Αρχεία για ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΑ

Η σημασία της εξωτερικής εμφάνισης…

Ενδιαφέρον κοινωνικό πείραμα που μας δείχνει τη διαφορά

που μπορεί να έχει η εξωτερική εμφάνιση

στη συμπεριφορά και την κρίση των γύρω μας.

Ανθρωπος – το «μιμητικότερο» των ζώων, που θέλει να ανήκει….

 

 

Ο Γουίντροπ Νάιλς Κέλλογκ ήταν ψυχολόγος της σχολής του μπηχεβιορισμού.

 

Όπως όλοι οι μπηχεβιοριστές έτσι και αυτός πίστευε ότι ο άνθρωπος είναι ένα ζώο που κατασκευάζεται από τους εξωτερικούς παράγοντες και μπορεί να «προγραμματιστεί» έτσι όπως επιθυμούμε.

 

Ο Γουίντροπ, όμως, πίστευε ότι και ένας χιμπαντζής θα μπορούσε να μάθει να φέρεται ανθρώπινα, αρκεί να εκπαιδευόταν σωστά.

 

Για αυτό το λόγο έκανε ένα πείραμα που είναι γνωστό ως: «Ο πίθηκος και ο άνθρωπος».

 

Το 1930 ο Κέλλογκ «υιοθέτησε» τη Γκούα, μια χιμπατζίνα 7μιση μηνών και ανέλαβε να τη μεγαλώσει μαζί με το παιδί του, τον Ντόναλντ, ο οποίος τότε ήταν 10 μηνών. Έντυνε τη Γκούα με ρούχα, την κοίμιζε σε κρεβάτι, της μάθαινε να τρώει με κουτάλι και πηρούνι στο τραπέζι, της μιλούσε και τη γαργαλούσε. Στην αρχή όλα πήγαιναν κατ’ ευχή.

 

Η Γκούα δε διέφερε σε τίποτα από τον ανθρώπινο αδελφό της. Είχε μάθει να τρώει μόνη της, έπαιζε με ανθρώπινα παιχνίδια και μπορούσε να πιάσει τη μύτη της, αν της το ζητούσες.

 

Όταν όμως ο Ντόναλντ έγινε 16 μηνών (και η Γκούα ενός έτους και κάτι) άρχισαν να φαίνονται οι διαφορές ανάμεσα στα δύο είδη: Ο Ντόναλντ ξεκίνησε να μιλάει, κάτι που η Γκούα –τι παράξενο- δεν μπορούσε να κάνει.

 

Λίγους μήνες μετά ο Κέλλογκ αναγκάστηκε να διακόψει το πείραμα. Ο λόγος; Αντί η Γκούα να γίνεται άνθρωπος, είχε αρχίσει ο Ντόναλντ να συμπεριφέρεται σαν χιμπαντζής!

 

Ο Κέλλογκ απέδειξε άθελα του ότι ο άνθρωπος είναι το «μιμητικότερο» των ζώων.

 

 

—————————————————————————————————-

 

 

Όμως ένα άλλο ψυχολογικό πείραμα έρχεται να μας δείξει ότι ο άνθρωπος δε μιμείται μόνο για να μαθαίνει, αλλά και για να «ανήκει».

 

Γιατί ως κοινωνικό ον που είναι (ο Αριστοτέλης τον ονόμαζε «πολιτικό ον»), του είναι πολύ δύσκολο να φανταστεί τον εαυτό του «εκτός ομάδας».

 

Το πείραμα έγινε το 1951 από τον Αμερικάνο ψυχολόγο  J. E. Asch.

 

Ο Ας, λοιπόν, έδειξε σε έξι πρόσωπα μια γραμμή ορισμένου μήκους και τους ζήτησε να βρουν την αντίστοιχη τους, ανάμεσα σε τρεις άλλες που είχαν κι αυτές παρουσιαστεί στον πίνακα.

 

Από τις τρεις επιλογές που είχαν η σωστή ήταν ολοφάνερα σωστή, αφού οι άλλες δύο ήταν αρκετά μικρότερες.

 

Όπως θα έχετε μάθει πια -από τα προηγούμενα πειράματα που έχουμε παρουσιάσει- ο πειραματιστής είχε στήσει μια μικρή συνομωσία: Οι πέντε από τους έξι «εθελοντές» ήταν υπάλληλοι του επιστήμονα. Σε αυτούς είχε δοθεί η εντολή να διαλέξουν ομόφωνα, χωρίς να δείξουν καμία αμφιβολία, μία λάθος γραμμή.

