ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

 

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ: ΓΙΑΤΙ ΚΑΙ ΠΩΣ

 

 

Στα θεμέλια της εκπαιδευτικής τεχνολογίας βρίσκονται:

Α. O «Εκπαιδευτικός Σχεδιασμός» δηλαδή η διαδικασία του προγραμματισμού της διδασκαλίας με άξονα τρία βασικά ερωτήματα:
1. Πού στοχεύουμε να φθάσουμε (γνωστικοί στόχοι),
2. Πώς θα φθάσουμε εκεί (οργάνωση μαθήματος, μέσα, ρόλοι), και
3. Πώς θα καταλάβουμε ότι φθάσαμε (αξιολόγηση).

Β. Η τεχνολογία που θα υποστηρίξει τους διαφορετικούς στόχους και τους ρόλους
που έχουν τεθεί.

Γιατί είναι σημαντικό να προγραμματίζουμε μία διδασκαλία;

Ο προγραμματισμός της διδασκαλίας είναι σημαντικός γιατί:

Μπορεί να επιλύσει το πρόβλημα της διδασκαλίας ενός θέματος του γνωστικού αντικειμένου σε περιορισμένα χρονικά όρια,

Βοηθά τον εκπαιδευτικό να φανταστεί εκ των προτέρων την εξελικτική διαδικασία της διδασκαλίας,

Δίνει αίσθημα ασφάλειας και αυτοπεποίθησης στον εκπαιδευτικό,

Βοηθά στην έγκαιρη πρόβλεψη των προβλημάτων,

Δίνει τη δυνατότητα έγκαιρης προετοιμασίας,

Συμβάλλει στην εξοικονόμηση χρόνου,

Αποκαλύπτει τις παιδευτικές δυνατότητες του περιεχομένου που πρόκειται να διδαχθεί,

Διευκολύνει τον αυτοέλεγχο του εκπαιδευτικού.

 

Α. Ανάλυση -σχεδιασμός

Βασικά χαρακτηριστικά ενός μαθήματος:
Να έχει συγκεκριμένους και ξεκάθαρους στόχους.
Ερώτηση: Τι διδάσκω; Γιατί το διδάσκω;

Να λαμβάνει υπόψη την πρότερη γνώση των μαθητών και να ανταποκρίνεται στο στάδιο ανάπτυξής τους.
Ερώτηση: Ποιον διδάσκω;

Να είναι καλά οργανωμένο και δομημένο.
Ερώτηση: Πώς διδάσκω;

Να αξιολογεί το αποτέλεσμα
Ερώτηση: Ποια τα αναμενόμενα αποτελέσματα;

Η οργάνωση/σχεδιασμός της διδασκαλίας πρέπει να απαντά στα ακόλουθα ερωτήματα:
Τι διδάσκω; Γιατί το διδάσκω;
Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει

α) τη φάση της μελέτης:
επιλογή και μελέτη του περιεχομένου της διδασκαλίας,
εντοπισμός των βασικών εννοιών και υπο-εννοιών που το συνθέτουν,
μελετάται από τη βιβλιογραφία, η ιστορική και επιστημολογική εξέλιξη της έννοιας καθώς και οι δυσκολίες μάθησής της από τους μαθητές.

Β) τη φάση της επιλογής-οργάνωσης:
επιλογή της μορφής οργάνωσης της τάξης (ατομική μάθηση, ομαδοσυνεργατική μάθηση)
διερεύνηση των μαθησιακών δυσκολιών και ανάλυση των εκπαιδευτικών αναγκών,
προσδιορισμός του διδακτικού σκοπού και των διδακτικών στόχων,
σχεδιασμός του περιεχομένου και της μεθοδολογίας, επιλογή της στρατηγικής της διδασκαλίας
χειρισμός του χρόνου,
εξασφάλιση των υλικοτεχνικών συνθηκών.

Ποιον διδάσκω;
Διερεύνηση εκπαιδευτικών αναγκών, πρότερης γνώσης, μαθησιακών δυσκολιών μέσω:
α. Συζήτησης για τα θέματα που οι μαθητές δεν έχουν κατανοήσει ή συναντούν δυσκολίες
β. Κατάλληλων ερωτήσεων-ερωτηματολογίων που διερευνούν τη γνώση των μαθητών
σε θέματα στα οποία έχουν παρατηρηθεί μαθησιακές δυσκολίες
γ. Αξιολόγησης εργασιών ή γενικά γραπτών των μαθητών

Γιατί διδάσκω; … Ο σκοπός
Ο Σκοπός και οι Στόχοι της διδασκαλίας προσδιορίζουν το γενικό πλαίσιο του μαθήματος σε σχέση με το κοινό στο οποίο απευθύνεται.
Η διατύπωσή τους και η κοινοποίησή τους στους μαθητές συμβάλλουν στην καλύτερη οργάνωση του μαθήματος.
Ο Σκοπός αποτελεί μία σύντομη περιγραφή της θεματολογίας του μαθήματος / κεφαλαίου / ενότητας που συγκεκριμενοποιεί το αντικείμενο της διδασκαλίας.

