Απρ 26 2016

Έτσι ήταν το κέντρο της Θεσσαλονίκης κατά την αρχαιότητα

Πηγή: Έτσι ήταν το κέντρο της Θεσσαλονίκης κατά την αρχαιότητα | MpesVges.comMpesVges.com

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4137

Απρ 23 2016

Εγκύκλιοι αποσπάσεων εκπαιδευτικών Π/θμιας και Δ/θμιας Εκπαίδευσης 2016-2017

Εκδόθηκαν σήμερα από το υπουργείο Παιδείας οι εγκύκλιοι αποσπάσεων εκπαιδευτικών Π/θμιας και Δ/θμιας Εκπαίδευσης 2016-2017. Για να ανοίξετε τις εγκυκλίους πατήστε αντίστοιχα, παρακάτω: Πρόσκληση εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για υποβολή αιτήσεων αποσπάσεων σε  υπηρεσίες και φορείς αρμοδιότητας του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων για το σχολικό έτος 2016-2017.

Πηγή: Εγκύκλιοι αποσπάσεων εκπαιδευτικών Π/θμιας και Δ/θμιας Εκπαίδευσης 2016-2017 | esos.gr

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4135

Απρ 19 2016

Το Πρόγραμμα των προαγωγικών και απολυτηρίων εξετάσεων στα Γυμνάσια και Λύκεια χολικού έτους 2015-2016

Μετά τη λήξη των μαθημάτων του διδακτικού έτους 2015-2016, την Τετάρτη 11 Μαΐου 2016,  , θα ισχύσουν τα ακόλουθα για τις προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις των μαθητών των Γυμνασίων και των Γενικών Λυκείων της χώρας, σύμφωνα με απόφαση του υπουργείου Παιδείας: ΓΥΜΝΑΣΙΑ (ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΑ) -Οι προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις όλων των τάξεων του Γυμνασίου θα αρχίσουν την Τρίτη 17 Μαΐου 2016 και θα διαρκέσουν μέχρι και την Τρίτη 14 Ιουνίου 2016.

Πηγή: Το Πρόγραμμα των προαγωγικών και απολυτηρίων εξετάσεων στα Γυμνάσια και Λύκεια χολικού έτους 2015-2016 | esos.gr

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4133

Απρ 15 2016

Αδίδακτο Κείμενο Αρχαίων : Γενικές Οδηγίες

Παρατίθενται κάποιες χρηστικές οδηγίες για τη συντακτική επεξεργασία του αδίδακτου κειμένου, που σε συνδυασμό με τη γνώση της γραμματικής οδηγούν στον τελικό στόχο, δηλαδή τη μετάφρασή του και επομένως την κατανόηση του περιεχομένου του. Οι οδηγίες αυτές δεν είναι σε καμιά περίπτωση δεσμευτικές και δεν είναι οι μόνες που μπορούν να βοηθήσουν ή να κατευθύνουν το μαθητή ή το διδάσκοντα. Πάνω από όλα η μελέτη και επεξεργασία του αδίδακτου αρχαίου ελληνικού κειμένου απαιτεί λογική και μαθηματικό τρόπο σκέψης.

Καλή επιτυχία κυρίως σε όλους τους υποψηφίους των Πανελλαδικών Εξετάσεων !

1.Εντοπίζουμε τα ρήματα κάθε περιόδου ή κάθε ημιπεριόδου. Το ρήμα είναι ο πυρήνας της πρότασης και όλοι οι όροι της πρότασης εξαρτώνται άμεσα ή έμμεσα από αυτό. Όταν σε μια περίοδο ή πρόταση δεν υπάρχει ρήμα, τότε πιθανόν εννοείται το ρήμα της προηγούμενης περιόδου ή πρότασης ή το ρήμα «εἰμί», συνήθως σε γ” ενικό πρόσωπο.

2.Πριν χωρίσουμε προτάσεις, εντοπίζουμε τους συνδέσμους παρατακτικούς /υποτακτικούς ή τις αναφορικές αντωνυμίες και τα αναφορικά επιρρήματα που εισάγουν προτάσεις.

3.Χωρίζουμε τις προτάσεις κάθε περιόδου και ημιπεριόδου με αγκύλες και παρενθέσεις.

4.Ο σύνδεσμος «ὅτι» εισάγει ειδική και αιτιολογική πρόταση (ανάλογα με το ρήμα εξάρτησης).

 5.Ο σύνδεσμος «εἰ» εισάγει υποθετική, πλάγια ερωτηματική (ολικής άγνοιας) και αιτιολογική (μετά από ρήματα ψυχικού πάθους) πρόταση.

6.Ο σύνδεσμος «ἵνα» δεν είναι μόνο τελικός. Μπορεί να είναι και αναφορικός (=όπου) + έγκλιση προτάσεων κρίσης.

7.Ο σύνδεσμος «ὡς» μπορεί να συνοδεύει μετοχή αιτιολογική (δηλώνει υποκειμενική αιτιολογία) ή μετοχή τελική (όταν προσδιορίζει ρήματα που δεν δηλώνουν κίνηση. Π.χ. Παρεσκευάζοντο ὡς πολεμήσοντες)

8.Οι σύνδεσμοι ὅτε, ὁπότε, ἐπεί, ἐπειδή εισάγουν δευτερεύουσες χρονικές και αιτιολογικές προτάσεις. Όταν η κύρια πρόταση από την οποία εξαρτώνται αποτελεί λογική συνέχεια της δευτερεύουσας, τότε η δευτερεύουσα είναι χρονική, ενώ όταν η κύρια αποτελεί λογική συνέπεια της δευτερεύουσας, τότε η δευτερεύουσα είναι αιτιολογική.

Π.χ. Ὁπότε [ὁ πόνος] ἐς τὴν καρδίαν στηρίξειεν, ἀνέστρεφεν αὐτήν. / Ἐπεὶ δὲ ἧκε τετάρτῳ μηνί, ἀπήγγειλεν ἐν ἐκκλησίᾳ (Χρονικές)

Ἐπεὶ δὲ Λύσανδρος οὐκ ἀντανήγαγε, καὶ ἦν ὀψὲ τῆς ἡμέρας, ἀπέπλευσαν πάλιν εἰς τοὺς Αἰγὸς ποταμούς. / Ἐπεὶ δ” ἄλλως οὐκ ἐδύνατο ἑλεῖν, φρεατίαν τεμόμενος ὑπόνομον ὤρυττεν. (Αιτιολογικές)

9.Οι αναφορικές αντωνυμίες και τα αναφορικά επιρρήματα εισάγουν δευτερεύουσες αναφορικές ή πλάγιες ερωτηματικές προτάσεις μερικής άγνοιας (εξαρτημένες από τα αντίστοιχα ρήματα).

10.Πριν προχωρήσουμε στην επεξεργασία κάθε πρότασης και στην εύρεση των συντακτικών όρων της πρότασης, κατηγοριοποιούμε το ρήμα και τους ρηματικούς τύπους (απαρέμφατα, μετοχές, ρηματικά επίθετα) της πρότασης. Π.χ. συνδετικά, απρόσωπα, γνωστικά-αισθητικά, δοξαστικά (γνωμικά), λεκτικά, απορίας, ψυχικού πάθους, κίνησης κ.ά.

 11Προσοχή !

  • Τα συνδετικά ρήματα συντάσσονται με κατηγορούμενο ή γενική κατηγορηματική

  • Τα απρόσωπα ρήματα και οι απρόσωπες εκφράσεις συντάσσονται με δοτική προσωπική (συνήθως) και απαρέμφατο ως υποκείμενο . Η ετεροπροσωπία του απαρεμφάτου είναι υποχρεωτική !

