Τα παιδιά παρουσίασαν τη θεατρική παράσταση με τίτλο “Το θαλασσινό ταξίδι”με μηνύματα για την προστασία του περιβάλλοντος.

Το σκηνικό έγινε με δικές τους δημιουργίες.

ΨΑΡΑΚΙΑ

ΜΕΔΟΥΣΕΣ

Τα παιδιά έφτιαξαν τις δικές τους πεταλούδες με φίλτρα του καφέ. Έβαψαν με πινέλο τη μια πλευρά και διπλώνοντας τα φύλλα σχηματίστηκε  το ίδιο αποτύπωμα.Έτσι εξοικοιώθηκαν με την έννοια της συμμετρίας.

         Επισκεφτήκαμε τις εγκαταστάσεις του  Συλλόγου για την προστασία της θαλάσσιας χελώνας καρέττα-καρέττα ΑΡΧΕΛΩΝ. Αφού τα παιδιά παρατήρησαν τις χελώνες στους χώρους που φιλοξενούνται, συγκεντρώθηκαν σε έναν ειδικά διαμορφωμένο χώρο και ένα μέλος του συλλόγου τους έδειξε  αρχικά ένα ομοίωμα χελώνας και την φωλιά της . Στη συνέχεια τα παιδιά παρακολούθησαν ένα βίντεο με πληροφορίες για τη ζωή της χελώνας καρέττα- καρέττα και μέσα από ερωτήσεις που τους έγιναν ανέφεραν όλα όσα γνώριζαν για τη θαλάσσια χελώνα. Μετά παιδιά έπαιξαν στην παραλία ένα παιχνίδι ταύτισης με καρτέλες με τα τα ζώα της θάλασσας , έκαναν τις δικές τους δημιουργίες στην άμμο και μάζεψαν σε σακούλες άμμο για το σχολείο.

Δανειστήκαμε για λίγες μέρς τη μουσειοσκευή από το Μουσείο Κυκλαδκής Τέχνης και αξιοποιήσαμε το υλικό που περιείχε.Τα παιδιά παρατήρησαν το χάρτη των Κυκλάδων, άγγιξαν τα αντίγραφα ειδωλίων  και έκαναν τις δικές τους παρατηρήσεις. Επίσης είδαν και ακούμπησαν τα πετρώματα από τα οποία κατασκεύαζαν οι Κυκλαδίτες τα ειδώλια, έπαιξαν με τις κάρτες, ζωγράφισαν ειδώλια χρησιμοποιώντας στένσιλ ,έμαθαν από το έντυπο υλικό πληροφορίες για τους Κυκλαδίτες και την τέχνη τους και είδαν σχετικό dvd .

«Να παρέμβω ή όχι;»

Τότα Αρβανίτη-Παπαδοπούλου

Σχολική Σύμβουλος 23^ης Περιφέρειας Π.Α.

Διδάκτωρ Παιδαγωγικής Πανεπιστημίου Αθηνών

M.A. inEducationΠανεπιστημίου Lancaster

Βρισκόμουν προ ημερών στην αίθουσα αναμονής ενός οδοντιατρείου και παρακολούθησα μια σκηνή, ανάμεσα σε δυό αδελφάκια προσχολικής ηλικίας,  που θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας.

Στο σαλόνι δίπλα μου, καθόταν μία μητέρα με τα δύο παιδιά της. Το μεγαλύτερο παιδί κρατούσε ένα παιχνίδι, που προσπαθούσε να του αρπάξει το μικρότερο αδελφάκι του. Τσακωνόντουσαν μεγαλόφωνα. Ξαφνικά, η μητέρα πλησίασε και, χωρίς να πει λέξη, πήρε το παιχνίδι από το μεγαλύτερο παιδί και το έδωσε στο μικρότερο. Το μεγαλύτερο παιδί έβαλε τις φωνές και άρχισε να κλαίει. Η μητέρα γύρισε προς το μέρος του και του είπε μέσα από τα δόντια «Σταμάτα!», αναγκάζοντας το παιδί να ζαρώσει στη θέση του θυμωμένο και νικημένο. Ταυτόχρονα, άφησε στα χέρια του ένα παραμύθι και του γύρισε την πλάτη. Το παιδί πέταξε το βιβλίο κάτω, εκνευρισμένο.

