ΠΡΩΙΝΟ ΓΕΥΜΑ : TO ΞΕΚΙΝΗΜΑ ΤΗΣ ΜΕΡΑΣ

Πρωινό Γεύμα: Το ξεκίνημα της μέρας!

Τι είναι το πρωινό;

πρωινό1.jpgΤο πρωινό είναι το πρώτο γεύμα της ημέρας και το καταναλώνουμε συνήθως πολύ σύντομα από όταν ξυπνήσουμε. Ως πρωινό δεν θεωρείται μόνο το γεύμα που καταναλώνουμε στο σπίτι μετά το ξύπνημα, αλλά και οποιοδήποτε άλλο πριν ξεκινήσουμε τις δραστηριότητές μας, δηλαδή ακόμα και στο δρόμο για το σχολείο ή πριν μπούμε στην τάξη για μάθημα. Μπορεί, βέβαια, να τα λέμε όλα αυτά τα γεύματα πρωινό, όμως η ποιότητά τους μπορεί να διαφέρει σημαντικά, ανάλογα με το χώρο όπου καταναλώνονται.

Γιατί έχει σημασία να καταναλώνουμε καθημερινά πρωινό;

Το πρωινό είναι ένα γεύμα που μας δίνει ενέργεια και θρεπτικά συστατικά, για να ξεκινήσουμε εφοδιασμένοι την ημέρα μας. Μπορούμε άμεσα να αισθανθούμε μεγαλύτερη αντοχή και εγρήγορση τόσο σε πνευματικά όσο και σωματικά θέματα. Δηλαδή, όταν τρώμε πρωινό, μπορούμε πιο εύκολα να συγκεντρωθούμε στο σχολείο, έχουμε πιο δυνατή μνήμη και είμαστε πιο καλοί στα μαθήματα, αλλά και πιο γρήγοροι στο διάλειμμα ή στη γυμναστική. Επίσης, το πρωινό βοηθάει να μην πεινάμε πολύ μέχρι το επόμενο γεύμα, οπότε και να καταναλώνουμε μεγάλες ποσότητες τροφής. Με αυτό τον τρόπο διατηρούμε ένα φυσιολογικό σωματικό βάρος. Τέλος, αποτελεί μια καλή συνήθεια για τη ζωή μας και μελλοντικά.

Γιατί πολλές φορές δεν τρώμε πρωινό;

Ο βασικός λόγος που δεν τρώμε πρωινό είναι γιατί δεν προλαβαίνουμε το πρωί. Πολλές φορές δεν ξυπνάμε αρκετά νωρίς και βιαζόμαστε να φύγουμε είτε για το σχολείο ή για κάποια άλλη δουλειά. Επίσης, πολύ συχνά δεν τρώμε πρωινό, διότι νιώθουμε ότι δεν πεινάμε. Αυτό όμως συμβαίνει είτε όταν το σώμα μας έχει συνηθίσει να μην τρώμε το πρωί είτε όταν τρώμε πολύ το βράδυ. Ένας άλλος λόγος που μπορεί κάποιος να σκεφτεί να μην φάει πρωινό είναι γιατί θέλει να χάσει βάρος. Όμως, κάτι τέτοιο δεν ισχύει, αφού αντιθέτως, το πρωινό βοηθάει να έχουμε ένα υγιές σωματικό βάρος.

Ποιο πρωινό θεωρείται ισορροπημένο;breakfastt1.jpg

Για να είναι το πρωινό μας διατροφικά πλήρες δεν πρέπει να αποτελείται από ένα και μόνο τρόφιμο, αλλά από συνδυασμό τροφίμων. Συγκεκριμένα, πρέπει να συνδυάζουμε τρόφιμα από την ομάδα  των πρωτεϊνών (γάλα, γιαούρτι, τυρί, αυγό), την ομάδα των δημητριακών (ψωμί, δημητριακά, φρυγανιές, κλπ.) και την ομάδα των φρούτων/λαχανικών (φρέσκα φρούτα, φυσικό χυμό, αποξηραμένα φρούτα, λαχανικά). Για παράδειγμα, ένα πλήρες πρωινό μπορεί να είναι 1 ποτήρι γάλα με δημητριακά και 1 μπανάνα κομμένη ή 1 γιαούρτι με φρυγανιές και αποξηραμένα φρούτα.

