Λίγα λόγια για το σχολείο μας

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΥΜΗΣ-ΣXOΛAPXΕIO ΚΑΙ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΥΜΗΣ

Ήδη από το 1840 λειτουργούσαν σε μια πιο οργανωμένη εκπαίδευση το Αρρεναγωγείο Κύμης και το Α’ Δημοτικό, Σχολείο Θηλέων. Το μεν Αρρεναγωγείο στεγαζόταν. στο χώρο του μετέπειτα μονοπωλίου του Στ. Στυλιανίδη, το δε Δημοτικό, στο σπίτι της Αγκερούς, στο χώρο της αγοράς “δίπλαστο οπωροπωλείο του Λάκη του Λεμονή”. Από τότε περίπου λειτουργούσε και το Ελληνικό Σχολείο Κύμης ή Σχολαρχείο. Από το 1895, το Σχολείο Αρρένων και αυτό των Θηλέων, ενώθηκαν και δημιούργησαν το Α’ Δημοτικό Μικτό Σχολείο Κύμης και το Β’ Δημοτικό Σχολείο.

Το Ελληνικό Σχολείο ήταν τριτάξιο, και διευθυνόταν από το Σχολάρχη. (Τότε Γυμνάσιο διέθετε μόνο η Χαλκίδα). Τα ονόματα των διδαξάντων καθηγητών πριν το 1918, είναι άγνωστα, πλην του ονόματος του Σχολάρχη Αθ. Σαρδή, τον οποίο διαδέχτηκε στη θέση του Σχολάρχη, ως απόφοιτος ανώτατης σχολής, ο Γεώργιος Οικονόμου, ενώ το 1922, Σχολάρχης ήταν ο Κυμαίος ελληνιστής Ν. Σκάτζακας.

Από το 1918, τα ονόματα των καθηγητών του Ελληνικού Σχολείου είναι γνωστά και είναι τα ακόλουθα: Γεώργιος Οικονόμου, Νικόλαος Παπασταματίου (πατέρας του καθηγητού της έδρας ορυκτολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Ιωάννη Παπασταματίου και της Μάχης Κατσούλη – Παπασταματίου), ο Ιωάννης Παπαϊωάwου, και ο ιεροδιάκονος Σ. Σταθόπουλος, της οικογένειας Καπιτσαλά.

Το Ελληνικό Σχολείο ή Σχολαρχείο χτίστηκε με δαπάνες του Ελληνικού Δημοσίου το 1837, και όλες οι οικοδομικές εργασίες του κτηρίου, ανατέθηκαν στους Κυμαίους εργολάβους οικοδομών, αδελφούς Αγαγιώτη, οι οποίοι έκτισαν και το παλιό ταχυδρομείο με το Αθηνών, στην πλατεία Κοτζιά. Κτίστηκε στα πρότυπα ευρωπαϊκών διδακτηρίων, με χαρακτηριστικό την κλίμακα. Ο επάνω όροφος στέγαζε τις τρεις τάξεις του Σχολαρχείου, ενώ στο μεσαίο όροφο στεγάζονταν τα γραφεία των καθηγητών και του Σχολάρχη. Τα υπόγεια ήταν και απομονωτήρια άτακτων ή αμελών μαθητών. Απόφοιτοι του Σχολαρχείου, όλο το μετέπειτα επιστημονικό δυναμικό που προσέδιδε στην πόλη αίγλη, κύρος και οικονομική στήριξη.

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΥΜΗΣ

Με τη βοήθεια του Γεωργίου Παπανδρέου, και του τότε πολιτικού κόσμου της περιοχής, ιδρύεται το 1922 το Γυμνάσιο Κύμης, το οποίο στεγάστηκε για πρώτη φορά, μέχρι το 1931 , στο γνωστό Παράρτημα3, βακούφιο του Αγίου Όρους, το οποίο άνηκε στα έτη 1790-1830 η εκ 1000 ασκητών Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος.

