Εκπαιδευτική Επίσκεψη στο ΓΑΚ-Τοπικό Αρχείο Νάξου (μέρος 2ο)

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε η εκπαιδευτική επίσκεψη των μαθητών και μαθητριών της Στ΄ Τάξης του σχολείου μας στα ΓΑΚ- Τοπικό Αρχείο Νάξου. Η επίσκεψη αυτή αποτέλεσε το τρίτο και τελευταίο μέρος του προγράμματος τοπικής ιστορίας με τίτλο «Ο Νίκος Καζαντζάκης και η Νάξος».

Μια Διαδραστική Εμπειρία Γνώσης

Στον φιλόξενο χώρο των αρχείων, τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν μια αναλυτική παρουσίαση για τη ζωή του μεγάλου Κρητικού συγγραφέα, ο οποίος συνδέθηκε στενά με το νησί μας στα εφηβικά του χρόνια. Μέσα από ένα εντυπωσιακό, οι μαθητές περιηγήθηκαν εικονικά στον κόσμο του, ανακαλύπτοντας πτυχές της προσωπικότητάς του που τους ξάφνιασαν και τους συγκίνησαν.

Τι «κρατήσαμε» από τη ζωή του Μεγάλου Συγγραφέα

Κατά τη διάρκεια της παρουσίασης, εστιάσαμε σε σημαντικούς σταθμούς που διαμόρφωσαν τον χαρακτήρα του:

• Τα Παιδικά του Χρόνια & η σχέση του με την Οικογένεια του: Συζητήσαμε για τη σχέση του με τον αυστηρό πατέρα του και την τρυφερή μητέρα του, και πώς αυτές οι δύο αντίρροπες δυνάμεις επηρέασαν τη μετέπειτα πορεία του.

• Οι Συνοδοιπόροι: Γνωρίσαμε τους ανθρώπους που στάθηκαν δίπλα του, με ιδιαίτερη αναφορά στη δεύτερη σύζυγό του, η οποία τον χαρακτήρισε με την απρόσμενη λέξη «χαριτωμένο», δίνοντάς μας μια πιο ανθρώπινη εικόνα του.

• Ο Πολυταξιδεμένος «Ασκητής»: Μας προκάλεσε εντύπωση η αντίθεση ανάμεσα στην ασκητική του φύση και την ανάγκη του για διαρκή κίνηση. Παρά το γεγονός ότι δεν ήταν εύπορος, ο Καζαντζάκης κατάφερε να γυρίσει τον κόσμο —έφτασε ως την Ιαπωνία, την Κίνα, τη Ρωσία— χρησιμοποιώντας ως μοναδικό εφόδιο την «πένα» του και την εργατικότητά του, σε εποχές που τα ταξίδια αυτά ήταν ιδιαίτερα δύσκολα.

Ένα Μάθημα Ζωής

Κλείνοντας την επίσκεψή μας, σταθήκαμε στη φράση-σύμβολο που είναι χαραγμένη στον τάφο του:

«Δεν ελπίζω τίποτα. Δεν φοβόμαι τίποτα. Είμαι λεύτερος.»

Πίσω από αυτές τις λέξεις κρύβεται ένα σπουδαίο ηθικό δίδαγμα για τους μαθητές μας: Η αληθινή ελευθερία κατακτάται όταν σταματάμε να ζούμε με τον φόβο της αποτυχίας ή την παθητική αναμονή μιας ελπίδας από τους άλλους. Μας διδάσκει να πατάμε γερά στα πόδια μας, να έχουμε αυτοπεποίθηση και να παίρνουμε την τύχη στα χέρια μας, δημιουργώντας εμείς το μέλλον μας.

Στο σημείο αυτό θα θέλαμε να εκφράσουμε τις θερμές μας ευχαριστίες στην κ. Μαργαρίτα Κουφοπούλου. για την πολύτιμη συμβολή της και την εξαιρετική καθοδήγηση στην ολοκλήρωση αυτού του προγράμματος. Μέσα από τη δική της βοήθεια, οι μαθητές μας ήρθαν σε επαφή με την τοπική ιστορία με τρόπο ουσιαστικό και ευαισθητοποιήθηκαν για την πολιτιστική κληρονομιά του τόπου μας. Αποχαιρετώντας την της λέμε μικροί και μεγάλοι “εις το επανιδείν!”