Πώς μπορώ να βάλω το πρωινό στη ζωή μου;

Εάν δεν έχεις τη συνήθεια να τρως πρωινό, αλλά νιώθεις έτοιμη/ος να ξεκινήσεις μια προσπάθεια, είναι σημαντικό να κάνεις στην αρχή μικρά βήματα, και μόλις τα κατακτάς να προχωράς παραπέρα. Μπορείς για παράδειγμα να βάλεις στόχο να φας πρωινό κάποιες ημέρες την εβδομάδα και όχι κάθε μέρα, και σταδιακά να τις αυξάνεις. Επίσης, μπορείς να ξεκινήσεις με 1-2 τρόφιμα. Εάν ήδη τρως ένα τρόφιμο, π.χ. πίνες μόνο γάλα, εύκολα μπορείς να προσθέσεις άλλο ένα τρόφιμο και να τα συνδυάσεις. Είναι πάντως σημαντικό να μάθεις να κάθεσαι στο τραπέζι, αφιερώνοντας λίγο χρόνο για το πρωινό, άσχετα από το πόσο τελικά θα φας. Τέλος, μην ξεχνάς ότι μπορείς να ζητήσεις βοήθεια από τους γονείς σου ή τα αδέλφια σου στο ξύπνημα, την προετοιμασία ή την παρέα για το πρωινό!

ANOΡΘΟΔΟΞΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ

​Έχεις ακούσει για τη δίαιτα που σε βοηθάει να χάσεις 7 κιλά σε 1 εβδομάδα;  Ή για τη δίαιτα που μπορείς να τρως κάθε μέρα απεριόριστες ποσότητες από το αγαπημένο σου φαγητό και πάλι να χάνεις βάρος, χωρίς να χρειάζεται να κάνεις καθόλου άσκηση; Τότε είναι βέβαιο ότι έχεις ακούσει για τις λεγόμενες ανορθόδοξες δίαιτες ή αλλιώς και δίαιτες μόδας.

Πώς μπορούμε να καταλάβουμε εάν μια δίαιτα κατατάσσεται σε αυτή την κατηγορία; Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο τους είναι ότι υπόσχονται θαυματουργά αποτελέσματα με ένα τρόπο που παρουσιάζεται σαν «μαγικός». Για αυτό άλλωστε και είναι τόσο δημοφιλείς! Ο στόχος τους είναι να περιοριστούν απότομα οι θερμίδες που καταναλώνεις, όμως δεν πρέπει ούτε και είναι δυνατό να ακολουθούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα, εφόσον απαγορεύουν ακόμα και ολόκληρες ομάδες τροφίμων. Πολύ συχνά οι δίαιτες αυτού του τύπου σε προτρέπουν να παραλείπεις γεύματα, να κάνεις απόλυτη νηστεία κάποια ημέρα, να αντικαθιστάς γεύματα με συμπληρώματα ή χάπια ή να μην τρως καθόλου τρόφιμα που περιέχουν υδατάνθρακες ή να τρως συνεχώς το ίδιο φαγητό. Μπορεί όντως να υπάρχουν άτομα που τις εφαρμόζουν και χάνουν κάποια κιλά, όμως η απώλεια που πετυχαίνουν δεν διαρκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Αντιθέτως, είναι σχεδόν βέβαιο ότι μόλις αρχίσουν να τρώνε κανονικά το βάρος που έχασαν επανακτάται, και δυστυχώς συνήθως δεν επιστρέφουν στο αρχικό τους βάρος, αλλά σε ένα ακόμη μεγαλύτερο!

Παρόλα αυτά, το πιο σημαντικό μειονέκτημα των διαιτών αυτών δεν είναι η μη αποτελεσματικήteen_obese_300.jpg τους δράση στη ρύθμιση του σωματικού βάρους, αλλά οι πιθανές αρνητικές επιπτώσεις που επιφυλάσσουν για την υγεία και η μη υγιής στάση που καλλιεργούν στα άτομα απέναντι στην τροφή. Λόγω της ανεπαρκούς πρόσληψης πολλών θρεπτικών συστατικών που χαρακτηρίζει τέτοιου είδους δίαιτες, οι αρνητικές επιδράσεις είναι ακόμα πιο σημαντικές κατά τη διάρκεια της εφηβείας, καθώς το σώμα σου αναπτύσσεται ακόμα και έχει αυξημένες ανάγκες σε πολλά θρεπτικά συστατικά. Για παράδειγμα, εάν δεν καταναλώνεις τις απαραίτητες θερμίδες ή εάν αποκλείεις κάποιες ομάδες τροφίμων, μπορεί να νιώθεις συνεχώς αδυναμία, να διαταραχθεί η λειτουργία του εντέρου σου, να μειωθεί η άμυνα του οργανισμού σου, ακόμα και να επηρεαστεί το ύψος που έχεις τη δυνατότητα να πάρεις μέχρι το τέλος της εφηβείας. Ένα άλλο σημείο είναι ότι πολλές από τις δίαιτες αυτές περιλαμβάνουν ειδικά ροφήματα, βότανα ή χάπια, τα οποία μπορεί να είναι ακόμα και επικίνδυνα, εφόσον τα συστατικά τους δεν είναι πάντα γνωστά με βεβαιότητα. Σε κάθε περίπτωση, και άσχετα από το είδος των τροφίμων που η καθεμιά περιλαμβάνει, οι ανορθόδοξες δίαιτες ενισχύουν εξ ορισμού μια μη σταθερή στάση και σχέση με το φαγητό, καταργώντας την έννοια της ισορροπίας και ενισχύοντας ακραίες διατροφικές συμπεριφορές.