Αγαπητοί γονείς,

Αυτή η σκηνή, μπορεί και να σας θυμίζει κάτι. Ως ενήλικες, αυθόρμητα, θέλουμε να λύνουμε τα προβλήματα γρήγορα. Πολύ συχνά, απλώς, παρεμβαίνουμε, εμπλέκουμε τους εαυτούς μας και δίνουμε τέλος στην πιθανότητα, τα ίδια τα παιδιά μας να βρουν λύση στο δικό τους πρόβλημα. Στην περίπτωση που σας περιέγραψα παραπάνω, η μητέρα των παιδιών όχι μόνο παρενέβη χωρίς κουβέντα, αλλά έκανε ακριβώς εκείνο που λέμε στα παιδιά να μην κάνουν – άρπαξε το παιχνίδι. Από τη μια λέμε στα παιδιά να μην αρπάζει ο ένας  τα παιχνίδια του άλλου και μετά αρπάζουμε εμείς το παιχνίδι για να δώσουμε τέλος στη διαμάχη.

Θυμάμαι κάποια απογεύματα,  όταν ο γιός μου ήταν 5-6 ετών και τον πήγαινα στην Παιδική Χαρά. Σχεδόν πάντα, κάποιο από τα παιδιά που έπαιζαν εκεί, άρχιζε να λέει στα υπόλοιπα παιδιά πού να πάνε και τι να κάνουν. Ο καθένας μπορούσε να καταλάβει ότι τα άλλα παιδιά δεν ήθελαν να κάνουν αυτό που τους έλεγε ο μικρός που είχε αυτοχρηστεί «αρχηγός», αλλά στην πορεία, κάποια παιδιά συμμορφωνόντουσαν. Ως γονέας, ήθελα να τρέξω εκεί που έπαιζαν τα παιδιά και να φωνάξω στον επίδοξο «αρχηγό»: «Ε, μικρέ, μην λες στα υπόλοιπα παιδιά τι να κάνουν».  Έπειτα, γυρνώντας προς τα άλλα παιδιά (ανάμεσα σε αυτά και ο γιός μου), ήθελα να φωνάξω: «Κι εσείς, δεν είσαστε υποχρεωμένα να τον ακούτε!». Όμως, ποτέ δεν το έκανα. Υπήρξα ο γονέας που ήθελε να δει, αν το παιδί μου, θα καταλάβαινε μόνο του την κατάσταση. Αν παρατηρούσα πως το παιδί μου δεν καταλάβαινε με ποιο τρόπο θα έπρεπε να αντιδράσει, προστατεύοντας τον εαυτό του, θα συζητούσαμε αργότερα για αυτό το θέμα. Από την άλλη, και να ήθελα να μιλήσω (πράγμα που εκ πεποιθήσεως δεν θα έκανα ποτέ), με προλάβαινε κάποιος άλλος παρεμβατικός γονέας, γιατί όσο συχνά συναντά κανείς ένα παιδί με κυριαρχικές τάσεις απέναντι στα άλλα παιδιά, άλλο τόσο συχνά συναντά κανείς και γονείς που μεσολαβούν ή παρεμβαίνουν.

Το ερώτημα για κάθε γονέα είναι: αν και πότε πρέπει να παρεμβαίνει στα κοινωνικά διλήμματα του παιδιού του. Σε ποιο σημείο, τα παιδιά χρειάζονται τη βοήθειά μας; Αυτό δεν θα το μάθουμε ποτέ, αν δεν δώσουμε την ευκαιρία στα παιδιά να το «δουλέψουν» μόνα τους. Πάρτεμιαβαθιάανάσα. Δώστε τους λίγο χρόνο. Δείτε αν το παιδί σας θα τα καταφέρει, με ασφάλεια, χωρίς τη δική σας παρέμβαση. Οπωσδήποτε, δεν μπορείτε να επιτρέψετε τις διαμάχες ανάμεσα στα παιδιά να εξελιχθούν, όταν εμπεριέχουν τον παραμικρό κίνδυνο. Το να παρεμβαίνουμε όταν κάποιος πρόκειται να χτυπήσει, είναι μέσα στα πλαίσια της διδασκαλίας «των ορίων που πρέπει να γίνονται σεβαστά». Είμαστε υποχρεωμένοι να διδάξουμε τα παιδιά μας να σέβονται την ξένη ιδιοκτησία, τους ανθρώπους, τους κανόνες ασφάλειας. Αν δεν κινδυνεύει κάτι από τα παραπάνω, ίσως θα πρέπει να προσφέρουμε στα παιδιά μας την ευκαιρία να ανταποκριθούν στις προκλήσεις, ακολουθώντας τη λογική και το ένστικτό τους. Πολύ συχνά, τα παιδιά μας εκπλήσσουν με τον τρόπο που χειρίζονται τις δυσκολίες τους. Μας εντυπωσιάζουν, επίσης, όταν διαπιστώνουμε πόσο καλά γνωρίζουν πότε χρειάζονται τη βοήθειά μας (και τη ζητούν).