   

Εκπαιδευτική Επίσκεψη στο ΓΑΚ-Τοπικό Αρχείο Νάξου (μέρος 1ο)

Την Τρίτη, 10 Μαρτίου 2026, οι μαθητές της Στ΄ τάξης του  Σχολείου μας πραγματοποίησαν μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα και δημιουργική εκπαιδευτική επίσκεψη στο Γ.Α.Κ.) Τοπικό Αρχείο Νάξου. Εκεί είχαν την ευκαιρία να συμμετάσχουν στο δεύτερο μέρος του εκπαιδευτικού προγράμματος με τίτλο «Η Γαλλική Εμπορική Σχολή του Τιμίου Σταυρού και ο Νίκος Καζαντζάκης», με τους μαθητές να επικεντρώνονται αυτή τη φορά κυρίως στη λειτουργία και την ιστορία της Γαλλικής Εμπορικής Σχολής.

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, η κ. Μαργαρίτα Κουφοπούλου παρουσίασε στους μαθητές, μέσα από μια ενδιαφέρουσα παρουσίαση, σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τη λειτουργία της Γαλλικής Εμπορικής Σχολής του Τιμίου Σταυρού, μιας ιδιαίτερα φημισμένης σχολής για την εποχή της. Μέσα από μια αναδρομή στον χρόνο, οι μαθητές γνώρισαν πτυχές της σχολικής ζωής των μαθητών που φοιτούσαν εκεί πριν από πολλά χρόνια και ήρθαν σε επαφή με πολύτιμο αρχειακό υλικό.

Στη συνέχεια, οι μαθητές εργάστηκαν πάνω σε φύλλο εργασίας που περιλάμβανε αποσπάσματα από αρχειακά τεκμήρια σχετικά με τη λειτουργία της σχολής. Μέσα από αυτά έμαθαν, μεταξύ άλλων, για τα απαιτούμενα δικαιολογητικά εγγραφής, τα τροφεία και τα δίδακτρα, τα μαθήματα που διδάσκονταν, τις εκδρομές, τις τιμωρίες, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο οι μαθητές επικοινωνούσαν με τις οικογένειές τους. Η συζήτηση που ακολούθησε έδωσε την ευκαιρία στους μαθητές να συγκρίνουν το σχολικό σύστημα εκείνης της εποχής με το σημερινό, εντοπίζοντας ομοιότητες και διαφορές.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε το γεγονός ότι στη συγκεκριμένη σχολή φοίτησε για δύο χρόνια και ο σπουδαίος Έλληνας συγγραφέας Νίκος Καζαντζάκης. Με αφορμή αυτή την πληροφορία, οι μαθητές μετατράπηκαν σε μικρούς ερευνητές–ιστορικούς. Αξιοποιώντας πηγές όπως οι εφημερίδες «Ναξιακή Πρόοδος» (αρ. φύλλου 236, έτος 1957), «Κυκλαδική» (αρ. φύλλου 504, έτος 2023) και «Ναξιακόν Μέλλον» (αρ. φύλλων 263–264), προσπάθησαν να συλλέξουν στοιχεία και να απαντήσουν σε ερευνητικά ερωτήματα. Αναζήτησαν πληροφορίες για το πότε και για πόσο χρονικό διάστημα φοίτησε ο Νίκος Καζαντζάκης στη σχολή, για ποιο λόγο εγκατέλειψε τη γενέτειρά του την Κρήτη, γιατί επέλεξε να έρθει στη Νάξο, καθώς και για το πώς τον χαρακτήριζαν οι δάσκαλοι και οι συμμαθητές του, τις σκέψεις και τα συναισθήματά του εκείνη την περίοδο κ.ά.. Στην τελευταία αυτή δραστηριότητα οι μαθητές εργάστηκαν σε ομάδες, συνεργάστηκαν δημιουργικά και ανέπτυξαν τις ερευνητικές τους δεξιότητες.

                 

Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε θερμά την κ. Μαργαρίτα Κουφοπούλου, η οποία βοήθησε τους μαθητές να γνωρίσουν καλύτερα ένα σημαντικό κομμάτι της ιστορίας του τόπου τους. Με την καθοδήγηση, τις γνώσεις και την ιδιαίτερη φροντίδα της, οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με αυθεντικό αρχειακό υλικό και να προσεγγίσουν την τοπική ιστορία με έναν βιωματικό και ερευνητικό τρόπο.