Συνεπώς, οι ανορθόδοξες δίαιτες δεν είναι η λύση για να αποκτήσεις ένα υγιές σωματικό βάρος. Για να το πετύχεις αυτό, χρειάζεται να κάνεις κάποιες αλλαγές στον τρόπο ζωής σου και να τις υιοθετήσεις μέσα στην καθημερινότητά σου. Οι αλλαγές αυτές θα αφορούν αλλαγές στον τρόπο διατροφής σου -όπως για παράδειγμα να κάνεις πιο κανονικά γεύματα, να μειώσεις τις μερίδες φαγητού, να αυξήσεις τα φρούτα, τα λαχανικά και τα τρόφιμα ολικής άλεσης και να μειώσεις τα ζωικά προϊόντα και τα έτοιμα επεξεργασμένα τρόφιμα- και παράλληλα αλλαγές και στη σωματική σου δραστηριότητα, ώστε καθημερινά να κινείσαι περισσότερο και να συμμετέχεις τακτικά σε αθλήματα και δραστηριότητες. Επειδή, όμως, το βάρος είναι τελικά ένα αποτέλεσμα συμπεριφορών, δηλαδή επιστροφή στις παλιότερες συνήθειες σημαίνει ανάλογη αλλαγή και στο βάρος, έχει μεγάλη σημασία να ενταχθούν αυτές οι αλλαγές σε μόνιμη βάση στη ζωή σου.

ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΠΙΛΕΓΟΥΜΕ ΗΜΙΠΑΧΑ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ?

Απαραίτητο είναι να Επιλέγουμε Ημίπαχα Γαλακτοκομικά;
Τα καρδιαγγειακά νοσήματα αποτελούν μια από τις κύριες αιτίες θανάτου τόσο στην Ευρώπη όσο και στην Ελλάδα. Η πρόσληψη κορεσμένων λιπιδίων έχει κατηγορηθεί ως μία από τις αιτίες για την αύξηση των καρδιαγγειακών νοσημάτων, και γνωρίζουμε ότι η χαμηλή πρόσληψή τους μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη ρύθμιση των λιπιδίων του αίματος και να προστατεύσει από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Για να μειωθεί η πρόσληψη των κορεσμένων λιπιδίων στην καθημερινή διατροφή, συστήνεται να μειωθεί η κατανάλωση των προϊόντων που κυρίως τα περιέχουν, όπως είναι το κρέας και τα προϊόντα του, ή/και να αντικατασταθούν από τρόφιμα πλούσια σε μονο- ή πολυακόρεστα λιπίδια (π.χ. αντικατάσταση του βούτυρου από ελαιόλαδο). Επιπλέον, συστήνεται να επιλέγονται τρόφιμα τα οποία έχουν υποστεί μείωση στην περιεκτικότητα του λίπους τους.

Στην περίπτωση των γαλακτοκομικών οι περισσότεροι διεθνείς οργανισμοί συστήνουν να καταναλώνονται ημίπαχα αντί για πλήρη γαλακτοκομικά. Μάλιστα, η σύσταση αυτή δεν αφορά μόνο τα ενήλικα άτομα του πληθυσμού, αλλά επεκτείνεται και στην εφηβική ακόμα και την παιδική ηλικία, αφού από την ηλικία των δύο ετών και άνω συστήνεται να καταναλώνουν τα παιδιά ημίπαχα γαλακτοκομικά προϊόντα. Παρόλο που είναι εύλογο θεωρητικά να υποθέτουμε ότι η μείωση του κορεσμένου λίπους στη διατροφή, συνεπώς και του κορεσμένου λίπους από τα γαλακτοκομικά, θα βοηθήσει στην πρόληψη ή την αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νοσημάτων, πολλά νέα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν πως πιθανότατα κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει απαραίτητα.