Αγαπητοί γονείς, όταν δείτε το παιδί σας να διαπληκτίζεται με κάποιο άλλο παιδί, θυμηθείτε:

v     Οι διαπληκτισμοί μας διδάσκουν πολλά για την κοινωνικοποίηση.

Μερικές φορές κερδίζουμε. Άλλες φορές χάνουμε. Είτε έτσι είτε αλλιώς, από τις ήττες κι από τις νίκες μας, παίρνουμε πολύτιμα μαθήματα. Το ξέρω πως κανείς μας δεν θέλει να βλέπει το παιδί του στενοχωρημένο, όπως ξέρω, επίσης, ότι ξεχνάμε τη μεγάλη αλήθεια πως ακόμη και μέσα από τη στενοχώρια, μαθαίνουμε. Προσωπικά, τα «μεγαλύτερα μαθήματα» τα πήρα μέσα από καταστάσεις, όπου δεν κέρδιζα αυτό που ήθελα. Έτσι έμαθα πως κάθε ήττα, δεν σημαίνει το τέλος του κόσμου. Έτσι έμαθα πόσο σημαντικό είναι να προσπαθείς ξανά. Έτσι έμαθα πως μέσα από τη συνεργασία είναι δυνατό να αλλάξει κανείς την πορεία των πραγμάτων.

v     Όταν το παιδί σας έρχεται προς το μέρος σας αναστατωμένο ή θυμωμένο, εξ αιτίας μιας διαμάχης με άλλο παιδί, μην παρέμβετε για να λύσετε το πρόβλημα. Διδάξτε στο παιδί σας να αναπτύξει κριτική σκέψη.

Σε μια τέτοια περίπτωση, είναι πολύ χρησιμότερο να κάνετε ερωτήσεις: «Τι νομίζεις πως μπορείς να κάνεις, τώρα;», «Τι θα πρέπει να κάνεις διαφορετικά, την άλλη φορά που θα σου τύχει κάτι ανάλογο;». Διδάξτε το παιδί σας να παίρνει βαθιές ανάσες, όταν είναι εκνευρισμένο. Έτσι, θα μπορέσει να σκεφτεί πιο καθαρά. Μάθετε το παιδί σας να ελέγχει τις αντιδράσεις του, όταν είναι θυμωμένο.

v     Να θυμάστε πως είσαστε το πρότυπο για το παιδί σας, γι’ αυτό μην αντιδράσετε με εκνευρισμό ή φωνές.

Όταν παραμένουμε ήρεμοι, διδάσκουμε το παιδί μας ότι τα προβλήματα μπορούν να λυθούν ευκολότερα με τη λογική παρά με τα αρνητικά συναισθήματα. Επί πλέον, γινόμαστε παράδειγμα ωριμότητας. Έχω γίνει, πολλές φορές, μάρτυρας περιστατικών, όπου οι γονείς συμπεριφέρονται συναισθηματικά πιο ανώριμα από τα ίδια τα παιδιά τους. Αυτό είναι λάθος, γιατί τα παιδιά μαθαίνουν από αυτά που βλέπουν.

v     Δώστε οδηγίες – αποφύγετε να αρπάζετε πράγματα ή να εκφοβίζετε.

