Το ιστολόγιο του 6ου Λυκείου Καλλιθέας

Καμιά φορά πασχίζουμε στην τάξη, υποχρεωμένοι από την απειλή της διδακτέας και εξεταστέας ύλης των πανελλαδικών εξετάσεων, να κάνουμε γνωστό στους μαθητές το έργο ενός ποιητή. Ας πούμε, για τη Δημουλά, σε 3-4 διδακτικές ώρες πρέπει να “αναλύσουμε” με κάθε τεχνική λεπτομέρεια δυο της ποιήματα. Να τα πούμε “΄όλα”, όλα αυτά που μπορεί να ερωτηθεί ένας μαθητής στις εξετάσεις του Ιουνίου.
Μακρυά από την άργητα της ποίησης. Μακρυά από την απόλαυση της ανάγνωσης και της συγκίνησης που μπορεί να προκαλεί. Το έργο δε γίνεται γνωστό έτσι. Το έργο είναι ατμόσφαιρα, είναι αντιλήψεις και συναισθήματα, είναι εποχή, είναι διάλογος μαζί της, μαζί μας, ενδοσκόπηση και ταυτόχρονα πρόταση. Η ποίηση έχει τη μουσική της, τους ρυθμούς της, την καθαρτήρια λειτουργία της, την ανάσα της, που για να την αφουγκραστείς θέλεις χρόνο, συνθήκες και προϋποθέσεις ανάλογες.
Προτείνεται, λοιπόν, στα παιδιά της Γ΄Λυκείου θεωρητικής, πριν έρθουν σε επαφή με τη Δημουλά στην τάξη, πράγμα που προβλέπεται να γίνει κατά τα μέσα/τέλη του Μάρτη, να διαβάσουν, να ακούσουν κάποια ποιήματα της Κικής Δημουλά – το τεύχος της Λέξης μαζί με το CD που περιέχει αποτελεί μια καλή ευκαιρία. Να ανοίξουν, δηλαδή την πορτούλα της ποίησης της Δημουλά, να μπουν στο ποιητικό της φιλόξενο σπίτι, να πάρουν μια ιδέα του χώρου, να νιώσουν τις σιωπές και τις μουσικές του, τη μοναξιά και τη γλυκιά μελαγχολία που τον σκεπάζουν, να χαζέψουν τα διακοσμητικά σύμβολα στα ράφια, τις φωτογραφίες αγαπημένων προσώπων, τις σπιτονοικοκυρές μεταφορές, το παιδικό δωμάτιο το κατάφορτο με τα λεκτικά παιχνίδια. Και τόσα άλλα.
Όποιος θέλει να ασχοληθεί, ας μας ζητήσει με mail ( κάνοντας κλικ στο άσπρο φακελάκι που βρίσκεται κάτω απ’ αυτό το κείμενο ) περισσότερο υλικό για τη Δημουλά, καθώς και βιβλιογραφικές ή δισκογραφικές πληροφορίες.
Εμείς από τούτο το blog θα επανέλθουμε για την Κική Δημουλά

Για την ώρα, ένα μόνο ποίημά της ( ” Δεν βαριέσαι” ):

Για να ξημερώσει σ’ ένα δάσος

Την Παρασκευή που μας πέρασε η περιβαλλοντική ομάδα είχε και πάλι συνάντηση. Συζητήθηκαν αρκετά θέματα ( α! από συζητήσεις πάμε καλά, αυτό να λέγεται!! ) και αποφασίστηκε 1) να βρισκόμαστε τη δεύτερη Κυριακή κάθε μήνα στις 3 το μεσημέρι στο σχολείο, για ..να μη χανόμαστε, να οργανωνόμαστε, να σχεδιάζουμε, να προγραμματίζουμε και, βασικώς, να?ενοχλούμε τα παιδιά του θεατρικού που εκείνη την ώρα κάνουν πρόβες! 2) Να ετοιμάσουμε υλικό οικολογικού και όχι μόνο ενδιαφέροντος για την εκδρομή της Α΄ και της Β΄τάξης σε Καλαμάτα και Ολυμπία. 3) Να προχωρήσουμε πιο γρήγορα και αποφασιστικά στην προετοιμασία της έκθεσης για τις φωτιές της Πελοποννήσου , 4) να ανανεώνουμε συχνά τον πίνακα ανακοινώσεων για το περιβάλλον, που εγκαινιάσαμε πρόσφατα και 5) ?να κάνουμε λίγο πιο αισθητή την παρουσία μας στο σχολείο, ως ομάδα που σέβεται τον εαυτό της!
Τώρα ? πόσο θα γίνουν όλα αυτά, θα το διαπιστώσουμε στην επόμενη συνάντηση.Εν αναμονή, λοιπόν

