπάνω δεν είναι και μεγάλο πρόβημα…
Ή μήπως είναι και η ουσία είναι βαθύτερη;
 Σίγουρα τα 20 επιπλέον λεπτά δε είναι μεγάλη υπόθεση στο σύνολο των εξόδων που θα κάνουν οι γονείς, άλλωστε ποιος σώζεται με 20 λεπτά; Αλλά μήπως με τέτοιες μικρές ευκολίες μαθαίνουμε τα παιδιά μας να μην … παιδεύονται; 


 Όταν τους παρέχεις μονίμως εύκολες λύσεις, μήπως δεν τα μαθαίνεις να βρίσκουν λύσεις για κάθε περίσταση; 
 Όταν τους δίνουμε κάποια πράγματα έτοιμα, μήπως τα μαθαίνουμε να μην αυτενεργούν;
 Θέλει λίγο περισσότερο κόπο από τα παιδιά και απο εμάς να μάθουν να γράφουν σε ένα απλό τετράδιο τα μαθήματα. Να μάθουν να σημειώνουν την ημερομηνία, να ξεχωρίζουν τις πληροφορίες για κάθε μάθημα, τις επιπλέον σημειώσεις και τέλος να σημειώνουν ξεκάθαρα την αλλαγή της ημέρας. Αν όμως εκπαιδευτούν να κάνουν αυτή τη διαδικασία μόνα τους, σίγουρα θα είναι εύκολο να συμπληρώσουν μια έτοιμη σελίδα, όπως αυτή του συγκεκριμένου τετραδίου, αν χρειαστεί. Αν όμως μάθουν την εύκολη λύση να συμπληρώνουν μια έτοιμη σελίδα, τότε θα τους φαίνεται κουραστικό και βαρετό  να κρατήσουν σημειώσεις σε ένα απλό τετράδιο, αν μπουν στη διαδικασία να το σκεφτούν!
 Παράλληλα, με την εξάσκηση αυτή προετοιμάζονται ώστε να μπορούν να κρατούν σημειώσεις απο τα μαθήματά τους και συνηθίζουν να οργανώνουν και να μην αμελούν να σημειώνουν τις ασκήσεις τους κάτι που θα τα βοήθήσει και στις χρονιές που έρχονται.
 Το σίγουρο είναι ότι, όπως προτεινε κι ο Μπρούνερ, “ένας μαθητής (ακόμα και της πολύ νεαρής ηλικίας) μπορεί να μάθει οποιοδήποτε υλικό εφόσον η διδασκαλία οργανωθεί κατάλληλα”. 
 Άραγε πόσες φορές δεν στερήσαμε από τους μαθητές μας στην τάξη ή από τα παιδιά στο σπίτι την ευκαιρία να εκπαιδευτούν σε κάτι καινούριο είτε γιατί τα θεωρούμε μικρά είτε για να μην κουραστούν ή για να μην παιδευτούν ή για να μην μας κάνουν ασταλιά, μαθαίνοντάς τους με τον τρόπο αυτό να περιμένουν να τα βρουν όλα έτοιμα; Μικρές λεπτομέρειες όπως…

  • Nα μην γράφουν την ημερομηνία στο τετράδιο. 
  • Να μην ετοιμάσουν την τσάντα τους. Να κρεμάσουμε εμείς τη ζακέτα τους. 
  • Να μην τακτοποιήσουν το θρανίο τους. 
  • Να μην μαζέψουν τα χαρτιά που έπεσαν κάτω απο την χαρτοκοπτική.
  • Να λύσουν τις ασκήσεις σε φωτοτυπία για να μην γράφουν στο τετράδιο που είναι κουραστικό. 
  • Να τους δώσουμε έτοιμα κομμένα τα τμήματα μιας κατασκευής. 
  • Να μοιράσουμε εμείς τα βιβλία. 
  • Να μαζέψουμε εμείς τα βιβλία ή τα παιχνίδια από το χαλάκι για να βγουν γρήγορα στο διάλειμμα;
Κι άλλα πολλά μικρά τέτοια παραδείγματα… 

 Πόσο αυτές οι μικρές ελαφρύνσεις τα προετοιμάζουν για το μέλλον τους και πόσο επηρεάζει τη συνολική σχολική τους πορεία; Άλλωστε η καλή σχολική πορεία καθώς και η επαγγελματική προϋποθέτουν τη συνεχή βελτίωση και εξέλιξη κάτι που σημαίνει…κοπο! Και τελικά μήπως από αυτές τις μικρές διευκολύνσεις δίνουμε το μήνυμα στα παιδιά να μην κοπιάζουν;
 Με αυτές τις σκέψεις στο μυαλό αποφάσισα να ακολουθήσω την κλασική λύση του απλού τετραδίου. Σωστή; Λάθος, γιατί απλά παιδεύομαι χωρίς λόγο; Ο χρόνος θα δείξει…
  Ελπίζω, όμως, τα παιδιά μέσα από τη διαδικασία αυτή να αποκτήσουν μια ακόμα δεξιότητα που θα τους φανεί χρήσιμη και μελλοντικά.
 

Ημέρα δράσεων στο σχολείο ή αλλιώς πώς η συνεργασία μπορεί να κάνει όμορφα πράγματα!

