Το 8ο Νηπιαγωγείο Νέας Ιωνίας συμμετέχει ενεργά στον παγκόσμιο διαγωνισμό: PLASTIC CLEVER SCHOOLS AWARDS 2026 και στον τομέα OUTSTANDING INNOVATION με τριλογία πινάκων.

Στο πλαίσιο της μείωσης των πλαστικών και της κοινωνικής ευαισθητοποίησης οι εκπαιδευτικοί και οι μικροί μαθητές μας επεκτείναμε τις δράσεις μας ως PLASTIC CLEVER SCHOOL και δημιουργήσαμε έργα Τέχνης εμπνευσμένα από πίνακες γνωστών ζωγράφων χρησιμοποιώντας πλαστικά μιας χρήσης  και πολλή φαντασία συνδυάζοντας την κλασική τέχνη με την οικολογική ευαισθητοποίηση.

1. Η Μητέρα Γη και η Ανάγκη για Προστασία (Γκούσταβ Κλιμτ)

Στο επάνω μέρος, χρησιμοποιείται η φιγούρα από το έργο «Οι Τρεις Ηλικίες της Γυναίκας» του Γκούσταβ Κλιμτ (τη μητέρα που κρατάει το παιδί της), αλλά στη θέση του μωρού έχει τοποθετηθεί ο πλανήτης Γη με μια κόκκινη καρδιά.

• Το μήνυμα: Η Γη είναι η μητέρα μας, αλλά ταυτόχρονα είναι και το «μωρό» μας· είναι εύθραυστη, την αγαπάμε και έχουμε χρέος να την αγκαλιάσουμε με στοργή, να την προστατεύσουμε και να τη φροντίσουμε όπως μια μητέρα το παιδί της. Ο κύκλος από πράσινα καπάκια γύρω από τη Γη λειτουργεί σαν μια «ασπίδα» προστασίας και βιωσιμότητας.

Η Κραυγή Αγωνίας των Πλαστικών (και της Φύσης)

Στο κάτω μέρος του ίδιου πίνακα παρουσιάζεται η αντίθεση! Τα τέσσερα μπουκάλια απορρυπαντικών έχουν μεταμορφωθεί σε φιγούρες με ανοιχτά στόματα, έντονα μάτια και χέρια σηκωμένα ψηλά, παραπέμποντας ευθέως στην «Κραυγή» του Μουνκ.

• Το μήνυμα: Τα ίδια τα πλαστικά σκουπίδια –ή η ίδια η φύση μέσα από αυτά– «ουρλιάζουν» για βοήθεια. Τα σηκωμένα χέρια δείχνουν απόγνωση αλλά και μια έκκληση προς εμάς να σταματήσουμε τη ρύπανση. Είναι μια κραυγή αφύπνισης για το μέγεθος του προβλήματος των πλαστικών μιας χρήσης.

Η Αντίθεση ανάμεσα στην Ηρεμία και τον Πανικό

Υπάρχει μια συγκλονιστική αντίθεση στο έργο:

• Πάνω: Η γαλήνη, η αγάπη και η αρμονία της ιδανικής σχέσης μας με τη Γη (εκφρασμένη με τα απαλά χρώματα, τα λουλούδια και το κλειστό, ήρεμο βλέμμα της γυναίκας).
• Κάτω: Ο πανικός, ο θόρυβος και η ωμή πραγματικότητα της ρύπανσης (εκφρασμένη με τις έντονες, τρισδιάστατες φιγούρες των μπουκάλων που φωνάζουν).

Συμπέρασμα

«Αν δεν αγκαλιάσουμε και δεν προστατεύσουμε τον πλανήτη μας με αγάπη (όπως η μητέρα στο έργο), το μέλλον μας θα είναι μια διαρκής, εφιαλτική κραυγή απόγνωσης πνιγμένη στα πλαστικά».