  • Το χρή και το δεῖ δεν έχουν σχεδόν ποτέ δοτική προσωπική. Όταν συντάσσονται με γενική ,τότε η γενική είναι αντικείμενό τους

Π.χ. Δεῖ χρημάτων

  • Τα λεκτικά ρήματα συνήθως συντάσσονται με ειδική πρόταση ή ειδικό απαρέμφατο.

  • Τα δοξαστικά ρήματα συνήθως συντάσσονται με ειδικό απαρέμφατο.

  • Τα γνωστικά-αισθητικά ρήματα συνήθως συντάσσονται με κατηγορηματική μετοχή.

  • Τα ρήματα ψυχικού πάθους συνήθως συντάσσονται με κάποιο προσδιορισμό της αιτίας (γενική, δοτική, αιτιατική, εμπρόθετο επιρρηματικό, αιτιολογική μετοχή, αιτιολογική πρόταση)

  • Τα ρήματα κίνησης συνήθως συντάσσονται με κάποιο προσδιορισμό του σκοπού (εμπρόθετο επιρρηματικό, τελική μετοχή, τελική πρόταση)

  • Μετά από ρήματα και γενικά λέξεις που δηλώνουν σύγκριση –διαφορά-υπεροχή ,κανονικά ακολουθεί ένας προσδιορισμός της αναφοράς.

Δεινός τοῖς λόγοις (δοτική της αναφοράς)

Ἀγαθός τοῖς πολίταις (δοτική της αναφοράς)

Ὑπερέχει ἐν τοῖς λόγοις (εμπρόθετος επιρρ. της ανφοράς)

Τί διαφέρει τούτου ; (αιτιατική της αναφοράς)

12.Η κατηγορηματική μετοχή μεταφράζεται με τα «ότι», «να», «που».

13.Η μετοχή που εξαρτάται από ρήμα ψυχικού πάθους και βρίσκεται σε χρόνο ενεστώτα είναι κατηγορηματική. Διαφορετικά η μετοχή είναι αιτιολογική. Π.χ. Ἥδομαι τιμώμενος (=χαίρομαι να με τιμούν) / Ἄχθομαι λιπών τάς οἰκίας (=στενοχωριέμαι, επειδή εγκατέλειψα το σπίτι μου)

14.Η μετοχή που βρίσκεται μέσα σε πρόταση που υπάρχει Οριστική Μέλλοντα, Δυνητική Ευκτική ή Δυνητική Οριστική Ιστορικού Χρόνου είναι κανονικά Υποθετική Μετοχή και αναλύεται σε αντίστοιχο υποθετικό λόγο του Προσδοκωμένου (στις δυο πρώτες περιπτώσεις ) και του Μη Πραγματικού (στην τρίτη).

15.Σπανίως η τροπική μετοχή βρίσκεται και σε χρόνο αόριστο με άρνηση «οὐ» ή που περιέχει το «οὐ»  και τότε μεταφράζεται με το «χωρίς να…».

Π.χ. Ἀπῆλθον οὐδένα ἀδικήσαντες (=έφυγαν χωρίς να αδικήσουν κανέναν).

16.Το αοριστολογικό «ἄν» δε μεταφράζεται και είναι πάντοτε δεύτερη λέξη της πρότασης (Π.χ. [Τοιαῦτα ποιοῦσι τοῖς τυράννοις οἱ ἀρχόμενοι καί ἄλλον] [ὅντινα ἄν (=όποιον) ἀεί τιμῶντες τυγχάνωσιν].

17.Η Δοτική που εξαρτάται από ουσιαστικά, επίθετα ή επιρρήματα που προέρχονται ετυμολογικά από ρήματα που συντάσσονται με αντικείμενο σε δοτική είναι συνήθέστατα Αντικειμενική. Π.χ. δωρεά τῇ πόλει /φίλος Περικλεῖ / κοινός τοῖς πᾶσι / ἄμα τῷ ᾖρι / ὁμολογουμένως τῷ συμμάχῳ.

18ἔνεκα +γενική =α) εμπρόθετος της αιτίας (ενέργεια προγενέστερη του ρήματος), β)εμπρόθετος του σκοπού (ενέργεια μεταγενέστερη του ρήματος).

19.Οι προθέσεις εἰς, ἐπί, πρός+ αιτιατική αφηρημένου ουσιαστικού δηλώνουν συνηθέστερα :

  • αναφορά :εὐτυχεῖν ἐς τέκνα

  • σκοπό :όταν η ενέργεια του ρήματος είναι σκόπιμη :ἔρχεσθε εἰς ἀγῶνα

  • αποτέλεσμα :όταν η ενέργερια δεν είναι σκόπιμη : τά ὄνειρα ἔρχεται εἰς ἀσθενές (=καταλήγουν ώστε να αποδειχθούν ασήμαντα)

 20.Συνηθισμένοι εμπρόθετοι προσδιορισμοί :

  • διά+ αιτιατική : της αιτίας

  • περί+ γενική : της αναφοράς

  • ἐπί + αιτιατική : του εναντίου/ της εχθρικής κίνησης / της εχθρικής διάθεσης

  • εἰς + αιτιατική (τόπου) : της κατεύθυνσης

  • ὑπό +γενική : του ποιητικού αιτίου (δίπλα σε ρήματα παθητικής φωνής)

  • σύν +δοτική : της συνοδείας

  • ὑπέρ + γενική : του τόπου (αν η γενική δηλώνει γενικά «τόπο»), της υπεράσπισης (δίπλα σε ρήματα μάχομαι, κινδυνεύω, πολεμῶ, ἀμύνομαι κ.ά παρόμοια), της αιτίας (δίπλα σε ρήματα ψυχικού πάθους, δικανικά κ.ά.)

  • ἐκ +γενική (που δηλώνει τοπικό όρο) : της απομάκρυνσης από τόπο

  • ἐκ +γενική (που δηλώνει αφηρημένη έννοια) : του χρόνου ή της αιτίας

 21.Ο προσδιορισμός της αιτίας βρίσκεται συνήθως κοντά σε ρήματα ψυχικού πάθους, σε ρήματα δικανικά, επιφωνήματα (π.χ. φεῦ τοῦ ἀνδρός).

22.Η δοτική της αναφοράς βρίσκεται συνήθως κοντά σε ρήματα ή λέξεις που δηλώνουν σύγκριση, διαφορά, υπεροχή. Π.χ. Ὁ ἄνθρωπος συνέσει ὑπερέχει τῶν ζώων // Δεινός τοῖς λόγοις

23.Οι αναφορικές που εκφέρονται με οριστική μέλλοντα είναι αναφορικές τελικές ή αναφορικές συμπερασματικές.

24.Οι αναφορικές που έχουν αοριστολογικό ἄν και εκφέρονται με υποτακτική είναι αναφορικές-υποθετικές και σχηματίζουν αναφορικοϋποθετικούς λόγους του προσδοκωμένου ή της αόριστης επανάληψης στο παρόν και στο μέλλον ανάλογα με την εκφορά της απόδοσης.

 25.Όταν η αναφορική  λέξη  δηλώνει  απροσδιοριστία, γενικότητα, καθολικότητα, δηλαδή οποιοσδήποτε, οσαδήποτε, οπουδήποτε κ.ά, η αναφορική πρόταση είναι αναφορική- υποθετική.

