Ο Χριστιανισμός γίνεται επίσημη θρησκεία | Μαθαίνοντας Ιστορία | learninghistory.gr
Ο Μέρμηγκας
Ένας μέρμηγκας κουφός με πήρε απ το χέρι
Είμαι λέει ο πιο σοφός σ’ ολόκληρο τ’ ασκέρι
Και τα μικρά του τα μερμηγκάκια
χειροκροτάνε μ’ ενθουσιασμό
εν δυο προσκυνάμε,
εν δυο πολεμάμε,
εν δυο δεν πεινάμε
Τα βολεύεις μια χαρά σπουδαίο μου μυρμήγκι
όμως πρόσεχε καλά τ’ ωραίο σου λαρύγγι
Και τα μικρά του τα μερμηγκάκια
χειροκροτάνε μ’ ενθουσιασμό
εν δυο προσκυνάμε,
εν δυο πολεμάμε,
εν δυο μα πεινάμε
Πριν προλάβω να του πω το σύστημα ν’ αλλάξει
πλάκωσε όλο το χωριό το μέρμηγκα να χάψει
Και τα μικρά του τα μερμηγκάκια
χειροκροτάνε μ’ ενθουσιασμό
εν δυο προσκυνάμε,
εν δυο μα πεινάμε,
εν δυο θα σε φάμε!
Προβλήματα Ε.Κ.Π & Μ.Κ.Δ
💡 8 Νέα Προβλήματα για ΕΚΠ και ΜΚΔ
Μέρος Α: Προβλήματα ΕΚΠ (Πολλαπλάσια – Πότε θα Ξανασυναντηθούν;)
1. Το Πρόβλημα του Λεωφορείου 🚌
Από τον κεντρικό σταθμό ξεκινούν δύο γραμμές λεωφορείων:
- Η Γραμμή Α ξεκινά κάθε 15 λεπτά.
- Η Γραμμή Β ξεκινά κάθε 20 λεπτά.
Αν τώρα (στις 9:00 π.μ.) ξεκίνησαν ταυτόχρονα, σε πόσα λεπτά θα ξαναξεκινήσουν ταυτόχρονα και οι δύο γραμμές;
2. Το Πρόβλημα του Ζαχαροπλάστη 🍰
Ένας ζαχαροπλάστης φτιάχνει τούρτες που απαιτούν 8 αυγά και κουλουράκια που απαιτούν 12 αυγά.
Ποιος είναι ο ελάχιστος αριθμός αυγών που πρέπει να αγοράσει, ώστε να μπορεί να φτιάξει ακριβώς τουλάχιστον μία τούρτα και τουλάχιστον μία δόση κουλουρακιών, χωρίς να περισσέψει κανένα αυγό;
3. Το Πρόβλημα των Παιχνιδιών 🤖
Δύο τηλεκατευθυνόμενα αυτοκίνητα ξεκινούν ταυτόχρονα σε μια κυκλική πίστα.
- Το Κόκκινο αυτοκίνητο ολοκληρώνει έναν γύρο σε 30 δευτερόλεπτα.
- Το Μπλε αυτοκίνητο ολοκληρώνει έναν γύρο σε 45 δευτερόλεπτα.
Πόσα δευτερόλεπτα θα περάσουν μέχρι να ξαναβρεθούν τα δύο αυτοκίνητα ταυτόχρονα στο σημείο εκκίνησης;
4. Το Πρόβλημα της Επίσκεψης 🏘️
Η γιαγιά επισκέπτεται τον παππού κάθε 4 ημέρες, ενώ η θεία τους επισκέπτεται κάθε 7 ημέρες.
Αν σήμερα συναντήθηκαν όλοι μαζί στο σπίτι του παππού, σε πόσες ημέρες θα ξαναβρεθούν όλοι μαζί την ίδια μέρα;
Μέρος Β: Προβλήματα ΜΚΔ
5. Το Πρόβλημα της Εκδρομής 🚌
Σε μια σχολική εκδρομή, πρέπει να χωρίσουν τους μαθητές σε ίσες ομάδες. Υπάρχουν:
- 56 κορίτσια
- 42 αγόρια
Πόσες είναι οι περισσότερες ίσες ομάδες που μπορούν να φτιάξουν, ώστε κάθε ομάδα να έχει τον ίδιο αριθμό κοριτσιών και τον ίδιο αριθμό αγοριών, χωρίς να περισσέψει κανένας μαθητής;
6. Το Πρόβλημα της Βιβλιοθήκης 📚
Μια βιβλιοθηκάριος έχει 75 βιβλία επιστημονικής φαντασίας και 90 βιβλία ιστορίας. Θέλει να τα βάλει σε ράφια.