Όταν η μάχη για ένα παιχνίδι, κινδυνεύει να καταλήξει σε σωματική πάλη ανάμεσα σε δύο παιδιά, πλησιάστε κοντά, απλώστε το χέρι σας και πείτε με σταθερή φωνή: «Σε παρακαλώ, δώσε το σε εμένα». Επαναλάβετε την προσπάθεια, μέχρι να πάρετε το παιχνίδι στα χέρια σας. [Μην το αρπάξετε, γιατί κάτι τέτοιο είναι εκφοβισμός. Δεν είναι σωστό να γίνεστε το αρνητικό πρότυπο για το παιδί σας.] Μετά, κρατήστε το παιχνίδι μπροστά τους και βοηθείστε τα παιδιά να συμφωνήσουν πώς θα το παίξουν εναλλάξ, πώς θα μοιραστούν δηλαδή το παιχνίδι. Να θυμάστε πάντα πως τα παιδιά προσχολικής ηλικίας δεν μπορούν να μοιραστούν κάτι, με τον τρόπο που το εννοούμε, εμείς οι ενήλικες. Είναι εγωκεντρικά και θέλουν να έχουν την πλήρη κατοχή του παιχνιδιού. Για ένα παιδί 5 ετών, είναι πιο εύκολο να συνεργαστεί και να μοιραστεί ένα παιχνίδι με κάποιο άλλο παιδί, για ένα παιδί 3 ετών είναι πολύ δύσκολο. Ωστόσο, όσο δύσκολο κι αν είναι, εμείς, ως ενήλικες, πρέπει να διευκολύνουμε τις πρώτες προσπάθειες των παιδιών να μοιραστούν.

Αγαπητοί γονείς,

Τα παιδία αποκτούν αυτοπεποίθηση, καθώς προσπαθούν να διευθετήσουν κοινωνικές καταστάσεις και να λύσουν προβλήματα. Αν δεν τους επιτρέψουμε να το επιχειρήσουν, πώς θα μάθουν αν μπορούν να τα καταφέρουν μόνα τους; Αν παρεμβαίνουμε συνεχώς, πώς θα μάθουν ότι μπορούν να τα καταφέρουν και όταν δεν θα είμαστε παρόντες; Ναι, είναι δύσκολο να βλέπουμε τα παιδιά μας να αγωνίζονται με δύσκολες (για αυτά) καταστάσεις, αλλά είναι όμορφο να τα βλέπουμε να τα καταφέρνουν μόνα τους.

Καμιά φορά, η διαφορά ανάμεσα στο «Να παρέμβω;» – «Ή όχι;», είναι μόνο μια ανάσα. Πάρτε τη και παρακολουθήστε τα παιδιά σας, στην προσπάθειά τους να σταθούν μόνα τους στα πόδια τους.

Χτυπήσαμε ζάχαρη και βούτυρο.

Ρίξαμε τα αυγά.

Ρίξαμε το ξύσμα πορτοκαλιού.

Ρίξαμε το χυμό πορτοκαλιού και το γάλα.

Ένα κουταλάκι σόδα και αλάτι.

Τέλος ρίξαμε το αλέυρι και έγινε η ζύμη.

Πλάσαμε τα κουλουράκια σε διαφορα σχήματα και τα ψήσαμε.

Γράψαμε κάποια υλικά από τη συνταγή μας.

Καλαθάκια από κουτιά από γάλα.

Καλαθάκια “κοτούλες” από κουτιά από χάρτινα πιάτα

Τα παιδιά έφτιαξαν ειδώλια με πηλό και τα έβαψαν.

Τα διακόσμησαν με διάφορα σχέδια.

Με τα βιολόσχημα ειδώλια έφτιαξαν πρωτότυπες λαμπάδες.

«Μαμά, να κοιμηθώ μαζί σας;

Υπάρχουν τέρατα κάτω απ’ το κρεβάτι μου»

Τότα Αρβανίτη-Παπαδοπούλου

Σχολική Σύμβουλος 23^ης Περιφέρειας Π.Α.

