Με αφορμή τον εορτασμό της 28ης Οκτωβρίου 1940, στο νηπιαγωγείο μας ταξιδέψαμε πίσω στον χρόνο και προσπαθήσαμε να «διαβάσουμε» τις εικόνες του πολέμου μέσα από τα μάτια των παιδιών. Μιλήσαμε για το τι σημαίνει πόλεμος, τι χάνεται όταν οι άνθρωποι πολεμούν αλλά και τι σημαίνει ειρήνη — πώς μπορούμε να την φτιάξουμε, να την φυλάξουμε, να την ζήσουμε.
Στην πρώτη δραστηριότητα, τα παιδιά είδαν τη φωτογραφία ενός κοριτσιού από τα δύσκολα χρόνια του πολέμου. Συζητήσαμε πώς θα ήταν η ζωή της αν ζούσε σήμερα, σε καιρό ειρήνης. Οι σκέψεις τους μάς γέμισαν ελπίδα: «Θα έτρωγε παγωτό!», «Θα έτρωγε φρούτα!», «Θα χαμογελούσε!» «Θα φορούσε κοκαλάκια στα μαλλιά της!». Έτσι, τα παιδιά ζωγράφισαν το δικό τους μήνυμα ειρήνης πάνω στη φωτογραφία, μεταμορφώνοντας τη θλίψη σε χαρά.
Στη δεύτερη εικόνα, στρατιώτες τρέχουν μέσα στη μάχη. Τα παιδιά αναρωτήθηκαν: «Πώς θα μπορούσαμε να κάνουμε αυτή τη φωτογραφία ειρηνική;» Και τότε, με μαρκαδόρους και φαντασία, άνθισαν λουλούδια, ουράνια τόξα και ήλιοι. Μέσα από τα χρώματά τους, τα παιδιά “ειρήνεψαν” την εικόνα — έβαλαν μέσα της ζωή, ελπίδα, φως.
Τέλος, μπροστά στη φωτογραφία της καταστροφής, γράψαμε τη λέξη «ΠΟΛΕΜΟΣ» και μιλήσαμε για τα συναισθήματα που φέρνει: φόβο, λύπη, μοναξιά. Τα παιδιά ζωγράφισαν τον εαυτό τους όπως θα ένιωθαν αν ζούσαν μέσα σε έναν πόλεμο. Ήταν μια βαθιά, συγκινητική στιγμή — γιατί μέσα από τα λόγια τους, καταλάβαμε ότι τα παιδιά κατανοούν, με τον δικό τους αληθινό τρόπο, πως ο πόλεμος δεν είναι παιχνίδι, αλλά μια πληγή που μόνο η αγάπη και η ειρήνη μπορούν να γιατρέψουν.
Ιδέα από Pinterest
Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Κώδικα (EU Code Week), τα παιδιά του νηπιαγωγείου μας έγιναν μικροί προγραμματιστές και καλλιτέχνες ταυτόχρονα! Με αφορμή την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου, γνωρίσαμε την τέχνη του Pixel Art — εκεί όπου η ψηφίδα, το κουτάκι και ο αριθμός μετατρέπονται σε σχέδιο και μήνυμα.
Σε ένα πλέγμα από τετραγωνάκια, κάθε κουτάκι με τον αριθμό 1 έπρεπε να χρωματιστεί. Κουτάκι–κουτάκι, βήμα–βήμα, όπως ακριβώς ακολουθούμε μια σειρά εντολών σε έναν αλγόριθμο, τα παιδιά παρατήρησαν, ακολούθησαν τις οδηγίες και αποκάλυψαν την κρυμμένη εικόνα: τη λέξη «ΟΧΙ» — ένα σύμβολο γενναιότητας, ελευθερίας και συλλογικού πνεύματος.
Να εισαχθούν τα παιδιά με απλό και δημιουργικό τρόπο στις έννοιες της ακολουθίας, του προγραμματισμού και της αλγοριθμικής σκέψης.
Να καλλιεργήσουν παρατηρητικότητα, συγκέντρωση, μαθηματική σκέψη και λεπτή κινητικότητα.
Να συνδέσουν την έννοια του “ΟΧΙ” με την έννοια της ελευθερίας και της υπευθυνότητας στις επιλογές μας.