Σε αρκετές ερευνητικές μελέτες έχει βρεθεί ότι η κατανάλωση πλήρων γαλακτοκομικών όχι μόνο δεν έχει αρνητικές επιπτώσεις για την υγεία, αλλά μπορεί να έχει κάποια ευεργετικά αποτελέσματα. Έχει βρεθεί πως η κατανάλωση γαλακτοκομικών υψηλής περιεκτικότητας σε λίπος δεν σχετίζεται με παχυσαρκία ή με δυσμενές μεταβολικό προφίλ. Αντιθέτως, σε αρκετές μελέτες σχετίζεται με χαμηλότερο βάρος σώματος και μειωμένη αύξηση σωματικού λίπους με το πέρασμα του χρόνου, αλλά και με καλύτερο μεταβολικό προφίλ. Αν και τα γαλακτοκομικά προϊόντα με μειωμένα λιπίδια είναι και χαμηλότερα σε θερμίδες σε σχέση με τα πλήρη, δεν υπάρχουν στοιχεία που να αναδεικνύουν τη στρατηγική αυτή ως επιτυχή για τη μείωση του βάρους σε σχέση με άλλες διαιτητικές παρεμβάσεις. Ο κύριος προβληματισμός αφορά την πιο ασθενή επίδρασή τους στον κορεσμό, εξαιτίας της οποίας το άτομο μπορεί εύκολα να αντισταθμίσει ή και να υπερκαλύψει τις θερμίδες που «γλίτωσε» εντός της ημέρας, καταναλώνοντας άλλα τρόφιμα, ίσως και χαμηλότερης θρεπτικής αξίας.

Η σχέση της κατανάλωσης πλήρων γαλακτοκομικών με την εμφάνιση σακχαρώδους διαβήτη ή καρδιαγγειακών νοσημάτων δεν είναι τόσο ξεκάθαρη, αφού κάποια δεδομένα προτείνουν προστατευτική δράση, ενώ άλλα αρνητική επίδραση. Στοιχεία από μία μεγάλη προοπτική μελέτη, η οποία παρακολούθησε 5.000 άτομα για 10 χρόνια, τονίζουν τη σημασία της πηγής του κορεσμένου λίπους στη σχέση του με τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Σύμφωνα με τα ευρήματά της, τα κορεσμένα λίπη του κρέατος σχετίζονται με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο, ενώ τα κορεσμένα λίπη των γαλακτοκομικών προϊόντων σχετίζονται με μειωμένο κίνδυνο για την εμφάνιση καρδιαγγειακών νοσημάτων.

Συνεπώς, θα πρέπει να διατηρούμε κάποιες επιφυλάξεις όταν αναφερόμαστε στη μείωση του κορεσμένου λίπους από τα γαλακτοκομικά προϊόντα ως μία προστατευτική αλλαγή στη διατροφή μας. Παρόλο που τα γαλακτοκομικά προϊόντα με μειωμένο λίπος έχουν και λιγότερες θερμίδες σε σχέση με τα πλήρη, η χρησιμότητά τους στον έλεγχο της θερμιδικής πρόσληψης για τη μείωση του σωματικού βάρους δεν είναι αποδεδειγμένη, και ίσως έχει νόημα μόνο εφόσον τηρείται το μέτρο στην ποσότητα και ένας συνολικότερος έλεγχος στη δίαιτα του ατόμου.

22 ΑΠΡΙΛΙΟΥ- ΗΜΕΡΑ ΤΗΣ ΓΗΣ

22 Απριλίου – Ημέρα της Γης

Η Ημέρα της Γης γιορτάστηκε για πρώτη φορά το 1970 στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και έκτοτε γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 22 Απριλίου, με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση της ευρύτερης κοινωνίας σε θέματα περιβάλλοντος. Το 1990 στις εκδηλώσεις εορτασμού συμμετείχαν 141 χώρες, ενώ πλέον συμμετέχουν περισσότερες από 192, ανάμεσά τους και η Ελλάδα.

Ο εορτασμός της Ημέρας συντονίζεται από το Δίκτυο για την Ημέρα της Γης. Η HELMEPA από φέτος σε συνεργασία με το Δίκτυο ανέλαβε την πρωτοβουλία να διαδώσει ευρύτερα το μήνυμα της Ημέρας στην Ελλάδα. Η ενημέρωση ξεκίνησε ήδη στους επισκέπτες των περιβαλλοντικών Εκθέσεων που λειτουργεί η HELMEPA στην Αθήνα, ενώ σχετική αναφορά θα γίνει και κατά τη διάρκεια της εκστρατείας Ενημέρωσης για το Θαλάσσιο Περιβάλλον και τις Επιστήμες που θα υλοποιηθεί στην πόλη της Χαλκίδας.

