Πιστεύοντας προσωπικά στην αναγκαιότητα της ίδρυσης και στην αποτελεσματικότητα της λειτουργίας του Τμήματος ένταξης (Τ.Ε.) και στο σχολείο μας και έπειτα από την πρόσκληση της Διεύθυνσης Ειδικής Αγωγής του ΥΠΕΘ -εγκύκλιος 07-03-2019 Αρ.Πρωτ. 36380 /Δ3- δρομολογήσαμε και πλέον ελπίζουμε (εφ’όσον καταφέραμε και πληρούνται όλες οι προυποθέσεις ίδρυσης) στην έγκριση του αιτήματός μας για την ίδρυσή του Τ.Ε. με την υποστήριξη της Διεύθυνσης Εκπαίδευσης Π.Ε. Ανατολικής Αττικής, την θετική εισήγηση του 1ου Κ.Ε.Σ.Υ. (Κέντρο Εκπαιδευτικής και Συμβουλευτικής Υποστήριξης Ανατολικής Αττικής) και την θετική πρόταση του Αντιδημάρχου Παιδείας στο δημοτικό συμβούλιο του Δήμου Παλλήνης, στοχεύοντας πάντα στην καλύτερη κάλυψη των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών των μαθητών μας! Το Τμήμα ένταξης αποτελεί επίσης ένα ιδιαίτερα χρήσιμο υποστηρικτικό πλαίσιο όσον αφορά τους εκπαιδευτικούς της γενικής αγωγής των σχολικών μονάδων.
- Για να ιδρυθεί τμήμα ένταξης απαραίτητη προϋπόθεση είναι να υπάρχουν κατ’ ελάχιστον τρεις (3)μαθητές και σχετική πρόταση από διαγνωστική υπηρεσία. Σε περιπτώσεις συστεγαζόμενων ή γειτονικών σχολικών μονάδων, τα Τμήματα Ένταξης συνενώνονται μέχρι του μέγιστου αριθμού δώδεκα (12) μαθητών ανά Τμήμα Ένταξης. (Ν. 3699/2008 άρθρο 6)
*Προυποθέσεις παρακολούθησης Τμήματος Ένταξης.
- Γνωμάτευση από Κ.Ε.Σ.Υ. ή/ και άλλο εγκεκριμένο Ιατροπαιδαγωγικό κέντρο με την σημείωση για για υποστήριξη από Τ.Ε.
«Μαθητές/τριες, οι οποίοι δεν διαθέτουν αξιολογική έκθεση – γνωμάτευση από Κ.Ε.Σ.Υ. για υποστήριξη από Τ.Ε., δύνανται να υποστηρίζονται από Τ.Ε. με απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων ύστερα από: α) εισήγηση της Ε.Δ.Ε.Α.Υ. ή της Ομάδας Εκπαιδευτικής Υποστήριξης μαθητών/τριών, εφόσον η υποστήριξη αυτή συμπεριλαμβάνεται στο σχεδιασμό του βραχυχρόνιου προγράμματος παρέμβασης, β) σχετικό αίτημα των γονέων ή κηδεμόνων και γ) σύμφωνη γνώμη του/της Συντονιστή/στριας Ειδικής Αγωγής και Ενταξιακής Εκπαίδευσης ή του/της Συντονιστή/στριας παιδαγωγικής ευθύνης του σχολείου». Τροποποίηση της 27922/Γ6/8-3-2007 υπουργικής απόφασης (ΦΕΚ 449/τ.Β’/2007) στα καθήκοντα των εκπαιδευτικών ΣΜΕΑ, ΕΒΠ και προγραμμάτων ειδικής αγωγής»
Η δημιουργία και λειτουργία των Τμημάτων Ένταξης αποτελεί μία απαραίτητη και εξειδικευμένη δομή υποστήριξης στους μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, ώστε να τους παρασχεθεί η ενδεικνυόμενη διδακτική παρέμβαση στο μαθησιακό αντικείμενο αλλά και η καταλληλότερη παιδαγωγική αντιμετώπιση ανάλογα με τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν στο εκπαιδευτικό και κοινωνικό πλαίσιο.