 

Οι πέντε υπάλληλοι «διάλεγαν» πρώτοι και μετά, αφού είχε ακούσει τους προηγούμενους, ήταν η σειρά του αληθινού πειραματόζωου να διαλέξει.

 

Τα περισσότερα από τα υποκείμενα του πειράματος, ενώ έβλεπαν ότι η γραμμή που είχαν διαλέξει οι προηγούμενοι ήταν λάθος, επέλεγαν την ίδια –τη λάθος!

 

Και το πιο περίεργο, ίσως το πιο σημαντικό, είναι ότι μόλις το υποκείμενο μάθαινε τη συνομωσία δεν παραδεχόταν ότι διάλεξε τη λανθασμένη γραμμή υποκύπτοντας στην πίεση της… «κοινής γνώμης», αλλά ότι ήταν δικό του λάθος, αβλεψία, ανοησία, κακή εκτίμηση.

 

Προτιμούσε να πιστεύει ότι έκανε λάθος, παρά ότι φέρθηκε «αγελαία».

 

Ο Ας απέδειξε (ή τουλάχιστον κατέδειξε, γιατί όπως έχουμε πει στις κοινωνικές επιστήμες δεν υπάρχει απόδειξη) ότι η πνευματική ανεξαρτησία του ανθρώπου είναι ένας μύθος.

 

Οι άνθρωποι πρωτίστως θέλουμε να ανήκουμε στο σύνολο –ή σε κάποιο υποσύνολο.

 

Για να το κάνουμε αυτό είμαστε πρόθυμοι να θυσιάσουμε όποια διαφορετική ιδέα και σκέψη έχουμε, προκειμένου να γίνουμε αρεστοί.

 

Για να λες την αλήθεια (την αλήθεια σου, αυτό που εσύ αναγνωρίζεις ως αληθινό) πρέπει να είσαι θαρραλέος.

 

Όταν οι πάντες σου λένε ότι η γραμμή που βλέπεις είναι η σωστή, ενώ εσύ βλέπεις ότι είναι λάθος, χρειάζεται μεγάλο θάρρος για να πεις αυτό που πιστεύεις.

 

Όχι μόνο γιατί μπορεί να χάσεις τη δουλειά σου, αλλά -κυρίως- γιατί μπορεί να βρεθείς εξοστρακισμένος -από την οικογένεια σου, από τους φίλους σου, από τους συμπολίτες σου.

Να μείνεις μόνος, ίσως και να θεωρηθείς τρελός. Αυτό είναι που φοβάται πιο πολύ ο άνθρωπος… Πιο πολύ από το ψέμα ή το θάνατο: Να μείνει μόνος.

 

Όπως η ελευθερία έτσι και η αλήθεια (που όπως έχουμε ξαναπεί δεν είναι παρά μόνο η άποψη μας για αυτήν, αφού αλήθεια έξω από τον άνθρωπο δεν υπάρχει) θέλει αρετή και τόλμη.

Και αυτός είναι ο λόγος που άνθρωποι με τόσο υψηλό IQ αποδέχονται αβασάνιστα τόσο λαθεμένες απόψεις.

 

Δεν είναι βλακεία, είναι δειλία.

 

Γιατί ο άνθρωπος προτιμάει να συμπορεύεται με τους ανθρώπους που σκέφτονται λανθασμένα –και να υιοθετεί τη γνώμη τους, παρά να μένει μόνος με τη δική του άποψη των πραγμάτων.

 

 

 

Πηγή: sanejoker.info

 

ΤΕΣΤ ΜΝΗΜΗΣ: Μπορείς να κερδίσεις τον χιμπατζή;


YouTube  classid="d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="480" height="390">

The marshmallow test

        Το «The marshmallow test» είναι ένα απολαυστικό πείραμα που έγινε σε μικρά παιδιά. Η επιστήμονας βάζει μπροστά σε κάθε παιδί το αγαπημένο γλυκό marshmallow και του ζητά να περιμένει δεκά λεπτά ώσπου να επιστρέψει. Αν το παιδί, αντισταθεί στον πειρασμό να φάει το γλυκό και περιμένει, τότε η ψυχολόγος θα το δώσει άλλο ένα γλυκό σαν ανταμοιβή (σύνολο 2). Αν όμως το παιδί υποκύψει και φάει το γλυκό, χάνει το έπαθλο, να γευτεί δηλαδή ακόμα ένα marshmallow.

