Σύνοψη των πρακτικών της συνάντησης συμβούλων σταδιοδρομίας και συμβούλων ψυχολόγων στην ημερίδα που πραγματοποιήθηκε στο ΣΔΕ Τυλίσου 15/6/13.
Στα πλαίσια της συνεργασίας μας ως Σύμβουλοι στα ΣΔΕ στόχος μας είναι η υποστήριξη των εκπαιδευομένων, προκειμένου οι ίδιοι οι εκπαιδευόμενοι/ες να αναγνωρίσουν, να συνειδητοποιήσουν και να χρησιμοποιήσουν τις δυνατότητές τους για να πάρουν αποφάσεις που σχετίζονται με τη ζωή τους, τη σταδιοδρομία τους, αναπτύσσοντας και αξιοποιώντας δυνατότητες και ευκαιρίες.
Με βάση τα προηγούμενα, στην ημερίδα της 15 Ιουνίου 2013, προσπαθήσαμε σε πρώτη φάση να μοιραστούμε κάποιες εμπειρίες θετικές ή αρνητικές και στη συνέχεια κάποιες καλές πρακτικές που αποδώσανε σύμφωνα με τις ιδιαιτερότητες της κάθε περιοχής και της ομάδας – στόχου μας.
Μέσα από τη συζήτηση προέκυψαν διάφορα θέματα όπως τα παρακάτω:
Ως δυνατά στοιχεία της διαδικασίας της Συμβουλευτικής αποτελούν:
- Οι εβδομαδιαίες συναντήσεις με τα τμήματα, στις οποίες μας δόθηκε η ευκαιρία να γνωριστούμε με την ομάδα, να κάνουμε μια αρχική διερεύνηση αναγκών, να ενημερώσουμε τους εκπαιδευόμενους για τις υπηρεσίες μας και για τη δυνατότητα ατομικών συναντήσεων, να τους εμψυχώσουμε και να τους ενισχύσουμε ώστε να συνεχίσουν δυναμικά την πορεία τους στο ΣΔΕ. Οι συμμετοχικές και βιωματικές τεχνικές διδασκαλίας (συζήτηση, ερωτήσεις – απαντήσεις, παίξιμο ρόλων, ομάδες εργασίας, brainstorming) έδωσαν τη δυνατότητα αφενός σε εκείνους να εκφραστούν και να συσφίξουν τις σχέσεις τους και αφετέρου σε εμάς να έρθουμε πιο κοντά με τους/τις εκπαιδευόμενους/ες, να αφουγκραστούμε τις ανάγκες τους, και, χρησιμοποιώντας την εμπειρία τους, να τους βοηθήσουμε να κατακτήσουν τη νέα γνώση. Η σχέση που αναπτύξαμε μαζί τους μέσα από τις εβδομαδιαίες συναντήσεις «άνοιξε την πόρτα» και για τις ατομικές συναντήσεις που ακολούθησαν.
- Οι ομαδικές συναντήσεις συμβουλευτικής, γενικού και ειδικού περιεχομένου, αποτέλεσαν επίσης ένα δυνατό στοιχείο, καθώς η ομαδική συμβουλευτική έχει τα εξής πλεονεκτήματα: Το άτομο αισθάνεται ότι δεν είναι το μόνο που αντιμετωπίζει ένα πρόβλημα/μία δυσκολία, δεν στιγματίζεται στην ομάδα, του δίνεται η ευκαιρία κοινωνικής αλληλεπίδρασης, ζει τη βιωματική μάθηση, η οποία στηρίζεται στις εμπειρίες, και τέλος δίνεται η δυνατότητα στο/η Σύμβουλο να ασχοληθεί με περισσότερα άτομα ταυτόχρονα.
- Οι ατομικές συμβουλευτικές συναντήσεις (προγραμματισμένες ή μη) μαςέδωσαν τη δυνατότητα να γνωρίσουμε και να γνωριστούμε με τους/τις εκπαιδευόμενους/ες, ώστε να τους ενισχύσουμε τα θετικά τους στοιχεία, να εντοπίσουμε τις ελλείψεις και τις αδυναμίες τους και μαζί με αυτούς/ές να σχεδιάσουμε τους τρόπους αντιμετώπισής τους. Τέλος, να δημιουργήσουμε ένα θετικό και υγιές κλίμα το οποίο μεταφέρθηκε σε ολόκληρη την ομάδα.
- Οι εκπαιδευτικές επισκέψεις και οι εκδρομές αποτέλεσαν ένα δυνατό χαρτί στην πορεία της συμβουλευτικής, καθώς μας έφεραν ακόμα πιο κοντά με τους/τις εκπαιδευόμενους/ες, γνωρίσαμε την καθημερινότητά τους, τις συνήθειες τους, τα ήθη και τα έθιμα του τόπου τους, γεγονός που βοήθησε αρκετά στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης στο πρόσωπο του/της Συμβούλου. Οι ίδιοι είχαν επίσης τη δυνατότητα να ενημερωθούν για θέματα που τους ενδιέφεραν.