2. «Η Βασίλισσα Γοργόνα» (Θεόφιλος)

Η προσαρμογή του έργου του Θεόφιλου, «Η Βασίλισσα Γοργόνα», στο αρχείο (που είδαμε και στην αρχική φωτογραφία  είναι εξαιρετικά βαθιά. Ο Θεόφιλος Χατζημιχαήλ ζωγράφιζε πάντα με βάση την ελληνική παράδοση, την ιστορία και την αγνή αγάπη για τον τόπο του.

Όταν αυτό το παραδοσιακό σύμβολο «ντύνεται» με ανακυκλώσιμα υλικά, το μήνυμα μεταμορφώνεται και αποκτά μια συγκλονιστική οικολογική διάσταση.

Το μήνυμα: Η Ελληνική Θάλασσα σε Κίνδυνο: Η Γοργόνα, διαχρονικό σύμβολο των ελληνικών θαλασσών και της ναυτικής μας παράδοσης, κρατά την ελληνική σημαία και ένα κλαδί ελιάς (σύμβολο ειρήνης και σοφίας). Όμως, το σώμα της είναι φτιαγμένο από πλαστικά κουτάλια και η ουρά της από πλαστικά καλαμάκια. Το μήνυμα είναι σαφές:

Η ίδια η ελληνική ταυτότητα και ο θαλάσσιος πλούτος μας «πλαστικοποιούνται». Τα θαλάσσια πλάσματα γίνονται ένα με τα απορρίμματά μας. Η Παράδοση ως Οδηγός για το Μέλλον: Χρησιμοποιώντας έναν λαϊκό ζωγράφο όπως ο Θεόφιλος, το έργο μας θυμίζει ότι η προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι μια «ξένη» ή θεωρητική έννοια, αλλά μέρος του σεβασμού προς την πατρίδα μας, τον πολιτισμό μας και τις ρίζες μας.

3. Η «Κραυγἠ» των παιδιών ενάντια στο πλαστικό

Κατά τη διάρκεια των δράσεών μας με τους μικρούς μαθητές για τη μείωση των πλαστικών μιας χρήσης, αποφασίσαμε να επεξεργαστούμε παράλληλα τα συναισθήματα και τις εκφράσεις του προσώπου!

Θέσαμε στα παιδιά δύο βασικά ερωτήματα:

• Τι συναίσθημα μας προκαλεί ένα όμορφο τοπίο ή το φυσικό περιβάλλον γύρω μας;
• Τι συναίσθημα μας προκαλεί ένα τοπίο γεμάτο σκουπίδια και πλαστικά;

Οι μαθητές σκέφτηκαν, έδωσαν διάφορα παραδείγματα, δοκίμασαν διαφορετικές εκφράσεις στο πρόσωπό τους και ονόμασαν τα συναισθήματα: χαρά, ηρεμία, οργή, θλίψη, θυμός…

Με αφορμή την έκφραση του Απόστολου για την «οργή», δείξαμε στα παιδιά τον διάσημο πίνακα του Έντβαρντ Μουνκ «Η Κραυγή» και τα καλέσαμε να βρουν τον λόγο για τον οποίο αυτός ο άνθρωπος νιώθει έτσι. Πώς κατάφερε ο Μουνκ να επικοινωνήσει μαζί μας; Μπορούμε, αλήθεια, να στείλουμε το μήνυμά μας σε όλο τον κόσμο ακόμα και χωρίς λέξεις;

Οι μαθητές μας αποκωδικοποίησαν το έργο του σπουδαίου ζωγράφου και αποφάσισαν, ως καλλιτέχνες πλέον, να στείλουν το δικό τους διπλό μήνυμα στους υπόλοιπους μαθητές και σε ολόκληρο τον κόσμο: Ο κόσμος μας είναι όμορφος όταν επαναχρησιμοποιούμε και ανακυκλώνουμε τα πλαστικά, αλλά άσχημος όταν τα χρησιμοποιούμε αλόγιστα και τον γεμίζουμε σκουπίδια.

