25η Μαρτίου και Λαϊκή Παράδοση

Με την ευκαιρία της ενασχόλησής μας με την επέτειο της 25ης Μαρτίου 1821 , προσεγγίσαμε φέτος κάποιες πτυχές της Λαϊκής μας Τέχνης και Παράδοσης. Όλα ξεκίνησαν με την ανάγνωση του υπέροχου βιβλίου της Ευγενίας Φακίνου «Τα Ελληνάκια». Αυτό μας έβαλε στο κλίμα της εποχής , στις συνθήκες ζωής των υπόδουλων Ελλήνων και μας έκανε να καταλάβουμε γιατί και πως φτάσαμε στην Επανάσταση.

Οι ανθρώπινες φιγούρες, τα καράβια, τα λουλούδια και τα πουλιά που κέντησαν και ύφαναν οι κοπελιές στα προικιά τους έγιναν ένα όμορφο παραμύθι.Ένα παραμύθι εμπνευσμένο από τα κεντήματα, τα λιθόγλυπτα και τα υφαντά της ελληνικής λαϊκής τέχνης. Από εκεί πιάσαμε κι εμείς το νήμα και πήγαμε παρακάτω… Αρχικά , δημιουργήσαμε κι εμείς τα δικά μας «εργόχειρα» ζωγραφίζοντας μοτίβα από «Τα Ελληνάκια»

   P1050577

Ακολούθησε η επίσκεψή μας στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Αχαρνών

PicMonkey Collage

Στο πρώτο επίπεδο είδαμε διάφορα ιστορικά εκθέματα και επιμείναμε σε όσα αφορούν την Επανάσταση του 1821 , όπως για παράδειγμα η σημαία των Μενιδιατών επαναστατών του 1821. Όπως μάθαμε , τον Απρίλιο του 1821 οι συγκεντρωμένοι Μενιδιάτες, Χασιώτες, Μεσογείτες, Αθηναίοι, Κουλουριώτες, και άλλοι χωρικοί της Αττικής (περίπου 1200), οπλισμένοι οι περισσότεροι με γεωργικά εργαλεία, υπό την σημαία αυτή και από τον προαύλιο χώρο του Αγίου Βλασίου, στην Κεντρική Πλατεία Αχαρνών, ξεκίνησαν και απελευθέρωσαν την Αθήνα, εξοντώνοντας την Τουρκική αντίσταση και αναγκάζοντας τους Τούρκους να κλειστούν στην Ακρόπολη.

PicMonkey Collage2

Στο δεύτερο όροφο του μουσείου είδαμε εκθέματα από την οικιακή και αγροτική ζωή καθώς επίσης παραδοσιακές φορεσιές και κοσμήματα που καλύπτουν την περίοδο από τον 18ο έως και τον 20ο αιώνα. Τα παιδιά έμαθαν αρκετά για την παραδοσιακή ενδυμασία της περιοχής με ιδιαίτερη έμφαση στην ανδρική και κυρίως στη γυναικεία νυφική φορεσιά. Είχαν τη δυνατότητα να παρατηρήσουν από κοντά χειροποίητα αντικείμενα λαϊκής τέχνης και να θαυμάσουν τον πλούτο των μοτίβων και των διακοσμητικών τους στοιχείων.

PicMonkey Collage3

Με την επιστροφή μας στο σχολείο θελήσαμε κι εμείς να δημιουργήσουμε χρησιμοποιώντας λαϊκά μοτίβα κι έτσι φτιάξαμε αυτά τα πιάτα που μοιάζουν με παραδοσιακά.

P1050580

Τμήμα 2

P1050568

Τμήμα 1

Συνεχίσαμε μελετώντας τις παραδοσιακές φορεσιές της εποχής , κυρίως αυτή του τσολιά. Στα πλαίσια αυτά αποφασίσουμε η πρόσκλησή μας για φέτος για τη σχολική γιορτή να είναι το γιλέκο του τσολιά!

2017 (3) 2017

Επίσης είχαμε την ιδέα να δημιουργήσουμε μέσα στην τάξη μας μια παραδοσιακή γωνιά. Κι έτσι επιστρατεύτηκαν και οι γονείς . Σιγά σιγά συγκεντρώθηκαν αρκετά αντικείμενα και εργόχειρα τα οποία εκτέθηκαν για την ημέρα της γιορτής. Φυσικά είχαμε την ευκαιρία να τα μελετήσουμε διεξοδικά και να μάθουμε τη χρήση τους , το υλικό τους και πως δημιουργήθηκαν.