Διδάκτωρ Παιδαγωγικής Πανεπιστημίου Αθηνών

M.A. inEducationΠανεπιστημίου Lancaster

Βρέθηκα, πριν λίγες ημέρες, ανάμεσα σε μια συντροφιά νέων γονέων, φίλων του γιού μου. Καθώς τα παιδιά έπαιζαν στο δωμάτιο της εγγονής μου, μια νεαρή μητέρα με πλησίασε και, γνωρίζοντας την ιδιότητά μου, με ρώτησε λίγο αμήχανα:

«Η Ηρώ (4,5 ετών-προνήπιο) εδώ και μερικές ημέρες ξυπνάει στον ύπνο της, έρχεται στο δωμάτιό μας και μάς ξυπνάει, λέγοντας πως φοβάται να κοιμηθεί στο κρεβάτι της, γιατί υπάρχουν τέρατα κρυμμένα από κάτω. Μπορείτε να με βοηθήσετε; Ο άντρας μου κι εγώ, δεν ξέρουμε πώς να το αντιμετωπίσουμε»

Επειδή, πιστεύω πως θα υπάρχουν ανάμεσά σας γονείς που αντιμετωπίζουν -ή πρόκειται να αντιμετωπίσουν- μια ανάλογη περίπτωση, σκέφτηκα πως θα ήταν χρήσιμο να σας δώσω μερικές ιδέες για το πώς πρέπει να αντιμετωπίζουμε ανάλογα περιστατικά.

Αγαπητοί γονείς,

Αυτό που, συνήθως, απαντάμε, νομίζοντας πως έτσι ξορκίζουμε τα «τέρατα» είναι πάνω κάτω: «Τι είναι αυτά που λες παιδί μου; Δεν υπάρχουν τέρατα!» ή «Κρίμα και σε είχα για μεγάλο παιδί… Δεν υπάρχει τίποτα για να φοβηθείς!» ή «Δεν το πιστεύω ότι ΕΣΥ φοβάσαι κάτι που δεν υπάρχει!» κλπ. Δυστυχώς, αυτού του τύπου οι αντιδράσεις εκ μέρους μας, αφήνουν απ’ έξω την ανησυχία του παιδιού και παρότι περιορίζουν τις αντιδράσεις του δεν περιορίζουν το φόβο που αισθάνεται. Η φάση που περνά το παιδί θα συνεχιστεί και ίσως μετατραπεί σε χρόνιο πρόβλημα δυσκολίας στον ύπνο.

Το έχουμε ξαναπεί. Για τα μικρά παιδιά είναι πολύ δύσκολο να ξεχωρίσουν το πραγματικό από το φανταστικό. Δεν κατανοούν τη διαφορά. Έτσι, φαντάζονται διάφορα πλάσματα –κάτι πολύ φυσικό για το αναπτυξιακό στάδιο που βρίσκονται- τα οποία είναι πολύ τρομακτικά και πολύ αληθινά, για τα ίδια τα παιδιά. Άλλες φορές, έχοντας παρακολουθήσει κάτι στην τηλεόραση, μπορεί να τα φοβίσει μια φιγούρα ή ένα «κακός» ήρωας και να στοιχειώσει τον ύπνο τους. Τα παιδιά είναι απρόβλεπτα. Ποτέ δεν μπορείς να ξέρεις τι θα είναι αυτό που θα τους προκαλέσει το «αρνητικό» ενδιαφέρον.

Το ερώτημα, τώρα, είναι: «Τι μπορούμε να κάνουμε για να βοηθήσουμε τα παιδιά να ξεπεράσουν το φόβο τους;»

Πρώτα απ’ όλα, καλό είναι να συνειδητοποιήσουμε πως πρόκειται για έναν συνηθισμένο φόβο και μια συνηθισμένη φάση που περνούν τα περισσότερα παιδιά. Ένας αξιόπιστος τρόπος για να βοηθήσουμε το παιδί μας να ξεπεράσει το φόβο του είναι να πάρουμε στα σοβαρά το φόβο του και να καταστρώσουμε μαζί με το παιδί ένα σχέδιο.

