3o Δημοτικό Σχολείο Μεγάρων – Sotirios

Η δεύτερη Κυριακή του Μαΐου είναι αφιερωμένη στη γιορτή της μητέρας.
Γι’ αυτό κι εμείς, οι μαθητές της Δ΄ τάξης, στέλνουμε τις ευχές μας
στις αγαπημένες μας μανούλες.

Στὴν Παναγία μας, τὴ μητέρα τοῦ Χριστοῦ.

Ἄξιόν ἐστιν ὡς ἀληθῶς,
μακαρίζειν σε τὴν Θεοτόκον,
τὴν ἀειμακάριστον καὶ παναμώμητον
καὶ μητέρα τοῦ Θεοῦ ἡμῶν.
Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβεὶμ
καὶ ἐνδοξοτέραν ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ,
τὴν ἀδιαφθόρως Θεὸν Λόγον τεκοῦσαν,
τὴν ὄντως Θεοτόκον,
σὲ μεγαλύνομεν.

Η αγωνία ενός μικρού αγγέλου

Μια φορά και ένα καιρό ένα παιδί ήταν έτοιμο να γεννηθεί. Την προηγούμενη ημέρα ρώτησε το Θεό: «Μου λένε ότι θα με στείλεις αύριο στη γη. Φοβάμαι. Πώς θα μπορέσω να ζήσω εκεί; Είμαι μικρός και αβοήθητος». Και ο Θεός του απάντησε: «Μην ανησυχείς. Έχω φροντίσει για σένα. Μεταξύ πολλών Αγγέλων διάλεξα έναν και για σένα. Θα σε περιμένει στη γη και θα σε φροντίζει». Το παιδί επέμενε.
«Ναι, αλλά εδώ στον παράδεισο δεν κάνω τίποτα άλλο από το να τραγουδάω και να γελάω κάθε μέρα! Μόνο αυτά χρειάζομαι για να είμαι ευτυχισμένος! Θα νοιώθω τόση ευτυχία στη γη;»
Τότε ο Θεός του είπε:
«Ο Άγγελος που έχω διαλέξει για σένα, ο Άγγελός σου, θα σου τραγουδάει όλη την ημέρα. Θα αισθάνεσαι την αγάπη του κι έτσι θα είσαι ευτυχισμένος».
Και το παιδί ρώτησε:
«Και πώς θα καταλαβαίνω τους ανθρώπους, όταν θα μιλούν, αφού δεν ξέρω τη γλώσσα τους;»
«Αυτό είναι εύκολο», του είπε ο Θεός. «Ο Άγγελός σου θα σου λέει τα πιο όμορφα και γλυκά λόγια, που έχεις ακούσει ποτέ και με πολλή υπομονή και φροντίδα θα σε μάθει να μιλάς»!
Και ύστερα το παιδί κοιτώντας το Θεό ρώτησε: «Και τι θα κάνω, όταν θα θέλω να μιλήσω σε σένα;»
Ο Θεός χαμογέλασε στο παιδί και του είπε: «Ο Άγγελός σου θα σε μάθει πώς να προσεύχεσαι»!
Και το παιδί είπε: «Έχω ακούσει ότι στη γη υπάρχουν και κάποιοι άνθρωποι, που είναι κακοί. Ποιος θα με προστατεύσει από τους κακούς;»
Ο Θεός αγκάλιασε το παιδί και του είπε:
«Ο Άγγελός σου θα σε υπερασπιστεί ακόμα και αν χρειαστεί να βάλει σε κίνδυνο την ζωή του».
Λυπημένο το παιδί τον ρώτησε: «Ναι, αλλά πάντα θα είμαι λυπημένος, γιατί δε θα σε βλέπω πια».
- «Ο Άγγελός σου θα σου μιλάει συνέχεια για μένα και θα σε διδάξει τον τρόπο που θα μπορέσεις να γυρίσεις πάλι σε μένα. Έτσι και αλλιώς δε θα σου λείψω ποτέ, αφού θα είμαι πάντα δίπλα σου».
Τη συγκεκριμένη στιγμή επικρατούσε απόλυτη γαλήνη στον παράδεισο και οι μακρινές φωνές από τη γη είχαν ήδη ακουστεί.
Το παιδί βιαστικά ρώτησε: «Θεέ μου αν πρέπει να φύγω τώρα πες μου το όνομα του Αγγέλου μου!»
Και ο Θεός απάντησε: «Τον Άγγελό σου θα τον αναγνωρίσεις εύκολα. Άλλωστε θα είναι ο πρώτος που θα αντικρίσεις, φτάνοντας στη γη. Το όνομα του Αγγέλου σου δεν είναι τόσο σημαντικό…
…θα την φωνάζεις απλά « Mαμά »!

Πηγή: http://odevontas.blogspot.com/

Μάνα κράζει το παιδάκι
μάνα ο νιος και μάνα ο γέρος
μάνα ακούς σε κάθε μέρος.
Α! Τι όνομα γλυκό!

Γ. Μαρτινέλης

Χρόνια πολλά μαμά
για την υπέροχη γιορτή σου
για την ημέρα την ξεχωριστή
σε όλη τη ζωή σου.

Σε αγαπώ πολύ
κι αυτό να το θυμάσαι
κι ό,τι έγινε πιο πριν
αυτό να μη θυμάσαι.
Ειρήνη Π.

Ο Θεός δεν μπορούσε να τα κάνει όλα μόνος Του γι’ αυτό έπλασε εσένα μανούλα!
Σ’ ευχαριστώ που μ’ αγαπάς και με φροντίζεις τόσα χρόνια. Μπορεί να μαλώνουμε μερικές φορές αλλά πάντα θα σ’ αγαπώ!
Ο αγαπημένος σου γιος Βασίλης Τσ.

Μαμά καλή γιορτή της μητέρας. Σ’ αγαπώ. Φτιάχνεις υπέροχα φαγητά, έχεις ωραίες σκέψεις και κάνεις πάρα πολλά καλά πράγματα. Είσαι η καλύτερη μαμά του κόσμου. Δε θέλω να πάθεις ποτέ κακό γιατί σ’ αγαπώ.
Ιάσονας

Σ’ αγαπώ πολύ μαμά γιατί είσαι πολύ γλυκιά και ό,τι και να μου κάνεις εγώ θα σε συγχωρήσω και θα σ’ αγαπώ. Εγώ κάνω ζημιές αλλά εσύ πάντα τις διορθώνεις. Από εδώ και πέρα θα τις φτιάχνω εγώ. I love mum!
Βασίλης Κ.

Μητέρα μου σ’ αγαπώ πολύ για όλα αυτά που μου έχεις προσφέρει.
Μαμά είσαι πανέμορφη σαν το λουδούδι που την άνοιξη ανθίζει.
Με τα λόγια δεν μπορώ να εκφράσω την αγάπη μου.
Λυδία

Σαν τ’ αστέρι κι εσύ είσαι όμορφη μαμά μου!
Για τη μαμά μου τη μοναδική.
Κωνσταντίνος

Καλή γιορτή της μητέρας μαμά. Σ’ αγαπώ πολύ!
Ραφαέλα

Χρόνια πολλά μητέρα! Σ’ αγαπώ πολύ!
Ελένη

Μαμά, μανούλα μου γλυκιά
αυτή τη μέρα την ξεχωριστή
ένα δώρο θα σου δοθεί
για τη μεγάλη σου γιορτή.
Ειρήνη Μ.

Μανούλα μου, μανούλα μου τι τυχερή είμαι που έχω μια μητέρα σαν εσένα που μ’ αγαπάει με φροντίζει και με κάνει να χαμογελώ πάντα. Χρόνια σου πολλά μανούλα!
Κλάρα

Χρόνια πολλά μαμά!
Να είσαι πάντα χαρούμενη.
Να τα εκατοστίσεις.
Σ’ αγαπώ πολύ.
Δημήτρης

Μανούλα σ’ αγαπώ και σ’ ευχαριστώ πάρα πολύ γι’ αυτές τις χάρες που μου έχεις κάνει. Είσαι θησαυρός για μένα, είσαι σαν διαμάντι, σαν να είσαι αίμα μου. Μαμά Χρόνια Πολλά!
Ο γιος σου Γιάννης

Μανούλα σ’ αγαπώ, είσαι πολύ γλυκιά κι είσαι μέσα στη δικιά μου καρδιά. Σήμερα γιορτάζεις. Σ’ αγαπώ πολύ μανούλα.
Ελπίδα

Μάνα μου γλυκιά σ’ αγαπώ πολύ. Καλή γιορτή της μητέρας. Φτιάχνεις ωραία φαγητά, ωραία πιτσάκια, με φροντίζεις πολύ καλά, μου διαβάζεις ωραία παραμύθια, με βοηθάς στα μαθήματα και κάνεις πάρα πολλά καλά πράγματα για μένα.
Συμεών

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

Ξέρουμε ότι σε όλους σας αρέσουν τα παραμύθια της γιαγιάς που με τόση ζεστασιά κι αγάπη έλεγε στα εγγονάκια της. Ακόμη ξέρουμε ότι όλοι γνωρίζετε το παραμύθι του «κακού» λύκου και της «αθώας» κοκκινοσκουφίτσας που γράφτηκε πριν πολλά χρόνια. Από τότε ο κακόμοιρος ο λύκος χαρακτηρίστηκε «κακός» κι όλοι τον φοβούνται, τον κυνηγούν και τον αποστρέφονται. Είναι όμως στ’ αλήθεια έτσι τα πράγματα; Μήπως στην πραγματικότητα δεν είναι «κακός» ο λύκος;  Αν γραφόταν σήμερα το παραμύθι, σίγουρα θα ήταν εξ ίσου ωραίο και συναρπαστικό αλλά πολύ διαφορετικό. Πώς όμως θα ήταν;

Αυτό μπορείτε να το μάθετε, αν έλθετε την Πέμπτη 10 Μαΐου στις 10:45΄ π.μ. στην αίθουσα πολλαπλών χρήσεων του Σχολείου μας που θα παίξουμε το παραμύθι «Ο Άκης το καλό λυκάκι κι η Νίτσα η κοκκινοσκουφίτσα». Ακόμη θα συζητήσουμε μαζί για τα πιο γνωστά ζώα που ζουν στην Ελλάδα και κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

Σας περιμένουμε
Ο δάσκαλος και οι μαθητές της Δ΄1

ΚΑΛΑΝΤΑ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΑΣ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ

ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ (Γεώργιος Σπ. Τσορβάς  +Αρχιμ.)

Τη Δευτέρα της Λαμπρής, όλος ο κόσμος, ψήνανε τα αρνιά τους στη σούβλα πρωί-πρωί. Εκείνη την ώρα και τα παιδιά με τα καλά τους ρούχα, γιατί ήτανε μαθές Λαμπρή, βγαίνανε να πούνε με τους φίλους τους τα πατροπαράδοτα κάλαντα, τα Ρουσάλια. Είχανε φτιάξει το φλάμπουρό τους από ένα μακρύ καλάμι που στο πάνω μέρος είχε ένα λουλουδένιο σταυρό και ένα μεγάλο όμορφη μαντίλι δεμένο για σημαία, που το λέγανε καλαμάτα. Άμα τους λέγανε να τα πούνε, στο κάθε σπίτι που πηγαίνανε, πιάνανε το χορό και τραγουδούσαν τα Ρουσάλια. Ο πρώτος κράταγε τη σημαία, και ο τελευταίος κράταγε ένα καρτάλι, για να βάζουν τα κόκκινα αυγά που τους έδιναν. Όταν τελείωναν, πήγαιναν πιο πέρα στην άλλη γειτονιά.

Ρουσάλια (Α): Κάλαντα της Δευτέρας του Πάσχα. Αντρικός χορός.

ΤΑ ΡΟΥΣΑΛΙΑ

Καλώς σ΄ήβραμε αφέντη,
άρχοντά μου τσε λεβέντη
Να στα πούμε τα Ρουσάλια,
πέστε τα ρε παλικάρια
Να στα πούμε σένα πρώτα,
που σε ήβραμε στη πόρτα
Τσ’ εξ υστέρου της κυράς μας
τσε της ρουσοπέρδικάς μας
Κάτω σ΄ένα περιβόλι,
δάφνη τσε μηλιά μαλώνει
Δάφνης πήρα εγώ κλωνάρι,
να με πάρει το ποτάμι
Να με πάει δύση-δύση ,
κάτω στη γιαλέρνια βρύση
Όπου πλένουν οβριοπούλες ,
καματίζουν τουρκοπούλες
Βάλε το δεξί σου χέρι ,
μες στην αργυρή σου τσέπη
Βγάνε το εικοσιπεντάρι,
δος το του σαχανατάρη
Να σας πούμε Χριστός Ανέστη ,
που ετάφη τσε ανέστη!!!

Συγχαρητήρια στα παιδιά που αναβίωσαν κι εφέτος (για 13^ο χρόνο) το έθιμο με τα «Ρουσάλια» περνώντας απ’ όλες τις μεγαρίτικες γειτονιές.
Ακούγοντας τα παλικάρια να λένε τα κάλαντα της Δευτέρας του Πάσχα  με το «Χριστός Ανέστη, που ετάφη τσε ανέστη» νιώσαμε λίγο περισσότερο χριστιανοί, Έλληνες τσε Μεγαρίτες, ιδιότητες που με όλα τα τεκταινόμενα στη χώρα μας τον τελευταίο καιρό κοντεύουμε να τις ξεχάσουμε (αν και πολλοί θα το ήθελαν αυτό).

Τα παιδιά που τραγουδούν και χορεύουν
τα Ρουσάλια είναι με τη σειρά:

1. Τζανετόπουλος Θανάσης (κρατάει το σταυρό)
2. Δάνης Θανάσης
3. Τζανετόπουλος Χρήστος
4. Κατρακούλης Μιλτιάδης
5. Μήτσος Γιώργος
6. Περαματζής Γιάννης (παίζει το νταούλι)

Η ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

Είναι η εβδομάδα των παθών του Χριστού και ονομάζεται μεγάλη όχι επειδή έχει περισσότερες ώρες ή μέρες από τις άλλες εβδομάδες του έτους αλλά, σύμφωνα με τον άγιο Ιωάννη το Χρυσόστομο, επειδή «μεγάλες και απερίγραπτες υπήρξαν οι ωφέλειες που πήραμε κατ’ αυτήν την εβδομάδα. Κατ’ αυτήν την εβδομάδα τελείωσε ο πολυχρόνιος πόλεμος του ανθρώπου με το Θεό, καταργήθηκε ο θάνατος, εξαφανίσθηκε η κατάρα, διαλύθηκε η τυραννική εξουσία του Διαβόλου, τα υπάρχοντά του λεηλατήθηκαν, έγινε η συμφιλίωση του Θεού με τον άνθρωπο… Γι’ αυτό λοιπόν ονομάζουμε Μεγάλη την εβδομάδα αυτή, επειδή τόσες πολλές και μεγάλες δωρεές μας χάρισε κατ’ αυτήν ο Κύριος».(Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ομιλία  Λ΄ εις την Γένεσιν).

Κυριακή των Βαΐων

Εορτάζουμε την είσοδο του Ιησού στα Ιεροσόλυμα. «Ερχόμενος ο Κύριος προς το εκούσιον πάθος» έστειλε δυο εκ των μαθητών του και έφεραν προς αυτόν ένα μικρό γαϊδουράκι και αφού κάθισε πάνω σ’ αυτό, εισήλθε στην πόλη. Το πλήθος του λαού όταν άκουσε ότι έρχεται ο Ιησούς, πήρε στα χέρια βαΐα φοινίκων και βγήκε να τον προϋπαντήσει. Και άλλοι μεν με  τα ρούχα τους, άλλοι δε με κλαδιά από τα δένδρα, έστρωναν το δρόμο από τον οποίο θα περνούσε ο Χριστός. Και όλοι μαζί, ακόμα κι αυτά τα νήπια, φώναζαν:   «Ωσαννά, ευλογημένος ο ερχόμενος εν ονόματι Κυρίου, ο βασιλεύς του Ισραήλ».

Μεγάλη Δευτέρα

Θυμόμαστε: 1) Τον πάγκαλο Ιωσήφ που ήταν ο ενδέκατος υιός του Ιακώβ. Φθονήθηκε από τους αδελφούς του οι οποίοι πρώτα τον έριξαν σ’ ένα λάκκο και κατόπιν τον πούλησαν σκλάβο σε αλλόφυλους και από εκείνους  πάλι πουλήθηκε σκλάβος στην Αίγυπτο. Για τη σωφροσύνη του συκοφαντήθηκε και καταδικάσθηκε στη φυλακή. Έπειτα βγήκε με δόξα πολλή και τιμήθηκε από το Φαραώ σαν βασιλιάς. Έγινε άρχοντας όλης της Αιγύπτου. Στον καιρό της πείνας έγινε σιτοδότης όλου του λαού αλλά και των αδελφών του τους οποίους συγχώρησε και τους κάλεσε να μείνουν κοντά του. Για όλα αυτά ο Ιωσήφ θεωρείται τύπος του Χριστού  γιατί κι ο Ιησούς  έπαθε από τους ομοφύλους του Ιουδαίους  αλλά κατόπιν δοξάσθηκε με την ανάστασή Του. 2) Την άκαρπη συκιά  που καταράστηκε ο Χριστός και ξεράθηκε. Η συκιά αυτή συμβολίζει τόσο τη Συναγωγή των Εβραίων που δεν είχε πνευματικούς καρπούς, όσο και κάθε άνθρωπο που στερείται από πνευματικούς καρπούς, δηλαδή αρετές. Η εκκλησία φέρνει μπροστά μας το παράδειγμα της καταραμένης συκιάς για να μας παρακινήσει σε αγώνες πνευματικούς ώστε ν’ αποκτήσουμε αρετές και να αγιασθούμε.

Μεγάλη Τρίτη

Θυμόμαστε: 1) Την παραβολή των δέκα παρθένων και 2) Την παραβολή των ταλάντων. Με την πρώτη παραβολή η εκκλησία μας καλεί να είμαστε έτοιμοι να υποδεχθούμε, κρατώντας τις λαμπάδες των αρετών μας, τον ουράνιο Νυμφίο, τον Κύριο Ιησού, ο οποίος θα έλθει ξαφνικά, είτε ειδικά την ώρα του θανάτου μας, είτε γενικά κατά την Δεύτερη Παρουσία Του. Με τη δεύτερη παραβολή μας καλεί να αυξήσουμε τα χαρίσματα που μας έδωσε ο Θεός.

Μεγάλη Τετάρτη

Θυμόμαστε: 1) Τη μετανοημένη πόρνη γυναίκα που άλειψε με πολύτιμο μύρο τα πόδια του Ιησού ζητώντας έτσι συγχώρηση για τις αμαρτίες της. 2) Το συνέδριο του ανώτατου δικαστηρίου των Ιουδαίων με το οποίο αποφάσισαν να καταδικάσουν τον Ιησού και  3) Τα σχέδια του Ιούδα για να προδώσει τον Κύριο.

Μεγάλη Πέμπτη

Θυμόμαστε: 1) Το Χριστό που έπλυνε τα πόδια των μαθητών του για να τους διδάξει να είναι ταπεινοί. 2) Το Μυστικό Δείπνο δηλαδή την παράδοση του μυστηρίου της θείας Ευχαριστίας. 3) Τη θαυμαστή προσευχή του Χριστού προς τον πατέρα Του και 4) Την προδοσία του Κυρίου από τον Ιούδα τον Ισκαριώτη.

Μεγάλη Παρασκευή

Θυμόμαστε: 1) Τα άχραντα Πάθη του Κυρίου, δηλαδή «τους εμπτυσμούς, τα ραπίσματα, τα κολαφίσματα, τας ύβρεις, τους γέλωτας, την πορφυράν χλαίναν, τον κάλαμον, τον σπόγγον, το όξος, τους ήλους, την λόγχην. και προ πάντων τον σταυρόν και τον θάνατον» και 2) Τη σωτήρια ομολογία του ληστού που σταυρώθηκε μαζί με το Χριστό.

Μεγάλο Σάββατο

Θυμόμαστε: 1) Την ταφή του Ιησού από τον Ιωσήφ και το Νικόδημο και 2) Την κάθοδο του Χριστού στον Άδη.
Όταν ο Χριστός πέθανε πάνω στο σταυρό, σαν άνθρωπος, και χωρίστηκε η Ψυχή από το Σώμα Του, τότε το μεν Σώμα Του, από το οποίο δεν χωρίστηκε η Θεότητα του Κυρίου, μπήκε στον τάφο η δε Ψυχή Του ενωμένη και αυτή με την παντοδύναμη Θεότητά Του, κατέβηκε στον Άδη, τον νίκησε και ελευθέρωσε τις ψυχές των ανθρώπων που κρατούνταν εκεί. Κατά την τρίτη ημέρα ενώθηκε πάλι η Ψυχή με το Σώμα και το Σώμα αναστήθηκε εκ νεκρών. Έτσι νικήθηκε ο Άδης και ο θάνατος. Τον Άδη νίκησε η Ψυχή του Κυρίου, το δε θάνατο το Σώμα Του, διότι και τα δυο δεν ήταν μόνα τους, αλλά ενωμένα με τη Θεότητα. Η Ψυχή αυτή και το Σώμα αυτό δεν ήταν ψυχή και σώμα ενός κοινού θνητού, αλλά Ψυχή και Σώμα του ενανθρωπήσαντος Θεού. Γι’ αυτό ούτε ο Άδης μπόρεσε να κρατήσει δέσμια την Ψυχή αυτή ούτε ο θάνατος μπόρεσε να κρατήσει και να παραδώσει στη φθορά το Σώμα αυτό.

Κυριακή του Πάσχα

Το Πάσχα είναι η «εορτή των εορτών και η πανήγυρις των πανηγύρεων». Εορτάζουμε την ανάσταση του Χριστού εκ νεκρών. Τη διάβαση από την ενοχή της αμαρτίας στη δικαίωση, από τα έργα του σκότους στην αρετή, από την κατάρα στην ευλογία, από τη φθορά στην αφθαρσία, από το θάνατο στη ζωή, από τη γη στον ουρανό.

ΤΑ ΠΑΘΗ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΜΝΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΜΑΣ

Η ΣΤΑΥΡΩΣΗ

Σήμερον κρεμάται επί ξύλου, ο εν ύδασι τήν γην κρεμάσας. Στέφανον εξ ακανθών περιτίθεται, ο των αγγέλων Βασιλεύς. Ψευδή πορφύραν περιβάλλεται, ο περιβάλλων τον ουρανόν εν νεφέλαις. Ράπισμα κατεδέξατο, ο εν Ιορδάνῃ ελευθερώσας τον Αδάμ.  Ηλοις προσηλώθη, ο Νυμφίος της Εκκλησίας.  Λόγχῃ εκεντήθη, ο Υιός της Παρθένου.  Προσκυνούμεν σου τα Πάθη Χριστέ.  Δείξον ημίν, και την ένδοξόν σου Ανάστασιν.