P1050562

Τμήμα 1

Χριστινα (2)

Τμήμα 2

Και κάπως έτσι ήρθε η ημέρα της γιορτής! Είπαμε τα ποιήματά μας , χορέψαμε τους παραδοσιακούς μας χορούς , παρελάσαμε και πήραμε πολλά πολλά χειροκροτήματα!

25η Μαρτιου (2)4

25η Μαρτιου (4)g

Και του χρόνου με υγεία!

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες – Λήξη

P1050042

P1030291

Τελικά ο Άγιος Βασίλης αποφάσισε να συνεχίσει εκείνος τη δουλειά και δε θα χρειαστεί αντικαταστάτη. Κι εδώ που τα λέμε μάλλον αυτό είναι η καλύτερη απόφαση… Γιατί μας φάνηκε πολύ δύσκολο να κάνουμε εμείς όλο αυτό το ταξίδι στον κόσμο για να μοιράσουμε τα δώρα. Κι αν κάτι δεν πάει καλά; Λοιπόν εμείς παραμένουμε στο νηπιαγωγείο μας και σε λίγες μέρες απλά θα βρούμε το δώρο μας κάτω από το δέντρο!

Περάσαμε τέλεια στο σχολείο για Άγιους Βασίληδες . Μάθαμε πολλά , διασκεδάσαμε , παίξαμε πολύ! Ζήσαμε τη χριστουγεννιάτικη ατμόσφαιρα στο έπακρον και τώρα σιγά σιγά θα ετοιμαστούμε για τις διακοπές μας . Ε μας αξίζει και λίγη ξεκούραση έτσι δεν είναι;

Καλές γιορτές σε όλους και όλες!

cartoon-santa-teaching-maths

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες 13η μέρα – Ρούντολφ

P1040981

P1040984

Ημέρα – Ρούντολφ σήμερα και είχαμε μεγάλη χαρά! Διαβάσαμε την ιστορία του -το ξέρατε ότι τα άλλα ελαφάκια κορόιδευαν το Ρούντολφ επειδή ήταν «διαφορετικός»;  – και τραγουδήσαμε το τραγούδι του που έτσι κι αλλιώς αγαπάμε πολύ.

Στη συνέχεια ανοίξαμε τη σακούλα-Ρούντολφ και είδαμε ότι περιελάμβανε υλικά για να φτιάξουμε στέκες Ρούντολφ. Κι αφού μεταμφιεστήκαμε όλοι σε ελαφάκια/ταρανδάκια ξεκίνησαν τα παιχνίδια! Το Χόκυ Πόκυ των ταράνδων , ταρανδοδρομίες (επιτραπέζιο με ζάρι) και ταρανδομπάσκετ!

P1040997

P1050006

Τελειώσαμε τη μέρα μας με μία ακόμα κατασκευή : ταρανδο-ημερολόγιο για τη νέα χρονιά!

P1050021

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες 12η μέρα – Επιχείρηση κουραμπιέδες!

P1040863

Ένα κυνήγι θησαυρού ξεκινάει!

P1040867

Ο πρώτος φάκελος βρέθηκε! Ας δούμε τι έχει μέσα…

P1040869

Ένα κομμάτι της συνταγής και οδηγίες για το επόμενο… Φυσικά με μεγάλη ευκολία απαντήσαμε στην ερώτηση τι γιορτάζουμε τα Χριστούγεννα… Το πιο κρύο σημείο της τάξης είναι … η κατάψυξη!

P1040871

P1040872

P1040874

P1040876

P1040877

P1040879

P1040881

P1040882

Εδώ βοήθησε η κυρία γιατί ήταν ψηλά τα μουσικά όργανα.Φωτογραφία δυστυχώς δεν υπάρχει…

P1040885

Κι αφού χορέψαμε (άλλο που δε θέλαμε) οδηγηθήκαμε στο φούρνο ο οποίος ήτανα ασφυκτικά γεμάτος!

P1040894

P1040896

Περιείχε όλα όσα χρειαζόμασταν για να φτιάξουμε τους κουραμπιέδες μας. Αρχικά κολλήσαμε όλα τα κομμάτια που είχαμε βρει για να ολοκληρωθεί η συνταγή.