Το σχέδιο αυτό θα προέλθει μετά από συζήτηση με το παιδί και μπορεί να περιλαμβάνει μια ρουτίνα, που θα πρέπει να επαναλαμβάνεται κάθε βράδυ. Για παράδειγμα, κάθε βράδυ, πριν από τον ύπνο, ο γονέας (μπαμπάς ή μαμά, επιλέγει το παιδί) θα μπει στο υπνοδωμάτιο του παιδιού και θα «εξαφανίσει» τα τέρατα, λέγοντας περίπου το εξής: «Καταλαβαίνω πόσο τρομακτικό είναι για σένα. Ας κοιτάξουμε μέσα στην ντουλάπα. Ας δούμε κάτω από το κρεβάτι. Δεν υπάρχει τίποτα. Τέλεια! Τώρα, θα πω στα τέρατα, να μην ξαναέρθουν στο δωμάτιό σου τη νύχτα!». Κάτι άλλο, που θα μπορούσατε να κάνετε είναι να φτιάξετε μαζί «μια ζωγραφιά που θα διώχνει τα τέρατα» και να τη βάλετε κάτω από το κρεβάτι. Αν το παιδί είναι μεγαλύτερο, φτιάξτε ένα απαγορευτικό σήμα και κρεμάστε το έξω από την πόρτα του υπνοδωματίου, με την επιγραφή (που μπορεί να γράψει το ίδιο το παιδί) «Απαγορεύεται η είσοδος στα τέρατα». Επίσης, ένα μικρό φωτάκι στο υπνοδωμάτιο του παιδιού, θα μπορούσε να λειτουργεί αγχολυτικά για το παιδί. Φυσικά, μπορείτε να επινοήσετε κι εσείς άλλους τρόπους, ανάλογα με τις διαθέσεις του ίδιου του παιδιού. Μια φίλη μου, για παράδειγμα, «σκούπιζε» κάθε βράδυ, κάτω από το κρεβάτι της κόρης της, όλα τα τέρατα που υπήρχαν και τα πέταγε έξω με το φαράσι.

Αυτή η διαδικασία, όσο αστεία ή σουρεαλιστική κι αν ακούγεται, είναι μια προσέγγιση που ανακουφίζει και βοηθά πολύ το παιδί να ηρεμήσει και να κοιμηθεί. Ο γονέας, μπορεί να χρειαστεί να επαναλάβει αυτή τη ρουτίνα αρκετά βράδια συνέχεια. Το πόσο γρήγορα θα ξεπεράσει αυτή τη φάση το παιδί, εξαρτάται από το πώς θα χειριστείτε εσείς το πρόβλημα. Το βασικό σε όλη τη διεργασία της αντιμετώπισης, είναι να καταλάβει το παιδί ότι ο γονέας το καταλαβαίνει και συνεργάζεται μαζί του.

Κάτι πολύ σημαντικό, που είναι ανάγκη να επισημάνω, είναι το γεγονός πως η διαδικασία που ακολουθούμε για να βοηθήσουμε το παιδί να ξεπεράσει τη φάση του νυχτερινού φόβου, θα διαδραματίζεται πάντα και μόνο στο δωμάτιο και το κρεβάτι του παιδιού. Αποφύγετε να επιτρέψετε στο παιδί να συνεχίσει τον ύπνο του στο δικό σας κρεβάτι, αν ξυπνήσει τη νύχτα, γιατί κάτι τέτοιο είναι εύκολο να παραταθεί επ’ αόριστο. Αν το παιδί  χρειάζεται να το ηρεμήσετε, πριν ξανακοιμηθεί, ξαπλώστε για λίγο στο δικό του κρεβάτι ή καθίστε για λίγο δίπλα του να το γαληνέψετε.

Αγαπητοί γονείς,

Κλείνοντας, θα ήθελα να σας θυμίσω, πόσο σημαντικό είναι να ελέγχετε τι παρακολουθούν τα παιδιά στην τηλεόραση μόνα τους ή μαζί σας. Κι αυτό γιατί, έχει βρεθεί πως, τις περισσότερες φορές, οι φόβοι των παιδιών πυροδοτούνται από κάποιους χαρακτήρες στις ταινίες.

Τον Φεβρουάριο ήρθε στο νηπιαγωγείο η κυρία Κατσίνη και μίλησε στα παιδιά για τη τέχνη της φωτογραφίας.Έδειξε στα παιδιά φωτογραφικές μηχανές και μίλησε για τα μέρη τους. Επίσης έδειξε φωτογραφίες με ζώα, κάδρα και φωτογραφικό υλικό με διάφορα τοπία στον υπολογιστή της.

Τα παιδιά μίλησαν για το τι τους φέρνει στο νου η λέξη “Άνοιξη” και το καταγράψαμε.