Κατηγορίες μαθητών που μπορούν να υποστηριχθούν στο Τ.Ε.
Το Τ.Ε. λειτουργεί ως υποστηρικτική δομή εκπαίδευσης για τους μαθητές και τις μαθήτριες με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες που φοιτούν στις σχολικές μονάδες και εμπίπτουν στις κατηγορίες που αναφέρονται στο Ν. 3699/2008, άρθρο 3, παρ. 1, 2, 3. Στο Τ.Ε. δεν υποστηρίζονται μαθητές με χαμηλή σχολική επίδοση εξαιτίας άλλων αιτιωδών παραγόντων όπως π.χ. αυτοί με γλωσσικές ή πολιτισμικές ιδιαιτερότητες, καθώς δεν εμπίπτουν στην κατηγορία των ατόμων με αναπηρία ή/και Ε.Ε.Α.
Σε περιπτώσεις μαθητές των οποίων η χαμηλή σχολική επίδοση οφείλεται σε διαταρακτική συμπεριφορά, απροσεξία, υπερκινητικότητα, δυσκολίες στη μάθηση ή άλλες ψυχοσυναισθηματικές δυσκoλίες προτείνεται από τον εκπαιδευτικό του τυπικού τμήματος που φοιτά ο μαθητής, η διαφοροποιημένη διδασκαλία στα πλαίσια της συμπερίληψης. Επειδή στη σχολική τάξη ο μαθητής καλείται να ανταποκριθεί σε συγκεκριμένα έργα τα οποία απαιτούν προσοχή, συγκέντρωση, αυτορρύθμιση και αναχαίτιση των παρορμήσεων, καλές επιτελικές και μνημονικές λειτουργίες, ώστε να μπορέσει να αποκτήσει μεταγνωστικές στρατηγικές μάθησης, και οι εν λόγω μαθητές αντιμετωπίζουν τέτοιου είδους δυσκολίες, μπορούν να υποστηριχθούν στο Τ.Ε. από τον εκπαιδευτικό Ε.Α.Ε. με:
1.υπεύθυνη δήλωση του γονέα ότι επιθυμεί την αξιολόγηση και την υποστήριξη του παιδιού του από τον εκπαιδευτικό Ε.Α.Ε στο Τ.Ε.
2. τη σύμφωνη γνώμη του Συντονιστή Ειδικής Αγωγής και Ενταξιακής Εκπαίδευσης.
Σκοπός του Τ.Ε. είναι η πλήρης ένταξη των μαθητών στο σχολικό περιβάλλον μέσω ειδικών εκπαιδευτικών παρεμβάσεων και προγραμμάτων. Οι εκπαιδευτικοί των Τ.Ε. είναι εξειδικευμένοι ώστε να εφαρμόζουν ειδικά εκπαιδευτικά προγράμματα παρέμβασης με στόχο τη σταδιακή ένταξη των μαθητών. Λόγω της εξειδίκευσής τους έχουν τη δυνατότητα να δρουν συμβουλευτικά και πληροφοριακά στα μέλη της σχολικής μονάδας σε θέματα ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης
Συνεργασία Εκπαιδευτικών Γενικής και Ειδικής Αγωγής.
