Πρόκειται για ένα έργο με διάρκεια οκτώ μήνες, που δημιουργήθηκε με αφορμή τη συμπλήρωση 70 χρόνων από την έναρξη του Απελευθερωτικού Αγώνα της Κύπρου. Το έπος του 1955-1959 αποτελεί μια χρυσή σελίδα της σύγχρονης κυπριακής ιστορίας, με πρωταγωνιστικό ρόλο κυρίως της μαθητιώσας νεολαίας, που αγωνίστηκε με αυταπάρνηση για την ελευθερία και θυσιάστηκε για αξίες και ιδανικά. Το παράδειγμά τους μπορεί να λειτουργήσει ως πηγή έμπνευσης για τους μαθητές/τριες οι οποίοι καλούνται, κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες, να υπερασπίζονται και να διεκδικούν τα δικαιώματά τους με θάρρος και αποφασιστικότητα. Στο έργο συμμετείχαν συνολικά 8 σχολεία από την Ελλάδα και την Κύπρο.
Το έργο σχεδιάστηκε με γνώμονα την ενεργό συμμετοχή των μαθητών, την καλλιέργεια της δημιουργικότητας, της συνεργασίας και της ψηφιακής επάρκειας, καθώς και την ενίσχυση της ιστορικής και πολιτιστικής τους συνείδησης. Οι βασικοί εκπαιδευτικοί στόχοι περιλάμβαναν:
Την εξοικείωση με την ασφαλή χρήση του διαδικτύου.
Τη γνωριμία με ιστορικά γεγονότα και συγκεκριμένα με τον Απελευθερωτικό Αγώνα της Κύπρου 1955-1959.
Τη γνωριμία με τις οικουμενικές αξίες της ειρήνης, της ελευθερίας, της ισότητας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.
Την ευαισθητοποίηση της ευρύτερης κοινότητας και την αξία της διεκδίκησης της ελευθερίας.
Την ανάπτυξη δεξιοτήτων επικοινωνίας και συνεργασίας.
Τη δημιουργία ψηφιακού περιεχομένου με σεβασμό στην πνευματική ιδιοκτησία.
Για την επίτευξη των παραπάνω στόχων εφαρμόστηκαν ποικίλες παιδαγωγικές προσεγγίσεις, όπως:
•Ομαδοσυνεργατική μάθηση: Οι μαθητές /τριες εργάστηκαν σε μικρές ομάδες για τη δημιουργία κοινών προϊόντων όπως συνεργατικού λογοτύπου, ψηφιακής έκθεσης, θεατρικής δραματοποίησης.
•Διερευνητική μάθηση: Ενθαρρύνθηκαν να κάνουν ανεξάρτητη έρευνα κατά τη βιωματική προσέγγιση του αγώνα της ελευθερίας, συλλέγοντας πληροφορίες από πηγές κατάλληλες για την ηλικία τους.
•Διαθεματική προσέγγιση: Συνδέθηκαν στοιχεία της ιστορίας, της τέχνης, της γλώσσας και της πληροφορικής, μέσα από δημιουργικές δραστηριότητες όπως η συγγραφή κειμένων, ποιημάτων, ζωγραφική, ψηφιακή σχεδίαση και θεατρικό παιχνίδι.
•Χρήση ΤΠΕ: Οι μαθητές αξιοποίησαν διάφορα ψηφιακά εργαλεία για δημιουργία, συνεργασία και παρουσίαση.
Δεδομένου ότι οι μαθητές ήταν έφηβοι, δόθηκε έμφαση στη βιωματική και παιγνιώδη μάθηση, προκειμένου να διατηρείται το ενδιαφέρον και η ενεργή εμπλοκή τους. Χρησιμοποιήθηκαν μέθοδοι όπως:
•Θεατρικό παιχνίδι και δραματοποίηση για να κατανοήσουν και να εκφράσουν ιστορικά γεγονότα.
•Εικαστικές δραστηριότητες όπως κατασκευή μασκότ, αφίσες, ζωγραφική.
•Διαδραστικές παρουσιάσεις και χρήση πολυμεσικού υλικού (βίντεο, εικόνες, ήχος).