Ερμηνεία:
Σήμερα κρεμιέται πάνω σε ξύλο, ο Αυτός που κρέμασε την γη στα νερά. Στέφανι από αγκάθια φοράει ο Βασιλιάς των Αγγέλων.  Ψεύτικη πορφύρα ντύνεται, Αυτός που ντύνει τον ουρανό με σύννεφα.  Ράπισμα κατεδέχθη, Αυτός που ελευθέρωσε τον Αδάμ στον Ιορδάνη.  Με καρφιά καρφώθηκε ο Νυμφίος της Εκκλησίας.  Με Λόγχη τρυπήθηκε ο Υιός της Παρθένου.  Προσκυνούμε τα Πάθη Σου Χριστέ.  Δείξε μας και την ένδοξή Σου Ανάσταση.

Στιχηρό ιδιόμελο των Αίνων, (όρθρος Μ. Παρασκευής)

Έκαστον μέλος της αγίας σου σαρκός, ατιμίαν δι’ ημάς υπέμεινε, τας ακάνθας η κεφαλή, η όψις τα εμπτύσματα, αι σιαγόνες τα ραπίσματα, το στόμα την εν όξει κερασθείσαν χολήν τη γεύσει, τα ώτα τας δυσσεβείς βλασφημίας. Ο νώτος την φραγγέλωσιν, και η χειρ τον κάλαμον, αι του όλου σώματος εκτάσεις εν τω σταυρώ, τα άρθρα τους ήλους, και η πλευρά την λόγχην. Ο παθών υπέρ ημών, και παθών ελευθερώσας ημάς. Ο συγκαταβάς ημίν φιλανθρωπία, και ανυψώσας ημάς, παντοδύναμε Σωτήρ, ελέησον ημάς.

Ερμηνεία:
Κάθε μέλος του Αγίου Σου Σώματος, προσβολή υπέμεινε για εμάς, τα αγκάθια το κεφάλι,  το πρόσωπο τα φτυσίματα, τα σαγόνια τα ραπίσματα, το στόμα την με ξύδι κερασμένη χολή στην γεύση, τα αυτιά τις δυσσεβείς βλασφημίες. Η πλάτη την φραγγέλωση και το χέρι το καλάμι, Όλες οι εκτάσεις του Σώματος στον Σταυρό, τα άρθρα τα καρφιά, και η πλευρά την λόγχη. (Εσύ Κύριε) που έπαθες για εμάς και μας ελευθέρωσες από τα πάθη (μας) (Εσύ Κύριε) που συγκαταβαίνεις από φιλανθρωπία και μας ανυψώνεις, Παντοδύναμε Σωτήρα ελέησέ μας.

ΕΓΚΩΜΙΑ ΕΠΙΤΑΦΙΟΥ

Κάντε κλικ παρακάτω για να ακούσετε τα εγκώμια όπως ψάλλονται στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου Μεγάρων. Ψάλλουν οι μαθήτριες του Μουσικού Σχολείου της Βυζαντινής Εκκλησιαστικής Μουσικής της Ιεράς Μητροπόλεως Μεγάρων και Σαλαμίνος: Πούλη Θεοδώρα, Παλαιτσάκη Αφροδίτη και Δρομπόνη Κωνσταντίνα.

Κλικ εδώ για ν’ακούσετε τα εγκώμια της πρώτης στάσης.

Ἡ ζωὴ ἐν τάφῳ, κατετέθης Χριστέ, καὶ Ἀγγέλων στρατιαὶ ἐξεπλήττοντο, συγκατάβασιν δοξάζουσαι τὴν σήν.
Ἐσύ, Χριστέ, ποὺ εἶσαι ἡ ζωὴ τῶν πάντων, κατατέθηκες σὲ τάφο, καὶ οἱ ἐπουράνιες δυνάμεις γέμιζαν ἀπὸ ἔκπληξη, δοξάζουσαι τὴν ἄφατη ταπείνωση καὶ συγκατάβασή σου.

Ἡ ζωὴ πῶς θνήσκεις; πῶς καὶ τάφῳ οἰκεῖς; τοῦ θανάτου τὸ βασίλειον λύεις δέ, καὶ τοῦ ᾍδου τοὺς νεκροὺς ἐξανιστᾷς.
Ἐσὺ ἡ ζωοπάροχη ἀρχὴ τοῦ κόσμου, μὲ ποιό τρόπο πεθαίνεις; Πῶς κατοικεῖς σ᾿ ἕνα μικρὸ τάφο; Μὲ τὴν ἄπειρή σου δύναμη ἀφανίζεις τὸ βασίλειο τοῦ θανάτου καὶ ἀνασταίνεις τοὺς νεκροὺς ποὺ κρατοῦνταν δέσμιοι στὸν ᾅδη.

Μεγαλύνομέν σε, Ἰησοῦ Βασιλεῦ, καὶ τιμῶμεν τὴν Ταφὴν καὶ τὰ Πάθη σου· δι᾿ ὧν ἔσωσας ἡμᾶς ἐκ τῆς φθορᾶς.
Σὲ δοξάζουμε, Ἰησοῦ βασιλέα, καὶ τιμοῦμε τὴν ταφὴ καὶ τὰ ἅγια πάθη σου, γιατὶ μ᾿ αὐτὰ μᾶς λύτρωσες ἀπὸ τὴν τυραννία τῆς φθορᾶς.

Κλικ εδώ για ν’ακούσετε τα εγκώμια της δεύτερης στάσης.

Ἄξιόν ἐστι, μεγαλύνειν σε τὸν Ζωοδότην, τὸν ἐν τῷ Σταυρῷ τὰς χεῖρας ἐκτείναντα, καὶ συντρίψαντα τὸ κράτος τοῦ ἐχθροῦ.
Εἶναι ἄξιο νὰ δοξάζουμε ἐσένα, ποὺ ἅπλωσες τὰ χέρια σου ἐπάνω στὸ σταυρὸ καὶ συνέτριψες τὸ κράτος τοῦ ἐχθροῦ.

Ἄξιόν ἐστι, μεγαλύνειν σε τὸν πάντων Κτίστην· τοῖς σοῖς γὰρ παθήμασιν ἔχομεν, τὴν ἀπάθειαν ῥυσθέντες τῆς φθορᾶς.
Εἶναι ἄξιο νὰ δοξάζουμε ἐσένα ποὺ εἶσαι τῶν ὅλων Κτίστης, διότι διὰ τῶν παθημάτων σου πετύχαμε τὴν ἀπάθεια, λυτρωθέντες ἀπὸ τὴ φθορά.

Ἔφριξεν ἡ γῆ, καὶ ὁ ἥλιος Σῶτερ ἐκρύβη, σοῦ τοῦ ἀνεσπέρου φέγγους Χριστέ, δύναντος ἐν τάφῳ σωματικῶς.
Ἔφριξε ἡ γῆ, Σωτήρ μου, ἀπὸ φόβο, καὶ ὁ ἥλιος ἔκρυψε τὶς ἀκτίνες του, ὅταν ἐσύ, Χριστέ, τὸ ἄδυτο φῶς, εἰσῆλθες στὸν τάφο σωματικῶς.

Ἄνω σε Σωτήρ, ἀχωρίστως τῷ Πατρὶ συνόντα, κάτω δὲ νεκρὸν ἡπλωμένον γῇ, φρίττουσιν ὁρῶντα τὰ Σεραφίμ.
Τὰ Σεραφεὶμ συγκλονίζονται ἀπὸ τρόμο, βλέποντάς σε, Σωτήρα μου, νὰ εἶσαι ἄνω ἀχώριστα ἑνωμένος μὲ τὸν Πατέρα καὶ κάτω νεκρὸ ξαπλωμένο στὴ γῆ.

Ῥήγνυται ναοῦ, καταπέτασμα τῇ σῇ σταυρώσει, κρύπτουσι φωστῆρες Λόγε τὸ φῶς, σοῦ κρυβέντος Ἥλιε ὑπὸ γῆν.
Σχίζεται τοῦ ναοῦ τὸ καταπέτασμα, Λόγε, μὲ τὴ σταύρωσή σου, καὶ οἱ ἀστέρες κρύβουν τὸ φῶς τους, ὅταν ἐσύ, ὁ φωτεινὸς Ἥλιος, κρύφτηκες κάτω ἀπὸ τὴ γῆ.

Γῆς ὁ καταρχάς, μόνῳ νεύματι πήξας τὸν γύρον, ἄπνους ὡς βροτὸς καθυπέδυ γῆν· τῷ θεάματι δε φρίξον Οὐρανέ.
Ἐκεῖνος, ποὺ στὴν ἀρχὴ τῆς δημιουργίας μὲ ἕνα μόνο νεῦμα του (μὲ μιὰ του προσταγὴ) στερέωσε τὴν περίμετρο τῆς γῆς, τώρα σὰν ἄνθρωπος χωρὶς πνοὴ βυθίστηκε κάτω ἀπὸ τὴ γῆ· φρίξε, οὐρανέ, γιὰ τὸ θέαμα αὐτὸ τὸ φοβερό.

Κλικ εδώ για ν’ ακούσε τα εγκώμια της τρίτης στάσης.

Αἱ γενεαί πᾶσαι, ὕμνον τῇ Ταφῇ σου, προσφέρουσι Χριστέ μου.
Ὅλες οἱ γενιὲς (τῶν ἀνθρώπων) προσφέρουν, Χριστέ μου, ὕμνο στὴν ταφὴ σου.

Μυροφόρες ἦλθαν, φέρουσες μὲ χαρὰ μύρα γιὰ σένα, Χριστέ μου.
Καθελὼν τοῦ ξύλου, ὁ Ἀριμαθαίας, ἐν τάφῳ σε κηδεύει.

Μυροφόροι ἦλθον, μύρα σοι Χριστέ μου, κομίζουσαι προφρόνως.
Ἀφοῦ σὲ κατέβασε ἀπὸ τὸ ξύλο ὁ Ἰωσήφ, ὁ ἀπὸ Ἀριμαθαίας, σὲ τάφο σὲ κηδεύει.

Ἔῤῥαναν τὸν τάφον, αἱ Μυροφόροι μύρα, λίαν πρωῒ ἐλθοῦσαι. (Τρίς)
Ράντισαν τὸν τάφο οἱ μυροφόρες μύρα, πολὺ πρωὶ ἐλθοῦσαι. (τρὶς)

Ὢ Τριὰς Θεέ μου, Πατὴρ Υἱὸς καὶ Πνεῦμα, ἐλέησον τὸν Κόσμον.
Ὤ Τριάδα ἁγία, Θεέ μου, ὁ Πατήρ, ὁ Υἱὸς καὶ τὸ Πνεῦμα, ἐλέησε τὸν κόσμο.

Κλικ εδώ για ν’ ακούσετε τα τροπάρια που ψάλλουν οι μυροφόρες (Ὅτε ἐκ τοῦ ξύλου σε νεκρόν…):

Ο ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΘΡΗΝΟΣ

Σε τον αναβαλλόμενον το φως ώσπερ ιμάτιον, καθελών Ιωσήφ από του ξύλου συν Νικοδήμω, και θεωρήσας νεκρόν, γυμνόν, άταφον, ευσυμπάθητον θρήνον αναλαβών, οδυρόμενος έλεγεν·  Οίμοι γλυκύτατε Ιησού· ον προ μικρού ο ήλιος ἐν Σταυρώ κρεμάμενον θεασάμενος, ζόφω περιεβάλλετο, και η γη τω φόβω εκυμαίνετο, και διερήγνυτο ναού το καταπέτασμα· αλλ’ ιδού νυν βλέπω σε δι’ εμέ εκουσίως υπελθόντα θάνατον. Πώς σε κηδεύσω Θεέ μου; ή πώς σινδόσιν ειλήσω; ποίαις χερσί δε προσψαύσω το σον ακήρατον σώμα; ή ποία άσματα μέλψω τη ση εξόδω, Οικτίρμον; Μεγαλύνω τα πάθη σου υμνολογώ και την ταφήν σου, συν τη αναστάσει, κραυγάζων· Κύριε δόξα σοι.

Ερμηνεία:
Εσένα, που το φως φοράς σαν ιμάτιο, όταν κατέβασε από τον Σταυρό ο Ιωσήφ μαζί με τον Νικόδημο και (σε) αντίκρισε νεκρό, γυμνό, άταφο, άρχισε ευσυμπάθητο θρήνο και έλεγε οδυρόμενος: Αλίμονο γλυκύτατε Ιησού, που, πριν λίγο, επειδή (σε) είδε ο ήλιος να κρέμεσαι στον Σταυρό, τυλίχθηκε με σκοτάδι και η γη από τον φόβο εσείετο και σκιζόταν το καταπέτασμα του ναού. Αλλά, να, τώρα σε βλέπω για μένα να έχεις υποστεί με την θέλησή σου θάνατο. Πώς θα σε κηδεύσω Θεέ μου; και πώς θα σε τυλίξω με σεντόνια; Με ποια χέρια θα πιάσω το πάναγνό σου σώμα; και ποια τραγούδια θα ψάλλω στην κηδεία σου Οικτίρμονα; Δοξάζω τα πάθη σου, υμνολογώ και την ταφή σου μαζί με την ανάσταση και κραυγάζω: Κύριε δόξα σοι.

Τροπάριο που ψάλλεται στην έξοδο του επιταφίου

Τον ήλιον κρύψαντα τας ιδίας ακτίνας, και το καταπέτασμα του ναού διαρραγέν, τω του Σωτήρος θανάτω, ο Ιωσήφ θεασάμενος, προσήλθε τω Πιλάτω και καθικετεύει λέγων·
δος μοι τούτον τον ξένον, τον εκ βρέφους ως ξένον ξενωθέντα εν κόσμω·
δος μοι τούτον τον ξένον, ον ομόφυλοι μισούντες θανατούσιν ως ξένον·
δος μοι τούτον τον ξένον, ον ξενίζομαι βλέπειν του θανάτου το ξένον·
δος μοι τούτον τον ξένον, όστις οίδεν ξενίζειν τους πτωχούς τε και ξένους·
δος μοι τούτον τον ξένον, ον Εβραίοι τω φθόνω απεξένωσαν κόσμω·
δος μοι τούτον τον ξένον, ίνα κρύψω εν τάφω, ος ως ξένος ουκ έχει την κεφαλήν πού κλίναι·
δος μοι τούτον τον ξένον, ον η Μήτηρ καθορώσα νεκρωθέντα εβόα·
Ω Υιέ και Θεέ μου, ει και τα σπλάγχνα τιτρώσκομαι, και καρδίαν σπαράττομαι, νεκρόν σε καθορώσα, αλλά τη ση ααστάσει θαρρούσα μεγαλύνω. Και τούτοις τοίνυν τοις λόγοις δυσωπών τον Πιλάτον ο ευσχήμων λαμβάνει του Σωτήρος το σώμα, ο και φόβω εν σινδόνι ενειλήσας και σμύρνη, κατέθετο εν τάφω τον παρέχοντα πάσι ζωήν αιώνιον και το μέγα έλεος.

Ερμηνεία:
Τον ήλιο που έκρυψε τις ίδιες του τις ακτίνες και το καταπέτασμα του ναού που διερράγη, λόγω του θανάτου του Σωτήρος, ο Ιωσήφ όταν (τα) είδε, προσήλθε στον Πιλάτο και θερμά ικετεύει λέγοντας:
Δώσε μου τούτο τον ξένο, που από βρέφος σαν ξένος φιλοξενήθηκε στον κόσμο.
Δώσε μου τούτο τον ξένο, που οι ομόφυλοι από μίσος τον θανατώνουν σαν ξένο.
Δώσε μου τούτο τον ξένο, που παραξενεύομαι να βλέπω του θανάτου το (παρά)ξενο.
Δώσε μου τούτο τον ξένο, που ήξερε να φιλοξενεί τους πτωχούς και τους ξένους.
Δώσε μου τούτο τον ξένο, που οι Εβραίοι από φθόνο τον απεξένωσαν από τον κόσμο.
Δώσε μου τούτο τον ξένο, για να κρύψω σε τάφο, που σαν ξένος δεν είχε που να γείρει το κεφάλι.
Δώσε μου τούτο τον ξένο, που βλέποντάς τον νεκρό η Μητέρα φώναζε:
Ω, Υιέ μου και Θεέ μου, αν και στα σπλάχνα πληγώνομαι και στην καρδιά σπαράζω που σε βλέπω νεκρό, αλλά αναθαρρώντας από την ανάστασή σου, δοξάζω. Και με τούτα τα λόγια ικετεύοντας τον Πιλάτο ο άρχοντας λαμβάνει του Σωτήρος το σώμα, που και με φόβο το τύλιξε σε σεντόνι και σε σμύρνα και το έβαλε σε τάφο, αυτόν που παρέχει σε όλους ζωή αιώνια και το μεγάλο έλεος.

ΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ
Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου

Η πλάνη πάντα αυτοκαταστρέφεται και, παρόλο που δεν το θέλει, στηρίζει σε όλα την αλήθεια. Πρόσεξε: Έπρεπε ν’ αποδειχθεί ότι ο Χριστός πέθανε και τάφηκε και αναστήθηκε. Έ, λοιπόν όλα αυτά τα κατοχυρώνουν οι ίδιοι οι εχθροί! Εφ’ όσον έφραξαν με τον βράχο και σφράγισαν και φρούρησαν τον τάφο, δεν ήταν δυνατό να γίνει καμιά κλοπή. Αφού όμως δεν έγινε κλοπή και εν τούτοις ο τάφος βρέθηκε άδειος, είναι ολοφάνερο και αναντίρρητο ότι αναστήθηκε. Είδες πως και μη θέλοντας στηρίζουν την αλήθεια;

Αλλά και πότε θα τον έκλεβαν οι μαθητές; Το Σάββατο; Μα αφού δεν επιτρεπόταν από τον νόμο να κυκλοφορήσουν. Κι αν υποθέσουμε ότι θα παραβίαζαν τον νόμο του Θεού, πως θα τολμούσαν αυτοί οι τόσο δειλοί να βγουν έξω απ’ το σπίτι; Και με ποιο θάρρος θα ριψοκινδύνευαν για ένα νεκρό; Προσμένοντας ποιάν ανταπόδοση; Ποιάν αμοιβή;

Και στ’ αλήθεια, που στηρίζονταν; Στη δεινότητα του λόγου τους; Αλλά ήταν απ’ όλους αμαθέστεροι. Στα πολλά τους πλούτη; Αλλά δεν είχαν ούτε ραβδί ούτε υποδήματα. Μήπως στην ένδοξη καταγωγή τους; Αλλά ήταν οι ασημότεροι του κόσμου. Μήπως στο πλήθος τους; Αλλά δεν ξεπερνούσαν τους ένδεκα, που κι αυτοί σκόρπισαν.

Αν ο κορυφαίος τους (ο Πέτρος) φοβήθηκε τον λόγο μιας γυναίκας θυρωρού κι όλοι οι άλλοι, όταν είδαν τον Διδάσκαλό τους δεμένο, σκόρπισαν και διαλύθηκαν, πως θα τους περνούσε καν απ’ τον νου να τρέξουν στα πέρατα της οικουμένης και να φυτέψουν πλαστό κήρυγμα αναστάσεως; Αφού φοβήθηκαν τη γυναικεία απειλή και τη θέα μόνο των δεσμών, πως θα μπορούσαν να τα βάλουν με βασιλείς και άρχοντες και λαούς, όπου ξίφη και τηγάνια και καμίνια και μύριοι θάνατοι κάθε μέρα, αν δεν είχαν απολαύσει και οικειοποιηθεί τη δύναμη και την έλξη του Αναστάντος;

Αλλά γι’ αυτά πρέπει να επανέλθουμε. Ας ξαναρωτήσουμε όμως τώρα τους Εβραίους: Πώς έκλεψαν το σώμα του Χριστού οι μαθητές, ω ανόητοι; Επειδή η αλήθεια είναι λαμπρή και ολοφάνερη, το ιουδαϊκό ψέμα δεν μπορεί ούτε σαν σκιά να σταθεί. Πώς θα το έκλεβαν, πες μου; Μήπως δεν ήταν σφραγισμένος ο τάφος; Δεν τον έζωναν τόσοι φρουροί και στρατιώτες και Ιουδαίοι, που είχαν την υποψία και αγρυπνούσαν και πρόσεχαν;

Μα και για ποιο λόγο θα το έκλεβαν; Για να πλάσουν το δόγμα της Αναστάσεως; Και πώς τους ήρθε να πλάσουν κάτι τέτοιο αυτοί οι δειλοί; Και πώς κύλησαν τον ασφαλισμένο βράχο; Πώς ξέφυγαν από τόσους άγρυπνους και άγριους φρουρούς;

Πρόσεξε όμως πως με όσα κάνουν οι Εβραίοι πιάνονται πάντα στα ίδια τους τα δίχτυα. Να, αν δεν πήγαιναν στον Πιλάτο κι αν δεν ζητούσαν την κουστωδία, πιο εύκολα θα μπορούσαν να λένε τέτοια ψεύδη οι αδιάντροποι. Μα τώρα όχι. (Υπήρχε η κουστωδία. Κανείς δεν μπορούσε να γλυτώσει απ’ την άγρυπνη προσοχή της κι απ’ τα ξίφη της). Κι έπειτα γιατί να μην κλέψουν το σώμα νωρίτερα; Ασφαλώς αν είχαν σκοπό να κάνουν κάτι τέτοιο, θα το έκαναν όταν δεν εφρουρείτο ο τάφος, τότε που ήταν και ακίνδυνο και σίγουρο, δηλαδή την πρώτη νύχτα γιατί το Σάββατο πήγαν οι Εβραίοι στον Πιλάτο και ζήτησαν την κουστωδία και φρούρησαν τον τάφο, ενώ την πρώτη νύχτα δεν ήταν κανένας εκεί.

Και τι γυρεύουν στο έδαφος τα σουδάρια τα ποτισμένα με τη σμύρνα, που βρήκαν, τυλιγμένα μάλιστα, ο Πέτρος και οι άλλοι απόστολοι; Είχε πάει πρώτη η Μαγδαληνή Μαρία. Κι όταν γύρισε και ανήγγειλε τα θαυμαστά συμβάντα στους αποστόλους, εκείνοι χωρίς καθυστέρηση τρέχουν αμέσως στο μνημείο και βλέπουν κάτω τα οθόνια. Αυτό ήταν σημείο Αναστάσεως. Γιατί αν ήθελαν κάποιοι να τον κλέψουν, δεν θα τον έκλεβαν βέβαια γυμνό. Αυτό θα ήταν όχι μόνο ατιμωτικό αλλά και ανόητο. Δεν θα κοίταζαν να ξεκολλήσουν τα σουδάρια, να τα τυλίξουν με επιμέλεια και να τα βάλουν τακτοποιημένα σ’ ένα μέρος. Αλλά τι θα έκαναν; Θ’ άρπαζαν όπως – όπως το σώμα και θα ‘φευγαν γρήγορα.