Βοηθώντας τα δίδυμα να αναπτύξουν ξεχωριστές ταυτότητες

Τότα Αρβανίτη-Παπαδοπούλου

Σχολική Σύμβουλος 23^ης Περιφέρειας Π.Α.

Διδάκτωρ Παιδαγωγικής Πανεπιστημίου Αθηνών

M.A. inEducationΠανεπιστημίου Lancaster

Σε μία από τις τελευταίες επισκέψεις μου στα νηπιαγωγεία, βγαίνοντας στο δρόμο για να φύγω, με πρόλαβε μια μαμά που έχει δίδυμα κορίτσια και μού έθεσε την εξής ερώτηση:

«Οι κόρες μου φοιτούν σε διαφορετικά τμήματα, όπως συστήσατε στις νηπιαγωγούς, όμως αντιμετωπίζω το εξής πρόβλημα: Ποτέ δεν είναι προσκεκλημένες στα ίδια πάρτι, αφού φοιτούν σε διαφορετικά τμήματα. Μπορώ να ζητήσω από τον γονέα του παιδιού που διοργανώνει το πάρτι, να συμμετάσχει στο πάρτι και η αδελφή της;»

Αγαπητοίγονείς,

Η απάντηση είναι «ΟΧΙ!».

Όλος ο κόσμος γνωρίζει τους ιδιαίτερους δεσμούς που συνδέουν τα δίδυμα, όπως γνωρίζει και ότι οι δεσμοί αυτοί, κρατάνε μια ολόκληρη ζωή. Όλος ο κόσμος, επίσης, οφείλει να γνωρίζει ότι τα δίδυμα, ακόμη κι αν μοιάζουν σαν δυο σταγόνες νερό, είναι δύο διαφορετικοί άνθρωποι, με ξεχωριστό χαρακτήρα και μοναδική ταυτότητα.

Καθώς τα δίδυμα μεγαλώνουν, είναι ανάγκη να «διαχωριστούν» πλέον, για να αρχίσουν να συνειδητοποιούν ότι, καθένα απ’ αυτά, είναι μια ολοκληρωμένη προσωπικότητα, η οποία μπορεί να λειτουργεί αποτελεσματικά από μόνη της και δεν αποτελεί συμπλήρωμα κανενός. Αυτό σημαίνει ότι, όταν τα δίδυμα φθάσουν στην ηλικία της υποχρεωτικής εκπαίδευσης, είναι πολύ σημαντικό να παρακολουθήσουν το σχολείο σε χωριστές τάξεις και να δημιουργήσουν έτσι το καθένα τους δικούς του ξεχωριστούς φίλους. Είναι δεδομένο ότι, τα δίδυμα θα αισθάνονται πάντα ότι «ο ένας είναι για τον άλλον», όμως άλλο αυτό κι άλλο το να δημιουργήσουν, όσο πιο σύντομα γίνεται, την αίσθηση της προσωπικής τους ταυτότητας. Είναι λάθος να ταυτοποιούν τον εαυτό τους ως «ένα από τα δίδυμα».

Για να βοηθήσουμε τα δίδυμα να αναπτύξουν ξεχωριστές ταυτότητες, αρκεί να παρατηρήσουμε τις ιδιαιτερότητές τους. Τα δίδυμα, συχνά, έχουν μεταξύ τους διαφορετικά ενδιαφέροντα. Αυτά τα διαφορετικά ενδιαφέροντα, είναι ανάγκη να ενισχύσουμε, καθώς τα δίδυμα μεγαλώνουν. Μάλιστα, καλό θα ήταν να εξοικειώσουμε και τα ίδια τα παιδιά με τις διαφορές που έχουν. Για παράδειγμα, μπορούμε, από νωρίς, να διατυπώνουμε σχόλια όπως: «Ο Νίκος προτιμά να τρώει το ψωμί του με μαρμελάδα και ο Γιώργος με μέλι» ή «Στη Μαρία αρέσει το ροζ χρώμα και στην Ειρήνη το κίτρινο» κλπ.

Κάτι άλλο συναφές, το οποίο θα πρέπει να αναδείξουμε, είναι το γεγονός ότι, κάποια στιγμή, θα παρατηρήσουμε ότι τα δίδυμα ενδέχεται να αναπτύσσονται με διαφορετικούς ρυθμούς. Κάτι τέτοιο, οφείλουμε να θυμόμαστε ότι δεν θα πρέπει ποτέ να προκαλέσει συγκρίσεις ανάμεσα στα παιδιά.