•Αφηγήσεις από συγγενείς και φίλους ηρώων απαγχονισθέντων για καλλιέργεια ενσυναίσθησης, και κατανόηση εννοιών όπως η ελευθερία, η συνεργασία και ο σεβασμός στο συνάνθρωπο.
Με το τέλος του έργου οι μαθητές/τριες ανέπτυξαν ή βελτίωσαν βασικές ικανότητες και δεξιότητες όπως:
•Ψηφιακή επάρκεια: Μέσα από τη χρήση ψηφιακών εργαλείων για δημιουργία, συνεργασία και παρουσίαση.
•Επικοινωνιακές δεξιότητες: Μέσω γραπτής και προφορικής έκφρασης, αλλά και επικοινωνίας με μαθητές/τριες από άλλα σχολεία.
•Κοινωνικές και πολιτισμικές δεξιότητες: Καλλιεργήθηκε ο σεβασμός στη διαφορετικότητα, η ενσυναίσθηση και η συνεργασία.
•Κριτική και δημιουργική σκέψη: Μέσα από προβληματισμό, επιλογή κατάλληλων πληροφοριών και συμμετοχή σε σύνθετες δραστηριότητες.
•Αυτονομία και υπευθυνότητα: Οι μαθητές/τριες έμαθαν να εργάζονται ατομικά και ομαδικά, να τηρούν χρονοδιαγράμματα και να ολοκληρώνουν εργασίες με συνέπεια.
•Ενίσχυση της Δημοκρατικής Συνείδησης και Ενεργού πολιτότητας: Οι μαθητές/τριες ενημερώνονταν για την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ενθαρρύνονταν να προτείνουν ειρηνικούς τρόπους επίλυσης διαφορών π.χ. διαλόγου.
Συνολικά, το έργο προσέφερε ένα ολοκληρωμένο μαθησιακό περιβάλλον, το οποίο συνδύασε γνώσεις, αξίες και δεξιότητες του 21ου αιώνα.
Δραστηριότητες συνεργασίας μαθητών:
Οι μαθητές/τριες αφού πρώτα γνωρίστηκαν και δημιούργησαν τα avatar τους συνεργάστηκαν ενεργά στις εξής δράσεις:
•Δημιουργία συνεργατικού λογοτύπου και μασκότ, με ανταλλαγή ιδεών και ψηφιακή παρουσίαση των προτάσεων.
•Συμμετοχή σε χριστουγεννιάτικες δραστηριότητες, ανταλλάσσοντας ευχές, κάρτες και διαδικτυακή συνάντηση με τραγούδια και κάλαντα του τόπου κάθε ομάδας.
•Βιωματική προσέγγιση του αγώνα της ελευθερίας 1955-1959, με δια ζώσης συνάντηση-ξενάγηση στα Φυλακισμένα Μνήματα, τον τύμβο της Μακεδονίτισσας, τη διχοτομημένη Λευκωσία και στο Παγκύπριο Γυμνάσιο Λευκωσίας αλλά και σε μνημεία του αγώνα στη επαρχία Λεμεσού, Λευκωσίας (κρυσφύγετο Αυξεντίου, μονή Μαχαιρά) και την ελεύθερη επαρχία Αμμοχώστου (Μουσείο Φώτη Πίττα, Αχυρώνας Λιοπετρίου0
•Δημιουργία συνεργατικού βιβλίου με κείμενα, ποιήματα, σκίτσα και φωτογραφίες.
•Προετοιμασία και πραγματοποίηση της δραματοποίησης, με κατανομή ρόλων και συγγραφή διαλόγων και παρουσίαση στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.