1984. Στην Ινδία, στην Μπομπάλ, στο εργοστάσιο φυτοφαρμάκων της αμερικανικής πολυεθνικής εταιρείας Union Carbide, συμβαίνει ένα τρομερό ατύχημα, μια από τις μεγαλύτερες βιομηχανικές καταστροφές με 8.000 νεκρούς, 25.000 μέχρι σήμερα, 120.00 χρόνιους ασθενείς.

Ο σκηνοθέτης Σταύρος Στάγκος ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2004 μια πλούσια έρευνα σε Αγγλία, Ινδία, Αμερική, συνάντησε ειδικούς, εργαζόμενους, ακτιβιστές κ.α, έψαξε αρχεία, συγκέντρωσε υλικό, κατέγραψε με την κάμερά του πρόσωπα και εικόνες που σχετίζονται με την καταστροφή και ετοίμασε έτσι το ντοκιμαντέρ “Μυστικά και ψέματα”, ντοκιμαντέρ που απέσπασε Α΄ κρατικό βραβείο το 2007, καθώς και το βραβείο Fipresci και που ο ίδιος χαρακτηρίζει καταγγελτικό και πολιτικό.

Το “Μυστικά και ψέματα ” θα βγει στις αίθουσες στις 7 Φεβρουαρίου και η περιβαλλοντική ομάδα του σχολείου σας καλεί να το παρακολουθήσουμε την Κυριακή 9 Φεβρουαρίου. ( Θα έχουμε πάρει και βαθμούς α΄ τετραμήνου, ό,τι πρέπει για να ξεχαστούμε!!)

Συγκεκριμένη ώρα και αίθουσα θα καθοριστεί τις επόμενες μέρες. Προγραμματίστε το!

Μια γριά Κινέζα κουβαλούσε νερό με δυο μεγάλα δοχεία, κρεμασμένα από τους ώμους της. Το ένα δοχείο ήταν άψογο και μετέφερε πάντα όλη την ποσότητα νερού που έπαιρνε. Το άλλο είχε μια ρωγμή και στο τέλος της μακράς διαδρομής έφτανε στο σπίτι μισοάδειο. Έτσι για δυο ολόκληρα χρόνια η γριά κουβαλούσε καθημερινά μόνο ενάμισι δοχείο νερό στο σπίτι της.
Φυσικά το τέλειο δοχείο ένιωθε υπερήφανο που εκπλήρωνε απόλυτα και τέλεια το σκοπό για τον οποίο είχε κατασκευαστεί. Το ραγισμένο δοχείο ήταν δυστυχισμένο που μόλις και μετά βίας μετάφερε το μισό από αυτό που έπρεπε κι ένιωθε ντροπή για την ατέλεια του. Ύστερα από δυο χρόνια δεν άντεχε πια αυτή την κατάσταση και αποφάσισε να μιλήσει στη γριά.
“Ντρέπομαι για τον εαυτό μου και θέλω να σου ζητήσω συγνώμη!”
“Μα γιατί;” ρώτησε η γριά.
“Ε, να! Δυο χρόνια τώρα μεταφέρω μόνο το μισό νερό λόγω της ρωγμής μου κι εξαιτίας μου κοπιάζεις άδικα και εσύ!”
Η γριά χαμογέλασε: Παρατήρησες ότι στο μονοπάτι υπάρχουν λουλούδια μόνο στη δική σου μεριά και όχι στη μεριά του άλλου δοχείου; πρόσεξα την ατέλεια σου και την εκμεταλλεύτηκα. Φύτεψα σπόρους στην πλευρά σου και εσύ τους πότιζες. Δυο χρόνια τώρα μαζεύω τα άνθη και στολίζω το τραπέζι μου. Αν δεν ήσουν εσύ, αυτή η ομορφιά δεν θα λάμπρυνε το σπίτι μου!”
Βέβαια δεν ήταν η ατέλεια του δοχείου που το έκανε ξεχωριστό, αλλά η ιδιαίτερη ικανότητα της γριάς να διακρίνει και να χρησιμοποιήσει την αδυναμία του.