Το φετινό μήνυμα εορτασμού είναι «Πράσινες Πόλεις» και αναφέρεται στη ανάγκη δημιουργίας φιλικότερων προς το περιβάλλον αστικών κέντρων. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, αλλαγές πρέπει να γίνουν στα κτίρια, στις ενεργειακές υποδομές και στις συγκοινωνίες. Σχετικές πληροφορίες αναφέρονται παρακάτω:

«Πράσινα» Κτίρια

Υπολογίζεται ότι τα κτίρια είναι υπεύθυνα για το 1/3 των παγκόσμιων εκπομπών αερίων θερμοκηπίου και αυτό γιατί:

1)    η ενέργεια που χρησιμοποιούν δεν προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας  και

2)    δεν καταναλώνουν ορθολογικά την ενέργεια αυτή.

 

Ενεργειακές υποδομές

Οι ενεργειακές υποδομές χρειάζονται επειγόντως βελτίωση. Το μεγαλύτερο ποσοστό ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιούμε παράγεται από ορυκτά καύσιμα και ο τρόπος παραγωγής της απελευθερώνει αέρια θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα, τα οποία συμβάλλουν στην αλλαγή του κλίματος. Η ηλεκτρική ενέργεια διανέμεται στη συνέχεια μέσα από ένα αναποτελεσματικό και αναξιόπιστο  δίκτυο χιλιάδων χιλιομέτρων.

Ο μετασχηματισμός αυτού του ξεπερασμένου ηλεκτρικού δικτύου σε ένα καθαρότερο, φθηνότερο και πιο αξιόπιστο ενεργειακό σύστημα είναι ένα κρίσιμο βήμα προς την εξασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος. Τα έξυπνα δίκτυα θα ρυθμίζουν τη ροή της ενέργειας, την εξασφάλιση της ενεργειακής απόδοσης και θα μπορούν να  πραγματοποιούν άμεση διάγνωση προβλημάτων.

Συγκοινωνίες

Το 2006, για πρώτη φορά στην ιστορία, ο παγκόσμιος αστικός πληθυσμός ξεπέρασε τον αγροτικό. Αυτή η ταχεία ανάπτυξη του πληθυσμού των πόλεων οδήγησε σε ανάπτυξη των υφιστάμενων  υποδομών μεταφορών και έκανε τη μετακίνηση με περπάτημα και ποδήλατο όλο και πιο δύσκολη. Αποτέλεσμα αυτού,  όλο και περισσότεροι άνθρωποι να εξαρτώνται από το αυτοκίνητο για τη μεταφορά. Οι μεταφορές είναι σήμερα η ταχύτερα αναπτυσσόμενη πηγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, αντιπροσωπεύοντας το 24% των παγκόσμιων εκπομπών.

Ευτυχώς, με τις σωστές επενδύσεις, η κατάσταση αυτή είναι αναστρέψιμη. Το πρώτο βήμα είναι να ενισχυθούν και να επεκταθούν τα υπάρχοντα δίκτυα δημόσιων μεταφορών, έτσι ώστε να είναι πιο εύκολη και πιο προσιτή η μετακίνηση. Δεύτερον , θα πρέπει να γίνουν  επενδύσεις σε αειφόρο τεχνολογία για τη δημιουργία υψηλής απόδοσης καυσίμου και οχημάτων με χαμηλές εκπομπές. Τέλος, οι πόλεις πρέπει να σχεδιάζονται με οικολογικά πρότυπα και να είναι φιλικές προς τους ποδηλάτες και τους περιπατητές.

Πάρτε μέρος και εσείς στην Ημέρα της Γης!

Κάποιες ιδέες για να γιορτάσετε και εσείς τη σπουδαία αυτή μέρα μπορείτε να βρείτε στο Σχέδιο Δράσης του Προγράμματος «Παιδική HELMEPA». Ενδεικτικά σας αναφέρουμε τις παρακάτω:

P  Ανακυκλώνω υλικά

P  Εντοπίζω μια παράνομη χωματερή ή άλλες πηγές μόλυνσης στην περιοχή μου και ενημερώνω την τοπική αυτοδιοίκηση

P  Φυτεύω κήπο ή κάνω Δεντροφύτευση

P  Καθαρίζω εθελοντικά την ακτή και την υιοθετώ

P  Δημιουργώ και διανέμω ενημερωτικό περιβαλλοντικό υλικό

Μπορείτε όμως να σκεφτείτε και τη δική σας πρωτότυπη δράση για να μεταδώσετε το μήνυμα για την Ημέρα της Γης. Ας δείξουμε αυτές τις μέρες στη Γη, πόσο τη σεβόμαστε!