        Το πείραμα αυτό απέδειξε οτι όσα παιδιά είχαν υπομονή και αντιστάθηκαν, είχαν περισσότερη αυτοπεποίθηση στη ζωή τους και τα πήγαν πολύ καλύτερα απο εκείνα που υπέκυψαν στον πειρασμό.

       Απολαύστε τα…γιατί είναι σκέτη γλύκα


YouTube  classid="d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="640" height="390">

Το πείραμα των 5 πιθήκων


YouTube  classid="d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="480" height="390">

Το πείραμα της υπακοής – Milgram


YouTube  classid="d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="480" height="390">

και η συνέχεια….


YouTube  classid="d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="480" height="390">

Το πείραμα της συμμόρφωσης του Asch


YouTube  classid="d27cdb6e-ae6d-11cf-96b8-444553540000" width="480" height="390">

Το υπόδειγμα των ελάχιστων ομάδων (minimal group paradigm)

 

           Στο κλασικό πείραμα του υποδείγματος των ελάχιστων ομάδων ο Tajfel και οι συνεργάτες του (Tajfel, Flament, Billig and Bundy, 1971) προσπάθησαν να εξηγήσουν για πιο λόγο εμφανίζεται ανταγωνισμός ανάμεσα σε ομάδες χωρίς να υπάρχει πραγματική σύγκρουση συμφερόντων. Σε αυτό το πείραμα εξετάστηκαν οι ελάχιστες προϋποθέσεις που ήταν αναγκαίες για την εμφάνιση διομαδικού ανταγωνισμού. Τα αποτελέσματα ήταν συγκλονιστικά: η ύπαρξη και μόνο ομάδων, ανεξάρτητα αν έχουν νόημα για κάποιον ή όχι, αρκεί για να δημιουργηθεί διάκριση!

        Συγκεκριμένα, στους συμμετέχοντες στο πείραμα δόθηκε η οδηγία πως συμμετείχαν σε μια μελέτη για τη λήψη αποφάσεων. Αφού συμπλήρωσαν ένα τεστ το οποίο υποτίθεται πως μετρά τις αισθητικές τους προτιμήσεις χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: την ομάδα Klee και την ομάδα Kandinsky. Στην πραγματικότητα η κατάταξη έγινε με τυχαίο τρόπο. Οι συμμετέχοντες γνώριζαν σε ποια ομάδα ανήκαν ενώ για τους άλλους γνώριζαν μόνο έναν κωδικό αριθμό και την ομάδα στην οποία ανήκαν. Ζητήθηκε από καθέναν από τους συμμετέχοντες στο πείραμα να μοιράσουν βαθμούς σε ζεύγη άλλων συμμετεχόντων. Το ένα μέλος του ζεύγους ανήκε στην ίδια ομάδα με τον ερωτώμενο και το άλλο στην άλλη ομάδα. Για τη βαθμολόγηση οι συμμετέχοντες έπρεπε να διαλέξουν ένα ζεύγος αριθμών από πίνακες που είχαν ετοιμάσει οι ερευνητές. Τα ζεύγη των βαθμών ήταν για παράδειγμα:

 

Άτομο Νο. 19

Klee

 

)        25    23     21    19     17 15    13   11   9      7 5   3   1
Άτομο Νο. 12

Kandinsky

)        19    18     17    16    15     14 13   12 11  10    9    8    7

 

           Το πιο λογικό θα ήταν να περιμένουμε πως οι βαθμοί θα μοιραστούν εξίσου στα μέλη των δύο ομάδων. Παρόλα αυτά τα αποτελέσματα έδειξαν πως οι συμμετέχοντες είχαν την τάση να δίνουν περισσότερους βαθμούς στην ομάδα τους από ότι στα μέλη της άλλης ομάδας, έδειχναν δηλαδή εύνοια στα μέλη της ομάδας τους. Τα πειράματα αυτά έδειξαν πως μια απλή κατηγοριοποίηση, ακόμη κι αν στηρίζεται σε ένα αυθαίρετο και χωρίς σημασία κριτήριο, είναι ικανή να προκαλέσει διάκριση.

 

Πηγή: Κοινωνική Ψυχολογία, http://socialpsychology.wordpress.com/2007/11/18/%cf%84%ce%bf-%cf%85%cf%80%cf%8c%ce%b4%ce%b5%ce%b9%ce%b3%ce%bc%ce%b1-%cf%84%cf%89%ce%bd-%ce%b5%ce%bb%ce%ac%cf%87%ce%b9%cf%83%cf%84%cf%89%ce%bd-%ce%bf%ce%bc%ce%ac%ce%b4%cf%89%ce%bd-minimal-group-paradi/