( για την αντιγραφή: Στέλλα Χριστοπούλου )

( γράφει η μαθήτρια του Β4 Ελένη Ρίζου )

” Θέλω την επιστροφή της ποίησης με κάθε δυνατό τρόπο. Μέσα απ’ την εξάσκηση, την παρατήρηση, τη μοναξιά, μέσα απ’ τη γλώσσα, την εικόνα, την εξέγερση “( Γ. Κουνέλλης)

” Το ποίημα θέλω να είναι νύχτα, περιπλάνηση σε ξεμοναχιασμένους δρόμους και σε αρτηρίες, όπου η ζωή χορεύει”. ( Νίκος Αλέξης Ασλάνογλου)

Υπάρχουν τόσοι Έλληνες ποιητές ( Ρίτσος, Ελύτης, Κατσαρός, Πολυδούρη, Σεφέρης και τόσοι άλλοι) που τους αγνοούσαμε ή κι αν τους ξέραμε – ντρέπομαι που το γράφω – δε γνωρίζαμε τα σπουδαία έργα τους. Υπάρχουν τόσοι στίχοι που μας ξεδιπλώνουν τη μαγεία και παράλληλα τη δυσκολία της ποίησης και του ποιητή. Ευτυχώς σήμερα στα 17 μας χρόνια μάς δόθηκε η ευκαιρία, στο Β4, να γνωρίσουμε την ποιητική μας κληρονομιά. Χάρη στην κυρία Τζέτζου, που την ευχαριστούμε πάρα πολύ, μάθαμε τι είναι ποίηση, πόσο δύσκολα γράφεται ένα ποίημα, τι είναι ποιητής. Το περίεργο είναι πως μέσα σε λίγη ώρα ανακαλύψαμε πτυχές της ποίησης γεμάτες αισιοδοξία και ζωντάνια και άλλες γεμάτες πόνο, δυσκολίες και απαισιοδοξία. Δε σταθήκαμε σε ονόματα ποιητών. Είδαμε τι σκέφτεται ο καθένας, τι εκφράζει η ποίηση γι’ αυτούς.
Η σημερινή παρουσίαση ήταν ιδιαίτερα σημαντική για το τμήμα μας και ευχαριστούμε πάρα πολύ την κ. Τζέτζου, την κ. Ζωγάκη, αλλά και τα παιδιά που απήγγειλαν ποιήματα: Άννυ, Αντρέα, Ηλία, Κώστα, ευχαριστούμε!

( γράφει η μαθήτρια Άννυ Μπακομιχάλη, του Β3 )

Σήμερα το πρωί δόθηκε η ευκαιρία στους μαθητές του Β3 και β4 να παρακολουθήσουν μια παρουσίαση βασισμένη στην ποίηση. Μέσα απ’ αυτήν οι μαθητές κατάφεραν να έρθουν πιο κοντά και να κατανοήσουν τον όρο “ποίηση” μέσα από τα ποιήματα διάφορων ελλήνων ποιητών, όπως του Σαχτούρη, του Ελύτη, του Εγγονόπουλου, του Αναγνωστάκη. Καταφέραμε, λοιπόν, όσο δηλαδή ήταν εφικτό, μέσα από αποσπάσματα, ζωντανές ομιλίες και απαγγελίες ποιημάτων που προβλήθηκαν, να γνωρίσουμε την αρχή της ποίησης, το γιατί υπάρχει, αλλά και τι προσφέρει στη ζωή μας και καταλήξαμε στο ότι η ποίηση μπορεί να προσφέρει μελαγχολία, στενοχώρια, αλλά και χαρά και αισιοδοξία, μα πάνω απ’ όλα εκφράζει βιώματα παρμένα μέσα από την ίδια τη ζωή.
Ήταν μια πολύ καλή ευκαιρία να έρθουμε πιο κοντά στο φαινόμενο της ποίησης και να καταλάβουμε κάποια πράγματα, που ίσως να μην είχαμε κατανοήσει αυτά τα χρόνια, μέσα από ποιήματα τα οποία διδασκόμαστε στη Νεοελληνική Λογοτεχνία. Ακούσαμε και είδαμε έργα μεγάλων ελλήνων ποιητών, έργα σημαντικά της εθνικής μας κληρονομιάς.
Γι’ αυτό ευχαριστούμε την κ. Τζέτζου, η οποία προετοίμασε και οργάνωσε αυτή την παρουσίαση, και την κ. Ζωγάκη, που μας έδωσαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε αυτή την υπέροχη παρουσίαση, γιατί πραγματικά είναι καλό για εμάς τους μαθητές να εξετάζουμε πιο βαθιά κάποιους τομείς, όπως η ποίηση, που αποτελεί σημαντικό και καθοριστικό στοιχείο της ελληνικής μας κληρονομιάς.