Γι’ αυτό άλλωστε προηγουμένως ο Ευαγγελιστής Ιωάννης είπε ότι τον έθαψαν με πολλή σμύρνα που κολλάει τα οθόνια πάνω στο σώμα, όπως το μολύβι τα μέταλλα, και δεν ήταν καθόλου εύκολο να ξεκολλήσουν˙ ώστε όταν ακούσεις ότι τα σουδάρια βρέθηκαν μόνα τους, να μην ανεχθείς εκείνους που λένε ότι εκλάπη. Θα πρέπει να ήταν βέβαια πολύ ηλίθιος ο κλέφτης, ώστε να σπαταλήσει για ένα περιττό πράγμα τόση προσπάθεια. Για ποιο σκοπό θ’ άφηνε τα σουδάρια; Και πως ήταν δυνατό να ξεφύγει την ώρα που θα έκανε αυτή τη δουλειά; Γιατί ασφαλώς θα δαπανούσε πολύ χρόνο και ήταν φυσικό καθυστερώντας να συλληφθεί επ’ αυτοφώρω.

Αλλά και τα οθόνια γιατί κείτονται χωριστά και χωριστά το σουδάριο, τυλιγμένο μάλιστα; Για να βεβαιωθείς ότι δεν ήταν έργο βιαστικών ούτε ανήσυχων κλεφτών το να τοποθετήσουν χωριστά εκείνα και χωριστά τούτο τυλιγμένο. Κι από εδώ λοιπόν αποδεικνύεται απίθανη η κλοπή. Άλλωστε και οι ίδιοι οι Εβραίοι τα σκέφτηκαν όλα αυτά και γι’ αυτό έδωσαν χρήματα στους φρουρούς λέγοντας: « Πείτε σεις πως τον έκλεψαν, κι εμείς θα τα κανονίσουμε με τον ηγεμόνα ».

Υποστηρίζοντας ότι οι μαθητές τον έκλεψαν επικυρώνουν και μ’ αυτό πάλι την Ανάσταση, γιατί έτσι ομολογούν πάντως ότι το σώμα δεν ήταν εκεί. Όταν όμως αυτοί οι ίδιοι βεβαιώνουν ότι το σώμα δεν ήταν εκεί, ενώ από την άλλη μεριά η κλοπή αποδεικνύεται ψευδής και απίθανη από τη σχολαστική φρούρηση και τις σφραγίδες του τάφου και τα οθόνια και το σουδάριο και τη δειλία των μαθητών, αναμφισβήτητα προβάλλει και από τα δικά τους λόγια η απόδειξη της Αναστάσεως.

Ρωτάνε όμως πολλοί: Γιατί μόλις αναστήθηκε να μη φανερωθεί αμέσως στους Ιουδαίους; Αυτός ο λόγος είναι περιττός. Αν υπήρχε ελπίδα να τους ελκύσει στην πίστη, δεν θ’ αμελούσε να φανερωθεί σε όλους. Αλλά ότι δεν υπήρχε τέτοια ελπίδα το απέδειξε η ανάσταση του Λαζάρου : Αν και ήταν ήδη τέσσερις μέρες νεκρός και είχε αρχίσει να μυρίζει και να σαπίζει, τον ανέστησε μπροστά στα μάτια όλων. Παρά ταύτα, όχι μόνο δεν ελκύσθηκαν στην πίστη, αλλά και εξαγριώθηκαν εναντίον του Χριστού, ώστε ήθελαν να σκοτώσουν κι Αυτόν και τον Λάζαρο.

Αφού λοιπόν άλλον ανέστησε και όχι μόνο δεν πίστεψαν, αλλά και εξαγριώθηκαν εναντίον του, αν ο ίδιος μετά την Ανάστασή του τους φανερωνόταν, δεν θα εξαγριώνονταν πολύ περισσότερο τυφλωμένοι από το μίσος και την απιστία τους;

Αλλά για ν’ αφοπλίσει τον άπιστο από κάθε αμφιβολία, όχι μόνο σαράντα ολόκληρες ημέρες εμφανιζόταν στους μαθητές του και έτρωγε μάλιστα μαζί τους, αλλά παρουσιάσθηκε και σε πάνω από πεντακόσιους αδελφούς, δηλ. σε πλήθος ολόκληρο. Στο Θωμά μάλιστα που δυσπιστούσε, έδειξε τα σημάδια απ’ τα καρφιά και το τραύμα απ’ τη λόγχη.

Και γιατί, λένε, να μην κάνει μετά την Ανάστασή του μεγάλα και εντυπωσιακά θαύματα, αλλά μόνο έφαγε και ήπιε; Γιατί αυτή καθ’ εαυτήν η Ανάσταση ήταν το μέγιστο θαύμα, και η πιο ισχυρή απόδειξη της Αναστάσεως ήταν ότι έφαγε και ήπιε.

Μα, για σκέψου, αν οι απόστολοι δεν έβλεπαν τον Χριστό Αναστάντα, πως τους ήρθε να φαντασθούν ότι θα κυριέψουν την οικουμένη; Μήπως τρελάθηκαν ώστε να νομίζουν ότι θα κατόρθωναν κάτι τέτοιο;

Αν όμως ήταν στα λογικά τους, όπως έδειξαν και τα πράγματα, πως, χωρίς αξιόπιστα εχέγγυα από τους ουρανούς και χωρίς θεία δύναμη, πως, πες μου, θ’ αποφάσιζαν να βγουν σε τόσους πολέμους, να τα βάλουν με στεριές και θάλασσες και, δώδεκα όλοι κι όλοι, ν’ αγωνισθούν με τόση γενναιότητα για να μεταβάλουν όλης της οικουμένης τα έθνη, που ήταν επί τόσα χρόνια νεκρά απ’ την αμαρτία;

Και αν ακόμη ήταν ένδοξοι και πλούσιοι και δυνατοί και μορφωμένοι, ούτε τότε θα ήταν λογικό να ξεσηκωθούν για τόσο μεγαλεπήβολα σχέδια. Αλλά επί τέλους θα είχε κάποιο λόγο η προσδοκία τους. Αυτοί όμως είχαν περάσει τη ζωή τους άλλοι στις λίμνες, άλλοι κατασκευάζοντας σκηνές κι άλλοι στα τελωνεία. Απ’ αυτά τα επαγγέλματα δεν υπάρχει σχεδόν τίποτε πιο άχρηστο και για τη φιλοσοφία και για να πείσεις κάποιον να σκέπτεται ανώτερα, όταν μάλιστα δεν έχεις να του επιδείξεις ανάλογο προηγούμενο. Πόσο μάλλον που οι απόστολοι, όχι μόνο δεν είχαν ανάλογα παραδείγματα απ’ το παρελθόν, ότι θα επικρατήσουν, αλλά αντίθετα είχαν παραδείγματα, και μάλιστα πρόσφατα, ότι δεν θα επικρατήσουν.

Είχαν επιχειρήσει πολλοί να εισαγάγουν καινούριες διδασκαλίες, αλλά απέτυχαν. Και όχι με δώδεκα ανθρώπους, μα με πολύ πλήθος. Ο Θευδάς κι ο Ιούδας ο Γαλιλαίος¹ π.χ. έχοντας ολόκληρες μάζες ανθρώπων χάθηκαν μαζί με τους οπαδούς των .

Ο φόβος εκείνος θα ήταν αρκετός να τους διδάξει. Αλλά ας υποθέσουμε ότι περίμεναν να κυριαρχήσουν. Με ποιες ελπίδες θα έμπαιναν σε τέτοιους κινδύνους, αν δεν έβλεπαν στα μέλλοντα αγαθά; Τι κέρδος προσδοκούσαν με το να οδηγήσουν όλους στον μη αναστάντα, καθώς ισχυρίζονται οι εχθροί; Αν τώρα άνθρωποι που πίστεψαν στη βασιλεία των ουρανών και στα αμέτρητα αγαθά δύσκολα δέχονται να κινδυνέψουν, πώς εκείνοι θα υπέμεναν τα πάνδεινα ματαίως ή μάλλον για κακό τους; Γιατί αν δεν έγινε η Ανάσταση, που έγινε, κι ο Χριστός δεν ανέβηκε στον ουρανό, τότε προσπαθώντας να τα πλάσουν όλα αυτά και να πείσουν τους άλλους, έμελλαν οπωσδήποτε να προκαλέσουν την οργή του Θεού και να περιμένουν μύριους κεραυνούς απ’ τον ουρανό.

Άλλωστε κι αν ακόμη είχαν μεγάλη προθυμία όταν ζούσε ο Χριστός, θα έσβηνε μόλις πέθανε. Αν δεν τον έβλεπαν Αναστημένο, τι θα ήταν ικανό να τους βγάλει σ’ εκείνο τον πόλεμο; Αν δεν είχε αναστηθεί, όχι μόνο δε θα ριψοκινδύνευαν γι’ αυτόν, μα θα τον θεωρούσαν απατεώνα: Τους είχε πει: «Μετά τρεις ημέρες θ’ αναστηθώ» και του υποσχέθηκε τη βασιλεία των ουρανών. Τους είπε ότι αφού λάβουν το Άγιο Πνεύμα θα κυριαρχήσουν στην οικουμένη κι ακόμη τόσα άλλα υπερφυσικά και ουράνια. Αν τίποτε απ’ αυτά δεν γινόταν, όσο κι αν τον πίστευαν ζωντανό, πεθαμένο δεν θα τον υπάκουαν φυσικά, αν δεν τον έβλεπαν Αναστάντα.

Και με το δίκιο τους, γιατί θα  έλεγαν: «Μετά τρεις ημέρες», μας είπε, «θ’ αναστηθώ», και δεν αναστήθηκε. Υποσχέθηκε να μας στείλει Πνεύμα Άγιο, και δεν το έστειλε. Πώς λοιπόν να τον πιστέψουμε για τα μέλλοντα, αφού διαψεύδονται τα παρόντα;

Αλλά για πες μου, σε παρακαλώ, για ποιο λόγο, χωρίς ν’ αναστηθεί, κήρυτταν ότι αναστήθηκε; Γιατί, λέει, τον αγαπούσαν. Μα το λογικό θα ήταν να τον μισούν τώρα, επειδή τους εξαπάτησε και τους πρόδωσε. Ενώ τους ξεμυάλισε με χίλιες δυο ελπίδες και τους χώρισε απ’ τα σπίτια τους και απ’ τους γονείς τους κι απ’ όλα και ξεσήκωσε κι ολόκληρο το ιουδαϊκό έθνος εναντίον τους, ύστερα τους πρόδωσε. Και αν μεν ήταν από αδυναμία, θα τον συγχωρούσαν. Τώρα όμως ήταν σωστό κακούργημα. Έπρεπε να τους είχε πει την αλήθεια και όχι να τους υποσχεθεί τον ουρανό, αφού ήταν θνητός.

Ώστε λοιπόν ήταν φυσικό να κάνουν το εντελώς αντίθετο: Να κηρύττουν την απάτη και να τον λένε απατεώνα και μάγο. Έτσι θα γλίτωναν και από τους κινδύνους και από τους πολέμους των αντιπάλων. Όλοι ξέρουν ότι οι Ιουδαίοι αναγκάστηκαν να δωροδοκήσουν τους στρατιώτες, για να πουν ότι έκλεψαν το σώμα^. αν λοιπόν πήγαιναν οι ίδιοι οι μαθητές κι έλεγαν, «εμείς το κλέψαμε, δεν αναστήθηκε», πόσες τιμές δεν θα απολάμβαναν; Ώστε ήταν στο χέρι τους και να τιμηθούν και να στεφανωθούν! Ε, λοιπόν δεν αναρωτιέσαι γιατί ν’ ανταλλάξουν όλα αυτά με τις ατιμίες και τους κινδύνους, αν δεν ήταν μια θεία δύναμη που τους βεβαίωνε, δυνατότερη απ’ όλα αυτά τα γήινα αγαθά;

Κι αν με όλα αυτά δεν σε πείσαμε, σκέψου και τούτο: Έστω ότι δεν είχε γίνει η Ανάσταση. Κι αν ακόμη οι απόστολοι ήταν αποφασισμένοι να διδάξουν τον κόσμο, για κανένα λόγο δε θα κήρυτταν στο όνομά του. Γιατί είναι γνωστό, πως όλοι μας δεν θέλουμε ούτε τα ονόματα ν’ ακούσουμε, όσων μας εξαπάτησαν. Άλλωστε γιατί θα διατυμπάνιζαν το όνομά του; Ελπίζοντας να επικρατήσουν μ’ αυτό; Μα θα έπρεπε να περιμένουν το αντίθετο, γιατί κι αν έμελλαν να κυριαρχήσουν θα χάνονταν φέρνοντας στη μέση το όνομα ενός απατεώνα.

Ας θυμηθούμε εξ άλλου ότι η αγάπη των μαθητών προς το διδάσκαλο, ενώ ζούσε ακόμη, μαραίνονταν σιγά-σιγά απ’ το φόβο του επικειμένου μαρτυρίου. Όταν τους προανάγγειλε τα δεινά που θ’ ακολουθούσαν και το σταυρό, πάγωσαν απ’ το φόβο τους κι έσβησαν τελείως. Ένας μάλιστα (ο Απόστολος Θωμάς, Ιω. Κεφ. 11^ο, στ. 16) δεν ήθελε ούτε καν να τον ακολουθήσει στη Ιουδαία, επειδή άκουσε για κινδύνους και για θανάτους. Αν μαζί με το Χριστό φοβόταν το θάνατο, χωρίς αυτόν και τους άλλους μαθητές, μόνος δηλαδή, πώς θ’ αποτολμούσε;

Επί πλέον: Πίστευαν ότι θα πεθάνει μεν, αλλά θ’ αναστηθεί κι όμως υπέφεραν τόσο. Αν δεν τον έβλεπαν Αναστημένο, πώς δεν θα εξαφανίζονταν και δε θα ζητούσαν ν’ ανοίξει η γη να τους καταπιεί απ’ την απελπισία τους για την απάτη κι απ’ τη φρίκη για τα επερχόμενα; Θ’ αντιμετώπιζαν τώρα την κατακραυγή για την αδιαντροπιά τους. Τι θα είχαν να πουν; Το πάθος το ήξερε όλος ο κόσμος: Τον κρέμασαν σε ψηλό ικρίωμα, ήταν μέρα μεσημέρι, μέσα στην πρωτεύουσα και στην πιο μεγάλη γιορτή που κανένας δεν ήταν δυνατόν ν’ απουσιάζει.

Την Ανάσταση όμως δεν την είδε κανείς απ’ τους άλλους. Κι αυτό δεν ήταν μικρό εμπόδιο για να τους πείσουν. Πώς λοιπόν θα μπορούσαν να βεβαιώσουν στεριά και θάλασσα για την Ανάσταση; Και γιατί, πες μου, αφού σώνει και καλά ήθελαν να το κάνουν αυτό, δεν εγκατέλειπαν την Ιουδαία αμέσως, να πάνε στις ξένες χώρες; Αλλά δεν θαυμάζεις ότι έπεισαν πολλούς και μέσα στην Ιουδαία;

Είχαν την τόλμη να παρουσιάσουν τα τεκμήρια της Αναστάσεως στους ίδιους τους φονείς, σ’ εκείνους που τον σταύρωσαν και τον έθαψαν, στην ίδια την πόλη όπου αποτολμήθηκε το φοβερό κακούργημα. Ώστε και όλοι οι έξω ν’ αποστομωθούν. Γιατί οι «σταυρώσανες» γίνονται «πιστεύσαντες», τότε και η παρανομία της σταυρώσεως βεβαιώνεται και λάμπει η απόδειξη της αναστάσεως.

Για να ελκύονται όμως τα πλήθη σημαίνει πως οι μαθητές έκαναν θαύματα. Αν όμως δεν αναστήθηκε και μένει νεκρός, πώς οι απόστολοί του θαυματουργούσαν στο όνομά του; Πώς πάλι, αν δεν έκαναν θαύματα, έπειθαν; Κι αν μεν έκαναν – και βεβαίως έκαναν – είχαν Θεού δύναμη. Αν όμως δεν έκαναν και εν τούτοις κυριαρχούσαν παντού, θα ήταν ακόμη πιο αξιοθαύμαστο. Θα ήταν το μέγιστο θαύμα, αν χωρίς θαύματα διέσχιζαν και κυρίευαν την οικουμένη δώδεκα φτωχοί και αγράμματοι άνθρωποι.

Ασφαλώς ούτε με τα πλούτη ούτε με τη σοφία τους επικράτησαν οι ψαράδες. Ώστε και χωρίς να θέλουν κηρύττουν ότι μέσα τους ενεργούσε η θεία δύναμη της Αναστάσεως. Γιατί είναι τελείως αδύνατο ανθρώπινη δύναμη να κατορθώσει ποτέ τέτοια εκπληκτικά πράγματα.

Προσέξτε με πολύ εδώ, γιατί αυτά είναι αναμφισβήτητες αποδείξεις της Αναστάσεως. Γι’ αυτό και θα επαναλάβω πάλι: Αν δεν αναστήθηκε, πώς έγιναν αργότερα στο όνομά του μεγαλύτερα θαύματα; Κανείς βέβαια δεν κάνει μετά το θάνατό του μεγαλύτερα θαύματα απ’ όσα όταν ζούσε. Ενώ εδώ μετά το θάνατο του Χριστού γίνονται θαύματα μεγαλύτερα και κατά τον τρόπο και κατά τη φύση: Κατά τη φύση ήταν μεγαλύτερα, γιατί ποτέ η σκιά του Χριστού  δε θαυματούργησε. Ενώ οι σκιές των αποστόλων έκαναν πολλά θαύματα. Κατά τον τρόπο πάλι ήταν μεγαλύτερα, επειδή τότε μεν ό ίδιος ο Κύριος πρόσταζε και θαυματουργούσε. Μετά τη Σταύρωση όμως και την Ανάστασή του οι δούλοι του επικαλούμενοι απλώς το σεβάσμιο και άγιο όνομά του μεγαλύτερα και εκπληκτικότερα επιτελούσαν. Έτσι δοξάζονταν κι ακτινοβολούσε πιο πολύ η δύναμή του.

Γι’ αυτό οι άγιοι Πατέρες όρισαν να διαβάζονται αμέσως μετά το σταυρό και την Ανάστασή του, οι «Πράξεις των Αποστόλων» που περιγράφουν τα θαύματα των αποστόλων και κατ’ εξοχήν επικυρώνουν την Ανάσταση, για να έχουμε σαφή και αναμφισβήτητη της Αναστάσεως την απόδειξη: Δεν τον είδες Αναστάντα με τα μάτια του σώματος; Αλλά τον βλέπεις με τα μάτια της πίστεως. Δεν τον είδες με τα «όμματα» τούτα; Θα τον δεις με τα θαύματα εκείνα. Των θαυμάτων η επίδειξη σε χειραγωγεί στης Αναστάσεως την απόδειξη.

Θέλεις όμως να δεις και τώρα θαύματα; Θα σου δείξω. Και μάλιστα πιο μεγάλα απ’ τα προηγούμενα: Όχι ένα νεκρό ν’ ανασταίνεται, όχι ένα τυφλό να ξαναβλέπει, αλλά τη γη ολόκληρη να εγκαταλείπει το σκοτάδι της πλάνης.

Μέγιστη απόδειξη της Αναστάσεως είναι ότι ο Εσφαγμένος Χριστός έδειξε μετά το θάνατο τόση δύναμη, ώστε έπεισε τους ζωντανούς να περιφρονήσουν και πατρίδα και σπίτι και φίλους και συγγενείς και την ίδια τη ζωή τους για χάρη του και να προτιμήσουν μαστιγώσεις και κινδύνους και θάνατο. Αυτά δεν είναι κατορθώματα νεκρού κλεισμένου στον τάφο, αλλά αναστημένου και ζωντανού.

Πρόσεξε παρακαλώ. Οι απόστολοι, όταν μεν ζούσε ο Διδάσκαλος από το φόβο τους τον πρόδωσαν κι εξαφανίσθηκαν όλοι. Ο Πέτρος μάλιστα τον αρνήθηκε με όρκο τρεις φορές. Όταν όμως πέθανε ο Χριστός, αυτός που τον αρνήθηκε τρεις φορές και πανικοβλήθηκε μπροστά σε μιαν υπηρετριούλα, τόσο απότομα άλλαξε, ώστε ν’ αψηφήσει ολόκληρο λαό και μεσ’ στη μέση του ιουδαϊκού όχλου να διακηρύξει ότι ο σταυρωθείς και ταφείς αναστήθηκε εκ νεκρών την Τρίτη ημέρα και ότι ανέβηκε στα ουράνια. Και τα κήρυξε όλα αυτά χωρίς να υπολογίσει τη φοβερή μανία των εχθρών και τις συνέπειες.

Πού βρήκε αυτό το θάρρος; Πού αλλού παρά στην Ανάσταση. Τον είδε και συνομίλησε μαζί του και άκουσε για τα μέλλοντα αγαθά, κι έτσι έλαβε δύναμη να πεθάνει γι’ Αυτόν και να σταυρωθεί με την κεφαλή προς τα κάτω.

Το εξόχως σπουδαίο είναι ότι όχι μόνο ο Πέτρος και ο Παύλος και οι λοιποί απόστολοι, αλλά και ο Ιγνάτιος, που ούτε καν τον είδε ούτε απόλαυσε τη συντροφιά του, έδειξε τόση προθυμία για χάρη του, ώστε γι’ Αυτόν πρόσφερε θυσία τη ζωή του.

Και μόνο ο Ιγνάτιος και οι απόστολοι; Και γυναίκες καταφρονούν το θάνατο, που, πριν αναστηθεί ο Χριστός, ήταν φοβερός και φρικώδης ακόμη και σε άνδρες και μάλιστα αγίους.

Ποιος τους έπεισε όλους αυτούς να περιφρονήσουν την παρούσα ζωή; Φυσικά δεν είναι κατόρθωμα ανθρώπινης δυνάμεως να πεισθούν τόσες μυριάδες, όχι μόνο ανδρών, αλλά και γυναικών και παρθένων και μικρών παιδιών, να πεισθούν να θυσιάσουν την παρούσα ζωή, να τα βάλουν με θηρία, να περιγελάσουν τη φωτιά, να καταπατήσουν κάθε είδος τιμωρίας και να σπεύσουν προς τη μέλλουσα ζωή!