Εορτασμός Παγκόσμιας Ημέρας κατά της Σχολικής Βίας & του Εκφοβισμού

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού  (6 Μαρτίου), οι μαθητές της Στ΄ τάξης του σχολείου μας συμμετείχαν σε μια σειρά από βιωματικές δράσεις με στόχο την ενημέρωση, την ευαισθητοποίηση και την ενεργή στάση απέναντι στο φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού.

Αρχικά, οι μαθητές παρακολούθησαν σχετικά ενημερωτικά βίντεο, μέσα από τα οποία είχαν την ευκαιρία να κατανοήσουν καλύτερα τι είναι ο σχολικός εκφοβισμός, ποιες μορφές μπορεί να πάρει και ποιες είναι οι συνέπειές του για τα παιδιά που τον βιώνουν. Η συζήτηση που ακολούθησε βοήθησε τους μαθητές να εκφράσουν σκέψεις, συναισθήματα και προβληματισμούς γύρω από το σημαντικό αυτό ζήτημα.

Στη συνέχεια, οι μαθητές συμμετείχαν σε ένα πρωτότυπο παιχνίδι γρίφων. Λύνοντας διαδοχικούς γρίφους, συγκέντρωναν «coins». Όταν μια ομάδα κατάφερνε να συγκεντρώσει πέντε coins, είχε τη δυνατότητα να ανοίξει ένα μυστηριώδες κουτί. Πάνω στο κουτί υπήρχε το μήνυμα:

«Μέσα εδώ βρίσκεται ο μόνος άνθρωπος που μπορεί να κάνει το σχολείο μας καλύτερο σήμερα.

Ποιος είμαι;»

Η έκπληξη ήταν μεγάλη όταν, ανοίγοντας το κουτί, οι μαθητές αντίκρισαν στον καθρέφτη… το δικό τους πρόσωπο. Το μήνυμα ήταν σαφές: ο καθένας μας μπορεί να συμβάλει ώστε το σχολείο να γίνει ένα πιο ασφαλές, φιλικό και υποστηρικτικό περιβάλλον για όλους.

Στο πλαίσιο των δράσεων, οι μαθητές δημιούργησαν επίσης μια αφίσα με το δυναμικό σύνθημα:
«Μη γίνεσαι θεατής! Μη γίνεσαι θύτης! Γίνε ο άνθρωπος που θα ήθελες να συναντήσεις!!!»

Η ημέρα ολοκληρώθηκε με μια συμβολική δράση στην αυλή του σχολείου. Τα παιδιά, χρησιμοποιώντας τα σώματά τους και τις σχολικές τους τσάντες, σχημάτισαν τη φράση «Μίλα ΤΩΡΑ!!!», στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα: κανένα παιδί δεν πρέπει να μένει σιωπηλό απέναντι στον εκφοβισμό.

Οι δράσεις αυτές έδωσαν στους μαθητές την ευκαιρία να κατανοήσουν ότι η αντιμετώπιση του σχολικού εκφοβισμού είναι υπόθεση όλων μας. Με ενσυναίσθηση, θάρρος και συνεργασία μπορούμε να δημιουργήσουμε ένα σχολείο όπου κάθε παιδί νιώθει ασφάλεια, σεβασμό και αποδοχή.

 

Μουσειοσκευή

“Το Μουσείο Αφής ταξιδεύει στην Ελλάδα και στον Αρχαίο μας πολιτισμό”

Η Μουσειοσκευή του Μουσείου Αφής έφτασε στο σχολείο μας προκαλώντας συναισθήματα χαράς και ανυπομονησίας στους μαθητές και μαθήτριες της τάξης.

Αρχικά, οι μαθητές παρακολούθησαν δύο βίντεο. Το πρώτο αφορούσε τον Φάρο Τυφλών και παρουσίαζε τις υπηρεσίες και τις δράσεις που υλοποιεί δωρεάν, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ατόμων με προβλήματα όρασης. Για τον Φάρο Τυφλών, ο οποίος λειτούργησε για πρώτη φορά το 1946, «η ισότητα δεν είναι απλώς μια έννοια, αλλά στάση ζωής, αδιαπραγμάτευτη αξία και καθημερινή πράξη αγάπης και προσφοράς».