Η φοίτηση ήταν ελεύθερη, χωρίς εισαγωγικές εξετάσεις, έως ότου συμπληρωνόταν σύμφωνα με το νόμο ικανοποιητικός αριθμός μαθητών που θα έκρινε αν θα λειτουργούσε ως Γυμνάσιο. 150 μαθητές προσήλθαν από την Κύμη και τη γύρω περιοχή. Πρώτοι φοιτήσαντες Κυμαίοι ήταν οι Νίκος και Γιάwης Γεωργικόπουλος, ο Δ. Γκρούς, ο Ν. Βλαχογιάννης, ο Αστέριος Μπόνος, ο Ν. Ψύχας, ο Ι. Καραβάς κ.ά., ενώ συνεχώς, παρά τις οδικές δυσκολίες, ο αριθμός αυξανόνταν έως ότου έφτασε τους380 μαθητές, εκ των οποίων μόνο 30 ήταν μαθήτριες και οι υπόλοιποι μαθητές από την ευρύτερη Καρυστία και την Κύμη.

Από το 1922 έως το 1925, οπότε έφτασαν οι πρώτοι πτυχιούχοι της Φιλοσοφικής, της Μαθηματικής και Θεολογικής Σχολής, ως καθηγηταί δίδαξαν, τιμής ένεκεν, αλλά και εξ ανάγκης, οι καθηγηταί του Ελληνικού Σxoλείoυ, για να συνταξιοδοτηθούν πάλι τιμής ένεκεν. οπότε και αποσύρθηκαν από την εκπαίδευση.

Το 1922 στο νυν οικόπεδο, προσφορά της οικογένειας Κωνσταντινίδου στην Κύμη, τίθεται ο θεμέλιος λίθος του Γυμνασίου Κύμης, στη ρίζα του λόφου Προφήτη Ηλία και περατώνεται η οικοδομή της πρώτης γέφυρας το 1928. Τον Ιούνιο του 1934 θεμελιώνεται η δεύτερη, η διώροφη πτέρυγα, η οποία παραδόθηκε το 1936. Τα εγκαίνια έκανε .0 τότε Μητροπολίτης Παντ. Φωστίνης.. Έκτοτε το Γυμνάσιο της Κύμης, σε θέση πλεονεκτική με το πανόραμα του Αιγαίου και την εποπτεία του Προφήτη Ηλία, αποτελεί το πνευματικό φάρο της ευβοϊκής Κύμης. Το ναό της γνώσης.

Και ήταν αυτά τα δυο, το Αιγαίο, και το παμπάλαιο εκκλησάκι, το παλιό κοιμητήριο, ο Προφήτης Ηλίας, που ενέπνευσαν στον Κ. Κωστίδη τον ξεχασμένο στίχο που έτυχε να μας πει ο πατέρας μου, ο Μαστρογιώργης ο Μπούνιας. Ο στίχος του Κωστίδη, χαρακτηριστικός, στηριγμένος στην κουμιώτικη φιλοσοφία, άφηνε να φανεί η υπερηφάνεια των Κυμαίων για το Γυμνάσιο, που το ήθελε ανάμεσα Αιγαίου και προφήτου Ηλιού! (Ο Κωστίδης,το 1909 εξέδιδε την τοπική εφημερίδα, την “Κύμη”).
“Ανάμεσα στον Άη-Λιά, και το στραφτένιο Αιγαίο, Στήθηκε το Γυμνάσιο της Κύμης το ωραίο!”

Μια σειρά θρησκευτικών εθίμων της Κύμης, βρήκαν στο χώρο του Γυμνασίου μια θερμή υποδοχή εκ μέρους των καθηγητών, οι οποίοι δεν ασκούσαν απλά το επάγγελμα του εκπαιδευτικού, αλλά ασκούσαν μια συναισθηματική επιρροή στην όλη ψυχοσύνθεση των μαθητών, οι οποίοι σεβόντουσαν και τη γνώση τους και την ιδιότητά τους.
Καθιερωμένη συνήθεια έως το 1940 ο μηνιαίος αγιασμός στο μεγάλο διάδρομο που συνέδεε τις δυο πτέρυγες, αλλά τελικά διακόπηκε από τον Β’Παγκόσμιο Πόλεμο, όπως και τόσες άλλες συνήθειες. Το 1936, οι καθηγητές και ο διδ’6σκαλοι υποχρεώθηκαν από το τότε καθεστώς του Ιωάννη Μεταξά να ενταχθούν μαζί με τους μαθητές και τις μαθήτριες στην ΕΟΝ, την Εθνική Οργάνωση Νέων. Τους δόθηκαν διακριτικοί βαθμοί, όπως του τετράρχου, του φαλαγγάρχου Κ.λπ.