P1040898

P1040899

6 υλικά , ας τα μετρήσουμε να δούμε αν είναι όλα εδώ

P1040901

Πλύναμε χέρια , σηκώσαμε μανίκια και ξεκινήσαμε

P10409111

Όλοι έβαλαν το χεράκι τους και πολύ σύντομα είμασταν έτοιμοι για φούρνισμα. Μέχρι να ψηθούν είχαμε το χρόνο να αντιγράψουμε τη συνταγή για να τη δώσουμε στη μαμά μήπως θέλει κι εκείνη να φτιάξει κουραμπιέδες στο σπίτι.

P1040931

P1040933

Έτοιμοι! Ζάχαρη άχνη και καλή μας όρεξη!

P1040936

P1040946

Και για καλή χώνεψη διαβάσαμε την ιστορία του Φον Κουραμπιέ και του Κόμη Μελομακαρόνη!

P1040930

Και του χρόνου!

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες 11η μέρα – Περιπέτεια στη Σχηματοχώρα

P1040831

Ευκαιρία για μια επανάληψη στα σχήματα σήμερα.

Οι Σχηματοβασίληδες και τα δώρα που χάρισαν στον Άγιο Βασίλη.

P1040832

Τα καλικαντζαράκια τα ανακάτεψαν όλα αλλά εμείς πολύ εύκολα τα βάλαμε όλα στη θέση τους! Χωριστήκαμε σε ομάδες και αναζητήσαμε στην τάξη αντικείμενα από το κάθε σχήμα.

P1040838

Στη συνέχεια κόψαμε , κολλήσαμε και φτιάξαμε χριστουγεννιάτικα σχηματοδεντράκια!

P1040862

Και ήρθε η ώρα για το παιχνίδι της ημέρας! Μπουγαδοδρομίες!!! Αλλιώς ποιος θα απλώσει πρώτος τις κάλτσες του Άγιου Βασίλη; Σούπερ διασκεδαστικό παιχνίδι!

P1040834

P1040858

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες 10η μέρα – Γράμμα στον Άγιο Βασίλη

P1040797

P1040798

Έφτασε η ώρα να γράψουμε το γράμμα μας στον Άγιο Βασίλη. Εδώ και μέρες το θέμα αυτό απασχολούσε τα παιδιά. Συζητήσεις επί συζητήσεων για να αποφασίσουν! Τελικά γράψαμε το γράμμα μας και όλα μαζί σε ένα φάκελο τα αφήσαμε στο γραμματοκιβώτιο για να τα παραλάβει απόψε ο Άγιος Βασίλης.

P1040800

P1040810

P1040811

Αυτά που ο καθένας ζήτησε τα έχει πραγματικά ανάγκη όμως; Δηλαδή δε θα μπορούσε να ζήσει χωρίς αυτά; Ας ξεχωρίσουμε τις ανάγκες από τις επιθυμίες μας με τη βοήθεια σχετικών εικόνων.

P1040804

P1040807

Ακολούθησε σχετικό φύλλο εργασίας

P1040801

Η αλήθεια είναι πως όλοι εμείς είμαστε τυχεροί. Λίγο ή πολύ δε μας λείπουν τα αναγκαία. Έχουμε όλοι ένα σπίτι , φαγητό , ρούχα. Γι ` αυτό περιμένουμε ο ΄Αγιος Βασίλης να πραγματοποιήσει τώρα τις επιθυμίες μας.  Άλλα παιδιά όμως δεν έχουν την ίδια τύχη με εμάς. Τους λείπουν όλα αυτά τα αναγκαία για να ζήσουν. Μπορεί ακόμα να μην έχουν ούτε την υγεία τους , να μην έχουν ειρήνη , να μη νιώθουν ασφάλεια ή αγάπη… Τι θα ζητούσαν αυτά τα παιδάκια από τον Άγιο Βασίλη; Μας προβλημάτισε αρκετά το θέμα και αποφασίσαμε μαζί με τα γράμματά μας να στείλουμε κι άλλο ένα που θα ζητάμε από τον Άγιο Βασίλη ν επισκεφθεί πρώτα όλα αυτά τα παιδιά που υποφέρουν και να τους φέρει όσα χρειάζονται και πολλά πολλά παιχνίδια γιατί παιδάκια είναι κι αυτά … Ε αν περισσέψουν και κάποια δώρα για εμάς , ευπρόσδεκτα!