Και ποιος, παρακαλώ, τα κατόρθωσε όλα αυτά; Ο νεκρός; Αλλά τόσοι νεκροί υπήρξαν και κανένας δεν έκανε τέτοια πράγματα. Μήπως ήταν μάγος και αγύρτης; Πλήθος μάγοι και αγύρτες και πλάνοι πέρασαν, αλλά ξεχάστηκαν όλοι, χωρίς ν’ αφήσουν το παραμικρό ίχνος. Μαζί με τη ζωή τους έσβησαν κι οι μαγγανείες τους. Η φήμη όμως και η δόξα κι οι πιστοί του Χριστού κάθε μέρα αυξάνουν κι απλώνονται σ’ όλη την οικουμένη. Οι άπιστοι φρίττουν κι οι πιστοί διακηρύττουν:
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!  ΑΛΗΘΩΣ ΑΝΕΣΤΗ!

Πηγή: « Η ΦΩΝΗ ΤΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ », Εκδ. Ι. Μ. Παρακλήτου, Ωρωπός 1989

1 Τις σχετικές πληροφορίες αντλούμε από τον περίφημο Ιουδαίο νομοδιδάσκαλο Γαμαλιήλ που ανέφερε τα εξής στο Μ. Συνέδριο του Ισραήλ: «Τον τελευταίο καιρό εμφανίστηκε ο Θευδάς που ισχυριζόταν ότι είναι κάποιος μεγάλος και του προσκολλήθηκαν περίπου τετρακόσιοι άνδρες. Αλλά φονεύθηκε εκείνος και όλοι οι οπαδοί του διαλύθηκαν και εξαφανίστηκαν. Μετά από αυτόν παρουσιάσθηκε ο Ιούδας ο Γαλιλαίος… και παρέσυρε αρκετό λαό πίσω του. Χάθηκε κι εκείνος, και όσοι τον πίστευαν διασκορπίσθηκαν» (Πράξεις των Αποστόλων, Κεφ. Ε΄, στ. 36-37)

ΑΓΙΟΥ ΕΠΙΦΑΝΙΟΥ ΚΥΠΡΟΥ

ΛΟΓΟΣ ΕΙΣ ΤΗΝ ΑΓΙΑΝ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΝ

Τώρα το πένθος των νεκρών φυγαδεύτηκε και το φέγγος της αναστάσεως έχει έλθει. Επειδή αυτό είναι απόδειξη αγάπης, ότι τον θάνατο τον οποίο όφειλε ο άνθρωπος, τούτον έλυσε ο Χριστός επειδή απέθανε, δίνοντας λύτρο σώμα αντί σώματος και ψυχήν αντί ψυχής, ολόκληρο άνθρωπο αντί ανθρώπου και θάνατον υπέρ θανάτου.
Ποιός ποτέ πέθανε, ενώ ήταν δίκαιος, υπέρ αδίκου; Ποιός πατέρας υπέρ τέκνου; Ποιός γιος υπέρ πατέρα πέθανε; Αυτό (δηλαδή) που έκανε ο Κύριός μας, επειδή όχι μόνο μας έπλασε με το χέρι (Του) στον Αδάμ, αλλά και μας αναγέννησε δια του (Αγίου) Πνεύματος κατά το πάθος Του.
Και ο ασεβής λαός των Ιουδαίων εφόνευσαν τον ευεργέτη τους, αποδίδοντας σε αυτόν πονηρά αντί αγαθών, και θλίψη αντί χαράς και θάνατο αντί ζωής. Επειδή αυτόν που ανέστησε τους νεκρούς τους, και θεράπευσε τους αναπήρους και έδωσε φως στους τυφλούς, τούτον εφόνευσαν με το να τον κρεμάσουν πάνω στο ξύλο (του Σταυρού).
Δείτε άνθρωποι, δείτε όλες οι γενιές τα πρωτοφανή τολμήματα. Κρέμασαν αυτόν που κρέμασε την γη, στερέωσαν με καρφιά στο ξύλο αυτόν που στερέωσε τον κόσμο και μέτρησαν αυτόν που μέτρησε τους ουρανούς, κι έδεσαν αυτόν που έλυσε τους αμαρτωλούς, και πότισαν με ξύδι αυτόν που πότισε με δικαίωση (σωτηρία), κι έθρεψαν με χολή αυτόν που έθρεψε με ζωή, και χάλασαν τα πόδια και τα χέρια αυτού που τους θεράπευσε τα χέρια και τα πόδια κι έκαναν να κλείσει τα μάτια αυτόν που τους έκανε να αναβλέψουν, κι έθαψαν αυτόν που ανέστησε τους νεκρούς τους.
Καινούριο μυστήριο και παράδοξο θαύμα: (κατ)εκρίθη ο Κριτής, και δέθηκε αυτός που λύνει τους φυλακισμένους, και στερεώθηκε με καρφιά αυτός που στερέωσε την γη, και κρεμάστηκε αυτός που κρέμασε τον κόσμο, και εμετρήθη αυτός που μέτρησε τους ουρανούς, κι ετράφη με χολή αυτός που έθρεψε με ζωή, και πέθανε αυτός που ζωογονεί τα πάντα, και ετάφη αυτός που ανασταίνει τους νεκρούς.
Επειδή όταν ο Κύριος κρεμόταν στο ξύλο (του Σταυρού), εράγησαν οι τάφοι, ο άδης άνοιξε, κι ανέστησαν οι νεκροί, και εξέρχονταν ψυχές και εμφανίστηκαν πολλοί από τους αναστημένους μέσα στον Ισραήλ, όταν επιτελείτο το μυστήριο του Χριστού. Επειδή πάνω στον Σταυρό ύψωσε την σάρκα, για να φανεί η σάρκα υψουμένη κι ο θάνατος πεσμένος κάτω από τα πόδια της σάρκας.
Τότε οι άγγελοι παραξενεύθηκαν και οι δυνάμεις των ουρανών εξεπλάγησαν λόγω του πάθους του Χριστού, εξεπλάγη η κτίση, παραξενεύθηκε και έλεγε: άραγε τι είναι τούτο το καινούριο μυστήριο; Ο Κριτής (κατα)κρίνεται και σιωπά, ο Αόρατος γίνεται ορατός και δεν ντρέπεται, ο Ακράτητος κρατείται (συλλαμβάνεται) και δεν αγανακτεί, ο Αμέτρητος μετριέται και δεν αντιτάσσεται, ο Απαθής πάσχει και δεν ανταποδίδει, ο Αθάνατος πεθαίνει και καρτερεί, ο Επουράνιος θάπτεται και υπομένει, (για)τι είναι τούτο το καινούριο μυστήριο παρά (όμως είναι) οπωσδήποτε για τον άνθρωπο;
Αλλά ο Κύριος που με την θέλησή Του έπαθε, ανέστη από τους νεκρούς και καταπάτησε τον θάνατο κι έδεσε τον ισχυρό (τον διάβολο)» (Μτ ιβ, 29 κ Μρ γ, 27) και έλυσε τον άνθρωπο. Κι ο θάνατος με αλλοιωμένα χαρακτηριστικά (από τον φόβο) έπεσε κάτω από τα πόδια του Χριστού, κι ο άδης εσύρθη αιχμάλωτος και ταπεινωμένος στον θρίαμβο του Χριστού, και όλες οι δυνάμεις του ταράχτηκαν επειδή άκουσαν την φωνή του Χριστού, όπως λέει η Γραφή: «Την μορφή του δεν την είδαμε, αλλά την φωνή του την ακούσαμε». Επειδή ο άδης δεν είδε την μορφή του Κυρίου, αλλά την φωνή Του άκουσε, ο οποίος έλεγε: «Εξέλθετε ψυχές φυλακισμένες και καθισμένες στο σκοτάδι του θανάτου. Σας φέρνω χαρμόσυνο νέο της Ζωής. Εγώ είμαι ο Χριστός, η Ζωή σας».
Τότε ο άδης, όταν άκουσε, κατελύθη, και οι πύλες του οι χάλκινες συνετρίβησαν, και οι μοχλοί του οι σιδερένιοι έσπασαν, κι εξέρχονταν οι ψυχές των αγίων που ακολουθούσαν τα ίχνη του Χριστού. Τότε εκπληρώθηκε το γραμμένο (στην Γραφή): «Εκεί συνέτριψε πύλες χάλκινες και μοχλούς σιδερένιους έσπασε» (Ψ. ρστ, 16 κ Ησ. με, 2).
Εβόησε και η γη λέγοντας: «Δέσποτα λυπήσου με (και γλύτωσέ με) από τα κακά, ανακούφισέ με από την οργή, απάλλαξέ με από την κατάρα, εξ αιτίας των οποίων δέχτηκα αίματα και ανθρώπων σώματα, ακόμα και το δικό Σου σώμα. Δέσποτα πάρε τον Αδάμ (το πλάσμα) Σου.
Ανέστη, λοιπόν, ο Κύριος σε τρεις ημέρες για να μας διδάξει Τριάδα (προσώπων) εν μονάδι (σε μια Ουσία) να προσκυνούμε. Όλες οι γενιές των ανθρώπων εσώθηκαν από τον Χριστό. Επειδή ένας (κατ)εκρίθη και μυριάδες εσώθηκαν. Επειδή ο Κύριος πέθανε υπέρ πάντων.

Αυτός ομοίως ενδυσάμενος (ντυμένος) όλον τον άνθρωπο ανήλθε στα ύψη των ουρανών για να προσφέρει δώρο στον Πατέρα, ούτε χρυσάφι, ούτε ασήμι, ούτε πολύτιμο λίθο, αλλά τον άνθρωπο τον οποίο έπλασε «κατ’ εικόνα και ομοίωσή» Του.

Τούτον ο Πατέρας τον ύψωσε στα δεξιά Του, «σε θρόνο υψηλό» (Ησ. στ, 1) Τον εκάθισε, «μέχρι να τεθούν οι εχθροί Του κάτω από τα πόδια Του» (Ψ. ρθ, 1). Επειδή πρόκειται να έρθει κριτής ζωντανών και νεκρών, «του οποίου της βασιλείας δεν θα υπάρξει τέλος» (Λκ. α, 33). Επειδή η δόξα είναι στον Πατέρα και στον Υιό και στο άγιο Πνεύμα και τώρα και πάντοτε και σε όλους τους αιώνες. Αμήν.

ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ ΤΗΣ ΑΛΗΘΕΙΑΣ
(Ο Διάλογος Ιησού Πιλάτου)

Δραματοποίηση

ΠΙΛΑΤΟΣ      : Είσαι ο βασιλιάς των Ιουδαίων;
ΙΗΣΟΥΣ          : Συ λέγεις.
ΠΙΛΑΤΟΣ      : Δεν ξέρεις πόσα σου καταμαρτυρούν;
ΙΗΣΟΥΣ          : …………………..
ΑΦΗΓΗΤΗΣ : Κάπως ανήσυχος ο Πιλάτος ρωτάει πιο έντονα:
ΠΙΛΑΤΟΣ      : Είσαι ο βασιλιάς των Ιουδαίων;
ΙΗΣΟΥΣ          : Δική σου είναι η ερώτηση ή άλλοι σου την υπέβαλαν;
ΑΦΗΓΗΤΗΣ : Ο Πιλάτος δυσανασχετεί λίγο.
ΠΙΛΑΤΟΣ     : Μήπως είμαι Ιουδαίος; Οι συμπατριώτες σου σε παρέδωσαν σ’ εμένα. Τι έχεις κάνει;
ΙΗΣΟΥΣ        : Η βασιλεία μου δεν έχει σχέση με τις βασιλείες αυτού του κόσμου. Αν είχε, τότε οι ακόλουθοί μου θα είχαν αγωνιστεί για να μη με συλλάβουν οι Ιουδαίοι. Ουσία της βασιλείας μου δεν είναι η εξουσία. Εσύ είπες ότι είμαι βασιλιάς, αλλά εγώ γεννήθηκα και ήρθα στον κόσμο αυτόν για να φανερώσω την αλήθεια.
ΠΙΛΑΤΟΣ     : Τι είναι αλήθεια;
ΙΗΣΟΥΣ        : ……………………..
ΑΦΗΓΗΤΗΣ : Απάντηση δε δίνει ο Ιησούς. Τίποτα δεν αλλάζει στην έκφρασή του ούτε στη στάση του. Στέκεται όρθιος, ακίνητος, με το χρυσοκίτρινο καλάμι στο χέρι. Ο Πιλάτος περιμένει απάντηση. Απάντηση είναι αυτός, ο Ιησούς. Αλήθεια είναι ο ίδιος, το πρόσωπο αυτό που δεν εκφράζει καμιά λύπη, αλλά απόλυτη ηρεμία. Απάντηση είναι η καλοσύνη. Την ακτινοβολεί αυτός ο απλός Γαλιλαίος.

(Από το βιβλίο των Θρησκευτικών της ΣΤ΄ τάξης)

Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥ ΑΝΑΣΤΗΜΕΝΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΣΕ ΔΥΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΕΜΜΑΟΥΣ

Δραματοποίηση

ΑΦΗΓΗΤΗΣ : Και να, δυο από τους μαθητές του Ιησού πήγαιναν την ίδια μέρα (την πρώτη μέρα μετά το Σάββατο) σε κάποιο χωριό που απείχε από την Ιερουσαλήμ περίπου έντεκα χιλιόμετρα και ονομαζόταν Εμμαούς. Και αυτοί μιλούσαν μεταξύ τους για όλα αυτά που είχαν συμβεί, δηλαδή τα πάθη του Χριστού , το θάνατο, την ταφή καθώς και για όσα ανήγγειλαν στους μαθητές οι μυροφόρες. Και συνέβη, ενώ αυτοί μιλούσαν και συζητούσαν, αυτός ο ίδιος ο Ιησούς πλησίασε και πήγαινε μαζί τους. Και είτε διότι η μορφή του αναστάντος Κυρίου είχε αλλάξει, είτε διότι από υπερφυσική δύναμη εμποδίζονταν οι αισθήσεις τους, ήταν κρατημένα τα μάτια τους για να μην τον αναγνωρίσουν. Και ο Ιησούς τους είπε:
ΙΗΣΟΥΣ : Ποια είναι τα ζητήματα που συζητάτε μεταξύ σας, ενώ περπατάτε, και είσαστε σκυθρωποί;
ΚΛΕΟΠΑΣ : Συ μόνος από τους ξένους που ήρθαν να προσκυνήσουν το Πάσχα, μένεις στην Ιερουσαλήμ και δεν έμαθες όσα έγιναν σ’ αυτή αυτές τις ημέρες;
ΙΗΣΟΥΣ : Ποια;
ΛΟΥΚΑΣ : Αυτά που έγιναν με τον Ιησού το Ναζωραίο, ο οποίος υπήρξε προφήτης και  αποδείχτηκε μπροστά στο Θεό και σ’ όλο το λαό  δυνατός με υπερφυσικά θαύματα και θεόπνευστη διδασκαλία.
ΚΛΕΟΠΑΣ : Δεν έμαθες ακόμη και με ποιο τρόπο τον παρέδωσαν οι αρχιερείς και οι άρχοντές μας σε καταδίκη θανάτου και τον σταύρωσαν;
ΛΟΥΚΑΣ: Εμείς ελπίζαμε, ότι αυτός είναι ο Μεσσίας, που πρόκειται να ελευθερώσει τον Ισραήλ και να αποκαταστήσει το βασίλειό του. Αλλά η ελπίδα μας αυτή κλονίστηκε γιατί  εκτός από τη σταύρωσή του και από όλα τα άλλα που έγιναν, είναι η τρίτη μέρα σήμερα, αφ’ ότου συνέβησαν αυτά και δεν είδαμε ακόμη τίποτε, που να στηρίξει τις ελπίδες μας.
ΚΛΕΟΠΑΣ : Αλλά και κάτι άλλο που εν τω μεταξύ συνέβη, αύξησε την απορία μας. Μερικές γυναίκες από τον κύκλο των πιστών μαθητών του μας εξέπληξαν διότι πήγαν πολύ πρωί στο μνημείο  και αφού δεν βρήκαν εκεί το σώμα του, ήλθαν και είπαν, ότι είδαν οπτασία αγγέλων, οι οποίοι λένε, ότι ο Ιησούς ζει. Και πήγαν στο μνημείο μερικοί από τους δικούς μας (τους μαθητές) και βρήκαν τα πράγματα έτσι καθώς τα είπαν οι γυναίκες. Δηλαδή βρήκαν ανοιχτό το μνημείο , αυτόν όμως τον Ιησού δεν τον είδαν.
ΙΗΣΟΥΣ : Ω άνθρωποι, που δεν έχετε φωτισμένο νου για να κατανοείτε τις γραφές, και που έχετε καρδιά βραδυκίνητη και δύσκολη στο να πιστεύετε σε όλα, όσα προείπαν οι προφήτες. Όλα αυτά δεν έπρεπε να τα πάθει ο Χριστός (όπως ακριβώς είχαν προφητεύσει οι προφήτες) και μέσα από τα παθήματα  αυτά να εισέλθει στη δόξα του, η οποία άρχισε με την ανάστασή του και θα ολοκληρωθεί με την ανάληψή του;
ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Και αφού άρχισε από τις προφητείες και από τις προεικονίσεις, που περιέχονται  στα συγγράμματα του Μωϋσή και πήρε στη συνέχεια από όλους τους προφήτες τα χωρία που αναφέρονται στο Μεσσία, εξηγούσε συνέχεια σ’ αυτούς τις προφητείες, που αναφέρονταν στον εαυτό του. Και πλησίασαν στο χωριό , που πήγαιναν οι δυο μαθητές. Και ο Ιησούς προσποιήθηκε ότι θα προχωρούσε μακρύτερα αλλ’ αυτοί τον παρακάλεσαν να μείνει μαζί τους λέγοντας : Μείνε μαζί μας γιατί σε λίγο θα βραδιάσει. Και μπήκε στο σπίτι για να μείνει μαζί τους. Και τότε συνέβη τούτο: Όταν κάθισαν μαζί στο τραπέζι για να φάνε, αφού πήρε στα χέρια του τον άρτο, ευλόγησε ευχαριστώντας το Θεό, όπως συνήθιζαν να κάνουν προ του φαγητού, και αφού τον έκοψε σε τεμάχια, έδινε σε αυτούς. Όταν δε είδαν την ευλογία και τον τεμαχισμό του άρτου να γίνεται κατά τον τρόπο, που συνήθιζε ο δάσκαλός τους (ο Χριστός), τότε με θεία ενέργεια «άνοιξαν» τα μάτια τους και αναγνώρισαν καλά αυτόν. Αλλά την ίδια στιγμή και αυτός έγινε άφαντος από μπροστά τους. Και είπαν μεταξύ τους ο ένας προς τον άλλο:
ΛΟΥΚΑΣ : Η καρδιά μας δεν αισθανόταν μέσα μας την πνευματική φλόγα του θείου ζήλου και της αγάπης προς το Χριστό και δε ζεσταινόταν από τη θερμότητα του φωτός και της θείας αλήθειας, όταν μας μιλούσε στο δρόμο και μας εξηγούσε τις γραφές;
ΚΛΕΟΠΑΣ : Πώς εμποδιστήκαμε λοιπόν από του να τον αναγνωρίσουμε αμέσως;
ΑΦΗΓΗΤΗΣ : Και σηκώθηκαν αμέσως και επέστρεψαν στην Ιερουσαλήμ και βρήκαν μαζεμένους τους έντεκα αποστόλους και τους άλλους που ήταν μαζί τους, όλοι δε αυτοί έλεγαν ότι  πραγματικά αναστήθηκε ο Κύριος και εμφανίστηκε στο Σίμωνα. Και ο Λουκάς με τον Κλεόπα διηγούνταν  τα όσα τους συνέβησαν στο δρόμο και πώς αναγνωρίστηκε από αυτούς, όταν έκοβε σε τεμάχια τον άρτο.

ΘΑΥΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ
(Πράξεις των αποστόλων Ε΄ 12 – 16)

12 Από τα χέρια των Αποστόλων γίνονταν συνεχώς πολλά θαύματα, που έδειχναν την αλήθεια της διδασκαλίας των και λόγω του εξαιρετικού χαρακτήρα τους προκαλούσαν κατάπληξη μεταξύ του λαού. Και μαζεύονταν όλοι μαζί και με μια καρδιά στη στοά του Σολομώντος.
13 Από τους υπόλοιπους δε, που δεν είχαν πιστέψει, κανείς δεν είχε  την τόλμη να ανακατευτεί με αυτούς και να αστειευτεί μαζί των και να τους συμπεριφερθεί σαν σε συνηθισμένους ανθρώπους του δρόμου, αλλά ο πολύς λαός τους τιμούσε και τους εγκωμίαζε.
14 Ολοένα δε και περισσότερο προσελκύονταν πλήθη ανδρών και γυναικών, οι οποίοι  επροστίθεντο στον αριθμό των πιστών.
15 Τόσο πολύ σεβόταν αυτούς ο λαός, ώστε έβγαζαν από τα σπίτια των στις πλατείες τους ασθενείς και τους έβαζανπάνω σε πολυτελή κρεβάτια οι πλουσιότεροι και σε φτωχικά και πρόχειρα φορεία οι φτωχότεροι, με σκοπό, όταν θα περνούσε από το πλήθος εκείνο ο Πέτρος, να πέσει έστω και η σκιά του  σε κάποιον από τους ασθενείς αυτούς για να τον θεραπεύσει.
16 Μαζευόταν δε στην Ιερουσαλήμ και το πλήθος των κατοίκων των γειτονικών πόλεων και έφερναν κάθε είδους ασθενείς, καθώς και ανθρώπους, που ενοχλούνταν από πνεύματα ακάθαρτα, οι οποίοι θεραπεύονταν όλοι.