- Επίσης, ιδιαιτέρως βοηθητικό στην πορεία της συμβουλευτικής στάθηκε η δικτύωση με φορείς και θεσμούς (πχ. ιατρείο κοινωνικής αλληλεγγύης, διατροφολόγος, Σύμβουλοι ΟΑΕΔ, ΚΕΣΥΠ, Εσπειρινό ΕΠΑΛ, ΚΕΚ, ΙΕΚ, ΚΕΘΕΑ) καθώς και η χρήση εργαλείων (ερωτηματολόγια/εκθέσεις κ.α). Σε κάποιες μεμονωμένες περιπτώσεις παρατηρήθηκε ότι το απογευματινό ωράριο να αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα για κάποιους εξωτερικούς φορείς να αναπτύξουν συνεργασία με το ΣΔΕ.
Τα παραπάνω θα μπορούσαν να συντονιστούν καλύτερα αν δεν στεκόταν εμπόδιο ο χρόνος. Η αργοπορημένη πρόσληψή μας (κατά το τελευταίο τρίμηνο της σχολικής χρονιάς) είχε τεράστιες επιπτώσεις στο συμβουλευτικό μας έργο. Επιπλέον όμως ο χρόνος της μίας ώρας εβδομαδιαίως που είχαμε στη διάθεσή μας για το κάθε τμήμα αποτέλεσε τροχοπέδη στην επίτευξη των στόχων μας και την ολόπλευρη στήριξη και πλαισίωση των εκπαιδευομένων μας. Αρκετές ήταν οι φορές που διακόπηκαν οι δράσεις στη μέση, που κρατήσαμε τους εκπαιδευόμενους σε αγωνία μέχρι την επόμενη εβδομάδα, προκειμένου να ολοκληρώσουμε την εκπαιδευτική διαδικασία. Θεωρούμε λοιπόν σημαντικό, με δεδομένο ότι η Συμβουλευτική θεωρείται αναγκαία και απαραίτητη για τα ΣΔΕ, οι ώρες διδασκαλίας στο αναλυτικό πρόγραμμα για τη Συμβουλευτική να αυξηθούν. Προτείνουμε η μία ώρα (ουσιαστικά ¾) να γίνει τουλάχιστον ένα δίωρο για κάθε τμήμα. Επίσης η ομαδική συμβουλευτική να αυξηθεί και να τοποθετηθεί στο πρόγραμμα αυτόνομα χωρίς οι εκπαιδευόμενοι να ζητούν άδεια και να φεύγουν από γραμματισμούς που πραγματοποιούνται ταυτόχρονα.
Επίσης, θα ήταν αρκετά ενδιαφέρον αν το έργο των Συμβούλων υποστηριζόταν από μια κεντρική σελίδα στο διαδίκτυο προσβάσιμη σε όλους τους συναδέλφους με υλικό και πληροφορίες που θα διευκόλυναν το εκπαιδευτικό τους έργο. Η προγενέστερη εμπειρία μας και η βιβλιογραφία που διαθέτουμε θα μπορούσε να αποτελέσει έναν καλό οδηγό σε αυτό το site.
Θέλουμε, τέλος, να επισημάνουμε ότι, επειδή τα ΣΔΕ απαρτίζονται συχνά από ευπαθείς κοινωνικές ομάδες εκπαιδευομένων, είναι επιβεβλημένο τόσο από την πλευρά των εκπαιδευτών όσο και από την πλευρά των συμβούλων να επιδιώκεται στενή συνεργασία μεταξύ τους, ώστε να ελαχιστοποιούνται πιθανές προβληματικές καταστάσεις σε σχέση με τους εκπαιδευομένους. Σε αυτό βέβαια, όπως αναφέραμε και παραπάνω, ανασταλτικό ρόλο διαδραμάτισε φέτος ο περιορισμένος χρόνος που είχαμε στη διάθεση μας, λόγω της καθυστερημένης επάνδρωσης των ΣΔΕ.
Σύμβουλοι που έλαβαν μέρος στην συνάντηση
Θοδωρής Σπύρος, ΣΣ, Κράνα,
Μανούσου Καλλιρόη, ΣΣ, Ρέθυμνο
Μπαλασάκη Αλίκη, ΣΣ, Σητεία
Στρατάκη Ειρήνη, ΣΣ, Άγιος Νικόλαος
Παναγιωτάκης Αλέξανδρος, ΣΨ, Τύλισος
Βασιλογιαννάκη Μαρία, ΣΣ, Τύλισος
Γιανναδάκη Στέλλα, ΣΨ, Χανιά
Γκάμαρη Πανωραία, ΣΨ, Ρέθυμνο
Ελληνικάκη Μαρία, ΣΨ, Σητεία
Κιαγιά Μαρία, ΣΨ, Κράνα
