Η εξέγερση του Πολυτεχνείου, όπως αυτή κυοφορήθηκε και επισπεύτηκε από μια σειρά κρίσιμων και ραγδαίων πολιτικών και κοινωνικών εξελίξεων από τα τέλη της δεκαετίας του ’60 για να κορυφωθεί το ξημέρωμα της 17ης Νοεμβρίου του 1973, αποδεικνύει για μια ακόμη φορά μια μεγάλη αλήθεια από τη ζωή αλλά και την ιστορία• τίποτα δεν είναι τυχαίο! Όλα τα πραγματικά μεγάλα και αληθινά αυτής της ζωής πρέπει να τα αξίζεις για να τα ζήσεις. Τίποτα πραγματικά σημαντικό δεν σου χαρίζεται δωρεάν. Όλα πρέπει να κατακτηθούν. Να κερδιθούν! Με κόπο. Με αγώνα. Με θυσίες. «Όσοι το χάλκεον χέρι βαρύ του φόβου αισθάνονται, ζυγόν δουλείας ας έχωσι• θέλει αρετήν και τόλμην η ελευθερία.» έγραψε στην τέταρτη ωδή του ο κορυφαίος ποιητής μας Ανδρέας Κάλβος. Και ο ξεσηκωμός του Πολυτεχνείου της 17ης Νοεμβρίου 1973 είναι αναμφίβολα μια από τις σελίδες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας που αποδεικνύουν με έμπρακτο τρόπο την αλήθεια των παραπάνω στίχων.
Η εξέγερση της 17ης Νοεμβρίου 1973 ήταν το δικαιολογημένο και αναμενόμενο – για όσους μπορούσαν να διαβάσουν σωστά τα πολλά προμηνύματα – ξέσπασμα της ελληνικής νεολαίας απέναντι στην κατάφορη κοινωνική και πολιτική καταπίεση και αδικία που είχαν επιβληθεί στην Ελλάδα από ντόπιες και ξένες δυνάμεις. Κι όλα αυτά μέσα σε μία δίνη κοινωνικών ταραχών και καταιγιστικών πολιτικών εξελίξεων, η απαρχή των οποίων θα πρέπει να αναζητηθεί αρκετά χρόνια πριν από τα γεγονότα του Πολυτεχνείου.
Το «κουβάρι» αυτό των εξελίξεων ξετύλιξαν την Τρίτη 17 Νοεμβρίου οι μαθητές του 2ου Γυμνασίου Νέας Φιλαδέλφειας, σε μια προσπάθεια να ιχνηλατήσουν τις ουσιαστικές αιτίες της πολυεπίπεδης φοιτητικής εξέγερσης του Πολυτεχνείου, όπως αυτές άρχισαν να διαμορφώνονται τουλάχιστον έξι χρόνια πριν το ξέσπασμά της. Την εξιστόρηση αυτών των εξελίξεων αλλά και των δραματικών γεγονότων της ίδιας της εξέγερσης στις 17ης Νοεμβρίου 1973 – μιας εξέγερσης καθοριστικής για τη σύγχρονη πολιτική και κοινωνική ιστορία της χώρας μας – παρουσίασαν οι μαθητές με τη βοήθεια πρωτότυπου ιστορικού υλικού, οπτικοακουστικών ντοκουμέντων, ποιημάτων και τραγουδιών, καθώς και με την παρουσίαση πρωτότυπης και για πρώτη φορά παρουσιαζόμενης θεατρικής παράστασης, τιμώντας έτσι με τον επαρκέστερο δυνατό τρόπο την 42η επέτειο της εξέγερσης του Πολυτεχνείου.
Το κείμενο έγραψε ο φιλόλογος Χρήστος Καλμαντής.