Απαντώ με τις κατάλληλες λέξεις:

Γίνονταν πολλά από τα χέρια των Αποστόλων:   ——-
Αυτά που έκαναν οι απόστολοι προκαλούσαν στο λαό…:   ———
Εκεί μαζεύονταν όσοι πίστευαν στο Χριστό:…—-  ———-
Αυτό έκανε ο πολύς λαός για τους αποστόλους:…——- &———
Πίστευαν στο Χριστό όλο και περισσότεροι…:   ——&——–
Τους θεράπευαν όλους οι απόστολοι:   ——–
Έκανε θαύματα ακόμη και η … του Πέτρου:…—-
Και από αυτές έρχονταν κάτοικοι για να θεραπευτούν:…———-  ——
Όσοι  πήγαιναν στους αποστόλους θεραπεύονταν…:…—-

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1^η Ποιος έδινε τη δύναμη στους Αποστόλους να κάνουν τέτοια θαύματα;
2^η Γιατί οι απόστολοι δε φοβόντουσαν τώρα τους Γραμματείς και Φαρισαίους μήπως τους πιάσουν και τους κάνουν τα ίδια που έκαναν και στο Χριστό;

Ο ΠΕΤΡΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΕΙ ΤΟ ΧΩΛΟ
(Πράξεις των Αποστόλων Κεφ. Γ΄ στ. 1-11)

1 Μια από τις μέρες αυτές (μετά την ανάσταση του Χριστού) ανέβαιναν μαζί στο ιερό ο Πέτρος και ο Ιωάννης κατά την ενάτη ώρα της προσευχής (δηλαδή κατά τις τρεις το μεσημέρι).
2 Τη στιγμή εκείνη έφεραν στα χέρια κάποιον άνθρωπο, που ήταν Κουτσός από την κοιλιά της μητέρας του (δηλ. είχε γεννηθεί κουτσός) και τον οποίο έβαζαν κάθε μέρα στην πόρτα του ιερού περιβόλου του ναού, η οποία ονομαζόταν Ωραία, για να ζητά ελεημοσύνη από εκείνους, που έμπαιναν στο ιερό.
3 Αυτός δε, όταν είδε τον Πέτρο και τον Ιωάννη, που επρόκειτο να μπουν στο ιερό, ζητούσε να πάρει και από αυτούς ελεημοσύνη.
4 Τότε ο Πέτρος και ο Ιωάννης τον κοίταξαν και ο Πέτρος είπε: Κοίταξέ μας προσεκτικά.
5 Ο Κουτσός τους κοίταξε με ενδιαφέρον περιμένοντας να πάρει κάποια ελεημοσύνη από αυτούς.
6 Και ο Πέτρος του είπε: «Ούτε αργυρά ούτε χρυσά νομίσματα έχω. Εκείνο που έχω, αυτό και σου δίνω.  Στο όνομα του Ιησού Χριστού του Ναζωραίου, σήκω όρθιος και περπάτα».
7 Και αφού τον έπιασε από το δεξί χέρι τον σήκωσε όρθιο. Αμέσως τότε στερεώθηκαν τα πόδια του και οι αστράγαλοί του.
8 Και γεμάτος χαρά ο πρώην κουτσός σηκώθηκε από τη θέση του με πηδήματα και στάθηκε όρθιος και βάδιζε ελεύθερα. Και μπήκε μαζί με τους αποστόλους στο ιερό περπατώντας ελεύθερα και πηδώντας και δοξάζοντας το Θεό , που τον θεράπευσε.
9 Και όλος ο λαός, που ήταν εκεί, τον είδε  να περπατάει και να υμνεί το Θεό.
10 Και τον εξέταζαν με περιέργεια και πείθονταν , ότι ήταν πράγματι αυτός, που καθόταν πλησίον της ωραίας πύλης του ιερού και ζητούσε κάθε μέρα ελεημοσύνη. Και θαμπώνονταν από τον υπερβολικό θαυμασμό τους και έμεναν εκστατικοί από αυτό που έγινε.
11 Ενώ δε ο θεραπευμένος χωλός δεν αποχωριζόταν τον Πέτρο και τον Ιωάννη, αλλά γεμάτος από ευγνωμοσύνη ακολουθούσε αυτούς,  έτρεξε μαζί προς αυτούς όλος ο λαός, που είχε έλθει τη στιγμή εκείνη για να προσευχηθεί και μαζεύτηκε στην κάμαρα του ιερού που ονομαζόταν στοά του Σολομώντος, γεμάτος από θαυμασμό και κατάπληξη.

Απαντώ με τις κατάλληλες λέξεις:

Οι δύο απόστολοι:   —— &   ——-
Εκεί πήγαιναν οι δύο απόστολοι:   —-
Ο λόγος που πήγαιναν:   ——–
Έτσι λεγόταν η ώρα τρεις το μεσημέρι:   —–
Ήταν ο άνθρωπος που συνάντησαν στην είσοδο:   —–
Τη ζητούσε ο άνθρωπος αυτός από τους περαστικούς:   ———-
Τέτοια  νομίσματα δεν είχε ο Πέτρος:   —— &   —–
Έδωσε ο Πέτρος αντί για ελεημοσύνη:   ——–
Ήταν αυτό που έκανε ο Πέτρος:   —–
Το όνομα με τη δύναμη του οποίου θεραπεύτηκε ο κουτσός:   ——  ——-
Έτσι στάθηκε ο κουτσός μόλις έγινε καλά:   ——
Αυτό έκανε ο κουτσός μόλις έγινε καλά:   ——  –  —
Ο λαός που είδε το θαύμα ένιωθε…:   ——–& ———

Πριν την ανάσταση του Χριστού είδαμε τον Πέτρο να είναι πολύ φοβισμένος και να αρνείται τρεις φορές το Χριστό λέγοντας ότι δεν τον γνωρίζει καθόλου. Στο παραπάνω γεγονός, που συνέβη μετά την ανάσταση του Ιησού, τον βλέπουμε να περπατά με θάρρος στο ναό μπροστά στους Ιουδαίους και μάλιστα να κάνει ένα θαύμα στο όνομα του Ιησού χωρίς να φοβάται καθόλου μήπως τον πιάσουν οι Ιουδαίοι (πράγμα που στη συνέχεια έγινε).

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1. Πώς εξηγείς το θάρρος και την αφοβία  του Πέτρου;
2. Γιατί ο Ιησούς Χριστός έδωσε τη δύναμη στον Πέτρο να κάνει ένα τέτοιο μεγάλο θαύμα ενώ αυτός τον είχε αρνηθεί;
3. Η αλλαγή στη συμπεριφορά του Πέτρου αλλά και η θαυματουργική δύναμη που έχει τι επιβεβαιώνουν για το Χριστό;

ΕΡΓΑΣΙΑ: Μάθε και διηγήσου με λίγα λόγια το παραπάνω θαύμα.

Ο ΠΕΤΡΟΣ ΑΝΑΣΤΑΙΝΕΙ ΤΗΝ ΤΑΒΙΘΑ
(Πράξεις των αποστόλων Κεφ. Θ΄, στ. 36-43)

36 Στην Ιόππη υπήρχε κάποια μαθήτρια του Κυρίου, που λεγόταν Ταβιθά. Το όνομα δε αυτό μεταφράζεται στην ελληνική Δορκάς. Αυτή ήταν γεμάτη από αγαθοεργίες και ελεημοσύνες,    που έκανε συνεχώς.
37 Συνέβη δε κατά τις μέρες εκείνες να ασθενήσει αυτή και να πεθάνει. Αφού δε την έλουσαν και την ετοίμασαν, την έβαλαν στο επάνω διαμέρισμα της οικίας.
38 Εφ’ όσον δε η πόλη Λύδδα ήταν κοντά στην Ιόππη, σαν άκουσαν οι μαθητές ότι ο Πέτρος είναι στην πόλη αυτή του έστειλαν δυο άνδρες και τον παρακαλούσαν να μην αργήσει να έλθει σ’ αυτούς.
39 Πραγματικά ο Πέτρος σηκώθηκε και πήγε μαζί με τους δυο αυτούς απεσταλμένους. Όταν έφθασε στην Ιόππη, τον ανέβασαν στο πάνω μέρος του σπιτιού. Κι εκεί παρουσιάστηκαν           σ’ αυτόν όλες οι χήρες κλαίγοντας για το θάνατο της Ταβιθά και δείχνοντας τα πουκάμισα     και τα πανωφόρια, όσα τους έφτιαχνε, όταν ήταν μαζί τους ζωντανή η Δορκάς.
40 Αφού δε ο Πέτρος τους έβγαλε όλους έξω από το δωμάτιο που ήταν η νεκρή, γονάτισε και προσευχήθηκε. Και κατόπιν στράφηκε προς το νεκρό σώμα και είπε: «Ταβιθά, ανάστηθι» (δηλ. Ταβιθά, σήκω επάνω). Αυτή δε άνοιξε τα μάτια της και όταν είδε τον Πέτρο από ξαπλωμένη, που ήταν, ανασηκώθηκε καθιστή στο κρεβάτι της.
41 Της έδωσε ο Πέτρος το χέρι και την σήκωσε όρθια. Μετά φώναξε τους χριστιανούς και ιδιαιτέρως τις χήρες και τους την παρουσίασε ζωντανή.
42 Έγινε δε γνωστό  το θαύμα αυτό σε όλη την πόλη της Ιόππης και πολλοί πίστεψαν στο Χριστό.

Απαντώ με τις κατάλληλες λέξεις:

Η πόλη στην οποία έγινε το θαύμα:   —–
Έτσι λεγόταν η μαθήτρια του Χριστού που πέθανε:   ——
Το όνομα της μαθήτριας αυτής στην ελληνική γλώσσα:   ——
Τα έργα που έκανε η Ταβιθά:   ———–, ———–
Η Ταβιθά αρρώστησε και…:   ——
Η πόλη που βρισκόταν ο Πέτρος τις μέρες εκείνες:   —–
Αυτοί πήγαν για να ειδοποιήσουν τον Πέτρο:   — ——
Παρουσιάστηκαν στον Πέτρο κλαίγοντας:   —–
Έδειχναν στον Πέτρο αυτά που τους έφτιαχνε η Ταβιθά:   ———,———
Αυτό έκανε ο Πέτρος μόλις έβγαλε όλο τον κόσμο από το δωμάτιο:   ——– και ————
Η φράση που είπε για να αναστήσει εκ νεκρών την Ταβιθά:   ——  ——–
Όταν το θαύμα έγινε γνωστό πολλοί πίστεψαν στο…:   ——
Με την ανάσταση της Ταβιθά ο Χριστός νίκησε και πάλι το…:   ——

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1^η Γιατί ο κόσμος αγαπούσε τόσο πολύ την Ταβιθά;
2^η Γιατί κάλεσαν τον Πέτρο; Τι πίστευαν ότι μπορούσε να κάνει αφού η Ταβιθά είχε πια πεθάνει;
3^η Ποιο πρόσφατο μεγάλο θαύμα του Χριστού έκανε τους χριστιανούς να πιστεύουν ότι η Ταβιθά μπορούσε να αναστηθεί;
4. Ερ. Γιατί ο Πέτρος γονάτισε και προσευχήθηκε πριν αναστήσει την Ταβιθά;
5. Ερ. Ποια άλλα θαύματα του Χριστού γνωρίζεις που αφορούν ανάσταση νεκρών;

ΕΡΓΑΣΙΑ: Μάθε και διηγήσου με λίγα λόγια το παραπάνω θαύμα.

Παραμύθι, παραμύθι το κουκί και το ρεβίθι…

Ο ΑΚΗΣ ΤΟ ΚΑΛΟ ΛΥΚΑΚΙ ΚΙ Η ΝΙΤΣΑ Η ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ

Σενάριο: Δρομπόνης Σωτήριος
(Το σενάριο βασίστηκε κατά μεγάλο μέρος στην εργασία που εκπόνησαν οι μαθητές της Δ΄ 1 τάξης εργαζόμενοι κατά ομάδες. Η εργασία τους αφορά σχετική άσκηση του βιβλίου της Γλώσσας της Δ΄ τάξης)

Μέγαρα, Φεβρουάριος 2012

ΣΚΗΝΗ 1^η

ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Μια φορά κι έναν καιρό, σ’ ένα μεγάλο, καταπράσινο βουνό, ζούσε μαζί με την οικογένειά του ο Άκης, ένα όμορφο, καλό λυκάκι. Είχε δυο πολύ μικρότερα αδελφάκια, το Ρόκο και τη Ρωξάνη. Τη μαμά του την έλεγαν Ελευθερία. Της είχαν δώσει αυτό το όνομα επειδή, όταν ήταν πολύ μικρή, είχε πιαστεί στην παγίδα ενός κυνηγού και κατόρθωσε να ελευθερωθεί μόνη της και να σωθεί. Το μπαμπά του, κανονικά, τον έλεγαν Νεκτάγριο, γιατί ήταν μεγάλος λύκος κι άγριος στην όψη. Όλοι όμως στο δάσος τον φώναζαν Νεκτάγιο. Κι αυτό, γιατί όσο άγριος και τρομερός ήταν στην όψη, τόσο καλή καρδιά είχε. Να φανταστείτε, ότι ποτέ του δεν έτρωγε υγιή ζωάκια αλλά μόνο τα άρρωστα κι ετοιμοθάνατα. Αυτό, ήταν καλό για όλα τα ζώα του δάσους ακόμη και για τους ανθρώπους που, όπως ξέρετε, δε συμπαθούν και πολύ τους λύκους. Τα άρρωστα ζωάκια απειλούσαν με την αρρώστια τους την υγεία των άλλων ζώων και των ανθρώπων, όσο για τα γέρικα κι ετοιμοθάνατα, είχαν ένα ηρωικό κι ένδοξο τέλος, πράγμα πολύ πιο σπουδαίο από το να τα βλέπουν τα άλλα ζώα να πεθαίνουν άρρωστα κι ανήμπορα σε κάποια σπηλιά. Έτσι, ο Νεκτάγιος, ο μπαμπάς του Άκη, ήταν πολύ αγαπητός στο δάσος κι όλα τα ζώα τον εκτιμούσαν και τον σέβονταν, ακόμα κι αυτά που ήξεραν ότι κάποια μέρα, όταν γεράσουν, θα γίνουν ένα ωραίο γεύμα για τη λυκοοικογένεια.
Ο Άκης, το λυκόπουλο, στο χαρακτήρα είχε μοιάσει του μπαμπά του. Ήταν καλόκαρδος κι ευγενικός, δεν έβαζε εύκολα κακό με το νου του κι ας ήταν πανέξυπνος. Στην όψη είχε μοιάσει της μαμάς του. Ήταν ένα πανέμορφο σταχτόγκριζο λυκάκι με γαλάζια ματάκια και σπινθηροβόλο βλέμμα.
Στο πίσω μέρος του βουνού έμενε μόνη της η γιαγιά του Άκη, η Φιλομήλα. Ήταν πολύ γιαγιά. Δεν έβλεπε καλά, δεν άκουγε και τόσο και περπατούσε με το ζόρι. Κάθε τόσο αρρώσταινε από λυκόπιασμα και δεν μπορούσε να κουνηθεί. Καθόταν για μέρες στο κρεβάτι μέχρι να γίνει καλά. Έτσι είχε αρρωστήσει και τώρα. Ήταν τρεις μέρες στο κρεβάτι. Ο Νεκτάγιος είχε περάσει από κει να τη δει και της είχε υποσχεθεί ότι θα της στείλει ένα καλό φαγητό για να φάει και να δυναμώσει.
Πραγματικά, μετά από λίγο έπιασε μια γριά, άρρωστη κοτούλα και την πήγε αμέσως στη γυναίκα του να τη μαγειρέψει.

ΝΕΚΤΑΓΙΟΣ: Ελευθερία, σου ’φερα μια ωραία κοτούλα για μαγείρεμα. Μαγείρεψέ τη Σούπα Αυγολέμονο, να τη στείλουμε στη μάνα μου τη Φιλομήλα, που είναι άρρωστη. Έχει ανάγκη από καλό φαγητό για να δυναμώσει και να γίνει καλά.
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Εντάξει Νεκτάγιε. Θα τη μαγειρέψω αμέσως. Εσύ πήγαινε στο δάσος να βρεις και τίποτ’ άλλο να φάμε κι εμείς. Καθώς θα φεύγεις, πες και στον Άκη να έρθει σε λίγη ώρα εδώ να τον στείλω να πάει το φαγητό στη γιαγιά.
ΝΕΚΤΑΓΙΟΣ: Πηγαίνω. Σε δυο ώρες θα έχω γυρίσει. Να κρατήσεις λίγη σούπα για τα μικρά, το Ρόκο και τη Ρωξάνη. Πρέπει κι αυτά να φάνε να μεγαλώσουν.
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Μείνε ήσυχος Νεκτάγιε. Ξέρω εγώ τι θα κάνω. (Ο Νεκτάγιος φεύγει. Ο Άκης παίζει έξω από τη σκηνή με τους φίλους του, το σκιουράκι και τη χελώνα)
ΑΚΗΣ: Έλα σκιουράκι ρίξε τη μπάλα.
ΣΚΙΟΥΡΑΚΙ: Πιάσε Άκη. Ρίξε στην άλλη άκρη του τέρματος. Μέχρι να κουνηθεί η αργοκίνητη χελώνα, θα το ’χει φάει το γκολ και θα σκοράρεις.
ΝΕΚΤΑΓΙΟΣ: (Φαίνεται στην άκρη της σκηνής) Άκη σε θέλει η μαμά. Πήγαινε γρήγορα στο σπίτι.
ΑΚΗΣ: Σε λίγο μπαμπά! Θα καρφώσω πρώτα ένα γκολάκι και μετά θα πάω. (Ρίχνει τη μπάλα, βάζει το γκολ, αποχαιρετά τους φίλους του και φεύγει για το σπίτι.) Γεια σας παιδιά. Αύριο θα παίξουμε πάλι.
ΣΚΙΟΥΡΑΚΙ: Γεια σου Άκη. Θα σε περιμένουμε αύριο να πάμε για σταφύλια και σύκα στην απέναντι πλαγιά.
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: (Μετά από λίγη ώρα) Ποπό! Η γέρικη κοτούλα με το ζουμάκι της έγινε μούρλια. Η γιαγιά θα τρελαθεί από τη χαρά της. (Μπαίνει ο Άκης στη σκηνή) Α, να κι ο Άκης. Πάνω στην ώρα έρχεται.
ΑΚΗΣ: Γεια σου μαμά. Τι με θέλεις;
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Άκη, θέλω να πας στη γιαγιά σου φαγητό. Είναι άρρωστη και της μαγείρεψα μια κοτούλα που έφερε ο μπαμπάς σου.
ΑΚΗΣ: Ναι μαμά. Θα πάω. Θέλω κι εγώ πολύ να δω τη γιαγιά. Την αγαπώ κι όποτε πηγαίνω στο σπίτι της μου δίνει γλυκάκια και μου λέει παραμύθια. Την προηγούμενη φορά μου ’πε για την πονηρή αλεπού, την κυρα-Μάρω, που με την πονηριά της άρπαξε το φαγητό από τον κόρακα που στεκόταν ψηλά σ’ ένα κλαδί του δένδρου.
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Αλήθεια; Πώς τα κατάφερε η πονηρή κυρα-Μάρω;
ΑΚΗΣ: Να, του είπε ότι τραγουδάει πολύ ωραία κι ότι θα ’θελε ν’ ακούσει ένα τραγούδι του. Αυτός, σαν χαζούλης, την πίστεψε κι άνοιξε το στόμα του να τραγουδήσει.  Αμέσως του ’πεσε το φαγητό από το στόμα κι η κυρα-Μάρω από κάτω το άρπαξε και το ’κανε μια μπουκιά.
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: (Γελάει δυνατά) Χα, χα, χα! Πραγματικά χαζούλης ο κόρακας. Πού ακούστηκε ότι έχει ωραία φωνή για τραγούδι. Αφού την τελευταία φορά που έγινε διαγωνισμός τραγουδιού στο δάσος, το πρώτο βραβείο πήρε το αηδόνι και το δεύτερο η καρδερίνα. Ο κόρακας με τα κρα – κρα κι ο Μένιος ο γαϊδαράκος, με τα γκα – γκα , πήρανε την τελευταία θέση. Τέλος πάντων, στο θέμα μας τώρα. Θέλω να μου υποσχεθείς ότι θα προσέχεις πολύ στο δρόμο. Έχω μάθει ότι στο δάσος κυκλοφορούν λαθροκυνηγοί. Βάζουν παγίδες και πιάνουν τα ζώα του δάσους. Άλλα τα σκοτώνουν για το δέρμα ή το κρέας τους κι άλλα τα βάζουν σε κλουβιά και τα πουλάνε σε άλλους ανθρώπους ή στο ζωολογικό πάρκο.
ΑΚΗΣ: Μα γιατί το κάνουν αυτό μητέρα; Δεν αγαπούν καθόλου τα ζώα;
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Έτσι φαίνεται. Κι επιπλέον, θέλουν να κερδίσουν χρήματα.
ΑΚΗΣ: Μα το δάσος είναι το σπίτι μας. Εμείς δεν πήγαμε ποτέ στο δικό τους σπίτι να τους κάνουμε κακό.
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Το ξέρω Άκη αλλά αυτή είναι η πραγματικότητα. Από τους λαθροκυνηγούς έχουν χαθεί πολλά ζώα. Και πολλά άλλα, όπως εμείς οι λύκοι, οι αλεπούδες και τα ξαδέρφια μας, τα τσακάλια, κοντεύουν να εξαφανισθούν τελείως. Προχθές άκουσα στις ειδήσεις ότι κινδυνεύει μ’ εξαφάνιση η καφέ αρκούδα κι ξαδέρφη της, η άσπρη, που ζει στο βόρειο πόλο. Ακόμα κινδυνεύουν: το ελάφι, η φώκια, η φάλαινα και χιλιάδες άλλα ζωάκια μικρά και μεγάλα που δε θυμάμαι τα ονόματά τους.
ΑΚΗΣ: Δηλαδή κινδυνεύουμε κι εμείς μαμά;
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: Ακριβώς, μωρό μου. Γι’ αυτό πρόσεχε πολύ. Μην σταματήσεις πουθενά στο δρόμο. Κι αν δεις μπροστά σου κανένα περίεργο σιδερένιο πράγμα            ή ανθρώπους μη πλησιάσεις καθόλου. Μου υπόσχεσαι ότι θα πας όσο πιο γρήγορα γίνεται στη γιαγιά;
ΑΚΗΣ: Εντάξει μανούλα, στο υπόσχομαι! Μείνε ήσυχη, δε θα χαζέψω πουθενά. (Η λύκαινα δίνει στο λυκόπουλο το φαγητό κι αυτό φεύγει.)
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ: (Αποχαιρετά τον Άκη). Στο καλό. Μέχρι το απόγευμα να ’χεις γυρίσει. ΑΚΗΣ: (Φεύγοντας απ’ τη σκηνή) Γεια σου μαμάαα!
(Ο Άκης κάνει το γύρο της αίθουσας τραγουδώντας και μπαίνει στη σκηνή)

ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΑΚΗ:
(Μελωδία: Από το τραγούδι του Γ. Ζαμπέτα «Το φανταράκι»)

Κάντε κλικ εδώ για ν’ ακούσετε το τραγούδι.

Ο ΑΚΗΣ, ΤΟ ΚΑΛΟ ΛΥΚΑΚΙ

Είμ’ ένα μικρό λυκάκι
κι όλοι με φωνάζουν Άκη
πάω στη γιαγιά μου φαγητό.

Θα μου πει παραμυθάκια,
θα μου δώσει και γλυκάκια
και πολύ θα ευχαριστηθώ.

Ωωωω! Μάνα μου γλυκιά.
Ωωωω! Πάω στη γιαγιά.  (δις)

Αγαπάω τα ζωάκια
κι όλο θέλω παιχνιδάκια
και τραγούδι και χορό.