Π.χ. Ὅστις αὑτὸν φιλεῖ μετ’ ἐμοῦ μαχέσθω. (=Όποιος αγαπάει το εαυτό του, να πολεμήσει μαζί μου)

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4132

Απρ 13 2016

Οι Χρόνοι και οι Όψεις του Αρχαίου Ελληνικού Ρήματος

  • 3.67. Οι χρόνοι του ρήματος της αρχαίας ελληνικής δηλώνουν, όπως και στα νέα ελληνικά,

    (α) τη χρονική βαθμίδα, αν δηλ. το περιεχόμενο του ρήματος τοποθετείται στο παρελθόν, στο παρόν ή στο μέλλον.

(β) την όψη ή τον τρόπο ενέργειας, δηλ. την ιδιαίτερη οπτική γωνία από την οποία το περιεχόμενο του ρήματος μπορεί να παριστάνεται (i) ως εξελισσόμενο, (ii) ως στιγμιαίο και (iii) ως συντελεσμένο.

  • 3.68. Με κριτήριο τη χρονική βαθμίδα οι χρόνοι της αρχαίας ελληνικής κατατάσσονται στις ακόλουθες κατηγορίες:

(α) Στο παρελθόν αναφέρονται: ο παρατατικός, ο αόριστος, ο υπερσυντέλικος και εν μέρει ο παρακείμενος.

(β) στο παρόν: ο ενεστώτας και εν μέρει ο παρακείμενος·

(γ) στο μέλλον:ο απλός και ο συντελεσμένος μέλλοντας.

  • 3.69. Οι χρόνοι που αναφέρονται στο παρόν και στο μέλλον ονομάζονται αρκτικοί, ενώ οι χρόνοι που αναφέρονται στο παρελθόν ιστορικοί. Όπως φαίνεται όμως και από την περίπτωση του παρακειμένου, οι διακρίσεις αυτές δεν είναι απόλυτες, γιατί η λειτουργία των χρόνων καθορίζεται και από τα συμφραζόμενα· έται ο ενεστώτας σε διηγήσεις μπορεί να είναι ιστορικός χρόνος (ιστορικός ενεστώτας), ενώ ο αόριστος σε γνωμικά έχει τη λειτουργία αρκτικού χρόνου (γνωμικός αόριστος).

  • 3.70. Με κριτήριο την όψη ή τον τρόπο ενέργειας, οι χρόνοι της αρχαίας ελληνικής παρουσιάζουν το περιεχόμενο του ρήματος:

(α) ως εξελισσόμενο, χωρίς να προσδιορίζεται το τέλος του: ο ενεστώτας, ο παρατατικός και εν μέρει ο μέλλοντας (εξακολουθητικοί ή ατελείς χρόνοι),

(β) ως στιγμιαίο: ο αόριστος και εν μέρει ο μέλλοντας (συνοπτικοί χρόνοι),

(γ) ως συντελεσμένο: ο παρακείμενος, ο υπερσυντέλικος και ο συντελεσμένος μέλλοντας (συντελικοί χρόνοι).

  • 3.71. Οι χρόνοι δηλώνουν και χρονική βαθμίδα και τρόπο ενέργειας μόνο στην οριστική, στις υπόλοιπες εγκλίσεις, στο απαρέμφατο και τη μετοχή εξακολουθούν να δηλώνουν τρόπο ενέργειας, όχι όμως χρονική βαθμίδα.

Για το απαρέμφατο και τη μετοχή η χρονική βαθμίδα τους καθορίζεται κάθε φορά από το ρήμα από το οποίο εξαρτώνται ή προσδιορίζουν. Το ίδιο ισχύει και για την ευκτική και υποτακτική στις δευτερεύουσες προτάσεις.

Στις κύριες προτάσεις η υποτακτκή, η ευχετική και η δυνητική ευκτική και η προστακτική θεωρούνται αρκτικοί χρόνοι.

ΕΝΕΣΤΩΤΑΣ

  • 3.72. Ο ενεστώτας δηλώνει ότι το περιεχόμενο του ρήματος παρουσιάζεται ως υφιστάμενο ή εξελισσόμενο στο παρόν.

  • 3.73. Ο ενεστώτας μπορεί επίσης να δηλώνει ότι το περιεχόμενο του ρήματος ισχύει γενικά χωρίς περιορισμό σε χρονική βαθμίδα. Αυτός ο τύπος ενεστώτα είναι συνήθης σε γενικές κρίσεις, αποφθέγματα και παροιμίες (γνωμικός ενεστώτας).

  • 3.74. Δηλώνει επίσης ότι το υποκείμενο θέλει ή προσπαθεί να κάνει κάτι (βουλητικός ή αποπειρατικός ενεστώτας).

  • 3.75. Σε διηγήσεις ο ενεστώτας συχνά χρησιμοποιείται στη θέση ιστορικού χρόνου, για να δώσει ζωντάνια στην αφήγηση (ιστορικός ενεστώτας).

  • 3.76. Σπανιότερα μπορεί να βρίσκεται σε θέση μέλλοντα και να δηλώνει γεγονός μελλοντικό, που παριστάνεται σαν να συμβαίνει στο παρόν. Είναι συχνός σε προφητικά κείμενα.

  • 3.77. Επίσης, ο ενεστώτας μπορεί να δηλώνει πράξη που ξεκίνησε στο παρελθόν, αλλά το αποτέλεσμά της υφίσταται ακόμη. Αυτό ισχύει κυρίως για ρήματα αισθητικά, γνωστικά και λεκτικά (ἀκούω, πυνθάνομαι, αἰσθάνομαι, γιγνώσκω, μανθάνω, λέγω κ.ά.), ρήματα κίνησης ή στάσης (ἥκω, ἔρχομαι, οἴχομαι, πέμπω, φεύγω, κεῖμαι, κάθημαι κ.ά.) και άλλα ρήματα (νικῶ κ.ά.). Σε αυτήν την περίπτωση ο ενεστώτας ισοδυναμεί με παρακείμενο (αποτελεσματικός ενεστώτας).

ΠΑΡΑΤΑΤΙΚΟΣ

  • 3.78. Ο παρατατικός μεταφέρει τη σημασία του ενεστωτικού θέματος στο παρελθόν και δηλώνει γεγονός εξελισσόμενο στο παρελθόν, χωρίς να δηλώνεται αν αυτό έχει συντελεστεί.

  • 3.79. Ο παρατατικός χρησιμοποιείται επίσης για να περιγραφεί κάτι που συνέβαινε κατ’ επανάληψη στο παρελθόν ή συνήθειες του παρελθόντος (επαναληπτικός παρατατικός).

  • 3.80. Όπως ο ενεστώτας, έτσι και ο παρατατικός μπορεί να δηλώνει ότι οτ υποκείμενο ήθελε ή προσπαθούσε να κάνει κάτι (βουλητικός ή αποπειρατικός παρατατικός).

  • 3.81. Ο παρατατικός μπορεί να δηλώνει αποτέλεσμα ή συνέπεια, και τότε ισοδυναμεί με υπερσυντέλικο (αποτελεσματικός πρατατικός). Αυτό ισχύει κυρίως για τα ρήματα που στον ενεστώτα έχουν σημασία παρακριμένου.

  • 3.82. Πολύ συχνά ο παρατατικός χρησιμοποιείται σε αφηγήσεις σε θέσεις που κανονικά θα περιμέναμε αόριστο. Πολύ συνηθισμένος είναι επίσης σε αφηγήσεις ο συνδυασμός παρατατικού και αορίστου. Σε αυτές τις περιπτώσεις ο παρατατικός παρουσιάζοντας τα γεγονότα του παρελθόντος ως εξελισσόμενα, δίνει στην αφήγηση πιο αργό ρυθμό, σε αντίθεση με τον αόριστο, που παρουσιάζει τα γεγονότα συνοπτικά, συχνά με γοργό ρυθμό και βήμα προς βήμα.