         

Το δεύτερο βίντεο αφορούσε το Μουσείο Αφής, που ιδρύθηκε το 1984 με σκοπό “την παροχή της Ισότιμης δυνατότητας στους τυφλούς επισκέπτες ή άτομα με προβλήματα όρασης, από Ελλάδα και εξωτερικό, για επ-Αφή με το μεγαλείο και τον πλούτο της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, μέσω της αίσθησης της Αφής”*.

   

Στη συνέχεια, ακολούθησε συζήτηση σχετικά με το λευκό μπαστούνι, το οποίο αποτελεί βασικό εργαλείο αυτονομίας και ασφαλούς μετακίνησης για τα τυφλά άτομα. Οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να το δουν από κοντά, να το επεξεργαστούν και να το χρησιμοποιήσουν βιωματικά. Συγκεκριμένα, με κλειστά μάτια, κλήθηκαν να κινηθούν στον διάδρομο του σχολείου, να επιστρέψουν στην τάξη τους και να καθίσουν σε προκαθορισμένη θέση.

Με την ολοκλήρωση της δραστηριότητας, οι μαθητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η σχολική τους τάξη δεν είναι ιδιαίτερα «φιλική» προς άτομα με προβλήματα όρασης, καθώς πρόκειται για έναν περιορισμένο χώρο με θρανία τοποθετημένα σε μικρή απόσταση μεταξύ τους και σχολικές τσάντες συχνά ανοιχτές, γεγονός που δυσχεραίνει ακόμη περισσότερο την ασφαλή μετακίνηση.

           

Η επόμενη δραστηριότητα αφορούσε τη γραφή Braille, η οποία δίνει τη δυνατότητα στα άτομα με προβλήματα όρασης να διαβάζουν και να γράφουν. Αρχικά, έγινε αναφορά στον δημιουργό της, καθώς και στο σύστημα λειτουργίας της. Στη συνέχεια, οι μαθητές χωρίστηκαν σε ομάδες. Σε κάθε ομάδα δόθηκε ένα χαρτόνι με το ελληνικό αλφάβητο και τους αριθμούς στη γραφή Braille, καθώς και ένα τεύχος περιοδικού, το οποίο είχε δημιουργηθεί κατά το σχολικό έτος 2004–2005 από μαθητές της Δ΄ και Ε΄ τάξης του Δημοτικού Σχολείου Τυφλών Καλλιθέας και ήταν εξ΄ ολοκλήρου γραμμένο στη γραφή Braille. Επιπλέον, δόθηκε στους μαθητές φωτοτυπία από τη μουσειοσκευή, στην οποία κλήθηκαν να γράψουν το όνομά τους και την ημερομηνία γέννησής τους, με τη γραφή BRAILLE, χρωματίζοντας τις αντίστοιχες κουκίδες.

 

Αφού εξοικειώθηκαν με τη γραφή, οι μαθητές-τριες αποφάσισαν να γράψαν τις παρακάτω φράσεις τόσο με τη χρήση της συμβατικής γραφής όσο και με τη γραφή Braille:

“Είμαστε όλοι ίσοι”, “Όλοι διαφορετικοί – Όλοι ίσοι” ,,”Όλοι έχουμε τα ίδια δικαιώματα”,

“Καθένας διαφορετικός – Όλοι όμως ίσοι”, “Όλοι μαζί για έναν καλύτερο κόσμο”.

Αμέσως μετά με κλειστά μάτια :

α. σχημάτισαν τη φράση ¨ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΦΗΣ¨ χρησιμοποιώντας μόνο την αίσθηση της αφής αξιοποιώντας το βιωματικό παιχνίδι ¨Δες με την Αφή¨.

       

β. έπαιξαν το παιχνίδι memory αλλιώς…

 

 

 

 

 

γ. ασχολήθηκαν με την περιγραφή αντικειμένων της αρχαιότητας όπως ο αρύβαλλος, το πιθάρι, ο αμφορέας, το λυχνάρι και η  Πλαγγόνα.

Τέλος, τα παιδιά συζήτησαν για το πώς πρέπει να συμπεριφερόμαστε όταν συναντάμε τυφλά άτομα ή άτομα με προβλήματα όρασης, συνέταξαν σχετικό κείμενο και το ηχογράφησαν, δημιουργώντας κατ’ αυτόν τον τρόπο το δικό τους ραδιοφωνικό σποτ ως μέσο ευαισθητοποίησης της μαθητικής —και όχι μόνο— κοινότητας.

