Ικανότατος πολιτικός.
Εξαιρετική μόρφωση – Φυσική αντοχή
Ικανότατος στην επιλογή ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ :
Τριβωνιανός – Ιωάννης Καππαδόκης (πολιτικοί σύμβουλοι)
Θεοδώρα – η σύζυγός του (και πολύτιμη συνεργάτιδα)
Βελισάριος – Ναρσής(στρατηγοί)
Φιλοδοξίες του:
Εξωτερική πολιτική: Να αποκαταστήσει τα σύνορα της παλιάς ρωμαϊκής αυτοκρατορίας
Εσωτερική οργάνωση κράτους
ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ : καταπίεση, διαφθορά ανώτατων αξιωματούχων
1. Η στάση του Νίκα (532 μ.Χ.) : Αίτια : Γενική δυσαρέσκεια λαού για : βαριά φορολογία
• Ξεκινά από τους Πράσινους, που διαμαρτύρονται στον Ιππόδρομο
• ενώνονται μαζί τους και οι Βένετοι (δήμοι της Κωνσταντινούπολης)
• και η εξέγερση απλώνεται σε όλη την πόλη. Κυριαρχούν και
ανακηρύσσουν αυτοκράτορά τους τον Υπάτιο
→ Μόνο ελεύθερο σημείο : το πάλάτι.
Ιουστινιανός : διάθεση να εγκαταλείψει το θρόνο
→ τον συγκρατεί η Θεοδώρα
Δωροδοκούνται ηγέτες των στασιαστών →
διασπάται η συμμαχία Πράσινων – Βένετων
Βελισάριος – Μούνδος → κυκλώνουν το λαό στον Ιππόδρομο → Σφαγή 30.000 πολιτών ! – εκτελείται ο
Υπάτιος
Διαλύεται η εξέγερση
Αίτια: έλειπαν : – συγκεκριμένοι στόχοι
– οργάνωση
– σύνδεση μεταξύ στασιαστών
Αποτελέσματα : – Με ιώνεται η δύναμη ΔΗΜΩΝ
– Ενισχύεται η ΑΠΟΛΥΤΗ ΜΟΝΑΡΧΙΑ → ο Ιουστινιανός μπορεί να
πραγματοποιήσει τις φιλοδοξίες του
2. Ιουστινιανός και Δυνατοί :
«Δυνατοί» = μεγαλοκτηματίες
Αυξάνουν τις ιδιοκτησίες τους (εκβιάζουν, δωροδοκούν, εξαγοράζουν μικροκτηματίες)
Ιδρύουν ιδωτικούς στρατούς – και ιδιωτικές φυλακές
Αποτελούν ΑΠΕΙΛΗ για τον αυτοκράτορα
Κίνδυνος για εξαφάνισητης αγροτικής τάξης – Βάση Βυζαντινού κράτους (από αυτήν προέρχεται ο Βυζαντινός στρατός)
Έτσι, ο Ιουστινιανός θεσπίζει αυστηρούς νόμους για την ΑΠΟΔΥΝΑΜΩΣΗ των Δυνατών
Το καταφέρνει (προσωρινά)
3. Θρησκευτική πολιτική :
- Μέτρα εναντίον ειδωλολατρών (κλείνει η Νεοπλατωνική Ακαδημία στην Αθήνα)
- Μέτρα εναντίον αιρετικών (όμως οι Μονοφυσίτες υποστηρίζονται από τη Θεοδώρα)
Υποστηρίζει την αποστολική δραστηριότητα (εκχριστιανίζονται γειτονικοί λαοί : Καύκασος,
Ανατολική Αφρική)
- Καλές σχέσεις με τον πάπα (ήθελε τη βοήθειά του)
4. Νομοθεσία :
α) Αναθεώρηση (νέες συνθήκες – Χριστιανισμός)
β) Κωδικοποίηση (= συγκέντρωση, κατάταξη νόμων)
528 → Επιτροπές νομομαθών → Πρόεδρος ο Τριβωνιανός
Έργα : Α. Ιουστινιάνειος Κώδικας (10 βιβλία : όλοι οι νόμοι που ίσχυαν από τον 2ο αι. μ.Χ.)
Β. Πανδέκτης (γνώμες, ερμηνείες νομομαθών – σύμφωνα με το πνεύμα της εποχής)
Γ. Εισηγήσεις (σύνοψη νομοθεσίας – για σπουδαστές νομικών)
Δ. Νεαρές (οι νόμοι του Ιουστινιανού – μετά το 534 : στα ΕΛΛΗΝΙΚΑ
ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ :
Σχέδιό του : Αποκατάσταση Ρωμαϊκής Οικουμένης
Στη ΔΥΣΗ υποτάσσονται : Α. Το κράτος Βανδάλων (Β. Αφρική)
Β. Το κράτος των Οστρογότθων (Ιταλία) – μετά από 20 χρόνια πόλεμο
(Βελισάριος, Ναρσής)
Γ. Το κράτος των Βησιγότθων (Ισπανία) – μόνο τα Ν.Α. παράλια
Στην ΑΝΑΤΟΛΗ : Εχθρικές εισβολές → Ανατολικά και Βαλκανική : Σλάβοι – Ούνοι – Γερμανοί –
Επιδρομές, Λεηλασίες – Ερήμωση Βαλκανικής
Πέρσες: Αποσύρει στρατεύματα (για τη Δύση)
Χοσρόης Α΄ (για Λαζική)
562 → ταπεινωτική ειρήνη : το Βυζάντιο πληρώνει φόρο αλλά κρατά τη Λαζική
ΚΤΙΣΜΑΤΑ – ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ :
Φρούρια, Δημόσια λουτρά
Οχυρώσεις πόλεων, Δρόμοι
Υδραγωγεία, Γέφυρες, Φιλανθρωπικά ιδρύματα
Ναοί : Αγία Σοφία (= Βασιλική με τρούλο)
Καθηγήτρια : Ρ. Ζουπανιώτη