Έγινε τότε από ένστολους καθηγητές και μαθητές του Γυμνασίου Κύμης, η δεντροφύτευση του βόρειου λόφου, με αριθμό 1000 δενδρυλλίων, τα οποία παραχώρησε το Γεωπονειο, με εντολή κυβερνητική, Είναι ο σημερινός πευκόφυτος πνεύμονας της πόλης.

Έργο δικό τους είναι όλη η πευκοφύτευση και όλων των γύρω λόφων, με αποτέλεσμα να υπάρχουν φυσικοί πνεύμονες πρασίνου και αναψυχής στην Κύμη. Ο μόνος λόφος, όπου απέτυχε η πευκοφύτευση, είναι ο λόφος του Προφήτου Ηλιού, που η κατωφέρειά του φτάνει στο προαύλιο του Γυμνασίου. Αιτία κατά τον τότε γεωπόνο, ήταν η σύνθεση του εδάφους, που δεν επιδέχετο πευκοφύτευση, Το 1.941, το Γυμνάσιο Κύμης κατασχέθηκε από τα γερμανικά στρατεύματα και λειτούργησε ως Διοικητήριο. Ναρκοθετήθηκε όλος ο λόφος.

Μνημείο των εποχών εκείνων το πέτρινο επιτηρητήριο στην άκρη του οικοπέδου, χτισμένο με ντόπια πέτρα, από επιστρατευμένους πολίτες και χτίστες χωρίς αμοιβή. Οι γυμνασιακές τάξεις τότε στεγάστηκαν σε διάφορους χώρους, όπως και οι μαθητές του 1ου και 2ου Δημοτικού Σχολείου, καθώς τα σχολεία είχαν επιταχθεί από Ιταλούς. Μαθήματα εκ περιτροπής γίνονταν σε εκκλησίες και σε κάποιες κενές αίθουσες ή σε υπαίθριους χώρους και στο Μυλωνοπούλειο Ίδρυμα.

Μετά την αποχώρηση των Γερμανών, δεδομένου ότι στο Γυμνάσιο Κύμης στεγάστηκε το Τάγμα του θανάτου, ολόκληρες οι κατωφέρειες των γύρω λόφων ήταν γεμάτες ναρκοπέδια και χρειάστηκε να στεγαστεί το Γυμνάσιο στο ήδη κατεστραμμένο από τους Γερμανούς Μυλωνοπούλειο Ίδρυμα, που “λειτούργησε σαν στρατιωτικό νοσοκομείο των Γερμανών. Το είχε εγκαταλείψει, ατυχώς, ο τότε Μητροπολίτης Παντελεήμων Φωστίνης, με όλο το ιερό Τάγμα, αφήνοντας εκεί μόνο μέρος του Ορφανοτροφείου Αρρένων, που λειτούργησε με ιδιωτικό σχολείο μέσα στο ίδρυμα, με δάσκαλο το Νίκο Λύκο από τα Κόσκινα. Διευθύνετο από την Σοφία Μυλωνοπούλου.

.Το συγκινητικό είναι ότι από τη σύστασή του, το Γυμνάσιο Κύμης, έως σήμερα, διαγράφει μια σημαντική πορεία, αφού έχει δώσει αξιόλογο αριθμό επιστημόνων, επιτυχημένων επιχειρηματιών, εμπόρων και βέβαια εμποροπλοιάρχων. Ο ναύαρχος Νίκος Παππάς τελείωσε το Γυμνάσιο Κύμης, καθώς και ένας αριθμός επιτυχημένων στη στρατιωτική καριέρα Κυμαίων, όπως οι Βασίλης Μυλωνάς, Αγγελής Μπαλαράς Κ.ά.

ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ

Μετά την τιμητική συνταξιοδότηση του Ν. Σκάτζακα, πρώτος Γυμνασιάρχης ήταν ο Ι. Μπακούνας, από το 1922-1929. Από το 1929 έως το 1935 ήταν ο Κ. Χαριτωνίδης. Το 1935-1954, ο Κυμαίος φιλόλογος Δημ. Βαγής και ακολούθησαν οι Φίλιππος Ροζάνης, Ι. Σαρλής, Κ. Ξυπολιάς, Παναγιώτου, Μακρογιαwάκης, Κυριάκης, Νικολάου, Μάσσος, Γκράβαρης, Λάμπρου Ηλέκτρα, Τσομώκου Ουρανία και ο σημερινός λυκειάρχης του Λυκείου Κύμης, ο Ευάγγελος Μπιλίρης.