Επειδή το κλίμα βάρυνε λίγο είπαμε να φτιάξουμε τη διάθεσή μας με το παιχνιδάκι που μας έστειλε σήμερα ο Άγιος μας Βασίλης.

P1040799

P1040812

P1040817

Όπως καταλαβαίνετε πολύς χορός και πολύ γέλιο!

Ας χαλαρώσουμε με ένα βιβλίο…»Μπουναμάδες με μπελάδες» Ό,τι πρέπει για να μάθουμε να εκτιμάμε τα σημαντικά πράγματα στη ζωή , τα οποία δεν αγοράζονται με χρήματα…

P1040839

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες 9η μέρα – Άγιος Βασίλης

P1040751

Σήμερα ήρθε η μέρα να μιλήσουμε για τον αγαπημένο μας Άγιο Βασίλη.

Τα περιεχόμενα του σάκου του.

P1040752

Που βλέπουμε εδώ τον Άγιο Βασίλη; Τα παιδιά αναγνώρισαν πολύ εύκολα τον χοντρούλη Άγιο Βασίλη με την κόκκινη στολή στο βιβλίο και στη σακούλα-κατασκευή. Όμως δεν ήξεραν ποιος ήταν εκείνος ο ψηλός , λεπτός με την ασκητική μορφή στο άλλο παραμύθι «Ο δικός μας Άγιος Βασίλης» και στις εικόνες

Βασίλειος+Μέγας+4

images

Μιλήσαμε λοιπόν για το «δικό μας» Άγιο Βασίλειο τον Μέγα από την Καισάρεια της Καππαδοκίας και για το παιδαγωγικό και φιλανθρωπικό του έργο. Και αυτός ο Άγιος Βασίλης πρόσφερε απλόχερα τα «δώρα» του σε όσους τον είχαν ανάγκη. Επειδή όμως τα παιδιά είναι … παιδιά , δε χαλάσαμε το παραμύθι και καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι δεν έχει σημασία πως είναι τελικά , αλλά το ότι Άγιος Βασίλης σημαίνει ΑΓΑΠΗ! Διαβάσαμε το υπέροχο ποίημα της Εύης Τσιτιρίδου

Ποιος είναι ο Αϊ Βασίλης

 «Όταν με καίει ο πυρετός

ο Αϊ Βασίλης είναι γιατρός!»

Έτσι είπε ένα Αφρικανάκι

με ολοστρόγγυλο μουτράκι.

«Όταν μας λείπει η τροφή ,

ο Αϊ Βασίλης είσαι εσύ»

Έτσι είπαν δύο Κινεζάκια

με τα σχιστά τους τα ματάκια.

«Όταν ο πόλεμος σκοτώνει ,

ο Αϊ Βασίλης με γλιτώνει!»

Έτσι είπε ένα Πακιστανάκι

με πληγωμένο ποδαράκι.

Για όσους ζούνε συμφορές ,

σεισμούς , πλημμύρες , πυρκαγιές ,

ο Αϊ Βασίλης είμαστε όλοι ,

μ` άδειο ή γεμάτο πορτοφόλι.

Άγιος Βασίλης ειν` η ΑΓΑΠΗ

στης γης την καθεμία άκρη

κι όποτε αυτή μας περισσεύει ,

ο κόσμος μας καλυτερεύει…

Συμπληρώσαμε το άλλο μισό του Άγιου Βασίλη (συμμετρία)

Screenshot_2

Ακολούθησε η κατασκευή που μας είχε στείλει για σήμερα ο Άγιος Βασίλης : σακούλες με τη φάτσα του για να χωρέσουν όλες οι κατασκευές μας που θα πάρουμε σπίτι

P1040796

Και τέλος περάσαμε φανταστικά παίζοντας μπάσκετ με δώρα που πετούσαμε μέσα στην καμινάδα!