  Από τότε που ξεκίνησα να δουλεύω ένα φαινόμενο παρατηρώ όλο και πιο συχνά. Ο καθένας κλείνεται την τάξη του, κάνει ό,τι κάνει όλη τη χρονιά, σπάνια λέει κι εξίσου δύσκολα ακούει ιδέες ή ανησυχίες και στο τέλος της χρονιάς προσπαθεί να κάνει ό,τι μπορεί για να παρουσιάσει την όποια δουλειά του στο εκάστοτε κοινό που θα έρθει σε μια σχολική γιορτή….και; 
  Τι είναι αυτό που μαθαίνουμε στα παιδιά και τι δείχνουμε στον κόσμο;




  Σκεπτόμενη το φαινόμενο δεν μας αδικώ. Δε φταίμε απόλυτα εμείς… Μεγαλώσαμε σε μια εποχή και μαθητεύσαμε σε σχολεία όπου δουλεύαμε κοιτώντας ο ένας την πλατη του άλλου, βάζοντας διαχωριστικά ανάμεσα στα θρανία για να μην δει ο διπλανός τις “φιλοσοφίες” μας. Ο καθένας κοιτούσε το δικό του γραπτό, τη δική του δουλειά και η έννοια της συνεργασίας, της ομάδας και του κοινού έργου ήταν μικρά στίγματα που εμφανίζονταν στα παιχνίδια μας στα διαλείμματα, εμποτισμένα πάντα με το μικρόβιο πως κάποιοι δεν ήταν τόσο ικανοί για να τα καταφέρουν σε ό,τι προσπαθούσαμε. Έτσι έμεναν αμέτοχοι. Κι αυτό γιατί…να μην το ξεχνάμε ότι έπρεπε να είσαι τέλειος για να είσαι αποδεκτός!


  Μέχρι που πριν μερικά χρόνια ένας φίλος, γάλλος, υπεύθυνος του τμήματος που εργαζόμουν τότε, λέγοντάς του ότι δεν ξέρω αν μπορώ να τα καταφέρω όπως θα ήθελα σε αυτό που οργανώναμε μου απαντάει:
“Είμαστε μια ομάδα. Και μέσα στην ομάδα ο καθένας θα κάνει αυτό που μπορεί καλά. Εσύ είσαι καλή σε αυτό και θα ασχοληθείς με αυτό κάποιος άλλος σε κάτι άλλο. Κι έτσι θα δουλέψει η ομάδα μας”. 

Η εμπειρία δουλεύοντας σε αυτό το περιβάλλον με άτομα από διάφορες χώρες είναι ότι μπορείς να στήνεις μια ολόκληρη μουσικοχορευτική παράσταση κάθε εβδομάδα, μέσα σε 4 μέρες, με περίπου 200 παιδιά να συμμετέχουν και να βγαίνει τέλεια! Πώς; Με συνεργασία! ΄Όπου ο καθένας είχε συγκεκριμένο έργο και οργάνωση από πριν.

  Μάταια προσπαθώ να πω ότι γίνεται αυτό. Καταλαβαίνω ότι αν δεν το ζήσεις δεν το πιστεύεις… Μέχρι που φέτος μια τρελή ιδέα εμφανίστηκε από το πουθενα. Να κάνουμε στο σχολείο μια ημέρα δράσεων για την ημέρα περιβάλλοντος!
   Κάποιος ήθελε να δείξει κάτι από τη δουλειά των παιδιών του, κάποιος άλλος προσφέρθηκε να βοηθήσει, κάποιος είπε ότι ήταν ευκαιρία να δείξει κι αυτός κάτι, κάποιος να συμμετέχει αλλά δεν είχαν ετοιμάσει κάτι…και να! που οι ιδέες μπήκαν στη σειρά και έγιναν δράσεις, θεατρικά και προβολές…για όλους!


Έτσι! Μέσα σε λίγες ημέρες, μια ξεχωριστή μέρα οργανώθηκε και πραγματοποιήθηκε στο σχολείο μας σήμερα. Τα παιδιά παρακολούθησαν προβολές για το περιβάλλον και την ανακύκλωση και δούλεψαν σε ομάδες εργασίας όλα μαζί. Καθάρισαν το προαύλιο, έφτιαξαν κάδους ανακύκλωσης, ετοίμασαν τα αναμνηστικά της ημέρας και κατασκεύασαν έναν πίνακα με εφημερίδες. Τέλος, κάποια παιδιά παρουσιάσαν μικρά θεατρικά δρώμενα στους συμμαθητές τους και στους γονείς που ήρθαν να τα παρακολουθήσουν.

   Μέσα από τη διαδικασία αυτή, τα παιδιά εκτός από τις πληροφορίες που πήραν για την ανακλύκλωση, είδαν στην πράξη τι μπορούν να φτιάξουν με ανακυκλώσιμα υλικά, ετοίμασαν οι ίδιοι τους κάδους τους για να μην βαριόνται να πηγαίνουν μέχρι τον μεγάλο κάδο στην άκρη του προαυλίου, καθάρισαν τα ίδια το προαύλιο του σχολείου τους και διαχώρισαν τα υλικά σε ανακυκλώσιμα και σκουπίδια για να μάθουν να το κάνουν σωστά.
   Το σημαντικότερο όμως είναι ότι συνεργάστηκαν, δούλεψαν όλοι μαζί, μικροί και μεγάλοι και ετοίμασαν αναμνηστικά όχι για τον εαυτό τους αλλά για όλα τα παιδια. Έτσι το σχολείο διαπέρασε ένας αέρας συνεργασίας, αλληλεγγύης και ομαδικότητας που ελπίζουμε να επηρεάσει γενικότερα τη στάση τους μέσα κι έξω στο σχολείο.