Ένα εκλεκτό εκπαιδευτικό κλιμάκιο από επίλεκτους καθηγητές εργάστηκε στο Γυμνάσιο Κύμης, με αποτέλεσμα η εικόνα του δημοσίου βίου της πόλης να διαγράφεται λαμπερή και ελπιδοφόρος.

Ένα όραμα ετών είχε πραγματοποιηθεί και ο γυμνασιακές σπουδές ήταν επιτυχημένες. Το Γυμνάσιο Κύμης ευτύχησε να έχει στο δυναμικό του ότι καλύτερο θα μπορούσε να δώσει το ΠανεπιστήμιοΑθηνών. Από το 1925 έως και το 1956 υπηρέτησαν εκεί οι Δημήτριος Βαγής (Γυμνασιάρχης – φιλόλογος), Βασίλειος Μαστρογεωργίου (φιλόλογος), Ν.Δαλιάνης (φιλόλογος), Γ. Λέκκας (φιλόλογος), ΚΙ. Φαφούτης (φυσικός), κ. Αντωνόπουλος (φυσικός)t. Ε. Καρτελιάς (μαθηματικός), Γ. Νικολούτσος (θεoλόγος), . Ι. Πασσάς (φυσικός, μαθηματικός), Σταύρος Καλκανης (καθηγητής αγγλικών), Τέρψη Mαλακατέ (γυμνάστρια), Στ. Χαλεπάς (γυμναστής), Νίκος N.Χρηστίδης (φυσικός), Καραβίας (μουσικός), Tάκης Αντωνόπουλος (γυμναστής) και ο μόλις το 1940 νεοδιόριστος θεολόγος, ο Νίκος Καράπας.
Με την επιστράτευση του 1940, οι καθηγητές Κ.Φαφούτης, Σταύρος Καλκάνης και Ν. Δαλιάνης επιστρατεύτηκαν, όπως και ο Νίκος Καράπας, πατέρας του Ξενοφώντα Καράπα, του σμήναρχου και συγγραφέα, εκλεκτού πολίτη της Κύμης”. Τα μαθήματα είχαν περικοπεί σε ωριαίο πάλι πρόγραμμα, λόγω αναγκών που προέκυψαν.

Μετά την απελευθέρωση, καθηγητές ήταν οι Δημ.Βαγής (Γυμνασιάρχης-φιλόλογος),Β
Μαστρογεωργίου (φιλόλογος), Ε. Καρτελιάς (μαθηματικός), Β. Φραγκής (μαθηματικός), Γ. Nικoλoύτσoς (θεολόγος), Ε. Νικολαράκου (θεολόγο ς) , Χαρ. Δημουλάς (θεολόγο ς) , Ελευθερία Μαντζάρα (μαθηματικός), Κ. Αντωνόπουλος (φυσικός), Νικόλαος Χριστίδης (φυσικός), Μαίρη Μερκούρη (φιλόλογος),; Β. Μανής (φιλόλογος), κ. Κουτσούκος (Καθηγητής γαλλικών), Τάκης Αντωνόπουλος, Σταμ. Xαλαπάς,, Κυριαζής και Λούλα Ρεβύθη, καθηγητές γυμναστικής. Τα μαθήματα μουσικής και γαλλικών είχαν διακοπεί το 1940. Οι καθηγηταί Σ. Καλκάνης των γαλλικών και Καραβίας της μουσικής σκοτώθηκαν στο μέτωπο. Τα γαλλικά άρχισαν να διδάσκονται από το 1950 και μετά από τον Κ.Κουτσούκο.. Σήμερα, το Λύκειο Κύμης προσφέρει σοβαρές υπηρεσίες στην τοπική εκπαίδευση και οι μαθητές του σημειώνουν αξιόλογες επιτυχίες, που τιμούν τους καθηγητές τους, την Κύμη, και το Γυμνάσιο-Λύκειο Κύμης.

(Πόπη Μπούνια – Πασπαλιάρη)

(Από τη μαθήτρια της Γ’ Γυμνασίου 2007-08 Τσαπραλή Δήμητρα)