P1040781

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες 8η μέρα – Καλικάντζαροι

P1040637

P1040638

Φορτωμένος ο σάκος και σήμερα μας έφερε πολλά και διάφορα. Το θέμα μας τα ζωηρά κι ασχημούλικα καλικαντζαράκια. Μάθαμε από τη λαϊκή μας παράδοση για την προσπάθειά τους να κόψουν τον κορμό που συγκρατεί τη γη και τις σκανταλιές που κάνουν όταν ανεβαίνουν στον κόσμο των ανθρώπων κατά τη διάρκεια του δωδεκαημέρου. Είδαμε εικόνες και ζωγραφιές , γνωρίσαμε κάποιους από αυτούς. Την ώρα του πρωινού ακούσαμε το cd με την αφήγηση και τα τραγούδια από το βιβλίο «Η αγέλαστη πολιτεία και οι καλικάντζαροι». Μάθαμε κι εμείς ένα τραγούδι : Ένα , ένα καλικαντζαράκι

Τα παιδιά (όπως πάντα) λάτρεψαν τα καλικατζαράκια! Εμπνεύστηκαν και έφτιαξαν υπέροχες ζωγραφιές. Μερικές ενδεικτικές δουλειές τους είναι οι παρακάτω.

P1040656 P1040657 P1040659 P1040658

Ο Άγιος Βασίλης μας έστειλε και ένα πολύ διασκεδαστικό επιτραπέζιο παιχνίδι που μας έκανε να μοιάσουμε κι εμείς λιγάκι με τα ζωηρά καλικαντζαράκια με τις εντολές που έκρυβαν οι κάρτες…

P1040665

P1040666

Μετά από το παιχνίδι με τα καλικαντζαράκια είπαμε να μάθουμε και το γράμμα τους , δηλαδή το Κ.

Βρήκαμε και είπαμε λέξεις που ξεκινούν από -κ-

P1040639

Είδαμε πως γράφεται και το σχηματίσαμε με τους μαρκαδόρους

P1040645

και με τα σώματά μας!

P1040640

Τέλος το γράψαμε στον πίνακα ,

P1040648

αλλά και σε φύλλο εργασίας

P1040663

Κι επειδή τα καλικατζαράκια δε χορταίνουν ποτέ το παιχνίδι στο διάλειμμα παίξαμε το ομαδικό παιχνίδι «Δε μπορείς , δε μπορείς καλικάντζαρε να βγεις» (όπως το Λύκε λύκε είσαι εδώ)

Τα παιδιά  σε κύκλο :

<< Δεν μπορείς , δεν μπορείς
καλικάντζαρε να βγεις >>

Καλικάντζαρος  στη μέση του κύκλου :

<< Δεν μπορώ , δεν μπορώ ,
βλέπω φως στον ουρανό >>

<< Δεν μπορείς , δεν μπορείς
καλικάντζαρε να βγεις >>

<< Δεν μπορώ , δεν μπορώ ,
βλέπω κάνετε σταυρό >>

<< Δεν μπορείς , δεν μπορείς
καλικάντζαρε να βγεις >>

<< Δεν μπορώ , δεν μπορώ ,
έχετε τον αγιασμό >>

<< Δεν μπορείς , δεν μπορείς
καλικάντζαρε να βγεις >>…

<< Ήρθε το σκοτάδι και σας κυνηγώ!!!>>

 

Σχολείο για Άγιους Βασίληδες 7η μέρα – Κάλαντα

P1040629

P1040630

Παρατηρήσαμε τον περίφημο πίνακα ζωγραφικής του Νικηφόρου Λύτρα «Τα κάλαντα» και συγκεντρώσαμε πληροφορίες για το έθιμο με τα κάλαντα στα παλιά τα χρόνια. Εντοπίσαμε ομοιότητες και διαφορές με τη σημερινή εποχή.

800px-Lytras_Nikiforos_Carols.jpeg

Κάναμε και τα μαθηματικά μας συμπληρώνοντας σχετικό φύλλο εργασίας.

P1040632

Είδαμε κι άλλες εικόνες με παιδιά που λένε τα κάλαντα σε άλλες εποχές και άλλους τόπους.

imagesκατάλογοςγιαγιά

Στη συνέχεια ακούσαμε Κάλαντα από διάφορες περιοχές της Ελλάδας (Κρήτη , Θεσσαλία , Θράκη , Επτάνησα κτλ) και επικεντρωθήκαμε στα Κάλαντα Χριστουγέννων , Πρωτοχρονιάς , Φώτων που λέμε εδώ που ζούμε. Και αφού ο Άγιος Βασίλης μας είχε στείλει τόσα μουσικά όργανα , συνοδεύσαμε τα κάλαντα που μαθαίναμε με αυτά (χαμός!)

Τέλος , μιας και οι γιορτές πλησιάζουν ετοιμάσαμε κάρτες για να στείλουμε τις ευχές μας .Κι εδώ παιδάκια που τραγουδούν τα κάλαντα!

P1040627