Τρόπος επίτευξης τελικών προϊόντων:
Τα τελικά προϊόντα όπως η ψηφιακή έκθεση, το συνεργατικό βιβλίο, και η δραματοποίηση δημιουργήθηκαν σταδιακά, με συνεργατική εργασία σε ψηφιακές πλατφόρμες. Η τεχνολογία αποτέλεσε βασικό εργαλείο σε κάθε στάδιο του έργου, τόσο για τον εμπλουτισμό των δραστηριοτήτων όσο και για τη διευκόλυνση της συνεργασίας μεταξύ των εταίρων και των μαθητών/τριώνκαι την ενίσχυση της δημιουργικότητας. Πρωταρχικό μας μέλημα ήταν η ασφαλής χρήση του διαδικτύου. Χρησιμοποιήθηκαν ψηφιακές πλατφόρμες και εργαλεία, όπως το eTwinning, το Google Drive, το Padlet, το Canva, το ThingLink, linoit, mentimeter, Google Slides, PowerPoint για τη δημιουργία και ανταλλαγή υλικού. Οι μαθητές/τριες συμμετείχαν σε τηλεδιασκέψεις μέσω της πλατφόρμας E twinning , τουWebex, κ.α. παρουσίασαν τις εργασίες τους διαδικτυακά και συμμετείχαν σε κοινές δραστηριότητες ασύγχρονα και σύγχρονα.
Κάποια από τα συνεργατικά αποτελέσματα του έργου μας είναι τα παρακάτω:
1. Ψηφιακή έκθεση «Αγώνων ελευθερία συνέχεια -“Το χθες και το σήμερα»
https://app.emaze.com/@ALFFFFOWF/1955—2025
2. Ψηφιακό Βιβλίο
https://www.storyjumper.com/book/read/183526951/despoinathanoy
3. Συνέντευξη με τη Γεωργία Παλληκαρίδη, αδελφή του Ευαγόρα.
4. Εκδήλωση Τιμής – Μνήμης «Οι μαθητές της Θεσσαλονίκης τιμούν τους ήρωες του Κυπριακού Αγώνα ΄55-΄59″», 7 Μαΐου 2025, Αίθουσα τελετών Α.Π.Θ.
Συμμετοχή συνεργατικών σχολείων από Ελλάδα και Κύπρο με το θεατρικό δρώμενο ,
” Οι ήρωες της αγχόνης μέσα από τις τελευταίες τους επιστολές”.
Η δραματοποίηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού συνεργατικού έργου ¨1955-2025: Αγώνες ελευθερίας” το οποίο ίδρυσε και συντόνισε η διευθύντρια του 11ου Γυμνασίου Θεσσαλονίκης κ. Δέσποινα Θάνου, με συνιδρύτρια την κ. Έλλη Τσίκκου, Β.Δ. του Γυμνασίου Ζακακίου και συμμετέχοντα σχολεία, το Δημοτικό Σχολείο Άνω Κώμης, την ΤΕΣΕΚ Παραλιμνίου, το Αθηναϊδειο Γυμνάσιο Καθολικής, το περιφερειακό Γυμνάσιο Αγίας Βαρβάρας και το 1ο ΕΠΑΛ Δράμας.
5. Δράση- εκδήλωση στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου e Twinning “1955-2025: Αγώνες ελευθερίας”, στη Λεμεσό, στο Λανίτειο Λύκειο και την παρακολούθησαν ζωντανά εκπαιδευτικοί, μαθητές/τριες και εκπαιδευτικοί των συνεργαζόμενων σχολείων:. 11ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης , Γυμνάσιο Ζακακίου Λεμεσού, Αθηναίδειο Γυμνάσιο Καθολικής Λεμεσού, Περιφερειακό Γυμνάσιο Αγίας Βαρβάρας Λευκωσία, Λανίτειο Λύκειο Λεμεσού, Ζήσειο Δημοτικό Άνω Κώμης, ΤΕΣΕΚ Παραλιμνίου, 1ο ΕΠΑΛ Δράμας
Κάποιες δημοσιεύσεις που αφορούν τα έργα μας:
Α. Εκδήλωση των εταιρικών σχολείων του e-Twinning «1955 – 2025: Αγώνες Ελευθερίας»
Β. Άποψη γονέων για το έργο
Η Διευθύντρια του 11ου Γυμνασίου και Συντονίστρια των ευρωπαϊκών προγραμμάτων
Δέσποινα Θάνου
Φιλόλογος Msc- ΘεολόγοςMSc