Χελωνάκια, λαγουδάκια,
άνθη, δέντρα και πουλάκια,
έχω φίλους μου εγώ.

Ωωωω! Μάνα μου γλυκιά.
Ωωωω! Πάω στη γιαγιά.  (δις)

ΣΚΗΝΗ 2^η

ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Ο Άκης άρχισε να ξεμακραίνει από το σπίτι του και σε λίγο μπήκε στο δάσος. Μόλις έφτασε στο σημείο που ο μεγάλος δρόμος χωριζόταν σε δυο μικρότερα δρομάκια είδε ένα όμορφο κοριτσάκι με κόκκινη κάπα και κόκκινο σκουφάκι που μάζευε αγριολούλουδα.

ΑΚΗΣ: (Έχει φθάσει κοντά στην Κοκκινοσκουφίτσα) Ωχ! Ένα κοριτσάκι με κόκκινο σκουφάκι. Ας προσπεράσω γρήγορα, γιατί η μαμά είπε να μην πλησιάσω ανθρώπους.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Ε, λυκάκι. Για πού πηγαίνεις έτσι βιαστικά; Πες και καμιά καλημέρα.
ΑΚΗΣ: Συγγνώμη κοριτσάκι. Βιάζομαι. Πηγαίνω φαγητό στην άρρωστη γιαγιά μου.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Είναι άρρωστη η γιαγιά σου; Ω! Λυπάμαι πολύ. Πώς θα ’θελα να τη βοηθήσω την καημένη. Και πού μένει η γιαγιά σου;
ΑΚΗΣ: Μένει μόνη της στο πίσω μέρος του βουνού κι είναι πολύ αδύναμη, δεν μπορεί να σηκωθεί απ’ το κρεβάτι. Αλλά τώρα με συγχωρείς, φεύγω γεια σου. (Προχωρεί να βγει από τη δεξιά πόρτα της σκηνής αλλά η Κοκκινοσκουφίτσα τον σταματάει.)
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Περίμενε καλέ. Μια στιγμή. Πάτα και λίγο φρένο. Γιατί πας απ’ αυτόν το δρόμο; Θ’ αργήσεις πολύ.
ΑΚΗΣ: Πάντα απ’ το δεξιό δρόμο πηγαίνω στη γιαγιά. Είναι ο πιο γρήγορος.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Κάνεις λάθος αγαπητό μου λυκάκι. Ο αριστερός δρόμος είναι ακόμη πιο γρήγορος. Το ξέρω γιατί έχω περάσει απ’ αυτόν. Σε λίγη ώρα σε βγάζει στο πίσω μέρος του βουνού.
ΑΚΗΣ: Σίγουρα είναι ο πιο γρήγορος;
(Διστάζει να πιστέψει την Κοκκινοσκουφίτσα.)
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Μα φυσικά. Ψέματα θα σου πω. Εγώ αγαπώ τους λύκους και ιδιαίτερα τα λυκάκια, όπως εσύ. Κι επειδή λυπήθηκα πολύ για τη γιαγιά σου, ορίστε πάρε τα λουλούδια που έχω μαζέψει να της τα προσφέρεις σαν δώρο. Είμαι σίγουρη ότι θα της αρέσουν πολύ.
ΑΚΗΣ: Είναι πανέμορφα. Έχουν πολλά χρώματα κι ευωδιάζουν. (Μετά το δωράκι που του δίνει, πείθεται. Ρίχνει ματιές δεξιά κι αριστερά στους δυο δρόμους που ανοίγονται μπροστά του κι αποφασίζει ν’ ακολουθήσει τον αριστερό) Εντάξει μ’ έπεισες. Θα πάω από τον αριστερό δρόμο, αν και δεν έχω ξαναπάει απ’ αυτόν.
(Η Κοκκινοσκουφίτσα χαίρεται με την επιλογή του)
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Μπράβο λυκάκι μου! Μα τόση ώρα μιλάμε και δε μου ’πες το όνομά σου.
ΑΚΗΣ: Με λένε Άκη. Εσένα;
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Εμένα με λένε Νίτσα Κοκκινοσκουφίτσα.
ΑΚΗΣ: Γεια σου Κοκκινοσκουφίτσα και σ’ ευχαριστώ για τα λουλούδια και για το δρόμο που μου έδειξες.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ:(Στον Άκη) Γεια σου Άκη. Στο καλό! (Μονολογεί πονηρά) Σε λίγο θα βάλω εσένα και τη γιαγιά σου στο κλουβάκι. (Στο κοινό) Πρώτη μου φορά βλέπω τόσο χαζό κι απονήρευτο λυκάκι. Πίστεψε αμέσως όσα του είπα για το δρόμο. Κι ύστερα λένε πως οι λύκοι είναι έξυπνα ζώα. Χα, χα! Ας γελάσω! Τρέχω αμέσως στο σπίτι να πάρω τα μεγάλα, ξύλινα κλουβιά του μπαμπά. Μ’ αυτά θα πιάσω δυο λύκους και του θα δείξω τι αξίζω.

ΣΚΗΝΗ 3^η

ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Η Κοκκινοσκουφίτσα έτρεξε στο σπίτι της, πήρε δυο μεγάλα, ξύλινα κλουβιά και πήγε κατ’ ευθείαν στο σπιτάκι της γιαγιάς λύκαινας. Χτύπησε απαλά την πόρτα και με τη γλυκιά παιδική φωνή της, είπε: «Άνοιξε γιαγιούλα μου. Είμαι ο Άκης, το εγγονάκι σου. Σου ’φερα φαγητό να φας να δυναμώσεις, που είσαι άρρωστη». Η γιαγιά Φιλομήλα, που εκείνη τη στιγμή έτρωγε μερικά μήλα, γιατί κάνουν καλό στην υγεία, χωρίς να βάλει κακό με το μυαλό της, άνοιξε την πόρτα. Τότε η Κοκκινοσκουφίτσα όρμησε μέσα, άρπαξε τη γιαγιά και την έβαλε στο ένα κλουβί. Ύστερα  το έκρυψε έξω από το σπίτι, μακριά, πίσω από τους θάμνους. Γύρισε πίσω, φόρεσε το σκούφο της γιαγιάς, έβαλε το δεύτερο κλουβί κοντά στο κρεβάτι, ξάπλωσε και περίμενε να έρθει ο Άκης. Εν τω μεταξύ, ο Άκης άργησε, γιατί ο δρόμος που είχε πάρει είχε πολλές στροφές, ανηφόρες και κατηφόρες. Ρωτούσε τα ζωάκια που συναντούσε κάθε τόσο κι εκείνα του έλεγαν πως ήθελε ακόμα αρκετή ώρα μέχρι να φτάσει στο σπίτι της γιαγιάς του. Τελικά, ύστερα πολλή ώρα, έφτασε. Κατακουρα-σμένος χτύπησε την πόρτα.
(Ακούγονται χτύποι)

ΑΚΗΣ: Άνοιξε γιαγιούλα μου. Είμαι ο Άκης, το εγγονάκι σου.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Έλα Άκη μου. Πέρασε αγόρι μου. Η πόρτα είναι ανοιχτή.
ΑΚΗΣ: Σου ’φερα φαγητό να φας να δυναμώσεις, που είσαι άρρωστη.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Σ’ ευχαριστώ! Ακούμπησέ το πάνω στο τραπέζι.
ΑΚΗΣ: Γιαγιά, γιατί η μύτη σου είναι τόσο μικρή και κόκκινη;
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Απ’ το συνάχι Άκη μου.
ΑΚΗΣ: Μα και τ’ αυτιά σου είναι πιο μικρά.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Απ’ τα γεράματα παιδί μου. Και γι’ αυτό δεν ακούω καλά.
ΑΚΗΣ: Και τα μάτια σου, απ’ ό,τι θυμάμαι, ήταν πιο μεγάλα.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Η ηλικία μου φταίει μωρό μου. Έλα πιο κοντά να σε βλέπω καλύτερα.
ΑΚΗΣ: Γιαγιά γιατί έχεις αυτό κλουβί δίπλα στο κρεβάτι σου;
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Για να σε βάλω μέσα. (Πετάγεται απότομα από το κρεβάτι, αρπάζει το λυκάκι και το βάζει στο κλουβί)
ΑΚΗΣ: Ω! Μα δεν είσαι η γιαγιά μου. Είσαι η Κοκκινοσκουφίτσα.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Βεβαίως και δεν είμαι η γιαγιά σου μικρέ μου. Είμαι, όπως πολύ καλά κατάλαβες, η Νίτσα η Κοκκινοσκουφίτσα.
ΑΚΗΣ: Μα γιατί το κάνεις αυτό; Πού είναι η γιαγιά μου; Τι της έκανες;
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Η γιαγιά σου είναι στο άλλο κλουβί που έχω κρύψει πίσω από τους θάμνους.
ΑΚΗΣ: (Στο κοινό) Αχ! Καλά μου είπε η μαμά μου να μην πλησιάσω ανθρώπους. Ορίστε τώρα τι παθαίνω. Βοήθεια, βοήθεια Παιδιά! Σας παρακαλώ, πείτε στην Κοκκινοσκουφίτσα να μ’ ελευθερώσει. (Περιμένει την απάντηση του κοινού και μετά απευθύνεται στην Κοκκινοσκουφίτσα) Μα δε σου έκανα κανένα κακό. Εγώ σε συμπάθησα κι ήθελα να σου προτείνω να γίνουμε φίλοι, να ’ρθεις μια μέρα να παίξουμε στο δάσος μαζί με τ’ άλλα ζωάκια, τ’ αλεπουδάκια, τα χελωνάκια και τα τρία γουρουνάκια, να φάμε σταφύλια και σύκα και να περάσουμε μια αξέχαστη μέρα.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Εγώ όμως δεν αγαπώ τους λύκους, γιατί είναι κακοί και μπορούν να φάνε κι ένα μεγάλο άνθρωπο, πόσο μάλλον ένα κοριτσάκι σαν κι εμένα.
ΑΚΗΣ: Αυτό είναι μεγάλο ψέμα. Είναι ένα παραμύθι. Εμείς οι λύκοι ζούμε μόνο στο δάσος και δεν πειράζουμε τους ανθρώπους. Ο μπαμπάς μου ο Νεκτάγιος πιάνει μόνο άρρωστα και πολύ γέρικα ζωάκια και ποτέ δεν έχει επιτεθεί σ’ εσάς τους ανθρώπους. Έλα Κοκκινοσκουφίτσα, ελευθέρωσε κι εμένα και τη γιαγιά μου τη Φιλομήλα.
(Η Κοκκινοσκουφίτσα σκέφτεται τα λόγια του Άκη και κάνει βόλτες στη σκηνή)

ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Ο Άκης στενοχωρημένος έβλεπε πως δεν μπορούσε να κάνει την Κοκκινοσκουφίτσα να πιστέψει ότι οι λύκοι είναι καλοί και κάνουν καλό στο δάσος. Άρχισε τότε να κλαίει δυνατά και σε μια στιγμή έβγαλε μια μακρόσυρτη δυνατή κραυγή σε πολύ ψηλό τόνο, άνω Fa δίεση, που ακούστηκε σ’ όλη την περιοχή. Για καλή του τύχη, λίγο πιο πέρα έκανε την καθημερινή περιπολία του στο δάσος ο δασοφύλακας, ο κύριος Δήμος με το βοηθό του Ιάκωβο. Άκουσε τη λυκίσια κραυγή και σαν παλιός κι έμπειρος δασοφύλακας κατάλαβε ότι ήταν κραυγή αγωνίας που καλούσε σε βοήθεια. Χωρίς να χάσει καιρό τρέχει αμέσως στο σπίτι της γιαγιάς Φιλομήλας.

ΔΗΜΟΣ: (Μπαίνει μαζί με τον Ιάκωβο στη σκηνή) Επ! Τι συμβαίνει εδώ;
ΑΚΗΣ: Βοήθεια, βοήθεια κύριε Δήμο. Σώσε με.
ΔΗΜΟΣ: Άκη γιατί είσαι μέσα στο κλουβί; Τι γίνεται εδώ Κοκκινοσκουφίτσα;
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Έπιασα δυο άγριους λύκους.
ΔΗΜΟΣ: Και γιατί παρακαλώ; Δεν ξέρεις ότι απαγορεύεται αυστηρά να πιάσεις λύκο; Μπορεί να τιμωρηθείς με μεγάλο πρόστιμο γι’ αυτό που έκανες.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Μα κινδυνεύουμε απ’ αυτούς. Μπορούν να μας φάνε.
ΙΑΚΩΒΟΣ: Κάνεις λάθος μικρή μου. Το ακριβώς αντίθετο συμβαίνει. Εμείς οι άνθρωποι κυνηγάμε και σκοτώνουμε τους λύκους και κοντεύουν να εξαφανισθούν από το βουνό. Το ξέρεις ότι σ’ όλο το βουνό έχει απομείνει μόνο η οικογένεια του Άκη; Κι ακόμα ξέρεις ότι χάρις τους λύκους, που τρώνε τ’ άρρωστα ζώα, δεν αρρωσταίνουν τ’ άλλα ζώα κι εμείς οι άνθρωποι; Τους χρωστάμε μεγάλη χάρη και κανονικά πρέπει να τους αγαπάμε και να φροντίζουμε να μην πάθουν ποτέ κακό γιατί τότε θα κινδυνέψουμε πραγματικά από μεγάλες αρρώστιες.
ΑΚΗΣ: Στο είπα Κοκκινοσκουφίτσα. Σε παρακαλώ ελευθέρωσέ με. Έλα να γίνουμε φίλοι.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: (Μετανιωμένη) Συγγνώμη Άκη. Παρασύρθηκα απ’ αυτό που κάνει ο μπαμπάς μου και θέλησα να του δείξω τι αξίζω κάνοντας κι εγώ το ίδιο. Έκανα λάθος. Θα ελευθερώσω αμέσως κι εσένα και τη γιαγιά σου και θα σπάσω τα κλουβιά του μπαμπά μου να μην πιάνει ζώα του δάσους.
(Η Κοκκινοσκουφίτσα σπάει το κλουβί κι ελευθερώνει τον Άκη.)
ΑΚΗΣ: Γιούπιιιι! Μπράβο Κοκκινοσκουφίτσα. Το ’ξερα πως είσαι καλή.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Θέλεις να γίνουμε αληθινοί φίλοι για πάντα;
ΑΚΗΣ: Μα και βέβαια! Αφού εγώ στο ζήτησα πρώτος.
ΔΗΜΟΣ: Μπράβο σας! Κι έτσι θα ξανάρθει η χαρά κι ηρεμία στο δάσος.
ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑ: Αύριο θα τα πω όλα στους συμμαθητές μου στο σχολείο και θα τους προτείνω να οργανώσουμε μια εκδήλωση για την προστασία του δάσους και των ζώων που ζουν σ’ αυτό. Πρέπει κι εμείς οι άνθρωποι κάποτε να μάθουμε να σεβόμαστε τα ζώα και τα φυτά του δάσους. Μας αγαπάτε πολύ και μας δίνετε τόσα πολλά κι εμείς γι’  αντάλλαγμα σας κάνουμε κακό! Ω! Πόσο λυπάμαι και ντρέπομαι.
ΙΑΚΩΒΟΣ: Μη ντρέπεσαι Κοκκινοσκουφίτσα. Όλοι κάνουμε λάθη. Όμως τώρα χάρη σ’ εσένα οι φίλοι σου θα μάθουν ν’ αγαπούν και να προστατεύουν το δάσος και τα ζώα.
ΑΚΗΣ: Μπράβο, μπράβο Κοκκινοσκουφίτσα. Ζήτω η φιλία ζώων και ανθρώπων.

ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Η Κοκκινοσκουφίτσα κατάλαβε το λάθος της κι από κείνη τη μέρα αγαπούσε όλα τα ζώα του δάσους. Όταν μπορούσε πήγαινε κι έπαιζε χαρούμενα μαζί τους. Με τον Άκη, το σταχτόγκριζο λυκάκι, γίνανε οι καλύτεροι φίλοι. Και ζουν τώρα καλά και στο μέλλον ακόμη καλύτερα.

ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΗΣ ΚΟΚΚΙΝΟΣΚΟΥΦΙΤΣΑΣ:

Κάντε κλικ εδώ για ν’ ακούσετε το τραγούδι.

Στίχοι: 1^η Στροφή: Αγγελική Καψάσκη: «ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΜΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ» , Εκδ. ΚΑΨΑΣΚΗ, Αθήνα 1996, σελ 138,  2^η και 3^η Στροφή: Δρομπόνης Σωτήριος

Μελωδία: Δρομπόνης Σωτήριος

Η ΚΟΚΚΙΝΙΣΚΟΥΦΙΤΣΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Στο δάσος τι όμορφα που ’ναι παιδιά!
Ολόγλυκα εκεί κελαηδούν τα πουλιά,
νερά δροσερά πώς κυλούνε γοργά,
λουλούδια δροσάτα σκορπούν ευωδιά.

Λαγοί, χελωνάκια, λυκάκια μικρά,
κοτσύφια, γεράκια, αετοί στα ψηλά,
γιδούλες, λαφάκια, αλεπού πονηρή,
τσακάλια, αρκουδάκια, που ζούνε μαζί.

Στο δάσος μ’ αρέσει πολύ να γυρνώ,
το κόκκινο σκουφάκι μου πάντα φορώ.
[ Φυτά και ζωάκια πολύ τ’ αγαπώ,
όμορφη φύση μου σ’ ευχαριστώ.] (δις)

ΤΕΛΟΣ

Ο ΛΥΚΟΣ ΕΙΝΑΙ ΣΤ’ ΑΛΗΘΕΙΑ ΚΑΚΟΣ;

Του Λευτέρη Χ. Θεοδωρακόπουλου

Τέλος τα παραμύθια που παρουσίαζαν τους λύκους ως τους κακούς της υπόθεσης. Δεν γίνεται η «κοκκινοσκουφίτσα» να είναι πάντα αγία και άμοιρη ευθυνών και  την ίδια ώρα ο λύκος να βρίσκεται στα πρόθυρα της εξαφάνισης .

Ο λύκος είναι ένα από το πιο παρεξηγημένα άγρια ζώα. Σύμβολο δύναμης εξυπνάδας αλλά και φόβου, κυνηγήθηκε επίμονα από τον άνθρωπο.

Υπήρξε το θηλαστικό με τη μεγαλύτερη γεωγραφική εξάπλωση στον πλανήτη μετά τον άνθρωπο, αλλά σήμερα αποτελεί ένα είδος που απειλείται με εξαφάνιση.

Από το 14οαι. και μετά οι συστηματικές προσπάθειες εξόντωσής του οδήγησαν στην εξαφάνιση του από 14 χώρες της κεντρικής και δυτικής Ευρώπης και γενικά από ένα μεγάλο μέρος του Βορείου Ημισφαιρίου. Αποτέλεσμα της επικήρυξης ήταν η οριστική εξαφάνιση του λύκου από τη Πελοπόννησο ήδη από το 1940.

Για αρκετές δεκαετίες οι κάτοικοι των αγροτικών κυρίως περιοχών, εξόντωναν τους λύκους με δόκανα και δολώματα και επιδεικνύοντας μέλη του ζώου εισέπρατταν αμοιβή από τα κατά τόπους δασαρχεία. Το 1993 απαγορεύτηκε η εξόντωσή του με την ενσωμάτωση στην ελληνική νομοθεσία της Κοινοτικής  Οδηγίας 92/43 (για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας) και ο λύκος συμπεριλήφθηκε στη λίστα των απειλούμενων ειδών, που προστατεύονται.

Ο λύκος στην Ελλάδα

Ο λύκος πριν το 1924 εξαπλωνόταν με μεγάλους πληθυσμούς σε όλες τις ηπειρωτικές περιοχές. Το 1924 ξεκίνησε η επικήρυξή του μαζί με άλλα «επιβλαβή» είδη, όπως      η αλεπού, το τσακάλι και το κουνάβι. Μέχρι το 1981 η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων που περιείχαν στρυχνίνη ήταν από τις πιο διαδεδομένες πρακτικές θανάτωσης.
-Στην Κεντρική Μακεδονία και Θράκη, ανατολικά του ποταμού Αξιού. Ο πληθυσμός αυτός επικοινωνεί με τον πληθυσμό του λύκου στη Βουλγαρία.
-Δυτικά του ποταμού Αξιού μέχρι το Νομό Φωκίδας.
Τα τελευταία χρόνια, έχει παρατηρηθεί ανάκαμψη του πληθυσμού προς τις νοτιότερες περιοχές της Στερεάς Ελλάδας, (Φωκίδα, Αιτωλοακαρνανία, και Ευρυτανία), από όπου είχε εξαφανιστεί για πολλά χρόνια. Η ανάκαμψη αυτή, οφείλεται στη μείωση της χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων, στο νομικό καθεστώς προστασίας του καθώς και στην εγκατάλειψη ή μείωση των ανθρώπινων δραστηριοτήτων σε κάποιες περιοχές.
Παρά την ευρύτατα διαδεδομένη πεποίθηση ότι ο λύκος αντιμετωπίζει εχθρικά τον άνθρωπο η αλήθεια είναι ότι τον φοβάται και τον αποφεύγει. Οι συναντήσεις λύκου και ανθρώπων που καταγράφονται δεν γίνονται από την πρόθεση του λύκου να βλάψει τον άνθρωπο, αλλά από την ανάγκη του για την εξεύρεση τροφής προκειμένου να επιβιώσει. Η παρουσία του λύκου στα φυσικά οικοσυστήματα, όπως και κάθε άλλου ζωντανού πλάσματος, είναι απαραίτητη για την ομαλή λειτουργία των φυσικών διεργασιών. Η προστασία των «συγκατοίκων» του πλανήτη μας είναι υπόθεση όλων μας.

Τα βήματα του Λύκου στην Ιστορία αλλά και στη Μυθολογία

Μια εξαίρετη έρευνα για την παρουσία του Λύκου ως ον στον πλανήτη, στη μυθολογία αλλά και στις παραδόσεις των λαών έχει κάνει η Χαρούλα Κρομυάδου, η οποία είναι Υπεύθυνη Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ αλλά και Συντονίστρια της ομάδας Ο ΛΥΚΟΣ ΜΑΣ ΕΝΩΝΕΙ.

Η έρευνα που ακολουθεί  είναι της Κας Κρομυάδου.

Συμβίωση λύκου-ανθρώπου

Στην ιστορία και την προϊστορία του ανθρώπου, ο άνθρωπος και ο λύκος προϋπήρχαν και βοηθούσαν ο ένας τον άλλο ως τα δύο ανώτερα θηλαστικά-θηρευτές. Μέχρι και πριν 400 χρόνια ο λύκος ήταν ο δεύτερος αμέσως μετά τον άνθρωπο ως το πιο πετυχημένο και εξαπλωμένο θηλαστικό στη Βόρεια Αμερική.  Υπάρχουν εκτεταμένα στοιχεία ότι πριν βρεθούν σε αντιπαλότητα  ο λύκος και ο άνθρωπος-κυνηγός, παγκοσμίως απολάμβαναν τη συμβίωσή τους καθώς η ύπαρξη του ενός επωφελούσε την ύπαρξη του άλλου (Mowat 1963: 29).

