Η Στέρνα

Μια μικρή προέκταση της τάξης

Η μεγάλη ειρωνεία της ιστορίας

The New York Times

Η δημιουργία του ευρώ ήταν μια πολιτική απόφαση που είχε στόχο να ενώσει την Ευρώπη σε μια ζώνη ευημερίας και διαρκώς στενότερης ομοσπονδιακής συνεργασίας. Αντ’ αυτού, το ενιαίο νόμισμα μετατρέπεται σε καταλύτη διάλυσης της E.E. Καθώς οι Ευρωπαίοι ηγέτες προσπαθούν να καταλήξουν σε συμφωνία ενόψει της κρίσιμης συνόδου των Βρυξελλών, η ανησυχία στην Ευρώπη αυξάνεται – και όχι μόνο για το ευρώ. Ό,τι εθεωρείτο δεδομένο τα τελευταία 60 χρόνια μοιάζει κενό και η πυξίδα που έδειχνε το μέλλον έχει απομαγνητιστεί.

Η κρίση του ευρώ έχει βαθιές ρίζες. Οι ανισορροπίες ανάμεσα στον Βορρά και τον Νότο, τους πλούσιους και τους φτωχούς, τις οικονομίες που εξάγουν και τις οικονομίες που προσφέρουν υπηρεσίες, δεν μπορούν να καλυφθούν από την κοινή συνύπαρξη σε ένα νόμισμα, η λειτουργία του οποίου διέπεται από ελάχιστους κανόνες κι αυτούς ανεφάρμοστους. Για να επιλυθεί η κρίση χρειάζονται θεμελιώδεις αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας της Ένωσης και βαθύτερες παρεμβάσεις στα εσωτερικά των κρατών. Απαιτείται δημοσιονομική ένωση, Ευρωπαίος υπουργός Οικονομικών που να μπορεί να επεμβαίνει στους κρατικούς προϋπολογισμούς και κοινές φορολογικές και συνταξιοδοτικές πολιτικές. Δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να συντονιστεί και να πραγματοποιήσει βήματα προς την πραγματική ενοποίηση.

«Είμαστε αντιμέτωποι με τη μεγαλύτερη πρόκληση που γνώρισε η Ένωσή μας στα 60 χρόνια της ιστορίας της», δήλωσε ο πρόεδρος της Κομισιόν, Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο. «Η κρίση απειλεί τα κεκτημένα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης», προσθέτει ο Γάλλος οικονομολόγος και ιστορικός Νικολά Μπαβερέ «Ολες οι αρχές πάνω στις οποίες οικοδομήθηκε η Ευρωζώνη –ότι αποκλείονται οι κρατικές χρεοκοπίες, ότι δεν επιτρέπονται μεταφορές πόρων, ότι δεν επιτρέπονται διασώσεις κρατών και ότι υπάρχουν αυστηρά όρια στο δημόσιο χρέος– έχουν πεθάνει και δεν υφίστανται αρχές πάνω στις οποίες να βασιστούμε».

Η αρχή που θα μπορούσε να βγάλει την Ευρώπη από την κρίση, το ιστορικό βήμα της δημιουργίας ευρωπαϊκού ομοσπονδιακού υπουργείου Οικονομικών απαιτεί νέες ευρωπαϊκές συνθήκες και έγκρισή τους από τους ψηφοφόρους. Όμως, η Ευρώπη δεν είναι δημοφιλής μεταξύ των Ευρωπαίων. Θεωρείται το άλλο πρόσωπο της παγκοσμιοποίησης, μια οντότητα απόμακρη και ταυτόχρονα παρεμβατική. Οι ψηφοφόροι δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα σπεύσουν να αγκαλιάσουν έναν νέο κόσμο οικονομικής ενοποίησης. Ακόμη κι αν αυτό συμβεί, θα χρειαστούν χρόνια έως ότου συνταχθεί η νέα συνθήκη και τεθεί προς επικύρωση.

Για τους ευρωκράτες και την πολιτική ελίτ, η απάντηση «χρειαζόμαστε περισσότερη Ευρώπη» είναι προφανής. Για τους ψηφοφόρους, όχι. «Το μόνο πράγμα που μπορεί να σώσει το ευρώ στην παρούσα του μορφή δεν μπορεί και δεν πρέπει να εφαρμοστεί χωρίς δημοκρατικό διάλογο», είπε ο Σάιμον Τίλφορντ, επικεφαλής των οικονομικών αναλυτών του Κέντρου Ευρωπαϊκής Μεταρρύθμισης. Ο Τίλφορντ παραδέχθηκε βέβαια ότι ένας πραγματικός δημοκρατικός διάλογος «μπορεί να επιδεινώσει την κρίση». Αυτή είναι η πιο μεγάλη ειρωνεία της ιστορίας.

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_columns_2_22/10/2011_460090

Αφήστε μια απάντηση