Θεματικός Κύκλος: Ενδιαφέρομαι και Ενεργώ- Κοινωνική Συναίσθηση και Ευθύνη
1ο Εργαστήριο Δεξιοτήτων: «Έχουμε φωνή;»
Οι μαθητές/τριες αναζητούν ή ξαναθυμούνται τα βασικά ανθρώπινα δικαιώματα, τα αναφέρουν και συμπληρώνουν το Φύλλο Εργασίας.
Επισημαίνεται το δικαίωμα της ελευθερίας της έκφρασης και επιλέγεται για να αποτελέσει τη θεματική των εργαστηρίων. Το γνωρίζουν; Το θεωρούν σημαντικό; Ισχύει για όλους;
Τα παιδιά σχηματίζουν κύκλο και κάνει ένα βήμα μπροστά όποιος/α θεωρεί ότι συχνά καταπατάται το δικαίωμά του/της αυτό. Και πάλι σε κύκλο κάνει ένα βήμα μπροστά όποιος/α θεωρεί ότι καταπάτησε αυτό το δικαίωμα άλλου.
Τα παιδιά σε κύκλο αναφέρουν παραδείγματα και εντός τάξης που το δικαίωμά τους στην έκφραση ασκείται ή θεωρούν ότι καταστρατηγείται.
Στην ομάδα τους εξετάζουν τι ισχύει με το συμβόλαιο της τάξης σχετικά με το δικαίωμα έκφρασης. Έχει προβλεφθεί κάτι; Υπάρχει μέριμνα για την άσκησή του με σεβασμό στο δικαίωμα του άλλου; Καταγράφουν τις παρατηρήσεις τους.
2ο Εργαστήριο Δεξιοτήτων: «Δικαίωμα στην έκφραση και ελευθερία λόγου»
Με την τεχνική του καταιγισμού ιδεών τα παιδιά απαντούν τι θεωρούν πώς είναι το δικαίωμα ελευθερίας της έκφρασης. Οι απαντήσεις τους καταγράφονται στον πίνακα.
Ορίζουν το δικαίωμα στην έκφραση χρησιμοποιώντας το μοντέλο του Fryer: Ορισμός – Χαρακτηριστικά γνωρίσματα-Παράδειγμα-Μη παράδειγμα.
Με τη τεχνική και πάλι της ιδεοθύελλας οι μαθητές/τριες απαντούν τι θα γινόταν αν μας απαγορευόταν να εκφραζόμαστε ελεύθερα. Αρχικά αναφέρονται στη δική τους καθημερινότητα και έπειτα μπορούν να γενικεύσουν. Συζητούν σε ομάδες και ανακοινώνουν τις τρεις πιο βασικές κατά τη γνώμη τους συνέπειες της στέρησης αυτού του δικαιώματος.
Έχουν όλοι αυτό το δικαίωμα; Συζητούν αν άτομα που παρουσιάζονται σε κατάλογο μειονοτήτων έχουν και αυτοί το δικαίωμα. Θα τους αφήναμε να εκφραστούν; Θα τους ακούγαμε;
3ο Εργαστήριο Δεξιοτήτων: «Τι γίνεται στον κόσμο;»
Οι μαθητές/τριες με τη βοήθεια της εκπαιδευτικού ανακαλούν παραδείγματα και καταστάσεις που γνωρίζουν, π.χ. από το μάθημα της Ιστορίας, στις οποίες καταπατήθηκε το δικαίωμα.
Ερευνούν και συγκεντρώνουν εικόνες και δημοσιεύματα που αναφέρονται στην ελευθερία λόγου (π.χ. η γωνιά του ομιλητή στο Λονδίνο, ο τοίχος της ελευθερίας λόγου στη Βιργίνια).
https://www.mixanitouxronou.gr/pes-ta-megale-apo-tin-arhaioelliniki-ekklisia-tou-dimou-stous-ritores-tou-londinou/
https://el.wikipedia
4ο Εργαστήριο Δεξιοτήτων: «Υπερασπιζόμαστε το δικαίωμα στην ελευθερία έκφρασης»
Οι μαθητές/τριες σε ομάδες δημιουργούν αφίσες υπέρ του δικαιώματος της ελευθερίας έκφρασης.
5ο Εργαστήριο Δεξιοτήτων: «Σεβόμαστε στην καθημερινότητά μας το δικαίωμα της ελευθερίας έκφρασης»
Τα παιδιά συζητούν πώς αισθάνονται όταν κάποιος υποστηρίζει κάτι με το οποίο διαφωνούν.
Ανακαλούν τις αυθόρμητες αντιδράσεις τους και τις εξετάζουν κριτικά.
Συζητούν για το τι πρέπει να κάνουν και προτείνουν τρόπους να το επιτύχουν.
Μέσα από παιχνίδια ρόλων (πρόκειται ουσιαστικά για αντιλογίες στο πλαίσιο όμως των καθημερινών εμπειρίες και διαφωνιών των παιδιών) δοκιμάζουν τα όρια της ελευθερίας του λόγου ώστε να μην προσβάλλουν το συνομιλητή τους, ακόμη κι όταν διαφωνούν.
Με την τεχνική του Διάδρομου Συνείδησης τα παιδιά αποφασίζουν πώς θα συμπεριφερθούν σε καταστάσεις στις οποίες κάποιος διατυπώνει μια γνώμη με την οποία δε συμφωνούν ή δε θέλουν καν να ακουστεί. «Περνώντας» μέσα από τον εικονικό αυτό διάδρομο και ακούγοντας τις αντικρουόμενες φωνές των συμμαθητών τους που σχηματίζουν τις δύο πλευρές του διαδρόμου, καταλήγουν στη στάση που πρέπει να κρατήσουν τελικά.
6ο Εργαστήριο Δεξιοτήτων: «Και το ασκούμε…»
Οι μαθητές/τριες διοργανώνουν μια ψηφοφορία στην τάξη τους. Προτείνεται το θέμα της ψηφοφορίας να είναι σημαντικό για τα παιδιά (π.χ. διδακτική επίσκεψη). Ακούγονται οι προς ψήφιση προτάσεις και η επιχειρηματολογία υπέρ και κατά. Στην διαδικασία τηρούνται κανόνες όπως: ακούω αυτόν που μιλάει, ζητάω τον λόγο, δεν κοροϊδεύω, δεν επαναλαμβάνω αλλού αυτά που άκουσα. Έπειτα γίνεται η ψηφοφορία και καταγράφονται οι ψήφοι και το αποτέλεσμα. Η ψηφοφορία μπορεί να είναι μυστική, αλλά μπορεί να είναι και φανερή και το κάθε παιδί να αιτιολογεί την απόφασή του. Με τον τρόπο αυτό ασκούνται στην επιχειρηματολογία και στη δημόσια έκφραση και υποστήριξη της άποψής τους.
7ο Εργαστήριο Δεξιοτήτων: «Η φωνή μου είναι δυνατή-Αξιολόγηση»
Οι μαθητές/τριες συζητούν και διατυπώνουν τις απόψεις τους σχετικά με κάτι που διεκδικούν και γράφουν μια επιστολή στην Προϊσταμένη του Σχολείου.
Το συμβόλαιο της τάξης αναπροσαρμόζεται ώστε να διασφαλίζεται ο σεβασμός του δικαιώματος της ελευθερίας έκφρασης.
Οι μαθητές/τριες συμπληρώνουν το Φύλλο Αυτοαξιολόγησης.