4. Στόχοι και προσέγγιση

 Τα προγράμματα προαγωγής και αγωγής υγείας έχουν  γενικούς στόχους:

  • την αναβάθμιση της σχολικής ζωής και σύνδεσή της με την κοινωνική πραγματικότητα
  • την πρόληψη του αποκλεισμού των νεαρών ατόμων από την κοινωνία και την αγορά εργασίας
  • την ανάπτυξη δεξιοτήτων και διαμόρφωση ατόμων με κριτική στάση
  • τη μείωση της σχολικής αποτυχίας και της πρόωρης σχολικής εγκατάλειψης

ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ

Οι βασικές μέθοδοι προσέγγισης στα προγράμματα προαγωγής και αγωγής υγείας είναι η παραδοσιακή, η μέθοδος της ενεργούς συμμετοχής, η βιωματική και η αλληλοδιδακτική (peer education).

H παραδοσιακή προσέγγιση έχει σκοπό τη μετάδοση γνώσεων στους μαθητές και στόχο οι νέες αυτές γνώσεις να αλλάξουν τις πεποιθήσεις και τις στάσεις που οδηγούν σε συγκεκριμένες συμπεριφορές. Το βασικό μειονέκτημα της μεθόδου είναι η απλή μετάδοση των γνώσεων και η μετατροπή των μαθητών σε παθητικούς δέκτες. Το πλεονέκτημα της μεθόδου είναι ότι αποτελεί ένα πρακτικό και εύχρηστο εργαλείο στα χέρια κάθε ατόμου που θέλει να μεταδώσει γνώσεις, εφόσον βέβαια τις κατέχει. Οι τεχνικές και τα μέσα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε αυτή τη μέθοδο παρέμβασης είναι η διάλεξη, η πρόσκληση ομιλητών, η επίδειξη οπτικο-ακουστικού υλικού, η διανομή φυλλαδίων και η τοιχοκόλληση αφισών καθώς και η χρήση του Διαδικτύου (Internet) όπου οι μαθητές μπορούν να ανατρέξουν για πληροφορίες, πάντα με την επίβλεψη κάποιου υπευθύνου. Το υλικό και το περιεχόμενο των μέσων που θα χρησιμοποιηθεί πρέπει να είναι εγκεκριμένο και κατάλληλο για την ηλικία των μαθητών , να εξυπηρετεί το σκοπό καθώς και να καλύπτει και μια σειρά από προϋποθέσεις και κριτήρια που σχετίζονται με την ηθική, τη δεοντολογία, τα ήθη και τα έθιμα του εκάστοτε πολιτισμού .

Η μέθοδος της ενεργούς συμμετοχής δεν στοχεύει στην παθητική μετάδοση γνώσεων αλλά στην ενεργό συμμετοχή των μαθητών, ώστε η γνώση να γίνει κατανοητή, πιο προσιτή και παραγωγική μέσω διαδικασιών μάθησης. Μερικά εργαλεία και τεχνικές που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε αυτή τη μέθοδο είναι το ερωτηματολόγιο, η συζήτηση, τα παιχνίδια ρόλων, η μελέτη περίπτωσης, ο καταιγισμός ιδεών (brainstorming).

Η βιωματική προσέγγιση ανήκει στην ίδια κατηγορία με την μέθοδο της ενεργούς συμμετοχής με βασική διαφορά ότι στοχεύει στην ωρίμανση του ατόμου και στην εφαρμογή της αγωγής υγείας μέσω ανάπτυξης δεξιοτήτων (coping skills). Έτσι οι μαθητές δεν είναι απλά ενεργητικοί δέκτες γνώσεων αλλά αναπτύσσουν δεξιότητες και αλλάζουν συμπεριφορές.

Η αλληλοδιδακτική προσέγγιση  (peer education) βασίζεται στην αξιοποίηση της επιρροής των ομοίων. Πολλές έρευνες έχουν δείξει ότι είναι πιθανότερο τα άτομα να ακούσουν και να ιδιοποιηθούν ένα μήνυμα, και μέσω αυτού να αλλάξουν συμπεριφορά, εάν πιστέψουν ότι το άτομο που το μεταδίδει είναι όμοιο με αυτά και αντιμετωπίζει τις ίδιες ανησυχίες και πιέσεις . Αρκετές μελέτες παρουσιάζουν την επίδραση της αλληλοδιδακτικής προσέγγισης στην υγεία των εφήβων σε προγράμματα παρέμβασης για θέματα σεξουαλικής αγωγής αλλά και σε ότι έχει σχέση με  βία και χρήση ουσιών.

Από: Χιόνη Μ. (2011). Αγωγή υγείας στο σχολικό περιβάλλον. Παρέμβαση για την πρόληψη του φαινομένου του σχολικού εκφοβισμού (bullying). Αθήνα. ΙSBN 978-960-93-3122-7