Θέλει να χρησιμοποιήσει όσα περισσότερα ράφια γίνεται, έτσι ώστε σε κάθε ράφι να υπάρχει ο ίδιος αριθμός βιβλίων επιστημονικής φαντασίας και ο ίδιος αριθμός βιβλίων ιστορίας.
Πόσα ράφια το πολύ μπορεί να χρησιμοποιήσει;
7. Το Πρόβλημα της Κηπουρικής 🌷
Ένας κηπουρός έχει 48 βολβούς τουλίπας και 60 βολβούς ναρκίσσου. Θέλει να τους φυτέψει σε σειρές.
Θέλει όλες οι σειρές να έχουν τον ίδιο αριθμό βολβών και ζητά τη σειρά με τον μεγαλύτερο δυνατό αριθμό βολβών, ώστε να μην του περισσέψει κανένας βολβός.
Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός βολβών που μπορεί να έχει κάθε σειρά;
8. Το Πρόβλημα του Υφάσματος 🧵
Μια μοδίστρα έχει δύο κομμάτια υφάσματος:
- Το ένα έχει μήκος 96 εκατοστά.
- Το άλλο έχει μήκος 120 εκατοστά.
Θέλει να κόψει και τα δύο κομμάτια σε ίσα τετράγωνα κομμάτια με τη μεγαλύτερη δυνατή πλευρά, χωρίς να έχει καθόλου υπόλοιπο.
Ποιο πρέπει να είναι το μήκος της πλευράς του κάθε τετραγώνου;
7. Η Κωνσταντινούπολη οχυρώνεται και στολίζεται με έργα τέχνης
💡 Τι Εννοούμε με τα «Κίνητρα»
Με τον όρο «οικονομικά κίνητρα» εννοούμε τα υλικά οφέλη που πρόσφερε ο αυτοκράτορας Κωνσταντίνος σε συγκεκριμένες ομάδες ανθρώπων, με σκοπό να τους κάνει να μετεγκατασταθούν στην Κωνσταντινούπολη, να εργαστούν για την ανέγερσή της ή να αναλάβουν υπεύθυνα καθήκοντα (όπως η φύλαξη).
Εκείνη την εποχή, η προσέλκυση του κατάλληλου πληθυσμού και του εργατικού δυναμικού ήταν κρίσιμη για να φτάσει η νέα πόλη στο επίπεδο της Ρώμης.
Τα κίνητρα περιλάμβαναν:
- Τίτλους και Προνόμια (Κοινωνικά Κίνητρα): Έδινε τιμητικούς τίτλους ή θέσεις στη διοίκηση σε οικογένειες ευγενών που μετακόμιζαν στην Πόλη. Αυτό σήμαινε κοινωνική αναγνώριση και πολιτική δύναμη.
- Οικονομική Ενίσχυση (Φοροαπαλλαγές): Πιθανόν να παρείχε απαλλαγές από φόρους ή μειώσεις δασμών για τους εμπόρους και τους τεχνίτες που εγκαθίσταντο στην πόλη. Αυτό ενίσχυε το εμπόριο και την οικονομική δραστηριότητα.
- Δωρεάν Στέγαση/Διανομή Γης: Για να κατοικηθεί γρήγορα η νέα πρωτεύουσα, ο Κωνσταντίνος διένειμε οικόπεδα ή έτοιμες κατοικίες στους νεοφερμένους, ειδικά στους τεχνίτες και τους εργάτες που συμμετείχαν στο χτίσιμο, ή στους στρατιωτικούς που ανέλαβαν την ασφάλεια των τειχών.
- Σταθερός Μισθός/Αποζημίωση: Για τους φρουρούς και τους υπεύθυνους των τειχών, η εξασφάλιση σταθερού μισθού και καλών συνθηκών ήταν κίνητρο για να αναλάβουν την επικίνδυνη και απαιτητική εργασία της φύλαξης.
Εν κατακλείδι: Τα κίνητρα ήταν ο τρόπος του Κωνσταντίνου να πει: “Ελάτε στην Κωνσταντινούπολη, αξίζει τον κόπο, και θα σας ανταμείψω πλουσιοπάροχα”.