Η φοίτηση των μαθητών στο Τ.Ε. έχει ως στόχο την υποστήριξη αυτών μέσω εκπαιδευτικής παρέμβασης, σύμφωνα με την οποία υπάρχει σύνδεση με το πρόγραμμα της τάξης φοίτησης ως προς το περιεχόμενο και τον τρόπο υλοποίησής του. Για την επίτευξη των στόχων υποστήριξης και ένταξης του μαθητή, απαραίτητη είναι η συνεργασία των εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής αγωγής, όπως ορίζει και η σχετική νομοθεσία. Η συνεργασία αυτή αφορά:
α) τις διδακτικές πρακτικές (τροποποίηση, προσαρμογή, εξατομίκευση, διαφοροποίηση της διδασκαλίας και του διδακτικού αντικειμένου),
β) τη συμφωνία αναφορικά με τη χρήση από τον εκπαιδευτικό του Τ.Ε. και της τάξης φοίτησης της ίδιας ορολογίας κατά τη διδασκαλία των διδακτικών αντικειμένων ώστε να μην δημιουργούνται επιπρόσθετες δυσκολίες στην αποτελεσματική υποστήριξη των μαθητών/τριών του Τ.Ε.,
γ) τη συμφωνία στον τρόπο αξιολόγησης των μαθητών του Τ.Ε. (ανταλλαγή και από κοινού επιμέλεια εκπαιδευτικού υλικού/τεστ/διαγωνισμάτων, επεξεργασία θεμάτων κλιμακούμενης δυσκολίας με ερωτήσεις κλειστού τύπου κ.ά.).
Ομαδοποίηση/ φοίτηση μαθητών στο Τ.Ε.
Οι μαθητές στο Τ.Ε. ομαδοποιούνται είτε σύμφωνα με το μαθησιακό τους επίπεδο είτε κατά τάξεις. Η ομαδοποίηση είναι έννοια που σε καμιά περίπτωση δεν περιλαμβάνει ατομική παρέμβαση σε μαθητή, αλλά πάντα ομαδική, για παιδαγωγικούς λόγους. Εάν λοιπόν οι μαθητές θα πρέπει να υποστηρίζονται στο Τ.Ε., υποστηρίζονται ή συνεκπαιδεύονται με έναν τουλάχιστον ακόμη συμμαθητή τους (όχι υποχρεωτικά από την ίδια τάξη).
Όσον αφορά στη Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, μαθητές της Α΄ τάξης δεν προσδιορίζεται νομοθετικά να φοιτούν στο Τ.Ε. Αν αυτό κριθεί αναγκαίο με βάση τις εκπαιδευτικές τους ανάγκες, ενημερώνεται ο Συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου και κατά περίπτωση ο Συντονιστής Ειδικής Αγωγής και Ενταξιακής Εκπαίδευσης.
Σύμφωνα με το Ν.4368/21-2-2016 η εκπαιδευτική παρέμβαση πραγματοποιείται εντός του περιβάλλοντος της τάξης και σε ιδιαίτερο χώρο, εφόσον το επιβάλλουν οι ιδιαίτερες εκπαιδευτικές ανάγκες των μαθητών/τριών που υποστηρίζονται, καθώς η παροχή ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης σε διαφορετικό χώρο (αυτό του Τ.Ε.) ή/και μέσα στην κοινή τάξη που φοιτά ο μαθητής, έχει πάντα στόχο την ένταξη και στη συμπερίληψη του μαθητή στην τυπική τάξη και την κοινωνία των συμμαθητών του (Υ.Α. 27922/Γ6, ΦΕΚ 449/2007).
Ωρολόγιο πρόγραμμα Τμήματος Ένταξης
Η σχολική μονάδα σχεδιάζει και εφαρμόζει το εβδομαδιαίο ωρολόγιο πρόγραμμα του Τ.Ε., λαμβάνοντας υπ’ όψη :
το πλήθος μαθητών του τμήματος,
το ωράριο των εκπαιδευτικών ΕΑΕ,
τις ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες των μαθητών
την αποφυγή της συστηματικής απουσίας αυτών από την τάξη φοίτησης.
Αν αυτό είναι εφικτό και δεν δημιουργεί πρόσθετα προβλήματα στη λειτουργία της σχολικής μονάδας, προτείνεται ο σχεδιασμός και η εφαρμογή ενός κυλιόμενου-κυκλικού ωρολογίου εβδομαδιαίου προγράμματος υποστήριξης από το Τ.Ε., προκειμένου να μην απουσιάζουν οι μαθητές του Τ.Ε. συνεχώς από το ίδιο μάθημα και πολύ περισσότερο από το μάθημα του γνωστικού αντικειμένου στο οποίο υποστηρίζονται.( Π.χ. να απουσιάζουν από το ίδιο μάθημα μόνο μία φορά το μήνα ή μία φορά ανά τρεις ή δύο εβδομάδες). Σε διαφορετική περίπτωση δεν προωθείται ο βασικός στόχος της πλήρους ένταξης των μαθητών στην τάξη φοίτησης.