” Ωστόσο – ποιος ξέρει –
ίσως εκεί κάποιος που αντιστέκεται χωρίς ελπίδα, ίσως εκεί ν’ αρχίζει η ανθρώπινη ιστορία, που λέμε, κι η ομορφιά του ανθρώπου ανάμεσα σε σκουριασμένα σίδερα και κόκκαλα ταύρων και αλόγων”.
Γ. Ρίτσος, Ελένη

“Η γραπτή ποίηση σωριάστηκε στο στήθος μου σαν ένα τίποτα”.
Ν. Καρούζος

Την Κυριακή, 2ο Ιανουαρίου, μια παρέα λίγων καθηγητών και μαθητών του σχολείου μας παρακολουθήσαμε την παράσταση ” Το Γάλα”, γραμμένο από τον Βασίλη Κατσικονούρη. Όλοι συμφωνήσαμε πως ήταν μια δυνατή και άκρως ενδιαφέρουσα παράσταση. Αν το έχετε δει, περιμένουμε τα σχόλιά σας. Τη μικρή κριτική που ακολουθεί την έγραψε η Μαργαρίτα Άνδροβικ, από την Α΄ Λυκείου.

” Η θεατρική παράσταση «Το γάλα» ήταν σίγουρα η παράσταση της περσινής χρονιάς και αναμφίβολα η παράσταση που μας έκανε να προβληματιστούμε και να φοβηθούμε ίσως παρουσιάζοντας μας την αγωνία για επιβίωση μιας οικογένειας μεταναστών.

Τα τρία βασικά θέματα που υπήρχαν στο έργο ήταν η σχιζοφρένεια, η μετανάστευση και ο κοινωνικός ρατσισμός, αλλά και η σχέση ανάμεσα σε γιο και μητέρα. Αυτά τα έντονα θέματα, καθώς και η συγκλονιστική και απόλυτα ρεαλιστική ερμηνεία των ηθοποιών συντέλεσαν στη παρουσίαση μιας δυνατής παράστασης που μας έδειχνε μια σκληρή πλευρά της ζωής που δεν είχαμε γνωρίσει.

Παρόλη αυτή τη σκληρότητα του έργου όλοι πιστεύουμε ότι το «Γάλα» ήταν η πρώτη παράσταση που μας τρόμαξε αρκετά αλλά ταυτόχρονα μας έμαθε πολλά και μας έκανε ίσως να ευαισθητοποιηθούμε σε κάποια θέματα για τα οποία αδιαφορούσαμε στο παρελθόν.”

Ένα βιβλίο Ιστορίας που διαβάζεται σα μυθιστόρημα είναι ετούτο το βιβλίο του αυστριακού Ernst Gombrich (1909-2001). Ο συγγραφέας του κλασικού πια έργου ” Χρονικό της Τέχνης “, ένας από τους κορυφαίους θεωρητικούς του 20ου αιώνα, πέτυχε να αφηγηθεί την ιστορία της ανθρωπότητας από τα προϊστορικά χρόνια ως τις μέρες μας σύντομα, περιεκτικά και, κυρίως, γλαφυρά.

Το κείμενο φαίνεται να είναι γραμμένο αρχικά για να ελκύσει το ενδιαφέρον των παιδιών, κάτι που δηλώνεται κι από τον ίδιο το συγγραφέα. Καθώς, όμως, συμπυκνώνει την εμπειρία της ανθρωπότητας σε 40 μικρά κεφάλαια και με γλώσσα απλή και ρέουσα ζωντανεύει τις εποχές και τα ανθρώπινα επιτεύγματα, καταφέρνει να κάνει το έργο του ενδιαφέρον για όλους. Η εστίασή του, βέβαια, αφορά περισσότερο στην εξέλιξη, από ένα σημείο και μετά, στο λεγόμενο δυτικό κόσμο, ενώ προσπάθειά του είναι περισσότερο η παρουσίαση και λιγότερο η ανάλυση – κάτι πολύ λογικό σε ένα τέτοιο και τόσο συνοπτικό έργο.

Το βιβλίο σπεύσαμε να το προμηθευτούμε για τη σχολική μας βιβλιοθήκη και είναι στη διάθεσή σας.