    Ωστόσο, η συνύπαρξη αορίστου και παρατατικού σε μια αφήγηση μπορεί και καθορίζει και τη χρονική σχέση των γεγονότων. Ο αόριστος χρησιμοποιείται μερικές φορές για γεγονότα του άμεσου παρελθόντος, ενώ ο παρατατικός για όσα προηγήθηκαν.

  • 3.83. Τα λεκτικά και κελευστικά ρήματα (λέγω, κελεύω, ἐρωτῶ, πείθω κ.ά.) και το ρήμα πέμπω εκφέρονται συχνά σε παρατατικό, ακόμη και σε περιπτώσεις που ο σημερινός αναγνώστης θα περίμενε κανονικά αόριστο.

  • 3.84. Ο παρατατικός με άρνηση, ιδιαίτερα όταν έχει και επαναληπτική σημασία, καθιστά την άρνηση εντονότερη.

  • 3.85. Συχνά σε αφηγήσεις κάποιες παρενθετικές πληροφορίες για γεωγραφικά, εθνολογικά, πολιτισμικά κ.ά. δεδομένα δίνονται σε παρατατικό χρόνο, παρότι κανονικά θα έπρεπε να δίνονται σε ενεστώτα, επειδή εξακολουθούν να υφίστανται στην εποχή του γράφοντος. Σε αυτή την περίπτωση, ο χρόνος της παρενθετικής περιγραφής έλκεται από τον ιστορικό χρόνο της αφήγησης.

ΜΕΛΛΟΝΤΑΣ

  • 3.86. Ο μέλλοντας δηλώνει ότι το περιεχόμενο του ρήματος θα πραγματοποιηθεί στο μέλλον και αυτό το μελλοντικό γεγονός το παρουσιάζει είτε συνοπτικά (οπότε αντιστοιχεί στον στιγνιαίο μέλλοντα της νέας ελληνικής), είτε σε εξέλιξη (οπότε αντιστοιχεί με τον εξακολουθητικό μέλλοντα της νέας ελληνικής). Όπως η υποτακτική, έτσι και ο μέλλοντας έχει δύο χρήσεις: (α) την καθαρά μελλοντική ή προορατική, όταν απλώς προβλέπει μια μελλοντική κατάσταση ή γεγονός, και (β) τη βουλητική, όταν το υποκείμενο θέλει ή θεωρεί ότι πρέπει να γίνει κάτι.

  • 3.87. Στην καθαρά μελλοντική χρήση του ο μέλλοντας δηλώνει αυτό που πρόκειται να υπάρξει ή να συμβεί.

    Ο μέλλοντας επίσης μπορεί να δηλώνει το δυνατό ή το πιθανό να συμβεί.

  • 3.88. Επίσης ο καθαρός μέλλοντας δηλώνει κάτι που ισχύει γενικά ή συμβαίνει συνήθως και τότε χρησιμοποιεί σε γνώμες γενικού κύρους (γνωμικός μέλλοντας).

  • 3.89. Ο βουλητικός μέλλοντας δηλώνει αυτό που το υποκείμενο θέλει να συμβεί.

  • 3.90. Βουλητικός είναι επίσης ο μέλλοντας που δηλώνει το δέον, αυτό που πρέπει να γίνει ή πράξει κάποιος. Αυτή η χρήση είναι συχνότερη σε ερωτηματικές προτάσεις, όπου ο βουλητκός μέλλοντας μπορεί να συνυπάρχει με απορητική υποτακτική.

  • 3.91. Ο βουλητικός μέλλοντας στο β’ και σπανιότερα στο γ’ πρόσωπο ισοδυναμεί με προστακτική.

    Ο βουλητικός μέλλοντας στο β’ πρόσωπο έχει συχνά σημασία προστακτικής σε ερωτηματικές προτάσεις, με άρνηση οὐ για να δηλωθεί έντονη προσταγή και με άρνηση οὐ μὴ για να δηλωθεί έντονη απαγόρευση.

  • 3.92. Ο μέλλοντας μπορεί να σχηματίζεται και περιφραστικά με το ρήμα μέλλω + απαρέμφατο ενεστώτα ή μέλλοντα (σπανιότερα αορίστου) που σημαίνει: (α) πρόκειται να, σκοπεύω να, σχεδιάζω να, και (β) πρέπει να, είναι αναμενόμενο να, είναι επόμενο να.

ΑΟΡΙΣΤΟΣ

  • 3.93. Ο αόριστος στη οριστική δηλώνει ότι κάτι έγινε κάποια στιγμή στο παρελθόν. Παρουσιάζει επομένως το γεγονός συνοπτικά και όχι σε εξέλιξη, όπως ο παρατατικός. Ο αόριστος είναι ο βασικός χρόνος της αφήγησης.

  • 3.94. Ο αόριστος χρησιμοποιείται επίσης για να δηλωθεί έναρξη μιας πράξης ή είσοδος του υποκειμένου σε μια κατάσταση (εναρκτικός αόριστος). Με αυτόν τον τρόπο χρησιμοποιούνται οι αόριστοι αρκετών ρημάτων και κυρίως των ρημάτων ψυχκού πάθους: ἐβασίλευσε, ἐνόσησε, ἐδάκρυσε, ἐθάρρησε, ἐχάρη, ἐφοβήθη κ.ά.

  • 3.95. Σε γνωμικά ο αόριστος ισοδυναμεί με ενεστώτα και δηλώνει αυτό που ισχύει γενικά (γνωμικός αόριστος). Το ίδιο ισχύει και για τη χρήση του αορίστου σε παρομοιώσεις.

    Με ενεστώτα ισοδυναμεί και η οριστική αορίστου η οποία χρησιμοποιείται σε διαλόγους για γεγονότα που μόλις συνέβησαν, του άμεσου παρελθόντος, συχνά συνοδευόμενη από επιρρήματα, όπως ἄρτι, νέον, νῦν κ.ά.

  • 3.96. Ο αόριστος χρησιμοποιείται μερικές φορές στη θέση μέλλοντα, για να δηλωθεί ότι το περιεχόμενο του ρήματος θα συμβεί οπωσδήποτε, είναι αναπόφευκτο. Συνήθως, προηγείται κάποια προϋπόθεση, η οποία αν υλοποιηθεί, το περιεχόμενο του ρήματος σε αόριστο θα προκύψει αναπόδραστα.

ΠΑΡΑΚΕΙΜΕΝΟΣ

  • 3.97. Ο παρακείμενος στην οριστική δηλώνει ότι κάτι έχει μόλις ολοκληρωθεί, και ολοκληρωμένο εξακολουθεί υφισταται και στο παρόν. Είναι, επομένως, ο παρακείμενος ως προς τη σημασία του αρκετά κοντά στον ενεστώτα, και γι’ αυτό αρκετοί παρακείμενοι έχουν σημασία ενεστώτα, π.χ. δέδοικα, μέμνημαι, ἔοικα, οἶδα, εἴωθα, κέκτημα, πέφυκα, ἔγνωκα κ.ά.

  • 3.98. Ο παρακείμενος μπορεί να δηλώνει και επαναλαμβανόμενο συμβάν ή κάτι που ισχύει γενικά. Με αυτή τη χρήση εμφανίζεται μερικές φορές σε γνώμες γενικού κύρους.

  • 3.99. Ο παρακείμενος χρησιμοποιείται μερικές φορές σε θέση μέλλοντα, για να δηλώσει ότι κάτι είναι αναπόφευκτο να συμβεί, αν εκπληρωθεί μια προϋπόθεση.