Έτσι, δημιούργησαν έναν πίνακα με δύο όψεις:

• Η όμορφη πλευρά (Πάνω δεξιά): Οι μαθητές έφτιαξαν ένα υπέροχο μωσαϊκό με πολύχρωμα καλαμάκια για να αποτυπώσουν το ηλιοβασίλεμα και τοποθέτησαν πανέμορφα πράσινα δέντρα γύρω από τη λίμνη, φτιαγμένα από κάψουλες καφέ.
• Η άσχημη πλευρά (Αριστερά και κάτω από το κάγκελο): Το φόντο είναι μαύρο, ανάγλυφο με την τεχνική του παπιέ μασέ (papier-mâché) και γεμάτο με αληθινά σκουπίδια από γαριδάκια, κρουασάν, πατατάκια και άλλα πλαστικά απορρίμματα που χρησιμοποιούμε όλοι μας καθημερινά.

Όλα τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν είναι επαναχρησιμοποιούμενα, όπως ρολά από χαρτί υγείας, τραπεζομάντιλα μιας χρήσης, πλαστικά περιτυλίγματα και κάψουλες καφέ. Η χαρακτηριστική φιγούρα του μαθητή μας φωτογραφήθηκε αυθόρμητα, εκφράζοντας το συναίσθημα της οργής και της αγανάκτησης, και μας καλεί όλους να δράσουμε τώρα!

Ένας πίνακας, δύο όψεις! Όχι άλλα πλαστικά! Ναι στην Επαναχρησιμοποίηση και την Ανακύκλωση!

Πώς συνδέονται οι τρεις πίνακες μεταξύ τους;

Αν ενώσουμε τη Γοργόνα , την Κραυγή  και τη Μητέρα Γη/Κλιμτ, έχουμε μια ολοκληρωμένη καλλιτεχνική τριλογία με μια συγκλονιστική αλληλουχία μηνυμάτων (Storytelling):

1. Η Αφετηρία: Η Ύπαρξη και η Αγάπη (Ο πίνακας του Κλιμτ)

• Ο ρόλος του στην τριλογία: Αντιπροσωπεύει τη ρίζα και την ιδανική κατάσταση. Είναι η Μητέρα Φύση που κρατά με στοργή τον πλανήτη. Μας δείχνει τι έχουμε χρέος να αγαπάμε και να προστατεύουμε σε παγκόσμια κλίμακα. Είναι η «αθωότητα» και η ομορφιά της ζωής.

2. Το Τοπικό Πρόβλημα: Η Απειλή στο Σπίτι μας (Ο πίνακας του Θεόφιλου)

• Ο ρόλος του στην τριλογία: Μεταφέρει το παγκόσμιο μήνυμα του Κλιμτ στο τοπικό/ελληνικό επίπεδο. Μας λέει: «Δείτε τι συμβαίνει δίπλα μας, στις δικές μας θάλασσες». Η Γοργόνα είναι ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στον άνθρωπο, τη θάλασσα και την ελληνική φύση, η οποία όμως έχει ήδη αρχίσει να αλλοιώνεται από το πλαστικό.

3. Η Συνέπεια: Το Αδιέξοδο και η Αφύπνιση (Ο πίνακας του Μουνκ)

• Ο ρόλος του στην τριλογία: Είναι το αποτέλεσμα και η κορύφωση του δράματος. Αν αγνοήσουμε τη στοργή της Μητέρας Γης (Κλιμτ) και αν επιτρέψουμε στις θάλασσές μας να γεμίσουν πλαστικά (Θεόφιλος), τότε η μόνη κατάληξη είναι η «Κραυγή». Τα μπουκάλια που ουρλιάζουν στο κάτω μέρος είναι η φωνή της ίδιας της Γοργόνας και της Φύσης που δεν αντέχουν άλλο.

Με λίγα λόγια: Οι μαθητές μας έφτιαξαν μια ιστορία σε τρία κεφάλαια:

Αγάπη & Φροντίδα (Κλιμτ), Η Απειλή στην πατρίδα μας (Θεόφιλος), Η Κραυγή απόγνωσης (Μουνκ)