Θεωρείται αντιπαιδαγωγικό ο μαθητής να απομακρύνεται από ένα μάθημα π.χ. Γλωσσικό για να εργαστεί στα Μαθηματικά. Επίσης αντιπαιδαγωγική θεωρείται η απομάκρυνση του μαθητή από μαθήματα όπως Θεατρική Αγωγή, Φυσική Αγωγή, Μουσική, Καλλιτεχνικά, κ.λπ.
Η φοίτηση του μαθητή κατά το ίδιο σχολικό έτος πιθανόν να διαφοροποιείται, ανάλογα με τις μαθησιακές του ανάγκες και το συνολικό αριθμό των μαθητών που χρειάζονται βοήθεια.
Αξιολόγηση μαθητών με ΕΕΑ που υποστηρίζονται στα Τμήματα Ένταξης
Βασικός στόχος της αξιολόγησης του μαθητή με ή χωρίς ΕΕΑ είναι η ανατροφοδότηση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και ο εντοπισμός των μαθησιακών ελλείψεων με σκοπό τη βελτίωση της προσφερόμενης σχολικής εκπαίδευσης. Κατά την αξιολόγηση των μαθητών με ΕΕΑ λαμβάνονται υπ’ όψιν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, ο ατομικός τρόπος, ο ρυθμός μάθησης και απόκρισης (π.χ. μαθητές/μαθήτριες με Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος (ΔΑΦ) προκειμένου να συγκεντρωθούν κατά την αξιολόγησή τους έχουν ανάγκη από διευκολύνσεις που ανταποκρίνονται στις προσωπικές στρατηγικές και πρακτικές που έχουν αναπτύξει ώστε για να εκφράσουν τη μέγιστη απόδοσή τους πρέπει να τις εφαρμόσουν).
Επισημαίνεται ότι οι μαθητές με αναπηρίες αξιολογούνται με ιδιαίτερη βαρύτητα στις δυνατότητες που αναπτύσσουν και αξιοποιούν σε σχέση με την καθημερινή ζωή. Η αξιολόγηση των μαθητών/τριών με ή χωρίς ΕΕΑ δεν αναφέρεται μόνο στην επίδοσή τους στα διάφορα μαθήματα, αλλά και σε άλλα χαρακτηριστικά τους, όπως είναι η προσπάθεια που καταβάλλουν, το ενδιαφέρον τους, οι πρωτοβουλίες που αναπτύσσουν, η δημιουργικότητά τους, η συνεργασία τους με άλλα άτομα και ο σεβασμός των κανόνων λειτουργίας του σχολείου.
Η βαθμολογία των μαθητών προκύπτει από τη συνεργασία των εκπ/κών του ΤΕ και των εκπ/κών των αντίστοιχων ειδικοτήτων της τάξης.
Στο πλαίσιο λοιπόν της σύμπραξης εκπαιδευτικών της τάξης φοίτησης και εκπαιδευτικών του Τ.Ε. θεωρείται επιθυμητή η συμφωνία για τη βαθμολογία των μαθητών και μαθητριών που υποστηρίζονται από το Τ.Ε
Μετεγγραφή-αλλαγή βαθμίδας μαθητή με ΕΕΑ ή/και αναπηρία
Σε περίπτωση αλλαγής σχολικού περιβάλλοντος -μετεγγραφή σε άλλο σχολείο ή εγγραφή στην επόμενη βαθμίδα-ενημερώνεται η διεύθυνση της νέας σχολικής μονάδας. Η σχολική μονάδα αποστολής διαβιβάζει τα πρωτότυπα έγγραφα στη μονάδα υποδοχής, υπηρεσιακά, και φυλάσσει αντίγραφά των σε περίπτωση που χαθούν τα πρωτότυπα.