Λήψη αρχείου

Θα θέλαμε να εκφράσουμε τις θερμές μας ευχαριστίες προς τον Σύλλογο Γονέων και Κηδεμόνων του σχολείου μας για την πολύτιμη οικονομική του στήριξη, χάρη στην οποία κατέστη δυνατή η φιλοξενία της μουσειοσκευής στο σχολείο μας. Η συμβολή του υπήρξε καθοριστική για την υλοποίηση μιας ιδιαίτερα ουσιαστικής εκπαιδευτικής δράσης, η οποία προσέφερε στους μαθητές και τις μαθήτριες σημαντικές εμπειρίες γνώσης, ευαισθητοποίησης και ενσυναίσθησης.

Η δράση αυτή αποτέλεσε πολύτιμο εκπαιδευτικό εφόδιο και άφησε σε όλους μας τις καλύτερες εντυπώσεις.

 

*Μικρός Οδηγός Μουσειοσκευής

Εκπαιδευτική Επίσκεψη στο Κάστρο

Την Τρίτη, 25-11-2025, οι μαθητές της Στ΄ τάξης του Σχολείου μας μετέβησαν στο Κάστρο της Χώρας, στον Μυστρά του Αιγαίου, που δημιουργήθηκε από τον Μάρκο Σανούδο το 1207 μ.Χ.. Ο Σανούδος, φτάνοντας στη Νάξο και αφού κατέλαβε το Κάστρο του Απαλίρου, που βρίσκεται στην ενδοχώρα του νησιού αποφάσισε να χτίσει το Κάστρο στα ερείπια του αρχαίου και βυζαντινού οικισμού λόγω του ότι βρισκόταν κοντά στη θάλασσα και έτσι θα μπορούσε να κάνει εμπόριο. Μπαίνοντας τα παιδιά από την Τρανή Πόρτα, περιδιαβαίνοντας τα στενά σοκάκια του, συναντώντας στον δρόμο τους τη Γαλλική Εμπορική Σχολή, τη Σχολή Ουρσουλινών, την καθολική Μητρόπολη… και φτάνοντας στο Παραπόρτι που οδηγούσε στο Νιο Χωριό ξεναγήθηκαν και άκουσαν την ιστορία του Κάστρου από την αρχαιολόγο κ. Ειρήνη Βασιλάκη.

Αμέσως μετά επισκέφτηκαν την πρώην σχολή Ουρσουλινών, όπου στεγάζεται το Γ.Α.Κ.-Ιστορικό Αρχείο Νάξου. Εκεί τους περίμενε η κ. Μαργαρίτα Κουφοπούλου προκειμένου να υλοποιήσουν το πρώτο μέρος του προγράμματος με τίτλο «Η Γαλλική Εμπορική Σχολή του Τιμίου Σταυρού και ο Νίκος Καζαντζάκης». Εκεί οι μαθητές-τριες μας είχαν την ευκαιρία να παίξουν ένα παιχνίδι, όπου έπρεπε να βρουν τα κτήρια του Κάστρου  όπως η Γαλλική Εμπορική Σχολή, ο πύργος του Σανούδου, η Καπέλα Καζάντζα… μέσα από φωτογραφίες που τους έδειχνε η κ. Κουφοπούλου και από πληροφορίες που τους διάβαζε. Με την ολοκλήρωση του παιχνιδιού χωρίστηκαν σε ομάδες και εργάστηκαν ως ερευνητές-τριες. Συγκεκριμένα, έπρεπε να επιλέξουν ένα θέμα από βιβλία σχετικά με το Κάστρο που τους έδωσε η κ. Κουφοπούλου, να καταγράψουν βασικές πληροφορίες και να ζωγραφίσουν κάτι σχετικό με το θέμα. Ασχολήθηκαν με τα οικόσημα, την Καθολική Μητρόπολη, την πειρατεία, τον πύργο του Γλέζου και στο τέλος κάθε ομάδα παρουσίασε στις άλλες τη «δουλειά της».

 

Ευχαριστούμε θερμά τόσο την κ. Ειρήνη Βασιλάκη  όσο και την κ. Μαργαρίτα Κουφοπούλου   για τον χρόνο που αφιέρωσαν στα παιδιά. Με τον ενθουσιασμό και τις γνώσεις τους κατάφεραν να ζωντανέψουν τον αρχαιολογικό χώρο και να τους μεταδώσουν την αγάπη για την ιστορία του τόπου τους.

 

Εκπαιδευτική Εκδρομή