Β. Σύνταξη

Ακολουθούν:

1. μια όσο το δυνατόν πιο εμπεριστατωμένη σφαιρική μελέτη γύρω από το θέμα,

2. η επιλογή και ο προγραμματισμός του περιεχομένου μάθησης,

3. η επιλογή της μεθόδου και ο σχεδιασμός της διδασκαλίας (εναρμονισμένοι με τους κανόνες που απορρέουν από τις θεωρίες μάθησης), καθώς και

4. ο τρόπος αξιολόγησης της επίτευξης των στόχων (φύλλο εργασίας ή τεστ).

γ. Εφαρμογή

Πώς διδάσκω;
Το περιεχόμενο και η μεθοδολογία της διδασκαλίας σχεδιάζεται με βάση τα προσδοκώμενα αποτελέσματα :
α. προσδιορίζονται και χρονικά οριοθετούνται τα βασικά στάδια διδασκαλίας και οι εκπαιδευτικές ενέργειες που περιέχει το καθένα
β. επιλέγονται οι εκπαιδευτικές τεχνικές και τα μέσα που ταιριάζουν σε κάθε περίπτωση
Βέβαια η δυναμική και το κλίμα της τάξης στη διάρκεια του μαθήματος θα διαμορφώσουν
τελικά την πορεία του μαθήματος.

Ποια τα προσδοκώμενα αποτελέσματα;
Οι Στόχοι ή Προσδοκώμενα αποτελέσματα εξειδικεύουν και δομούν το σκοπό της διδασκαλίας: σαφής και συγκεκριμένη περιγραφή αυτών που ο εκπαιδευόμενος είναι ικανός να κάνει όταν θα έχει ολοκληρώσει το μάθημα/κεφάλαιο/ενότητα (έτσι ώστε να
μπορεί να αποτιμηθεί και ο βαθμός στον οποίο επιτεύχθηκαν).

Κατηγορίες στόχων: οι στόχοι αφορούν την απόκτηση
α. γνώσεων, δεξιοτήτων που επιτυγχάνεται μέσω της επεξεργασίας θεωρητικών
ζητημάτων, πληροφοριών, δεδομένων, πρακτικών ασκήσεων και
β. στάσεων/αξιών του μαθητή οι οποίες θα πρέπει να ενισχυθούν ή να μετασχηματισθούν (στάση είναι ένα σύνολο αξιών που υιοθετούν τα άτομα με βάση τις οποίες καθορίζεται η συμπεριφορά τους).

Οδηγίες:
1.Οι στόχοι αφορούν όλες τις γνώσεις, δεξιότητες και αξίες/συμπεριφορές που θα πρέπει να αποκτήσουν οι μαθητές μέσα από το συγκεκριμένο μάθημα
2. Η διατύπωση θα πρέπει να είναι λιτή, σαφής και ακριβής σε δεύτερο πρόσωπο
3. Οι στόχοι που διατυπώνονται θα πρέπει να είναι πλήρεις ώστε να κατευθύνουν την
αξιολόγηση του μαθητή.

Στην όλη διαδικασία οι διδακτικοί στόχοι καθορίζονται αφού πρώτα ολοκληρωθεί η ανάλυση και πριν προγραμματιστεί η διδασκαλία. Οι στόχοι περιγράφουν επιθυμητά αποτελέσματα, χωρίς να αναφέρονται στους τρόπους και τα μέσα με τα οποία θα φτάσουμε σ’ αυτά. Προσδιορίζουν αποτελέσματα της διδασκαλίας, αλλά με κανένα τρόπο την πορεία της.

ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΣΚΟΠΩΝ -ΣΤΟΧΩΝ

Ο διδακτικός σκοπός αποτελεί τη διατύπωση της γενικής πρόθεσης της διδασκαλίας και προσδιορίζει σε γενικές γραμμές αυτό που η διδασκαλία επιδιώκει.

Οι διδακτικοί στόχοι προσδιορίζονται στα πλαίσια του διδακτικού σκοπού και τον εξειδικεύουν. Οι διδακτικοί στόχοι περιγράφουν με ακρίβεια τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα τα οποία πρέπει να προσδιορίζονται κατά τρόπο σαφή, συγκεκριμένο, παρατηρήσιμο και συνεπώς ελέγξιμο ώστε να αποτιμηθεί ο βαθμός στον οποίο επιτυγχάνονται.
Περισσότερα

Αφήστε μια απάντηση