  • 3.100. Από την ελληνιστική εποχή και μετά ο παρακείμενος άρχισε να χρησιμοποιείται πλέον με σημασία αορίστου.

ΥΠΕΡΣΥΝΤΕΛΙΚΟΣ

  • 3.101. Ο υπερσυντέλικος στην οριστική δηλώνει ότι το περιεχόμενο του ρήματος έχει ήδη συντελεστεί κάποια χρονκή στιγμή στο παρελθόν. Γενικά ο υπερσυντέλικος έχει για το παρελθόν τις ίδιες λειτουργίες που έχει ο παρακείμενος γαι το παρόν. Τα ρήματα που στον παρακείμενο έχουν σημασία ενεστώτα, στον υπερσυντέλικο έχουν σημασία παρατατικού.

  • 3.102. Μια ιδιάζουσα χρήση του υπερσυντέλικου είναι η περίπτωση που χρησιμοποιείται για να δηλωθεί ότι μια πράξη του παρελθόντος συντελέστηκε αμέσως μετά από μια άλλη πράξη τυ παρελθόντος, και κατά κάποιοο τρόπο είναι αποτέλεσμά της. Σε αυτές τις περιπτώσεις θα περιμέναμε αόριστο αντί για υπερσυντέλικο.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΜΕΝΟΣ ΜΕΛΛΟΝΤΑΣ

  • 3.103. Ο συντελεσμένος μέλλοντας στην οριστική δηλώνει ότι το περιεχόμενο του ρήματος θα έχει πραγματοποιηθεί ή θα υφίσταται σε μια χρονική στιγμή του μέλλοντος.

  • 3.104. Πολλές φορές ο συντελεσμένος μέλλοντας χρησιμοποιείται για να δηλωθεί ότι ένα μελλοντικό γεγονός θα ακολουθήσει αναπόφευκτα αμέσως μετά από κάποιο άλλο μελλοντικό γεγονός.

Πηγή:http://www.greek-language.gr/greekLang/ancient_greek/tools/composition/page_032.html

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4130

Απρ 05 2016

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΛΑΤΙΝΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ 21-36

21

Ουσιαστικά- αντωνυμίες: Να μεταφερθούν στους τύπους που ζητούνται

-flumen: δοτική ενικού

-urbem: κλητική πληθυντικού

-qui: θηλυκό ίδια πτώση

-iure: ονομαστική ενικού

-aurum: γενική ενικού

-hoc: δοτική ενικού ίδιο γένος

-exilium: δοτική ενικού

Ρήματα

-deletis:απαρέμφατο παρακειμένου, ίδια φωνή

-everterunt: μετοχή μέλλοντα

-divisam: μετοχή ενεστώτα, ίδιο γένος, αριθμό και πτώση

-pensatum est: ίδιο πρόσωπο, ίδιος χρόνος ενεργητική φωνή

-rediit: να μεταφερθεί στον ενεστώτα

-abeuntes: να γραφεί η κλητική ενικού

-reversus est: να γραφεί το γερούνδιο σε όλες τις πτώσεις

23:

Ουσιαστικά-αντωνυμίες:

-huic: ίδιο γένος, ίδια πτώση, πληθυντικός

-illa:ίδια πτώση, ουδέτερο γένος

-quid:αφαιρετική, ίδιος αριθμός και γένος

-siccis:γενική ενικού

-partibus:ονομαστική, ίδιος αριθμός

-navem:γενική πληθυντικού

-occulis:αιτιατική ενικού

-cibum: ονοματική ενικού

Ρήματα:

-mortuus est: να γραφούν τα απαρέμφατα όλων των χρόνων

-ageret: υποτακτική ενεστώτα, ίδιο πρόσωπο

-sumpsit: υποτακτική ίδιος χρόνος παθητική φωνή

-cohibitae: β ενικό μέλλοντα

-egrediebatur: υποτακτική παρατατικού, ίδιο πρόσωπο

-erat ascensurus: ίδιο πρόσωπο παθητική φωνή

-conduxit: μετοχή μέλλοντα

-secuta est: γ ενικό ενεστώτα, οριστική

24

Ουσιαστικά-αντωνυμίες:

-Ostio: ίδια πτώση στον πληθυντικό

-domi:αφαιρετική ενικού

-illum:γενική ίδιο γένος, αριθμός, πτώση

-diebus:ονομαστική πληθυντικού

-ipsi:ίδια πτώση, ουδέτερο

Ρήματα:

-venisset: ίδιος χρόνος στην οριστική, ίδιο πρόσωπο

-quaerenti:πληθυντικός αριθμός

-accipe: γ πληθυντικό προστακτική μέλλοντα

-indignatus:γερουνδιακό

-cognosco:υποτακτική μέλλοντα, γ ενικό

-vis: υποτακτική παρατατικού, ίδιο πρόσωπο

-credidi:ίδιο πρόσωπο, υποτακτική

-scire:να κλιθεί στην προστακτική όλων των χρόνων

25

-ficum: ονομαστική ενικού

-tertium: ονομαστική ενικού, ίδιο γένος

-muris: ονομαστική πληθυντικού

-opibus:γενική, ίδιος αριθμός

-neminem: γενική ενικού

-patriae: αιτιατική ενικού

-extremo: να συμπληρωθούν οι άλλοι βαθμοί, ίδιος τύπος

Ρήματα:

-ostendens: μετοχή μέλλοντα, ίδιο γένος

-putetis: γ πληθυντικό, ίδιου χρόνου

-tutamini: Να γραφεί η προστακτική όλων των χρόνων

-confidere: να γραφούν τα απαρέμφατα όλων των χρόνων

-consulturum esse: να γραφούν τα απαρέμφατα των άλλων χρόνων

-mementote: Να γραφεί η προστακτική όλων των χρόνων

27

Ουσιατικά-αντωνυμίες-επίθετα

-minor: να γραφούν τα παραθετικά

-duriora: παραθετικά

-grandia: παραθετικά

-pomis: ονομαστική ενικού

-matura: παραθετικά

-putria: ίδια πτώση, αρσενικό γένος

Ρήματα:

-recesserat: υποτακτική, ίδιος χρόνος

-videri: απαρέμφατο παρακειμένου

-paenitet: ίδιο πρόσωπο, παρακείμενος

-aiunt: α ενικό ίδιος χρόνος

-nascuntur: μέλλοντας, ίδιο πρόσωπο

-fiunt: παρατατικός, ίδιο πρόσωπο

-gignuntur: ίδιο πρόσωπο, ίδιος χρόνος, ενεργητική φωνή

28

Ουσιαστικά, αντωνυμίες, επίθετα¨

-nostri: ονομαστική ενικού

-libero: ονομαστική ενικού

-summaque: παραθετικά

-preti: ονομαστική ενικού

-nihili: ονομαστική ενικού

-nihil: αιτιατική ενικού

-gratius: παραθετικά

Ρήματα:

-notus: μετοχές ενεργητικής φωνής

-abiit:υπερσυντέλικος, ίδια έγκλιση

-tradidit:απαρέμφατα όλων των χρόνων

-investiga:να κλιθεί στην προστακτική, όλων των χρόνων

-deduc:να κλιθεί στην προστακτική, όλων των χρόνων

-adfectus est: ενεργητική φωνή, ίδιος χρόνος

-possi: απαρέμφατο ενεστώτα

29

Ουσιαστικά, αντωνυμίες, επίθετα:

-quidam: πληθυντικός, ίδιο γένος, πτώση

-haec:ενικός, ίδια πτώση

-sestertium: ονομαστική ενικού

-oleum: γενική ενικού

-parem: ίδιο γένος, γενική πληθυντικού

-talium: ενικός, ίδιο γένος και αριθμός

-tanti: ονομαστική ενικού

Ρήματα:

-tenens: να κλιθεί η μετοχή

-emere: να γραφούν τα απαρέμφατα, όλων των χρόνων

-solebat: παρακείμενος, ίδιο πρόσωπο

-didici: μετοχή ενεστώτα

-attulit: μέλλοντας, ίδιο πρόσωπο, ίδια έγλιση

-risit: ίδιο πρόσωπο, ενεστώτας

30

Ουσιαστικά, αντωνυμίες, επίθετα:

-adiumento: ονομαστική ενικού

-solacio: γενική ενικού

-luxuriae:ονομαστική ενικού

-continenter: παραθετικά

-honos:γενική ενικού

-stipendia:ονομαστική ενικού

-libentissime:παραθετικά

-triumphum:αφαιρετική ενικού

Ρήματα:

-debemus: παρακείμενος, ίδιο πρόσωπο

-obiecerunt: υποτακτική παρατατικού β ενικό

-susceptum: γ πληθυντικό οριστικής

-meruisse:απαρέμφατα όλων των χρόνων

-vixit: υποτακτική μέλλοντα

-meruisse: απαρέμφατα όλων των χρόνων

31

Ουσιαστικά, αντωνυμίες, επίθετα:

-genere: δοτική πληθυντικού

-hostium: δοτική ενικού

-proelio:ονομαστική ενικού

-eventu: ονομαστική ενικού

-viribus: γενική πληθυντικού

-iniussu: ονομαστική ενικού

-armis: γενική πληθυντικού

-opera: γενική ενικού

-morte: ονομαστική ενικού

Ρήματα:

-praefuit: υποτακτική παρακειμένου ίδιο πρόσωπο

-abstinerent: υποτακτική ενεστώτα, ίδιο πρόσωπο

-lacessitus est: ίδιο πρόσωπο, ενεργητική φωνή, ίδιος χρόνος

-cernatur: ίδιο πρόσωπο, ενεστώτας ενεργητικής

-antecellat: ίδιο πρόσωπο, οριστική ενεστώτα

-trasfixit: ίδιο πρόσωπο, οριστική μέλλοντα

-fugati erant: ίδιο πρόσωπο, ενεργητική φωνή

-multavit: ίδιο πρόσωπο, ίδιος χρόνος, υποτακτική

32

Ουσιαστικά, αντωνυμίες, επίθετα:

-omnes: ενικός γενική ουδέτερο

-vetustas: γενική ενικού

-multas: παραθετικά

-fortissimorum: παραθετικά

-nobis: ενικός ίδια πτώση

-meam: ίδια πτώση, αρσενικό

-laudem: γενική ενικού

-cruciatus: ονομαστική ενικού

-vestra: ίδια πτώση, αρσενικό γένος

Ρήματα:

-accederet: ίδιο πρόσωπο, ενεστώτας

-intuendum: ονοματικοί τύποι

-reliquerunt: ίδιο πρόσωπο, οριστική παρατατικού

-ducendo: μετοχή μέλλοντα

-obicere: απαρέμφατα όλων των χρόνων

-potui: ίδιος χρόνος, υποτακτική

34

Ουσιαστικά, αντωνυμίες, επίθετα:

-Literno: ονομαστική ενικού

-complures: ίδια πτώση, ουδέτερο γένος

-se: δοτική ενικού α πρόσωπο

-incredibile: ονομαστική αρσενικού

-is: πληθυντικός, θηλυκό, ονομαστική

-vestibulum: ονομαστική πληθυντικού

-deis: ονομαστική πληθυντικού

Ρήματα:

-venerunt: σουπίνο

-conlocavit: ίδιο πρόσωπο, οριστική μέλλοντα

-abiectis: οριστική παρακειμένου ίδια φωνή, γ πληθ πρόσωπο

-admiratum: γερουνδιακό

-rettulerunt: ίδιο πρόσωπο, οριστική ενεστώτα

-venerati sunt: οριστική μέλλοντα, ίδιο πρόσωπο

-posuissent: ίδιο πρόσωπο, οριστική ενεστώτα, παθητική φωνή

-solent: υποτακτική υπερσυντελίκου, ίδιο πρόσωπο

-reverterunt: σουπίνο

36

Ουσιαστικά, αντωνυμίες, επίθετα:

-maxima: παραθετικά

-facilius: παραθετικά

-ille: ίδια πτώση, ουδέτερο γένος

-ligneo: ονομαστική ίδιου γένους

-pondus: γενική ενικού

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4127

Απρ 01 2016

Με μαθηματικό κώδικα έγραψε ο Ομηρος τα έπη

«Πυρήνας» είναι η πυθαγόρεια αρμονία και αριθμός κλειδί το 3

Με μαθηματικό κώδικα έγραψε ο Ομηρος τα έπη

Τα ομηρικά έπη όπως φαίνεται δεν είναι μόνο ένα λογοτεχνικό επίτευγμα αλλά και ένα… μαθηματικό

Aριστος γνώστης των μαθηματικών, με ιδιαίτερη προτίμηση στον αριθμό τρία φαίνεται πως ήταν ο “Ομηρος: τόσο στην Ιλιάδα, όσο και στην Οδύσσεια, χρησιμοποιεί με αξιοσημείωτο τρόπο στις αναφορές του χαρακτηριστικούς αριθμούς από το ένα ως το εννέα και τα πολλαπλάσιά τους, ενώ το ίδιο το μέτρο των στίχων διαπνέεται από αρμονία που θυμίζει τα πυθαγόρεια μαθηματικά μοντέλα.

Μαθηματική μαεστρία

Για τον ρόλο των μαθηματικών στα ομηρικά έπη μίλησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η διδάκτωρ φιλοσοφίας Αναστασία Τσώνη, ομιλήτρια στην 8η Μαθηματική Εβδομάδα που διοργανώνει στη Θεσσαλονίκη η Ελληνική Μαθηματική Εταιρεία-Παράρτημα Κεντρικής Μακεδονίας.

«Το έπος [της Ιλιάδας] είναι γραμμένο σε δακτυλικό εξάμετρο, κάτι που σημαίνει ότι έχουμε μια μακρόχρονη συλλαβή και δύο βραχύχρονες. Η εναλλαγή αυτή θυμίζει τα πυθαγόρεια μαθηματικά και πετυχαίνει αρμονία στον λόγο. Η ποιητικότητα και η μαεστρία του Ομήρου υπάρχουν με αντίστοιχο τρόπο και στην εσωτερική σύνταξη των Απολόγων [της Οδύσσειας]» εξηγεί η δρ. Τσώνη, σύμφωνα με την οποία ό,τι και να κάνει, ο “Ομηρος σχηματίζει πάντα και με επιμονή μαθηματικό λόγο.

Για να δώσει μαθηματικές προεκτάσεις στους στίχους του, ο “Ομηρος χρησιμοποιεί, σύμφωνα με την κα Τσώνη, τους λεξάριθμους, στους οποίους το γράμμα «άλφα» αντιστοιχεί στον αριθμό «ένα», το «Β» στο δύο και ούτω καθεξής (μετά το «κάππα» οι αριθμοί ανεβαίνουν ανά γράμμα σε δεκάδες και μετά το «ρο» σε εκατοντάδες). Ενδεικτικά αναφέρει, ότι αν οι πρώτες τέσσερις λέξεις της Α” Ραψωδίας της Οδύσσειας («άνδρα μοι έννεπε, μούσα») «αποκωδικοποιηθούν» με λεξάριθμους προκύπτει ο αριθμός 1182, που αν αθροιστεί ανά ψηφίο, προκύπτει και πάλι ο αριθμός τρία.