6. Μια νέα πρωτεύουσα, η Κωνσταντινούπολη
Πού είναι πιο εύκολο να ελέγξεις ένα μεγάλο σπίτι/σχολείο: από μια άκρη του ή από το κέντρο του;
Α. Στρατιωτικοί & Διοικητικοί Λόγοι
- Η Ρώμη ήταν πολύ μακριά από τα σύνορα (Δούναβης και Ανατολή).
- Αναλογία: Σκεφτείτε ένα στρατηγείο που πρέπει να στείλει οδηγίες στους στρατιώτες του. Αν το στρατηγείο είναι μακριά, οι οδηγίες θα αργήσουν, και ο εχθρός θα έχει ήδη επιτεθεί. Η Κωνσταντινούπολη ήταν πιο κοντά στη δράση.
-
Β. Θρησκευτικοί & Ιδεολογικοί Λόγοι
- Η Ρώμη ήταν γεμάτη ειδωλολατρικά μνημεία και ήταν ο τόπος διωγμών των Χριστιανών.
- Στόχος Κωνσταντίνου: Ο Κωνσταντίνος ήθελε ένα νέο ξεκίνημα, μια πρωτεύουσα “καθαρή” από το παρελθόν, που θα στήριζε τη νέα χριστιανική θρησκεία (μετά το Διάταγμα των Μεδιολάνων).
-
Το Μεγάλο Σταυροδρόμι (Τα Πλεονεκτήματα της Θέσης)
Εστιάστε στο γιατί το Βυζάντιο ήταν η ιδανική επιλογή.
- Θαλάσσια Σύνδεση: Εύξεινος Πόντος $\longleftrightarrow$ Αιγαίο/Μεσόγειος.
- Επεξήγηση: Η Πόλη λειτουργούσε ως διόδιο (toll booth) για όλα τα πλοία. Όποιος την κατείχε, έλεγχε όλο το θαλάσσιο εμπόριο.
- Χερσαία Σύνδεση: Ευρώπη $\longleftrightarrow$ Ασία.
- Επεξήγηση: Αναφέρετε την Εγνατία Οδό. Δείξτε πώς η Πόλη ένωνε τους δρόμους από τη Δύση με τις πλούσιες επαρχίες της Ανατολής (όπως τη Μικρά Ασία).
- Οικονομία: Συζητήστε τον Πλούτο της Ανατολής (μετάξι, μπαχαρικά, κοσμήματα).
- Αποτέλεσμα: Όλα αυτά τα πλούτη έπαψαν να πηγαίνουν στη Ρώμη και άρχισαν να πηγαίνουν στην Κωνσταντινούπολη, κάνοντάς την άμεσα πλούσια και ισχυρή.
- Θαλάσσια Σύνδεση: Εύξεινος Πόντος $\longleftrightarrow$ Αιγαίο/Μεσόγειος.
- αν και ονομάστηκε «Νέα Ρώμη», επικράτησε η ονομασία Κωνσταντινούπολη (δηλαδή, η Πόλη του Κωνσταντίνου).
- Πολιτισμός: Η νέα πρωτεύουσα χτίστηκε σε ελληνόφωνη περιοχή, με χριστιανικό πληθυσμό, που στήριξε τον αυτοκράτορα (ιδιαίτερη αναφορά στη μητέρα του, την Αγία Ελένη). Αυτό σήμαινε τη μετατόπιση του κέντρου της αυτοκρατορίας από τη λατινική Δύση στην ελληνική Ανατολή.
- Η Ρώμη ήταν γεμάτη ειδωλολατρικά μνημεία και ήταν ο τόπος διωγμών των Χριστιανών.
- Θαλάσσιο Εμπόριο (Ο πιο σημαντικός):
- Ο Ρόλος του Βοσπόρου: Όπως είδαμε στους χάρτες, η Κωνσταντινούπολη βρισκόταν στη μέση του βασικού θαλάσσιου άξονα. Όλα τα πλοία που μετέφεραν σιτηρά και άλλα αγαθά από τις πλούσιες περιοχές γύρω από τον Εύξεινο Πόντο (Μαύρη Θάλασσα) προς τη Μεσόγειο (Αιγαίο) έπρεπε να περάσουν από τον Βόσπορο και να πληρώσουν δασμούς.
- Λιμάνια: Τα λιμάνια της Κωνσταντινούπολης (ειδικά του Κεράτιου Κόλπου) γίνονταν ο κόμβος για τη μεταφόρτωση και αποθήκευση προϊόντων.
