Η Στέρνα

Μια μικρή προέκταση της τάξης

Περίληψη

Ένα από τα βασικά αντικείμενα αξιολόγησης είναι η περίληψη. Δεν είναι και λίγες 25 μονάδες! Τι μας ζητούν να κάνουμε; Ποιες είναι οι προδιαγραφές και απαιτήσεις του «μαθήματος»;  Τίποτε το τρομερό. Να μεταφέρουμε, απλώς, με ακρίβεια και πυκνότητα αυτό που μας «λέει» το κείμενο. Πρόκειται, όμως, για μια απλή διαδικασία που δεν απαιτεί χρόνο και κόπο; Ας θέσουμε υποθετικά ερωτήματα στα οποία θα δώσουμε ενδεικτικές απαντήσεις. Έχουμε και λέμε:

  1. Γιατί πρέπει να μας απασχολεί μια τέτοια άσκηση; Ποιος δεν μπορεί να πει τι «λέει» ένα κείμενο; Εξάλλου, δεν πρέπει να εστιάσουμε μόνο στην παραγωγή λόγου;
    Απάντηση: Πρόκειται για μια άσκηση πιο απαιτητική από την παραγωγή. Προϋποθέτει δύο δεξιότητες: α) της κατανόησης ενός κειμένου και β) της σύνταξης ενός δικού μας, το οποίο «ορίζεται» από το κείμενο αναφοράς. Με άλλα λόγια: πρέπει και να κατανοήσουμε  ένα άλλο κείμενο, και να γράψουμε ένα δικό μας. Μην ξεχνάτε ότι το 40 με το 25 δεν απέχουν πολύ. Προγραμματίστε το χρόνο σας αναλόγως
  2. Τι χαρακτηρίζει ένα ποιοτικό περιληπτικό κείμενο;
    Απάντηση: Η πιστότητα και η λεκτική συνοπτικότητα. Μην ξεχνάτε ότι βασικός στόχος της περίληψης είναι να πληροφορήσει  με ακρίβεια για το περιεχόμενο ενός κειμένου που δεν έχουν διαβάσει οι αποδέκτες (μη θεωρείτε δεδομένο ότι το αφετηριακό κείμενο το έχει μπροστά του ο διορθωτής). Διαβάστε το κείμενό σας ερήμην του αρχικού. Βεβαιωθείτε ότι «βγάζει» νόημα. Διαφορετικά, ξαναδείτε το! Χρονοβόρο, ίσως, αλλά αποτελεσματικό
  3. Ποια βήματα πρέπει να ακολουθήσουμε, ώστε να πετύχουμε καλύτερο αποτέλεσμα;
    Απάντηση: Δεν πρέπει να βιαζόμαστε. Χρειάζεται λίγη προσοχή. Διαβάστε το κείμενο όσες φορές χρειαστεί (δεν είναι και τότο τραγικό για ένα κείμενο 500-600 λέξεων). Μην υπογραμμίσετε /σημειώσετε (απαγορεύονται οι υπογραμμίσεις στα θέματα) οτιδήποτε. Πρέπει να  βεβαιωθείτε ότι έχετε εντοπίσει: το θέμα, τη θέση, την πρόθεση και το είδος . Στη συνέχεια, κρατήστε σημειώσεις, συντάξτε το διάγραμμα του κειμένου
  4. Μήπως είναι χρονοβόρο;
    Απάντηση: Όχι! Η σωστή επεξεργασία και ανάλυση του κειμένου είναι αναγκαία προϋπόθεση. Μην ξεχνάτε ότι είναι το 60/100 της βαθμολογίας. Ας μην το αδικήσουμε. Μελετήστε όσο χρειάζεται! Θα σας χρειαστεί και για το Β΄σκέλος
  5. Για λόγους οικονομίας, μήπως αρκεί να υπογραμμίσουμε τα βασικά και να τα μεταφέρουμε συνδέοντας τα υπογραμμισμένα;
    Απάντηση: Στις εξετάσεις δεν επιτρέπεται να υπογραμμίσουμε. Πρέπει να καταστρώσουμε διάγραμμα, να κρατήσουμε σημειώσεις. Η γραμμική μεταφορά των υπογραμμισμένων δεν εγγυάται περιλήψεις υψηλού επιπέδου. Να είστε έτοιμες/οι να αναδιοργανώσετε, να αντιμετωπίσετε «ολιστικά» το κείμενο. Και σ’ αυτό μας βοηθάει μια «απεικόνιση» του κειμένου στο πρόχειρο
  6. Πόσο χρόνο, τελικά, πρέπει να αφιερώσω;
    Απάντηση: Όσον χρειάζεται! Υπάρχουν περιπτώσεις που τα κείμενα είναι απαιτητικά και η παραγωγή εύκολη. Άλλες φορές η περίληψη φαντάζει -και μπορεί να είναι- εύκολη άσκηση.  Μόνο ο έλεγχος του κειμένου σας θα σας δείξει. Πληροί τις προϋποθέσεις; Πληροφορεί επαρκώς; Μπορεί να σταθεί ως κείμενο; Αν όχι πρέπει να το ξαναδούμε! Διαφορετικά, θα μπορούσε κάποιος να σας προτείνει να τελειώσετε σε 10 λεπτά! Δεν είναι καλύτερα από τα 30; Πάντως, και μία ώρα να χρειαστείτε μην αγχωθείτε!
  7. Πώς μπορούμε να φτάσουμε σε ικανοποιητικό αποτέλεσμα; Ποια βήματα πρέπει να ακολουθήσουμε;
    Απάντηση: Τα στάδια συγγραφής της περίληψης  -και κάθε κειμένου- είναι τρία: α) της προετοιμασίας (προσυγγραφικό ή προκειμενικό το ονομάζουμε), β) της συγγραφής (συγγραφικό) και γ) της βελτίωσης του κειμένου που γράψαμε (μετασυγγραφικό/μετακειμενικό). Το πρώτο και το τρίτο θεωρούνται πιο σημαντικά! Απελευθερωθείτε από το άγχος της γραφής, όταν γράφετε περίληψη! Θα τη δείτε και μετά. Εξάλλου, η αντιγραφή δε χρειάζεται χρόνο… Για τα στάδια θα συζητήσουμε…

Αφήστε μια απάντηση