«Ολόκληρες αριθμητικές παραστάσεις καταλήγουν στον αριθμό τρία και τα πολλαπλάσιά του» υποστηρίζει η κα Τσώνη και προσθέτει ότι στην Ιλιάδα, ολόκληρο το κείμενο οργανώνεται μαθηματικά σε τρία επίπεδα. «Στο κείμενο αναφέρονται 29 ελληνικά βασίλεια στη νότια Βαλκανική, σε έξι γεωγραφικές ενότητες, σε 164 συγκεκριμένες θέσεις με 64 ηγεμόνες. Κάθε βασίλειο συμμετέχει στην εκστρατεία με συγκεκριμένο αριθμό πλοίων κι όλα μαζί αθροίζονται σε 1186. Καθένα από αυτά έχει 50 έως 120 στρατιώτες. Αν όλοι οι αριθμοί αθροιστούν, καταλήγουμε και πάλι στο τρία» εξηγεί η δρ Τσώνη, η οποία διδάσκει στο Β’ Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης.

Αριθμητική επιμονή

Ο Όμηρος αποδεικνύεται επίμονος – και με μεγάλη προσοχή στη λεπτομέρεια – και σε ό,τι αφορά τον αριθμό των δώρων του Αγαμέμνονα προς τον Αχιλλέα, του Πρίαμου προς τον Αχιλλέα, ακόμη και των λάφυρων μετά από συγκεκριμένες μάχες. Ολόκληρη η Ιλιάδα περιγράφει μια περίοδο 51 ημερών (5+1=6, οπότε καταλήγουμε και πάλι σε πολλαπλάσιο του αριθμού τρία), ενώ εννέα μέρες διαρκεί ο λοιμός και 12 η απραξία του Έκτορα. Επιπλέον, «τρεις φορές τίναξε ο Θεός Απόλλωνας τη φωτεινή του ασπίδα στην Ε” Ραψωδία, τρεις φορές σκάλωσε ο Πάτροκλος στο τείχος κτλ» σημειώνει.

Σχετικά με τα επεισόδια της Οδύσσειας και την εσωτερική σύνταξη των Απολόγων, αυτά σχηματίζουν και πάλι τριάδες και μάλιστα με πολύ συγκεκριμένη σειρά: Κίκονες, Λωτοφάγοι και Κύκλωπες, Αίολος, Λαιστρυγόνες και Κίρκη και Σειρήνες, Σκύλλα-Χάρυβδη, Θρινάκια. «Πάντοτε το πρώτο είναι συνοπτικό και τα άλλα δύο διεξοδικά. Είναι συμμετρικά δεμένα μεταξύ τους με «κρίκους» και ο τρίτος κόμβος της αφήγησης είναι αυτός που αλλάζει αποφασιστικά την τύχη του Οδυσσέα και των εταίρων του» σημειώνει η κα Τσώνη. «Θέλουν οι μαθηματικοί, οι φιλόλογοι, οι καλλιτέχνες να βρουν τον εαυτό τους; Θα τον βρουν στα ομηρικά έπη» υπογραμμίζει η δρ Τσώνη κι αναφέρει εν κατακλείδι έναν στίχο του Κωστή Παλαμά από το ποίημά του «Pαψωδία»: «ω μεγαλόχαρο βιβλίο, σε καρτερούσα μάθημα κι εσύ ήρθες θάμα»..

Πηγή : http://www.tovima.gr/science/research/article/?aid=789145

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4125

Μαρ 30 2016

Συστάσεις υπουργείου προς βαθμολογητές Πανελλαδικών Εξετάσεων

Το υπουργείο Παιδείας, απευθυνόμενο προς τους βαθμολογητές Πανελλαδικών Εξετάσεων, κάνει τις ακόλουθε συστάσεις: Α. Είναι απόλυτη ανάγκη ο κάθε βαθμολογητής να συνειδητοποιήσει το μέγεθος της ευθύνης του. Β. Γι’ αυτό η κρίση του πρέπει να μείνει ανεπηρέαστη από τυχόν υποκειμενικά κριτήρια και να διαμορφώνεται με ψυχραιμία, χωρίς προκαταλήψεις, χωρίς εξάρσεις απογοήτευσης ή ενθουσιασμού.

Πηγή: Συστάσεις υπουργείου προς βαθμολογητές Πανελλαδικών Εξετάσεων | esos.gr

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4124

Μαρ 18 2016

Το πρόγραμμα των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2016

Ανακοινώθηκε σήμερα από το υπουργείο Παιδείας  το πρόγραμμα των πανελλαδικών εξετάσεων 2016 Γενικών Λυκείων (ΓΕΛ) και Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ), τόσο με το ΝΕΟ σύστημα, όσο και με το ΠΑΛΑΙΟ σύστημα και πιο αναλυτικά: – Το πρόγραμμα ημερήσιων και εσπερινών Γενικών Λυκείων, με το ΝΕΟ σύστημα – Το πρόγραμμα ημερήσιων και εσπερινών Γενικών Λυκείων και ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β΄) με το ΠΑΛΑΙΟ  σύστημα – Το πρόγραμμα ημερήσιων ΕΠΑΛ γενικής παιδείας και ειδικότητας με το ΝΕΟ σύστημα

Πηγή: Το πρόγραμμα των Πανελλαδικών Εξετάσεων | esos.gr

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4122

Μαρ 08 2016

Αναγεννησιακή τελειότητα (ζωγραφική-15ος αιώνας)

 06 Μαρ. 2016

Οι καλλιτέχνες των προηγούμενων αιώνων δεν γνώριζαν ότι ανήκουν στον Γοτθικό Ρυθμό ή έστω στον Μεσαίωνα. Αντίθετα, οι καλλιτέχνες της Αναγέννησης είχαν επίγνωση ότι ανήκαν σε μια νέα εποχή. Δείτε μερικούς από τους πίνακες-σταθμούς της Αναγεννησιακής Τέχνης, από Ιταλούς και Φλαμανδούς ζωγράφους του 15ου αιώνα. Της Κατρίν Αλαμάνου

*Πατήστε πάνω στις εικόνες για να δείτε ολόκληρα τα έργα.

Οι ουμανιστές της Αναγέννησης διέφεραν από τους μεσαιωνικούς θεολόγους και λόγιους που είχαν μελετήσει τον Αριστοτέλη, τον Κικέρωνα και τους Νεοπλατωνικούς. Για τους πρώτους, η κλασική αρχαιότητα προσέφερε τα πρότυπα για την αξιολόγηση όχι μόνο των έργων τέχνης, αλλά και της ανθρώπινης δραστηριότητας εν γένει.

Οι ιταλικές πόλεις-κράτη, που το ίδιο το πολίτευμά τους είχε αρκετά κοινά στοιχεία με τη Ρωμαϊκή Δημοκρατία, υπήρξαν το λίκνο του ουμανισμού και καλλιέργησαν το ιδεώδες του ενάρετου και ενεργού πολίτη που στηρίζεται στην αξία του και όχι απλώς στην καταγωγή του.

Ενώ οι Φλωρεντίνοι επεξεργάζονταν θεωρίες και κανόνες για την αναπαράσταση, οι Φλαμανδοί ανακάλυπταν εμπειρικά τη γραμμική και ατμοσφαιρική προοπτική. Η μεγάλη συνεισφορά των Φλαμανδών ζωγράφων στη Δυτική τέχνη ήταν η νέα τεχνική στην ελαιογραφία, που επέτρεπε μεγαλύτερη ακρίβεια στην απόδοση λεπτομερειών, στοιχείο άμεσα αισθητό στη φλαμανδική ζωγραφική του 15ου αι.