Επίσης, τα δίδυμα, έχοντας διαφορετικές προσωπικότητες,  δημιουργούν και διαφορετικές ομάδες φίλων. Η ύπαρξη διαφορετικών φίλων, είναι κάτι που χρειάζεται, επίσης, ενθάρρυνση από εμάς.

Επί πλέον, είναι πολύ χρήσιμο να βρίσκουμε χρόνο για να τον διαθέτουμε μεμονωμένα σε κάθε παιδί. Αυτός ο χρόνος, είναι πολύτιμος για να κάνουμε τις εκτιμήσεις μας σε σχέση με τη διαφορετικότητά των διδύμων. Μας βοηθάει επίσης να κατανοήσουμε καλύτερα τα δυνατότερα σημεία του καθενός και να αποφεύγουμε τις μεταξύ τους συγκρίσεις.

Αφού μιλάμε, λοιπόν, για ξεχωριστές προσωπικότητες, είναι ανάγκη να θυμόμαστε πως τα τυχόν λάθη και οι παραβιάσεις των κανόνων, γίνονται από άτομα και όχι από τα «δίδυμα». Αυτό σημαίνει πως η ποινή θα απευθύνεται, κάθε φορά, στο ένα από τα δίδυμα και όχι και στα δύο μαζί, καθώς κάτι τέτοιο θα ήταν πολύ άδικο. Το ίδιο θα πρέπει να ισχύσει και στο θέμα της διαπαιδαγώγησης. Αποφεύγουμε να νουθετούμε, ταυτόχρονα, και τα δύο παιδιά, μετά από την αταξία του ενός από τους δύο. Νουθετούμε, κατ’ ιδίαν, το παιδί που παραβίασε τον κανόνα ή έκανε την αταξία.

Τέλος, το θέμα της ισότητας ανάμεσα στα δίδυμα, είναι κάτι που εύκολα μπορεί να παρερμηνευτεί. Δεν είναι σωστό να γράψουμε και τα δύο παιδιά στο κολυμβητήριο, επειδή μας το ζήτησε το ένα, μόνο και μόνο για να αισθανόμαστε ότι συμπεριφερόμαστε ισόνομα και στα δύο. Ο χρυσός κανόνας είναι: «Καθένα από τα δίδυμα να παίρνει αυτό που έχει ανάγκη και όχι ό,τι ακριβώς παίρνει το άλλο».

Αγαπητοί γονείς διδύμων παιδιών,

Ένα πράγμα θα πρέπει να κατανοήσετε καλά. Ακόμα κι αν αναθρέψετε τα δίδυμα παιδιά σας πανομοιότυπα, στο τέλος της ημέρας, θα πάνε για ύπνο δύο τελείως διαφορετικές προσωπικότητες. Αυτές τις δύο διαφορετικές προσωπικότητες, έχετε χρέος να τις βοηθήσετε ώστε να αναπτύξουν τις διαφορετικές, αυτόνομες ταυτότητές τους, για να έχουν ψυχική υγεία και να ορίσουν από νωρίς τις δικές τους προσωπικές ζωές.

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΖΩΓΡΑΦΙΖΟΥΝ ΤΟΥΣ  ΚΙΝΔΥΝΟΥΣ  ΠΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΕΙ Η ΧΕΛΩΝΑ ΚΑΡΕΤΤΑ-ΚΑΡΕΤΤΑ

23 ΜΑΪΟΥ 2014: ΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΧΕΛΩΝΑΣ ΚΑΡΕΤΤΑ- ΚΑΡΕΤΤΑ. ΤΑ ΠΑ ΙΔΙΑ ΖΩΓΡΑΦΙΖΟΥΝ ΠΩΣ ΘΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΣΟΥΜΕ  ΤΗ ΖΩΗ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΧΕΛΩΝΑΣ.

 Τα παιδιά δημιούργησαν το παραμύθι με τίτλο”Το ταξίδι της χελώνας καρέττα -καρέττα”.

Τα παιδιά του άλλου τμήματος δημιούργησαν την ιστορία με τίτλο”Το μικρό χελωνάκι καρέττα-καρέττα”