ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ:
Τμήμα: Γ1 (2021-2022)
Εκπαιδευτικός που ανέλαβε το Πρόγραμμα: Παπαβασιλείου Γεωργία, φιλόλογος
Εκπαιδευτικοί που συνεργάστηκαν: Μουρτζανού Μαρία, μουσικός
Αλεξίου Όλγα, φιλόλογος
Το σχολείο μας βρίσκεται στην συνοικία που ονομάζεται Αμπελόκηποι. Οι Λαρισαίοι συνηθίζουν να την αποκαλούν Ταμπάκικα. Αυτό το παλιό όνομα φέρνει μια βαριά κληρονομιά. Η λέξη είναι οθωμανικής προέλευσης. Ταμπάκ σημαίνει στα τούρκικα δέρμα. Οι παλιοί Λαρισαίοι θα θυμούνται ότι υπήρχαν βυρσοδεψεία όπου πραγματοποιούνταν η επεξεργασία των δερμάτων. Επειδή η μυρωδιά που ανέδιδαν ήταν άσχημη και ήταν απαραίτητο το νερό για την συγκεκριμένη εργασία η τοποθεσία ήταν κατάλληλη καθώς βρίσκεται στην άκρη της πόλης και κοντά στον Πηνειό.
Εκτός από εργαστήριο κάθε ταμπάκικο ήταν και εμπορικό κατάστημα πώλησης επεξεργασμένου δέρματος. Υπήρχαν πολλά ταμπάκικα μέχρι το 1925.Από τότε και μετά έμειναν ελάχιστα και το 1960 έκλεισε και το τελευταίο.
Χαμόσπιτα , παράγκες, χαλάσματα……..χαρακτήριζαν την περιοχή.
Από τότε έως σήμερα οικοδομήθηκαν καινούρια σπίτια , πραγματοποιήθηκε ανάπλαση στον Πηνειό…Ακόμη υπάρχουν παλιά κτίρια, στενά σοκάκια που με μια ματιά σε ταξιδεύουν πολλές δεκαετίες πίσω. Έχουν μια ιδιαίτερη διαχρονική γοητεία.
Ευθύμης Α.
Ο πατέρας μου θυμάται….
Τα Ταμπάκικα είναι μια από τις καλύτερες συνοικίες της Λάρισας Τα παιδιά μεγαλώνουν όπως στα χωριά δίπλα στο ποτάμι μέσα στα δέντρα…..Την Άνοιξη κόβαμε κεράσια και κορόμηλα παίζαμε μπάλα, κρυφτό κυνηγητό στις αλάνες. Τις Απόκριες ανάβαμε φωτιές γινόμασταν μασκαράδες με παλιά ρούχα γλεντούσαμε με χορούς. Σε κάθε περίσταση τραγουδούσαμε τα κάλαντα σε όλες τις γειτονιές. Το Πάσχα ψήναμε όλη η γειτονιά μαζί και γλεντούσαμε. Το κέντρο είναι δίπλα στην περιοχή και οι δουλειές γίνονταν εύκολα. Την άνοιξη το ποτάμι γέμιζε παπαρούνες, χαμομήλι, αγριολούλουδα….. μοσχοβολούσαν οι γειτονιές. Είναι η καλύτερη συνοικία της Λάρισας…..
ΤΑ ΤΑΜΠΑΚΙΚΑ ΣΤΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ
O M. Kαραγάτσης (πραγματικό όνομα Δημήτρης Pοδόπουλοςενώ το Kαραγάτσης οφείλεται στο καραγάτσι κάτω από το οποίο καθόταν μικρός και διάβαζε, κοντά στην εκκλησία της Pαψάνης)με το έργο του <<Συνταγματάρχης Λιάπκιν>> δημιουργεί την συναρπαστική ιστορία και το δράμα ενός Ρώσου εμιγκρέ, που βρίσκεται ξαφνικά, ξεριζωμένος από τον τόπο του, στον κάμπο της Θεσσαλίας και που, όσο και να το προσπαθεί, αδυνατεί να εγκλιματιστεί στα ελληνικά χώματα.
Το έργο έχει βασιστεί σε ένα αληθινό, ιδιόρρυθμο ,γεμάτο πάθη πρόσωπο.