- Εγνατία Οδός: Αυτός ο δρόμος συνέδεε τη Δύσ
η (Ιταλία, Βαλκάνια) με την Κωνσταντινούπολη. - Δρόμοι Ανατολής: Από την Κωνσταντινούπολη ξεκινούσαν δρόμοι προς τη Μικρά Ασία και τις επαρχίες της Ανατολής, φτάνοντας μέχρι την Αρμενία, τη Συρία και την Αίγυπτο.
- Εγνατία Οδός: Αυτός ο δρόμος συνέδεε τη Δύσ
| Ερώτηση | Απάντηση |
| Ποια μεγάλη απόφαση πήρε ο αυτοκράτορας Κωνσταντίνος; | Αποφάσισε να μεταφέρει την πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας από τη Ρώμη στο Βυζάντιο. |
| Ποιο ήταν το επίσημο όνομα που έδωσε ο Κωνσταντίνος στη νέα πρωτεύουσα; | Το επίσημο όνομα ήταν «Νέα Ρώμη», αλλά όλοι την έλεγαν Κωνσταντινούπολη (και αργότερα απλώς «Πόλη»). |
| Ποια δύο κύρια προβλήματα αντιμετώπιζε η Ρώμη ως πρωτεύουσα της απέραντης αυτοκρατορίας; | 1. Βρισκόταν πολύ μακριά από τις ακριτικές περιοχές του Δούναβη και της Ανατολής που δέχονταν εχθρικές επιδρομές. 2. Ήταν το κέντρο λατρείας του «ρωμαϊκού πανθέου» (παλαιών θεοτήτων) και ο χώρος διωγμών των Χριστιανών. |
| Ποιες δύο μεγάλες αλλαγές εφάρμοσε ο Κωνσταντίνος για να αντιμετωπίσει αυτά τα προβλήματα; | 1. Μετέφερε την πρωτεύουσα από τη Ρώμη στο Βυζάντιο. 2. Εφάρμοσε το Διάταγμα των Μεδιολάνων και στήριξε τη χριστιανική θρησκεία. |
| Τι ήταν το Βυζάντιο πριν γίνει πρωτεύουσα; | Ήταν μια αρχαία ελληνική αποικία στην Προποντίδα, που είχε πάρει το όνομά της από τον οικιστή της, τον Βύζαντα από τα Μέγαρα. |
| Τι είναι το Ρωμαϊκό Πάνθεο; | Το σύνολο των ρωμαϊκών θεοτήτων και ο ναός που τις λάτρευαν. |
| Ερώτηση | Απάντηση |
| Ποια ήταν τα φυσικά και στρατηγικά πλεονεκτήματα της θέσης του Βυζαντίου/Κωνσταντινούπολης; | 1. Ήταν ένα κομβικό σημείο όπου συναντιόνταν οι δρόμοι που ένωναν την Ευρώπη με την Ασία. 2. Ήλεγχε τη θαλάσσια δίοδο μεταξύ του Εύξεινου Πόντου και του Αιγαίου/Μεσογείου. |
| Ποιος σημαντικός δρόμος κατέληγε στην Κωνσταντινούπολη; | Η Εγνατία οδός. |
| Προς ποιες περιοχές ξεκινούσαν εμπορικοί δρόμοι από την Πόλη; | Προς τη Μικρά Ασία και τις επαρχίες της Ανατολής. |
| Ποιος οικονομικός ρόλος της Ανατολής μετατοπίστηκε στην Κωνσταντινούπολη; | Ο πλούτος από τα είδη πρώτης ανάγκης, καθώς και από τα αρώματα, μπαχαρικά, μετάξι και κοσμήματα της Ανατολής, άρχισε να κατευθύνεται προς τη νέα πρωτεύουσα. |
| Ποιοι ήταν οι πληθυσμοί στις ανατολικές περιοχές της αυτοκρατορίας; | Ήταν κυρίως ελληνόφωνοι πληθυσμοί, οι περισσότεροι από τους οποίους είχαν ασπαστεί τον Χριστιανισμό. |
| Γιατί οι πληθυσμοί της Ανατολής υποστήριξαν τις επιλογές του Κωνσταντίνου; | Επειδή ήταν ελληνόφωνοι και χριστιανοί, ενώ η μητέρα του αυτοκράτορα, η Ελένη, ήταν Ελληνίδα και χριστιανή. |