ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΘΙΜΑ ΤΗΣ ΔΕΣΚΑΤΗΣ
Όπως σε διαφορετικές περιοχές της Ελλάδας έτσι και στην Δεσκάτη οι άνθρωποι περασμένων εποχών γιόρταζαν τις μέρες των Χριστουγέννων με τον δικό τους τρόπο.
Λίγες μέρες πριν τα Χριστούγεννα το κάθε σπίτι έσφαζε το γουρούνι που η κάθε οικογένεια μεγάλωνε για αυτόν τον σκοπό. Συγκεντρώνονταν όλοι οι συγγενείς, καθάριζαν το κρέας από το λίπος, έφτιαχναν λουκάνικα, λίπα που τη χρησιμοποιούσαν αντί για λάδι, πατσά, σαπούνι από το λίπος που το έλεγαν «γουρνοσάπουνο», παπούτσια από το δέρμα του γουρουνιού, τα «γουρνοτσάρουχα» και τα παιδιά έπαιρναν τη «φούσκα» για να φτιάξουν μπάλα.
Παραμονή Χριστουγέννων, αξημέρωτα, τα παιδιά, τα «κολιαντάρια» 
γυρνούσαν από σπίτι σε σπίτι και τραγουδούσαν τα «κόλιαντα-μέλιαντα». Το κέρασμά τους ήταν ζυμωμένες μικρές κουλούρες «κολιαντάρες» που τις περνούσαν σε ένα ξύλο. Τα κάλαντα που τραγουδούσαν ήταν διαφορετικά από σπίτι σε σπίτι. Άλλα έλεγαν στο σπίτι του τσοπάνη, άλλα στο σπίτι του παπά ή του γραμματικού, άλλα στο σπίτι που είχε γιό, κόρη ανύπαντρη ή μωρό. Το πρώτο παιδί που έμπαινε στο σπίτι σκάλιζε τη φωτιά στο τζάκι και οι νοικοκύρηδες του σπιτιού ερμήνευαν τις σπίθες –«σκατζαλήθρες» που πετάγονταν. Όσες σπίθες έβγαζε η φωτιά τόσα αρνιά θα γεννιόταν στο κοπάδι. Εντωμεταξύ, τα παιδιά καθώς σκάλιζαν τη φωτιά έλεγαν: « Ζιάρ’ πλιά, ζιάρ’ αβγά κι όσα αρνιά να γηνθούν θηλκά». Έπειτα, έριχναν στραγάλια στον «τράπεζο» και τα παιδια-κολιαντάρια προσπαθούσαν να τα φάνε σαν να ήταν αρνάκια λέγοντας «μπε-μπε».
Ανήμερα των Χριστουγέννων οι γυναίκες γυρίζοντας από την εκκλησία πήγαιναν στο αχυρώνα, έπαιρναν άχυρα και τα σκόρπιζαν στο σπίτι λέγοντας διάφορες ευχές: «Γειά και χαρά», «Καλημέρα», «Ήρθε ο Χριστός στο σπίτι και έφερε υγεία, χαρά και αγάπη». Το τραπέζι έμενε στρωμένο όλη μέρα περιμένοντας τον Χριστό να περάσει από το σπίτι τους και να κεραστεί.
Παραμονή Πρωτοχρονιάς τα αγόρια γυρνούσαν στις γειτονιές , χτυπούσαν κουδούνες, φώναζαν «σούρβαλα» και τραγουδούσαν τα κάλαντα για τον Αη Βασίλη. Το κέρασμα ήταν κρέας, τυρί, αλεύρι που το έβαζαν μέσα στον τρουβά.
Οι νοικοκυρές έφτιαχναν την πατροπαράδοτη βασιλόπιτα με φύλλα που είχαν πλάσει και τα είχαν ψήσει στη γάστρα τις προηγούμενες μέρες. Έπαιρναν τα φύλλα, τα έβαζαν σε ένα μεγάλο στρογγυλό ταψί το «σνι», τα ράντιζαν με νερό, λάδι και τυρί και σε διάφορες θέσεις τοποθετούσαν το φλουρί για τύχη, το κλαδί για τα ζώα και το στάχυ «σάλωμα» για τα χωράφια. Την πίτα αυτή την έκοβαν ανήμερα της Πρωτοχρονιάς.