Πρόκειται για έναν έκπτωτο Ρώσο Συνταγματάρχη, του τσαρικού καθεστώτος, που μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση ζήτησε πολιτικό άσυλο στην Ελλάδα χάνοντας αξιώματα, το σπίτι και την κόρη του. Φτάνει τελικά στον Θεσσαλικό κάμπο, όπου ξαναρχίζει τη ζωή του από το μηδέν. Εκεί καταφέρνει να διοριστεί επιστάτης της Γεωργικής Σχολής στη Λάρισα. Ο Λιάπκιν, πάντοτε δέσμιος του αλκοόλ και των παθών του, θα ξαναπαντρευτεί, θα τεκνοποιήσει, θα δουλέψει σκληρά, όμως το ένοχο παρελθόν θα τον ξαναβρεί.
(Από την 19η έκδοση του βιβλίου)
Το σκηνικό ασυνήθιστο μας μεταφέρει στη Λάρισα του μεσοπολέμου…………..
Ο αφηγητής μέσα από τη διαδοχή των εποχών (χειμώνας, άνοιξη καλοκαίρι, φθινόπωρο)παρουσιάζει το θεσσαλικό τοπίο, τονίζοντας την ασφυκτική ατμόσφαιρα την εποχή του καλοκαιριού, όταν τα πουλιά για να επιβιώσουν καταπίνουν τα «στερνά βατράχια από τα βουρκωμένα χαντάκια»
Η συνοικία Ταμπάκικα, λίγες μέρες μετά την καταστρεπτική πλημμύρα του 1883. Αρχείο ΔΕΥΑΛ
Η Λάρισα φημίζεται για τα καυτά καλοκαίρια που όπως φαίνεται ταλαιπωρούσαν ανέκαθεν τους κατοίκους της.
Η Γέφυρα της Λάρισας με το Λόφος της Ακρόπολης στο βάθος. Επιχρωματισμένη φωτογραφία. Αρχές δεκαετίας 1900. Αρχείο Φωτοθήκης Λάρισας
Το παρακάτω απόσπασμα δραματοποιήθηκε από μαθητές του προγράμματος
Ο Συνταγματάρχης Λιάπκιν εγκαταλείπει τη Ρωσία μετά την επανάσταση των μπολσεβίκων και προσπαθεί να εγκλιματιστεί σε ένα νέο χώρο ……..<<μια καινούρια πατρίδα>>…..
Το δρόμο της ξενιτιάς έπαιρναν και εξακολουθούν να παίρνουν πολλοί άνθρωποι γιατί οι έχθρες, οι αντιπαλότητες, η δυστυχία, η ανισότητα, η ανασφάλεια και οι πόλεμοι δεν έχουν τελειωμό…………..
ΕΛΕΝΗ ΜΠ.
Οι γονείς μου θυμούνται
Γεννηθήκαμε και μεγαλώσαμε στην Αλβανία. Παντρευτήκαμε μετά από γνωριμία 3 χρόνων. Στη χώρα μας τα πράγματα δυσκόλεψαν πολύ το 1997 και οι περισσότεροι πήραν το δρόμο της ξενιτιάς προς την Ελλάδα και την Ιταλία. Ήρθαμε λοιπόν το 1998 πρώτα εγώ (πατέρας) και η γυναίκα μου αργότερα για να φτιάξουμε τη ζωή μας, για ένα καλύτερο αύριο. Οι δυσκολίες πολλές. Πώς να επικοινωνήσεις με μια άγνωστη γλώσσα σε μια ξένη χώρα; Εγώ είχα μια ιδέα για τη γυναίκα μου ήταν όλα άγνωστα. Μια καινούρια αρχή μόνο εύκολη δεν ήταν. Τώρα μετά από 23 χρόνια μπορούμε να πούμε πως τα καταφέραμε νιώθουμε σαν στη χώρα μας, όλα πήγαν καλά…………….
Από το βιβλίο του Κώστα Λάνταβου “Η Σεβαστή”
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΡΜΟΣ
[1954] Λάρισα. ΣΚΟΥΠΙΣΜΑ ΣΤΟ ΑΛΚΑΖΑΡ ΜΕ ΟΜΙΧΛΗ. [Λάρισα – Εικόνες του χθες / Συλλογικό έργο – Λάρισα : Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας & Μουσείο Γ. Ι. Κατσίγρα, 2003]