  • Γραμμική προοπτική – Φίλιπο Μπρουνελέσκι (1377-1446)

Στον Μπρουνελέσκι οι σύγχρονοί του απέδιδαν τη γραμμική προοπτική. Ως τότε, στα έργα ζωγραφικής και στα σχέδια χρησιμοποιούνταν διάφορες μέθοδοι για να υποδηλώσουν την απόσταση.

Ο Μπρουνελέσκι φαίνεται ότι ήταν ο πρώτος που συνειδητοποίησε πως, αν η εικόνα είναι ένα παράθυρο που παρεμβάλλεται ανάμεσα στον θεατή και ό,τι αυτός βλέπει, τότε τα αντικείμενα που περιλαμβάνει μπορούν να υπακούουν στους ίδιους νόμους, δηλαδή στο δεδομένο ότι οι οπτικές ακτίνες είναι ευθείες γραμμές που υπόκεινται στους νόμους της γεωμετρίας.

Έδειξε τη χρήση της γραμμικής προοπτικής σε δύο πίνακές του που έχουν σήμερα χαθεί. Ο φίλος του όμως Λεόν Μπατίστα Αλμπέρτι, την κωδικοποίησε στην πραγματεία του Για τη Ζωγραφική (1436), ανοίγοντας τον δρόμο στην ιδέα του πίνακα ως ιλουζιονιστικής αναπαράστασης αντικειμένων ιδωμένων από μια συγκεκριμένη οπτική γωνία.

  • Μαζάτσιο (1401-1428)

Οι καινοτομίες του Μπρουνελέσκι στο ύφος και την προοπτική αξιοποιήθηκαν άμεσα από αρκετούς καλλιτέχνες της εποχής και κυρίως από τον Μαζάτσιο στη νωπογραφία του, στη Σάντα Μαρία Νοβέλα της Φλορεντίας.


Αγία Τριάδα (1425), Νωπογραφία, Σάντα Μαρία Νοβέλα, Φλωρεντία

Στο πρώτο πλάνο διακρίνεται ένας τάφος με ένα σκελετό κάτω από την επιγραφή «Ό,τι είσαι ήμουν, κι ό,τι είμαι θα γίνεις». Με τη βοήθεια ου νέου συστήματος προοπτικής, ο Μαζάτσιο μπόρεσε να αποδώσει τις μορφές σε διάφορες κλίμακες σε έναν ενιαίο και ενοποιημένο χώρο. Ο τάφος «διαβάζεται» σαν προέκταση προς το χώρο της εκκλησίας.

Το κυριότερο επίτευγμά του Μαζάτσιο ήταν ότι ξανάδωσε στην ανθρώπινη μορφή τη σφριγηλότητα  και τη στιβαρότητα των έργων του Τζιότο και ότι δημιούργησε μια ψευδαίσθηση απτότητας μέσω του σκιοφωτισμού.


Η εκδίωξη από τον Παράδεισο, (περ. 1427), Νωπογραφία, Παρεκκλήσιο Μπρανκάτσι, Σάντα Μαρία ντελ Κάρμινε, Φλωρεντία.

  • Σάντρο Μποτιτσέλι (περ. 1445-1510)

Η Άνοιξη (1478) του Σάντρο Μποτιτσέλι, έργο με μυθολογικό περιεχόμενο, αποδίδεται σε μία κλίμακα που εκείνη την εποχή συναντάται μόνο σε θρησκευτικές παραστάσεις (το ύψος ξεπερνάει τα 2 μέτρα). Θεωρείται επίσης βέβαιη η επίδραση του Νεοπλατωνισμού τόσο στην Άνοιξη όσο και σε άλλα έργα του Μποτιτσέλι.


Η Άνοιξη (περ. 1478), Ζωγραφική σε ξύλο, Πινακοθήκη Ουφίτσι, Φλωρεντία.

Το κέντρο της σύνθεσης καταλαμβάνει η Αφροδίτη με τον τυφλό Έρωτα να πετάει πάνω από το κεφάλι της. Τα άλλα πρόσωπα από αριστερά προς δεξιά: ο Ερμής, οι Τρεις Χάριτες, η Φλόρα (η Θεά των λουλουδιών και της άνοιξης, η νύμφη Χλωρίς και ο Ζέφυρος ο δυτικός άνεμος.

  • Ο Άγιος Σεβαστιανός του Αντρέα Μαντένια (περ. 1431-1506)

Έχει γραφεί για το έργο πως αποτελεί συμβολική απόδοση του παγανιστικού κόσμου με τη μορφή ερειπίων. Ότι δηλαδή η συμβολική αντίθεση ανάμεσα στα ερείπια του αρχαίου κόσμου και τον θριαμβεύοντα -στο πρόσωπο του Αγίου- Χριστιανισμό, αποτελεί την πεμπτουσία του έργου.


Άγιος Σεβαστιανός (περ. 1460), Ζωγραφική σε ξύλο, Μουσείο Ιστορίας της Τέχνης, Βιέννη.

Πάντως, ο Άγιος Σεβαστιανός, ως προστάτης των ασθενών, αποτέλεσε ιδιαίτερα προσφιλές θέμα των βενετσιάνων ζωγράφων, καθώς κάθε φορά που χτυπούσε την Βενετία η βουβωνική πανώλη ή κάποια άλλη ασθένεια, οι κάτοικοι ζητούσαν με ιδιαίτερη έμφαση την προστασία του Αγίου.

Οι Φλαμανδοί καλλιτέχνες ανέπτυξαν την τεχνική της ελαιογραφίας και σε συνδυασμό με τη χρήση της γραμμικής και ατμοσφαιρικής προοπτικής έφεραν μια πραγματική επανάσταση στην ευρωπαϊκή ζωγραφική.

  • Γιαν Βαν Άυκ (περ. 1390-1441)

Τα διαφανή του χρώματα δίνουν στα έργα του μια λάμψη που θυμίζει κόσμημα και που καμία αναπαραγωγή δεν μπορεί να αποδώσει, καθώς το φως μοιάζει να εκπέμπεται από το το εσωτερικό του πίνακα.


Αδάμ και Εύα (1432), Τέμπερα σε λάδι και ξύλο, Άγιος Μπαβόν, Γάνδη.


Η Παναγία και ο Καγκελάριος Ρολέν (περ. 1433-44), Λούβρο, Παρίσι.

  • Ροζιέ Βαν Ντερ Βέυντεν (περ. 1400-1464)

Στις προσωπογραφίες του ο Βαν Ντερ Βέυντεν δίνει μικρότερη σημασία στις λεπτομέρειες και μεγαλύτερη στη γενική εικόνα και εντύπωση. Η γυναίκα της παρακάτω εικόνας είναι ολοφάνερα αριστοκρατικής καταγωγής, όπως τα περισσότερα μοντέλα του ζωγράφου. Η γωνία στην οποία αποδίδεται είναι αυτή των τριών τετάρτων, η αγαπημένη γωνία του Βαν Ντερ Βέυντεν και άλλων φλαμανδών ζωγράφων της εποχής.


Προσωπογραφία κυρίας (περ. 1455), Λάδι σε ξύλο, Εθνική Πινακοθήκη, Ουάσινγκτον.

Πηγή: Χιου Χόνορ – Τζον Φλέμινγκ, Ιστορία της Τέχνης, 3ος τόμος, Υποδομή,  Αθήνα, 1991.

Μόνιμος σύνδεσμος σε αυτό το άρθρο: http://blogs.sch.gr/stratilio/archives/4117

Παλαιότερα άρθρα «

Top
Μετάβαση σε γραμμή εργαλείων