Να ανακαλύψουν ότι πίσω από κάθε μεγάλο μήνυμα —ακόμα κι ένα ιστορικό— μπορεί να κρύβεται ένας μικρός «κώδικας» που περιμένει να τον αποκρυπτογραφήσουμε!
Με την ευκαιρία του εορτασμού της Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Κώδικα και παράλληλα με την προσέγγιση της Εθνικής Επετείου της 28ης Οκτωβρίου, δημιουργήσαμε μια δραστηριότητα που αποδεικνύει ότι ο προγραμματισμός και η ιστορία μπορούν να «συνομιλήσουν» με τον πιο ευφάνταστο τρόπο. Ποιος είπε ότι η Υπολογιστική Σκέψη δεν μπορεί να κρύβει πίσω της ένα δυνατό μήνυμα; Αποφασίσαμε, λοιπόν, να συνδυάσουμε την εισαγωγή στην υπολογιστική σκέψη με τον εορτασμό της 28ης Οκτωβρίου, μετατρέποντας τα παιδιά σε μικρούς “ντετέκτιβ” μιας πολύ σημαντικής λέξης! Η παρούσα δραστηριότητα υλοποιήθηκε στο πλαίσιο μιας σειράς δράσεων που στόχο είχαν την εισαγωγή των παιδιών στην έννοια του Κώδικα με βιωματικό τρόπο, χρησιμοποιώντας την τεχνική της αντιστοίχισης. Μέσω αυτής επιδιώξαμε τη σύνδεση συμβόλων του εθνικού μας εορτασμού με γράμματα της αλφαβήτου.
Η ιδέα ήταν απλή: Στην αρχική φάση, τα παιδιά κλήθηκαν να παρατηρήσουν προσεκτικά τον πίνακα που λειτουργούσε ως λεξικό/κώδικας. Ο κάθετος συσχετισμός εικόνας-γράμματος καθόριζε την κωδικοποίηση:
A = Δάφνινο Στεφάνι (Σύμβολο νίκης)
Λ = Πίνακας του Φασιανού (Έλληνας Σημαιοφόρος)
I = Περιστέρι (Σύμβολο ειρήνης)
Θ = Παιδιά σε Παρέλαση
P = Σημαία
Y = Στρατιώτης/Φαντάρος
E = Χάρτης της Ελλάδας
Στη συνέχεια, παρουσιάστηκε η δεύτερη σειρά από εικόνες, τοποθετημένες σε μία συγκεκριμένη ακολουθία. Η οδηγία ήταν απλή: «Παρατήρησε προσεκτικά σε ποιο γράμμα αντιστοιχεί η κάθε εικόνα. Στη συνέχεια, προσπάθησε να σπάσεις τον κώδικα στον γρίφο που ακολουθεί και να εντοπίσεις το κρυμμένο μήνυμα!».
Η ακολουθία των εικόνων ήταν:
Χάρτης της Ελλάδας (→ E)
Πίνακας του Φασιανού (→ Λ)
Χάρτης της Ελλάδας (→ E)
Στρατιώτης/Φαντάρος (→ Y)
Παιδιά σε Παρέλαση (→ Θ)
Χάρτης της Ελλάδας (→ E)
Σημαία (→ P)
Περιστέρι (→ I)
Δάφνινο Στεφάνι (→ A)
Με χαρά, ενθουσιασμό και… λίγη δόση κατασκοπευτικού ζήλου, τα παιδιά άρχισαν να παρατηρούν, να συγκρίνουν, να κάνουν υποθέσεις και να συνεργάζονται για να αποκρυπτογραφήσουν το μήνυμα. Και όταν το μυστήριο λύθηκε, η λέξη που φανερώθηκε ήταν «Ε Λ Ε Υ Θ Ε Ρ Ι Α» — μια έννοια βαθιά συνδεδεμένη με την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου και τα ιδανικά που τιμούμε.
Η συγκεκριμένη “unplugged” (χωρίς χρήση ψηφιακών συσκευών) δραστηριότητα κωδικοποίησης εξυπηρέτησε τους εξής στόχους:
Χρόνια Πολλά με μια ευχή για Ειρήνη σε όλο τον κόσμο!