Θεωρείται ότι οι λύκοι που ζούσαν κοντά στους ανθρώπινους καταυλισμούς λειτουργούσαν ως προειδοποιητικά συστήματα για τους ανθρώπους. Λόγω της αισθητηριακής τους οξύτητας και της ικανότητάς τους να επικοινωνούν μέσω των ουρλιαχτών, προειδοποιούσαν με τον τρόπο αυτό τους ανθρώπους για την προσέγγιση αντιπάλων.
Για πολλούς από τους ιθαγενείς Αμερικάνους της Βόρειας Αμερικής, ο λύκος αποτελούσε αντικείμενο σεβασμού εξαιτίας της ισχυρής του αφοσίωσης και της στοργής του προς την αγέλη του, των ικανοτήτων του ως κυνηγός και του ρόλου του στο να καθορίζει την υγεία των ζώων που κυνηγά σκοτώνοντας το αδύναμο, άρρωστο και υπέργηρο.
Όμως την εποχή του Μεσαίωνα η σχέση ανθρώπου και λύκου αλλάζει οριστικά τόσο στην Ευρώπη όσο και στη Βόρεια Αμερική. Μέσα σε λίγους αιώνες ο λύκος εξαφανίζεται από το Μεξικό, τον Καναδά, σε πολλές από τις πολιτείες της νότιας Αλάσκας αλλά και από την Σκωτία, την Αγγλία και την Ιρλανδία. Η αλλαγή αυτή -αλλά και η ανέκαθεν ανταγωνιστική σχέση του δυτικού ανθρώπου με τον εξίσου ικανό ως κυνηγό λύκο- οδηγεί το ζώο αυτό σε εξαφάνιση, εξευτελισμό και πολύ συχνά βίαιο βασανισμό και είναι αποτυπωμένη στην μυθολογία και τη λογοτεχνία. Παρακάτω σκιαγραφείται η απεικόνιση του λύκου σε παραμύθια, μύθους και λαϊκές ιστορίες.

Ο λύκος οι μύθοι και τα παραμύθια

Ο λύκος έχεις δυσφημιστεί πολύ στη δυτική λογοτεχνική παράδοση κάτι που έχει βλάψει τη επιβίωσή του. Η προκατάληψη και ο φόβος έχουν δημιουργήσει ένα φανταστικό τέρας που με συνέπεια παίζει τον κακό στις ευρωπαϊκές ιστορίες.
Η παρουσία του λύκου είναι έντονη τόσο στην αρχαία ελληνική μυθολογία όσο και στην αρχαία ελληνική γραμματεία. Στους αρχαίους μύθους συνδέεται με τους θεούς Απόλλωνα, Άρτεμη και Δία ενώ συχνά οι θεοί μεταμορφώνουν τους ανθρώπους σε λύκους για να τους τιμωρήσουν. Στα αρχαία ελληνικά κείμενα ο λύκος αναφέρεται στον Ηράκλειτο, τον Αίσωπο, τον Αριστοτέλη, τον Πλάτωνα και τον Ηρόδοτο. Στις αναφορές αυτές, αντικατοπτρίζονται άμεσα οι λαϊκές δοξασίες για το λύκο και παρουσιάζουν συνήθως την εικόνα του ως ζώο άγριο, πονηρό και επιθετικό προς τους ανθρώπους και τα άλλα ζώα. Σπανιότερα, ο λύκος χαρακτηρίζεται κοινωνικός και γενναίος.

Ελληνική μυθολογία

Ο Λυκάονας, γιος του Πελασγού και πρώτος βασιλιάς της Αρκαδίας, θέσπισε τη λατρεία του Δία. Μετά από καιρό, ο Δίας πληροφορήθηκε ότι οι γιοι του Λυκάονα αμελούσαν τα θρησκευτικά τους καθήκοντα και ήταν αυθάδεις απέναντι στον πατέρα τους. Ο Δίας τους επισκέφτηκε, μεταμορφωμένος σε εργάτη. Οι γιοι του Λυκάονα  τον καλωσόρισαν και έπεισαν τον πατέρα τους να σερβίρουν στον ξένο ανθρώπινο κρέας, για να διαπιστώσουν εάν είναι ο Δίας. Έτσι και έγινε. Όταν, όμως, ο Δίας κατάλαβε την ανόσια πράξη τους, τους μεταμόρφωσε σε λύκους και έφυγε θυμωμένος. Όσον αφορά τον Αίσωπο, στον λύκο αποδίδεται το ανθρώπινο χαρακτηριστικό της εξαπάτησης του αθώου σε αντίθεση με την αλεπού που της αποδίδεται έντονη οξυδέρκεια (μύθος Ο Λύκος και η Αλεπού).

Από την λύκαινα της Ρώμης στο δρόμο της κόλασης

Πριν από τον Μεσαίωνα, ο λύκος παρουσιάζεται ως στοργική μητρική φιγούρα στην ιστορία του Ρώμου και του Ρωμύλου, δύο μικρά παιδιά που –σύμφωνα με τον μύθο- τα θήλασε και τα ανέθρεψε μια λύκαινα. Ενώ στην άλλη άκρη του Ατλαντικού ο λύκος κατέχει θέση ευλαβείας από τους Ιθαγενείς Αμερικάνους και η φυλή  Nez Perces  λατρεύει τον λύκο ως πρόγονο της ανθρώπινης φυλής.

Από την αρχή όμως των μεσαιωνικών χρόνων ο λύκος αρχίζει και καταγράφεται ως σύμβολο της αγριότητας και της απληστίας στη δυτική λογοτεχνία. Οι αιρετικοί δάσκαλοι αποκαλούνταν «λύκοι» από τους ιεροκήρυκες τον Μεσαίωνα ενώ στην τοιχογραφία του Andrea de Firenze, Ο δρόμος προς τη Σωτηρία, στο ισπανικό παρεκκλήσι της Santa Maria Novella στην Φλωρεντία, οι λύκοι που επιτίθενται συμβολίζουν τους αιρετικούς.

Η προσπάθεια της μεταστροφής και η συμβολή του Αρκτούρου

Τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται μεταστροφή  της αρνητικής εικόνας του λύκου στα ελληνικά παραμύθια, τα κόμικς και την παιδική λογοτεχνία. Ο λύκος πρωταγωνιστεί σε πολλές ιστορίες χωρίς να είναι ο κακός, αλλά ο ήρωας περιπετειών με καλό τέλος και αστείων καταστάσεων.

Τα τρία μικρά λυκάκια του Ε. Τριβιζά ταλαιπωρούνται από το Ρούνι, το κακό γουρούνι, αλλά στο τέλος συμφιλιώνονται μαζί του και ζουν στιγμές χαράς και ευτυχίας ενώ στον Καλό Λύκο του Αρκά παρουσιάζεται, μέσα από μια χιουμοριστική διάθεση, ο έρωτας του λύκου για μια προβατίνα.

Στην προσπάθειά του να επαναπροσδιορίσει τη σχέση του με το φυσικό περιβάλλον ο σύγχρονος άνθρωπος αλλάζει και τη στάση του απέναντι στο λύκο. Έτσι, ο λύκος σε αρκετά σύγχρονα λογοτεχνήματα προβάλλεται πια ως άγριο ζώο που ζει στη φύση και όχι ως εχθρός μας.

Παρ’ όλα αυτά η αρνητική σχέση ανθρώπου και λύκου δεν έχει μεταβληθεί αισθητά στη χώρα μας. Με την προϋπόθεση ότι οι μύθοι, τα παραμύθια και οι λαϊκές παραδόσεις συνέβαλαν στη δαιμονοποίηση του λύκου, ίσως τα τελευταία δείγματα γραφής που αναφέρθηκαν παραπάνω συμβάλλουν και στην αποκατάστασή του ως άγριου ζώου και πολύτιμου κρίκου στα ελληνικά δασικά οικοσυστήματα.
Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ συστηματικά και επί χρόνια δραστηριοποιείται προς την κατεύθυνση αυτή.

Παροιμίες με πρωταγωνιστές Λύκους

Στην ελληνική παράδοση συναντάμε πολλές φορές παροιμίες με ζώα και ιδιαίτερα με λύκους ( π.χ έβαλες το λύκο να φυλάει τα πρόβατα, Ο λύκος δε βρωμίζει τη φωλιά του, Ο λύκος έχει τ’ όνομα κι η αλεπού τη χάρη, Ο λύκος σαν γεράσει, μασκαράς των σκυλιών γίνεται, Ο λύκος στην αναμπουμπούλα χαίρεται, το πρόβατο που φεύγει απ’ το μαντρί το τρώει ο λύκος, κ. α.)

Δεν είναι μόνο πρώτος στην κακία, όπως υποστηρίζουν κάποιοι, είναι πρώτος και στη σοφία του λαού. Και αυτό ίσως να σημαίνει ότι ο λύκος είναι το άγριο ζώο που αγαπάμε να μισούμε ή που κατά βάθος θαυμάζουμε περισσότερο.

Η σχέση του ανθρώπου με τον λύκο είναι ιδιαίτερα έντονη σε πολλές δομές της ελληνικής γλώσσας και της σκέψης, όπως και στις παροιμίες. Στις παροιμίες ως γνωστόν αποτυπώνεται η ψυχοσύνθεση του λαού, ο τρόπος σκέψης και η καθημερινότητα του.

Πηγή: pinakio

ΖΩΑ ΥΠΟ ΕΞΑΦΑΝΙΣΗ:ΛΥΚΟΣ
Βασίλειο:Ζώα (Animalia)
Φύλο:Χορδωτά (Chordata)
Κλάση:Θηλαστικά (Mammalia)
Τάξη:Σαρκοφάγα (Carnivora)
Οικογένεια:Κυνοειδή (Cani dae)
Γένος:Canis
Είδος:Canis lupus

Ο λύκος αποτελεί το μεγαλύτερο εκπρόσωπο της οικογένειας των κυνοειδών, η οποία με τη σειρά της ανήκει στη τάξη των σαρκοφάγων. Ο πρώτος πρόγονος του λύκου εμφανίστηκε πριν από 54 εκατ. χρόνια στη Β. Αμερική ενώ πήρε τη σημερινή του μορφή πριν 1,5 εκατομμύριο χρόνια. Ο λύκος (Canis lupus) υπήρξε το θηλαστικό με τη μεγαλύτερη γεωγραφική εξάπλωση στον πλανήτη μας. Στις μέρες μας υπάρχουν δύο είδη λύκων, o γκρίζος λύκος (Canis lupus) και ο κόκκινος λύκος (Canis rufus).   Ο κόκκινος ζει μόνο στις νοτιοανατολικές ακτές των ΗΠΑ και στο Μεξικό, ενώ ο γκρίζος έχει εξάπλωση σε όλο σχεδόν τον πλανήτη. Προτιμά τα μεγάλα πυκνά δάση. Μερικές φορές όμως πηγαίνει και σε πεδινές περιοχές που γειτονεύουν με δάση. Στη χώρα μας εμφανίζεται το είδος του γκρίζου λύκου με καφέ τρίχωμα και γκρίζα ράχη στις ορεινές περιοχές της Κεντρικής και Βόρειας Ελλάδας.

Σωματικά χαρακτηριστικά

Η διάρκεια ζωής του φτάνει τα 16χρόνια. Το βάρος του ενήλικου ατόμου φτάνει ως 60 κιλά, το μήκος του φθάνει το 1 με 1,5 μέτρο και το ύψος του τα 90 εκατοστά.        Η κατασκευή του λύκου, ψηλά πόδια, φαρδύ πέλμα του επιτρέπουν να περπατά με άνεση στο χιόνι. Καθημερινά διανύει μεγάλες αποστάσεις για να βρει την τροφή του και μπορεί να αναπτύξει ταχύτητα 40-50 χιλιομέτρων. Το χρώμα του διαφέρει από εποχή σε εποχή. Το χειμώνα είναι γκρίζος στο πάνω μέρος και το καλοκαίρι κιτρινογκριζωπός. Επίσης έχει φουντωτή μακριά ουρά. Ο λύκος έχει εξελιχθεί ώστε να τρέφεται κυρίως με σάρκες. Το κρανίο του είναι μεγάλο σε σχέση με το σώμα του. Το ζώο διαθέτει συνολικά 42 δόντια με χαρακτηριστικούς τους μεγάλους κυνόδοντες. Το δάγκωμά του έχει απίστευτη δύναμη. Τα πέλματά του είναι στραμμένα προς τα έξω για να μπορεί να έχει καλύτερη ισορροπία και να βαδίζει στο χιόνι. Η όσφρηση είναι η ισχυρότερη αίσθηση του λύκου, καθώς μπορεί να εντοπίσει το θήραμά του σε απόσταση 3χμ. μόνο από τη μυρωδιά.

Διατροφή

Ο λύκος είναι ζώο σαρκοφάγο και τρέφεται κυρίως με άγρια φυτοφάγα (ελάφι, ζαρκάδι, αγριογούρουνο, αγριόγιδο), διάφορα μικρά θηλαστικά, τρωκτικά και κτηνοτροφικά ζώα (πρόβατα, γίδια). Τρώει όμως και φρούτα όπως σταφύλια, μούρα και σύκα. Δεν έχει μόνιμη κατοικία και κινείται διαρκώς σε αναζήτηση περιοχών που του εξασφαλίζουν τροφή. Κυνηγά συνήθως τη νύχτα, ενώ την ημέρα κρύβεται σε υπόγειες στοές ή κοιλότητες βράχων.

Στις μεσογειακές χώρες (συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας) ο λύκος λόγω έλλειψης άγριων ζώων αναγκάζεται να επιτεθεί και σε κοπάδια από γιδοπρόβατα και σπανιότερα σε βοοειδή. Σε περίπτωση που το κοπάδι δεν μπορεί να γλιτώσει τότε οι λύκοι σκοτώνουν μεγάλο αριθμό αιγοπροβάτων. Αυτή η αντίδραση θεωρείται φυσιολογική δεδομένου ότι τα ζώα προσπαθούν να εξασφαλίσουν τροφή για μελλοντική κατανάλωση.

Κοινωνική οργάνωση – Αγέλη

Κοινό χαρακτηριστικό όλων των πληθυσμών του λύκου είναι η κοινωνική οργάνωση σε μικρές ή μεγάλες ομάδες (τις αγέλες). Οι αγέλες που σχηματίζουν οι λύκοι στην Ελλάδα περιλαμβάνουν συνήθως 6 με 7 μέλη και σχεδόν ποτέ δεν υπερβαίνουν τα  13-15 άτομα. Αντίθετα στην Αλάσκα έχουν καταγραφεί και αγέλες 30 ατόμων.

Τα μέλη κάθε αγέλης επικοινωνούν μεταξύ τους με ήχους και σήματα. Σε κάθε αγέλη υπάρχει ένα κυρίαρχο αρσενικό που μαζί με ένα θηλυκό, αποτελούν το κυρίαρχο ζευγάρι της αγέλης. Το ζευγάρι μένει ενωμένο για όλη τη διάρκεια της ζωής τους εκτός αν κάποιο άλλο αρσενικό νικήσει το κυρίαρχο και πάρει τη θέση του ή κάποιο μέλος του ζευγαριού πεθάνει. Το κυρίαρχο αρσενικό είναι ο αρχηγός στο κυνήγι. Είναι ακόμη υπεύθυνος για τον καθορισμό των ορίων της περιοχής, όπου κινείται η αγέλη, τα οποία δεν πρέπει να παραβιάζονται από άλλη.

Αναπαραγωγή

Οι λύκοι ζευγαρώνουν νωρίς την άνοιξη (Φεβρουάριο ως Απρίλιο). Μετά από εγκυμοσύνη 2 μηνών η λύκαινα γεννάει 3-7 μικρά. Το πρώτο διάστημα όσο τα μικρά θηλάζουν, η λύκαινα δεν τα εγκαταλείπει καθόλου και συντηρείται από το αρσενικό. Σε δύο μήνες περίπου τα μικρά είναι σε θέση να φάνε κρέας.

Την ανατροφή των μικρών αναλαμβάνουν εκτός από τους γονείς και η υπόλοιπη αγέλη φέρνοντας τροφή και παρέχοντάς τους προστασία. Τα μικρά μένουν με τους γονείς τους για ένα χρόνο τουλάχιστο. Ο ερχομός του χειμώνα βρίσκει τα μικρά αρκετά ώριμα να ακολουθήσουν τις μετακινήσεις της αγέλης και να μάθουν τα μυστικά του κυνηγιού και της επιβίωσης. Στην ηλικία των 22 μηνών ολοκληρώνεται η ενηλικίωσή τους και εγκαταλείπουν σταδιακά την περιοχή που γεννήθηκαν, αναζητώντας τη δική τους επικράτεια.

Καταγωγή

Ο Λύκος (Canis lupus) είναι θηλαστικό της τάξης των Σαρκοφάγων. Στην οικογένεια των Κυνοειδών ανήκουν επίσης ο το τσακάλι, η αλεπού και ο σκύλος. Έχει κοινή καταγωγή με τον σκύλο (Canis lupus familiaris) και θεωρείται πρόγονος όλων των ειδών σκύλων που υπάρχουν σήμερα.

Κίνδυνοι – Απειλές

Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία και το Δασικό Κώδικα, από το 1969 απαγορεύεται η σύλληψη και η κατοχή του λύκου από ιδιώτη. Ο σημαντικότερος παράγοντας που επιδρά αρνητικά στην επιβίωση του λύκου είναι οι ανθρωπογενείς δραστηριότητες:
1. Η ανθρώπινη παρουσία ακόμα και στις πιο απομακρυσμένες περιοχές, στέρησε από το λύκο τους φυσικούς του χώρους. Πολλά τεχνικά έργα, η διάνοιξη δασικών δρόμων, τα τουριστικά θέρετρα δεν έλαβαν υπόψη τους και την παρουσία του λύκου.
2. Η επέκταση των βοσκοτόπων εις βάρος των δασικών εκτάσεων, οδήγησε στην υποβάθμιση των βιοτόπων του λύκου και στη μείωση της τροφής του (ελάφι, ζαρκάδι, αγριογούρουνο). Το παράνομο κυνήγι και η λαθροθηρία εξαφάνισε σε κάποιες περιοχές τα θηράματα των λύκων και έτσι κάποιες αγέλες αναγκάζονται να αναζητήσουν τη τροφή τους σε σκουπιδότοπους.
3. Η παράνομη θανάτωση λύκων από ορισμένους κτηνοτρόφους για την προστασία των κοπαδιών τους αποτελεί το σημαντικότερο κίνδυνο για την επιβίωση του είδους.
4. Παρατηρείται το φαινόμενο της παράνομης κατοχής λύκων από ιδιώτες, με τη δικαιολογία ότι χρειάζονται έναν «άγριο και δυνατό φύλακα».

Στην Ελλάδα από το 1993 ο λύκος συμπεριλήφθηκε στη λίστα των προστατευόμενων ειδών και απαγορεύτηκε η χρήση δηλητηρίων για την εξόντωσή του. Την τελευταία δεκαετία ο πληθυσμός του λύκου στη χώρα μας έχει σταθεροποιηθεί, αλλά ο κίνδυνος εξαφάνισής του υπάρχει ακόμη.

ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ

Ο Αρκτούρος είναι ένας σύλλογος που δραστηριοποιείται από το 1998 για τη διατήρηση των πληθυσμών του λύκου σε όλη την Ελλάδα καθώς και για τη βελτίωση της σχέσης λύκου και ανθρώπου.

Το Καταφύγιο του Λύκου από τον «Αρκτούρο»

«Το Καταφύγιο του Λύκου, αποτελεί  ένα μοναδικό εργαλείο ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού και της πολιτείας, με στόχο την αντιστροφή της αρνητικής, κατά παράδοση εικόνας, στην ανθρώπινη συνείδηση και κοινωνία, της αποσαφήνισης του ρόλου του υπερήφανου αυτού ζώου στα οικοσυστήματα στα οποία συμμετέχει και της τοποθέτησής του στο οικολογικό θώκο που του αρμόζει», λέει χαρακτηριστικά στο Πινάκιο η Διευθύντρια Επικοινωνίας του Αρκτούρου Βάσω Πετρίδου.
Στην συνέχεια αναφέρει πως τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι λύκοι είναι πολλά αυτή στιγμή. Επίσης  θέτει και ένα θέμα αυτό της αποκατάστασης της τιμής του λύκου. «Τα  προβλήματα είναι πολλά, όπως και οι προκλήσεις, από τη γλυκιά και εύθραυστη κοκκινοσκουφίτσα, μέχρι τη λαθροθηρία του λύκου και των φυσικών τροφικών πηγών του (ελάφια, ζαρκάδια, αγριόχοιροι και μικρά θηλαστικά). Στοιχεία της βιολογίας, της οικολογίας, των θρύλων και όλες οι απαιτούμενες ενέργειες για την αποκατάσταση της τιμής και της περηφάνιας της φύσης, που εκπροσωπεί ο λύκος αποτελούν τα εργαλεία για την καταπολέμηση της άγνοιας… που βάζει σε κίνδυνο την άγρια ζωή».

Δράσεις:
- Κάνουν συγκέντρωση των στοιχείων για την κατανομή και τον πληθυσμό του λύκου στην Ελλάδα.
- Παίρνουν προληπτικά μέτρα για την προστασία των κτηνοτρόφων. Δίνουν ποιμενικούς σκύλους (τσοπανόσκυλα) στους κτηνοτρόφους για τη φύλαξη των κοπαδιών και σε περίπτωση που θα έχουν απώλειες ζώων από επίθεση λύκων τους αποζημιώνουν.
- Επίσης ενημερώνει και ευαισθητοποιεί τους κατοίκους των ορεινών περιοχών για την ανάγκη της προστασίας του λύκου.
- Έχει δημιουργήσει το καταφύγιο του λύκου στην Αγραπιδιά της Φλώρινας για τη φιλοξενία λύκων που προέρχονται από αιχμαλωσία. Ακόμη, στον Αετό Φλώρινας υπάρχει ο Σταθμός του Περιβαλλοντικού Κέντρου όπου οι λύκοι δέχονται κτηνιατρική περίθαλψη πριν πάνε στο καταφύγιο. Το καταφύγιο είναι μια ειδικά περιφραγμένη ημιορεινή δασική έκταση περίπου 70 στρεμμάτων, στην οποία θα ζήσουν οι λύκοι αυτοί το υπόλοιπο της ζωής τους. Έχοντας εξοικειωθεί απόλυτα με τη ανθρώπινη παρουσία, μακριά από το φυσικό τρόπο επιβίωσης μιας αγέλης στην φύση, οι λύκοι αυτοί δεν μπορούν να επιβιώσουν μόνοι τους.

ΖΩΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΟΥ ΑΠΕΙΛΟΥΝΤΑΙ ΜΕ ΕΞΑΦΑΝΙΣΗ

Ο λύκος

Υπό εξαφάνιση ζώο στην Ευρώπη θεωρείται και ο λύκος. Η Ελλάδα είναι μια από τις ευρωπαϊκές χώρες όπου υπάρχει αρκετός πληθυσμός λύκων, αλλά ο αριθμός τους δε φαίνεται να ξεπερνά τους 500. Ζει σε όλη, σχεδόν, την ηπειρωτική χώρα, εκτός από την Πελοπόννησο απ’ όπου εξαφανίστηκε τη δεκαετία του ’40. Ζει, ακόμη, και στα βουνά της Στερεάς Ελλάδας, αλλά εκεί δεν υπάρχει μόνιμος πληθυσμός.

Η καφέ αρκούδα

Σύμφωνα με την ελληνική υπηρεσία του WWF, στη χώρα μας απειλείται η καφέ αρκούδα, ο πληθυσμός της οποίας υπολογίζεται στα 100 – 150 άτομα. Βρίσκεται στους κύριους ορεινούς όγκους της Βόρειας και Κεντρικής Πίνδου καθώς και της Δυτικής Ροδόπης.

Λύγκας

Ακόμη ένα είδος που κινδυνεύει, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε όλη την Ευρώπη, είναι ο λύγκας, το μεγαλύτερο ευρωπαϊκό αιλουροειδές. Ελάχιστοι λύγκες ζουν πια στη χώρα μας εξαιτίας του κυνηγιού για τη γούνα του και γιατί πιστεύεται ότι κάνει ζημιές στην κτηνοτροφία. Υπάρχει, όμως, σε μικρούς αριθμούς στην Οροσειρά της Πίνδου καθώς και σε δάση στα βόρεια σύνορα της χώρας μας.

Tσακάλι (Canis aureus)

Το τσακάλι το συναντάμε σχεδόν σε όλες τις περιοχές της ηπειρωτικής Ελλάδας. Το μοναδικό νησί όπου έχει επιβεβαιωθεί η παρουσία του είναι η Σάμος. Δεν έχει γίνει ακριβής εκτίμηση του πληθυσμού του, αλλά όλα τα στοιχεία δείχνουν μείωσή του.

Κόκκινο Ελάφι (Cervus elaphus)

Το ελάφι, το μεγαλύτερο φυτοφάγο ζώο της Ελλάδας, απειλείται με άμεση εξαφάνιση. Λόγω του υπερβολικού κυνηγιού, οι πληθυσμοί του μειώνονται και σήμερα έχει απoμείνει μόνο στη χερσόνησο της Σιθωνίας και στη Ροδόπη. Επιβιώνει, επίσης, επιτυχώς και στην Πάρνηθα.

Μαυρόγυπας (Aegypius monachus)

Ένα από τα πιο απειλούμενα αρπακτικά στην Ευρώπη είναι ο μαυρόγυπας. Κατά τους ιστορικούς χρόνους το είδος αυτό είχε μεγάλη εξάπλωση και υπήρχε σε χώρες όπως η Γαλλία, η Τσεχία, η Σλοβακία και η Ρουμανία.

Απειλές
Ο βασικός παράγοντας που έχει οδηγήσει στον περιορισμό του πληθυσμού του μαυρόγυπα είναι η έλλειψη τροφής. Η αλλαγή στον τρόπο ζωής των κατοίκων των αγροτικών περιοχών και -κυρίως- η ταφή των νεκρών ζώων, στερεί από αυτό το αρπακτικό την κυριότερη πηγή τροφής.

Ο Μαυρόγυπας είναι σπάνιο και τοπικό επιδημητικό είδος που έχει χαρακτηριστεί προστατευόμενο καθώς πλέον κινδυνεύει με εξαφάνιση στην Ελλάδα σύμφωνα με το Κόκκινο Βιβλίο των Απειλούμενων Ειδών της χώρας.

Αγριόγιδο (Rupicapra rupicapra balcanica)

Σήμερα στην Ελλάδα υπάρχουν δεκαπέντε μικροί πληθυσμοί, διάσπαρτοι στη Β. και Ν. Πίνδο, στον Όλυμπο, στη Ρούμελη, στη Ροδόπη και σε ορισμένα ακόμα βουνά των συνόρων.

Μεσογειακή φώκια (Monachus monachus)

Η μεσογειακή φώκια είναι το πλέον απειλούμενο θηλαστικό στην Ευρώπη. Έχει εξαφανιστεί απ’ τις ευρωπαϊκές ακτές της Μεσογείου, οπότε η σημασία της Ελλάδας για την προστασία του είδους είναι σημαντική. Οι αιτίες που την απειλούν με εξαφάνιση είναι η καταστροφή του βιοτόπου της, η θανάτωσή της από την άγνοια των ψαράδων που την κυνηγούν για τις ζημιές που κάνει στα δίχτυα τους, η μείωση της τροφής της και η ρύπανση της θάλασσας.

Θαλάσσια χελώνα (Caretta caretta)

Η καρέττα-καρέττα, στη Μεσόγειο, αναπαράγεται μόνο στην Ελλάδα, την Κύπρο και την Τουρκία, ενώ η πυκνότητα φωλιών που παρατηρείται στη Ζάκυνθο είναι η υψηλότερη του κόσμου.

Δελφίνι

Το δελφίνι είναι αναμφίβολα το αγαπημένο θηλαστικό των ελληνικών θαλασσών. Στη χώρα μας απαντώνται εννέα είδη από ένα σύνολο τριάντα δύο ειδών που παρατηρούνται παγκοσμίως.
Οι πρόγονοι των σημερινών δελφινιών εμφανίστηκαν πριν από 65.000.000 χρόνια. Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι ήταν χερσαία θηλαστικά που με την πάροδο του χρόνου προσαρμόστηκαν στο υγρό στοιχείο και έγιναν αμφίβια, προτού εξελιχθούν σε θαλάσσια θηλαστικά. Επίσης ανέπτυξαν κάποιες ιδιαίτερες ικανότητες, όπως ο ηχοεντοπισμός που τους επιτρέπει να προσδιορίζουν αντικείμενα μέσω της εκπομπής ήχων (σαν ένα φυσικό ραντάρ).

Οι φυσικοί εχθροί των δελφινιών είναι ελάχιστοι. Κι όμως…τα δελφίνια κινδυνεύουν εξαιτίας ανθρωπογενών παραγόντων, όπως είναι:
* η τυχαία αιχμαλωσία τους σε αλιευτικά εργαλεία,
* η παράνομη αλιεία (π.χ. χρήση δυναμίτη),
* η θαλάσσια ρύπανση, και
* η εκ προθέσεως θανάτωσή τους.

SOS. Μέχρι το 2050, σε όλο τον πλανήτη θα έχουν εξαφανιστεί 1.000.000 είδη πουλιών και ζώων λόγω της ραγδαίας αλλαγής του κλίματος της γης.

ΤΟ «ΤΡΙΩΔΙΟ»

Το Τριώδιο είναι ένα από τα εκκλησιαστικά βιβλία που χρησιμοποιεί στις ιερές ακολουθίες της η ορθόδοξη χριστιανική εκκλησία μας. Ονομάζεται έτσι διότι οι κανόνες (ύμνοι)  που περιέχει έχουν μόνο τρεις ωδές (τρία + ωδή = Τριώδιο) σε αντίθεση με τους κανόνες του υπόλοιπου έτους που έχουν εννέα ωδές.

«ΑΝΟΙΞΕ ΤΟ ΤΡΙΩΔΙΟ»

Η φράση αυτή σημαίνει ότι αρχίζει να χρησιμοποιείται το βιβλίο αυτό στις ιερές ακολουθίες της εκκλησίας. Αυτό γίνεται από την Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου μέχρι και το Μεγάλο Σάββατο. Η χρονική αυτή περίοδος διαρκεί 10 εβδομάδες και έχει σαν σκοπό της την προετοιμασία όλων των χριστιανών για την εορτή των εορτών, δηλαδή το Πάσχα, που εορτάζουμε την ανάσταση του Χριστού και τη νίκη της ζωής εναντίον του θανάτου. Οι τρεις πρώτες εβδομάδες είναι προπαρασκευαστικές για τη μεγάλη Τεσσαρακοστή που θα ακολουθήσει. Οι έξι επόμενες είναι η μεγάλη Τεσσαρακοστή που είναι μια περίοδος αυστηρής νηστείας (σωματικής και πνευματικής), συντριβής και μετάνοιας για κάθε χριστιανό. Η τελευταία είναι η Μεγάλη Εβδομάδα που εορτάζουμε τα πάθη, τη σταύρωση, την ταφή και την κάθοδο του Χριστού στον Άδη.

ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΠΡΩΤΕΣ ΕΒΔΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΤΡΙΩΔΙΟΥ (4 Κυριακές)

Οι τρεις πρώτες εβδομάδες του Τριωδίου περιλαμβάνουν τέσσερις Κυριακές και αποτελούν την εισαγωγή για τη μεγάλη Τεσσαρακοστή.
1) Η Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου
Είναι η πρώτη Κυριακή του Τριωδίου. Στην εκκλησία διαβάζεται η παραβολή του Τελώνου και του Φαρισαίου.
Η παραβολή με λίγα λόγια: Δυο άνθρωποι πήγαν στο ναό του Θεού να προσευχηθούν. Ο ένας ήταν Φαρισαίος κα ό άλλος τελώνης. Ο Φαρισαίος στάθηκε όρθιος για να φαίνεται καλά και είπε στην προσευχή του: «Σ’ ευχαριστώ Θεέ μου, διότι δεν είμαι σαν τους άλλους ανθρώπους, που είναι άρπαγες, άδικοι, μοιχοί ή και σαν αυτόν τον τελώνη. Νηστεύω δυο φορές την εβδομάδα και δίνω το 1/10 από τα εισοδήματά μου». Ο τελώνης όμως στάθηκε στο πίσω μέρος του ναού σε κάποια άκρη. Δε σήκωνε ούτε τα μάτια του στον ουρανό αλλά χτυπούσε το στήθος του κι έλεγε: « Θεέ μου λυπήσου με και συγχώρησέ με τον αμαρτωλό». Σας βεβαιώνω, είπε στο τέλος ο Χριστός, ότι ο περιφρονημένος τελώνης γύρισε στο σπίτι του συγχωρημένος από το Θεό, παρά ο Φαρισαίος εκείνος. Κι αυτό γιατί όποιος υψώνει τον εαυτό του (υπερηφανεύεται), θα ταπεινωθεί και θα κατακριθεί ενώ εκείνος που ταπεινώνει τον εαυτό του (αναγνωρίζοντας τα λάθη του και ζητώντας συγχώρηση γι’ αυτά) θα υψωθεί και θα τιμηθεί από το Θεό.
Από την παραπάνω παραβολή μαθαίνουμε: 1) Ότι η προσευχή, η επικοινωνία μας δηλαδή με το Θεό, αποδοκιμάζεται και στην ουσία είναι άχρηστη και κατακριτέα όταν συνοδεύεται με κενοδοξία (μάταιη δόξα) και υπερηφάνεια (ο Φαρισαίος έλεγε στο Θεό με υπερηφάνεια ότι δε μοιάζει καθόλου με τους άλλους ανθρώπους που είναι αμαρτωλοί και ιδιαίτερα με τον αμαρτωλό Τελώνη που προσευχόταν λίγο πιο πίσω του), 2)  Ότι η ταπεινή προσευχή που γίνεται με συντριβή και μετάνοια (συναίσθηση δηλ. των αμαρτιών που έχει κάνει κάποιος και απόφαση να μην επαναλάβει τα ίδια) γίνεται αποδεκτή από το Θεό που συγχωρεί τις αμαρτίες και εξυψώνει το μετανοούντα αμαρτωλό και 3) Ότι έχοντας στο νου μας τη μεγάλη διαφορά των δυο αυτών αντίθετων χαρακτήρων που μας παρουσιάζει ο Χριστός στην παραβολή του, πρέπει να προσέχουμε πολύ να μη μοιάσουμε στο Φαρισαίο αλλά να προσευχόμαστε με ταπείνωση σαν τον τελώνη και να ζητάμε αυτό που θέλουμε.
2) Η Κυριακή του Ασώτου
Τη δεύτερη Κυριακή διαβάζεται στην εκκλησία η συγκινητική παραβολή του ασώτου γιου.
Η Παραβολή με λίγα λόγια: Ένας πατέρας είχε δυο παιδιά. Κάποια μέρα, ο μικρότερος γιος, του ζήτησε το μερίδιό του από την πατρική περιουσία κι έφυγε σε μακρινή χώρα. Εκεί σπατάλησε όλη την περιουσία του ζώντας άσωτα. Στο τέλος κατάντησε να βόσκει χοίρους για να μπορεί να ζήσει και να μην πεθάνει της πείνας. Κάποια στιγμή όμως θυμήθηκε πόσο καλά περνούσε στο σπίτι του πατέρα του, απολαμβάνοντας την αγάπη και την προστασία του και μετάνιωσε για όλα αυτά που έκανε. Αποφάσισε τότε να γυρίσει πίσω και να πέσει στα πόδια του πατέρα του ζητώντας του να τον συγχωρήσει και να τον πάρει έστω και σαν δούλο του στη δούλεψή του γιατί ακόμη κι οι δούλοι του πατέρα του περνούσαν πολύ πιο καλά απ’ ό,τι αυτός τώρα. Επιστρέφει λοιπόν στο πατρικό του σπίτι κι ενώ ακόμη δεν είχε πλησιάσει κοντά, τον είδε ο πατέρας του και βγήκε να τον υποδεχτεί. Ο άσωτος γιος ζητάει συγχώρηση από τον πατέρα του λέγοντας: «Πατέρα αμάρτησα στον ουρανό (δηλ. στο Θεό) και σε σένα. Δεν είμαι άξιος να ονομάζομαι γιος σου. Κάνε με σαν έναν από τους μισθωτούς υπηρέτες σου». Ο πατέρας του όμως αντί να τον διώξει ή να τον μαλώσει ή έστω να τον κάνει σαν έναν από τους υπηρέτες του, για όλα αυτά που έκανε, τον αγκάλιασε, τον φίλησε και είπε στους υπηρέτες να του δώσουν να φορέσει λαμπρή στολή. Μάλιστα να σφάξουν το μοσχάρι που έτρεφαν ξεχωριστά για κάποια χαρμόσυνη κι εξαιρετική περίσταση και να χαρούν και να διασκεδάσουν διότι επέστρεψε ο χαμένος γιος του.
Η παραπάνω παραβολή είναι μια συγκλονιστική προτροπή για μετάνοια ενώ ταυτόχρονα μας δείχνει την απέραντη αγάπη του Θεού Πατέρα ο οποίος είναι πρόθυμος στη στιγμή να συγχωρήσει κάθε αμαρτωλό που μετανοεί ειλικρινά (όποιες κι αν είναι οι αμαρτίες του) και να τον δεχθεί και πάλι στην αγκαλιά του.
3) Η Κυριακή της Κρίσεως ή των Απόκρεω
Θέμα της τρίτης Κυριακής του Τριωδίου είναι η ημέρα της Κρίσεως. Η ημέρα δηλαδή που ο Θεός θα κρίνει δίκαια τους ανθρώπους, κατατάσσοντάς τους στη θέση που τους αρμόζει, ανάλογα με τις πράξεις τους. Το μέτρο της κρίσης του Θεού είναι η αγάπη προς τους συνανθρώπους μας. Την Κυριακή αυτή κορυφώνεται η προτροπή της εκκλησίας προς όλους μας για μετάνοια, ζητώντας από μας έργα αγάπης προς το συνάνθρωπο, τα οποία θα είναι και το εισιτήριο για την αιώνια ζωή κοντά στο Θεό επισημαίνοντας όμως ότι τα αντίθετα έργα της κακίας θα είναι και η αιτία της αιώνιας καταδίκης μας.
Η Κυριακή αυτή λέγεται και Κυριακή των «Απόκρεω» γιατί από την επόμενη μέρα σταματάμε να τρώμε το κρέας καθώς σε λίγες μέρες φθάνει και η μεγάλη Τεσσαρακοστή. Την εβδομάδα που ακολουθεί τρώμε μόνο γάλα, τυρί, αυγά και ψάρι και την ονομάζουμε εβδομάδα της Τυρινής ή Τυροφάγου.
4) Η Κυριακή της Τυρινής ή Τυροφάγου
Κύριο θέμα της τέταρτης Κυριακής του Τριωδίου είναι η ανάμνηση του χαμένου παραδείσου σε συνδυασμό με την αρχή της νηστείας. Η εκκλησία, μας θυμίζει την έξωση του Αδάμ από τον παράδεισο και την αποκοπή του από το Θεό, που είχε σαν συνέπεια τον πνευματικό και σωματικό του θάνατο επειδή δεν τήρησε την εντολή του Θεού, που στην πραγματικότητα ήταν εντολή νηστείας και είχε σαν σκοπό της την ηθική του τελειότητα. Μας καλεί λοιπόν με τη νηστεία, σωματική (αποχή από ορισμένα φαγητά) και πνευματική (νέκρωση των φθοροποιών παθών και αποχή από κακές πράξεις), να ξανακερδίσουμε το χαμένο παράδεισο καθώς μέσα από τη νηστεία και τον αγώνα της μεγάλης Τεσσαρακοστής θα αξιωθούμε το Πάσχα να ενωθούμε με τον αναστημένο Χριστό συμμετέχοντας στο μυστήριο της θείας ευχαριστίας.
Η επόμενη μέρα από την Κυριακή της Τυρινής είναι η «καθαρά Δευτέρα» και αρχίζει η αυστηρή νηστεία της μεγάλης Τεσσαρακοστής η οποία, όπως προαναφέραμε, είναι περίοδος πένθους και μετανοίας.

Πηγή: Κων/νος Αθανασόπουλος, «ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗ» Αλεξανδρούπολις 1975, σελ. 119-124

ΟΙ ΛΕΞΕΙΣ «ΑΠΟΚΡΙΑ» ΚΑΙ «ΚΑΡΝΑΒΑΛΙ»

Η λέξη «αποκριά» προέρχεται από τη λέξη απόκρεως = α (στερητικόν) + κρέως  (γενική ενικού του ουσιαστικού κρέας στην αρχ. αττική διάλεκτο). Σημαίνει την αποχή από την κρεοφαγία (σταματάμε δηλαδή να τρώμε κρέας).

Η λέξη «καρναβάλι» προέρχεται από την ιταλική carnevale < carnelevare που σημαίνει αφαιρώ, απομακρύνω το κρέας (δηλ. σταματάω να τρώω κρέας).

Πηγή: Λεξικό Μπαμπινιώτη σελ. 248 και 846

ΤΑ ΕΘΙΜΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΡΙΑΣ

α) Στην Ελλάδα
Τις μέρες αυτές γίνεται το έθιμο του γλεντιού, της ψυχαγωγίας και του «μασκαρέματος», της μεταμφίεσης, που έχει παραμείνει από παλιές «εθνικές» γιορτές της ρωμαϊκής εποχής, τις γιορτές αφιερωμένες στην έκπτωση του θεού Κρόνου (Saturn) από τον Ήλιο Δία: τα Κρόνια «Λουπερκάλια» και «Σατουρνάλια» και από τις αρχαιότερες «Διονυσιακές γιορτές» των αρχαίων Ελλήνων, όπου οι άνθρωποι μεταμφιέζονταν, χόρευαν, τραγουδούσαν πίνοντας κρασί και το κέφι έφτανε στο κατακόρυφο προς τιμήν του θεού Διονύσου.
Παλιότερα το καρναβάλι γινόταν παντού στην Ελλάδα με μασκαράτες ομαδικές, χορούς, γλέντια, σάτιρα και διάφορα έθιμα σε κάθε μέρος. Ήταν ευκαιρία για ξεφάντωμα, κρασί και χιλια δυο πειράγματα. Μεγαλύτερα κέντρα τέτοιου ξεφαντώματος ήταν, όπως και σήμερα, η Πάτρα με το περιβόητο πατρινό καρναβάλι, που έχει τις ρίζες του στις αρχές του 19^ου αι., η Πλάκα των Αθηνών, η Θήβα με τον περίφημο «βλάχικο γάμο» της. Στη Θήβα γίνεται και σήμερα ο «βλάχικος γάμος» που αρχίζει από την Τσικνοπέμπτη και αποτελείται από το προξενιό, το γάμο δυο νέων και τελειώνει με την πορεία των προικιών της νύφης και το γλέντι των συμπεθέρων. Όλες αυτές οι διαδικασίες είναι γεμάτες από σατυρική αθυροστομία, κέφι, γλέντι και χορό. Στην Πάτρα γίνεται το μεγαλύτερο καρναβάλι της Ελλάδας με διάρκεια δυο εβδομάδων και την τελευταία Κυριακή της αποκριάς γίνεται παρέλαση αρμάτων με επικεφαλής το ομοίωμα του θεού της αποκριάς, του «Καρνάβαλου» και ακολουθία διαφόρων άλλων έξυπνων μασκαρεμάτων, με τη συμμετοχή σαράντα χιλιάδων καρναβαλιστών και πλήθους επισκεπτών ενώ το κέφι δίνει και παίρνει. Στην Κοζάνη γίνεται το έθιμο του Φανού, κατά το οποίο φωτιές και υπαίθρια γλέντια στήνονται σε διάφορες γειτονιές της πόλης. Στην Αθήνα, στην Πλάκα, καθώς και σ’ όλα γενικά τα μέρη, γυρνούν στους δρόμους οι άνθρωποι μεταμφιεσμένοι, μικροί και μεγάλοι, μπαίνουν στα κέντρα, πίνουν, χορεύουν, πειράζονται και γλεντούν. Τα τελευταία χρόνια το καρναβάλι του Μοσχάτου καταλαμβάνει την πρώτη θέση μεταξύ εκείνων των δήμων της Αττικής.
β) Στο εξωτερικό
Μόνο οι Καθολικοί και οι Ορθόδοξοι χριστιανοί γνωρίζουν τις αποκριές, ενώ στην προτεσταντική βόρεια Ευρώπη δεν υπάρχουν. Στην Κολωνία και άλλες πόλεις του Ρήνου στη Γερμανία το καρναβάλι είναι σημαντικό κομμάτι της τοπικής παράδοσης και της κριτικής εναντίον της πολιτικής. Σύλλογοι και οργανώσεις προετοιμάζονται όλο το χρόνο γι’ αυτές τις ημέρες. Επίσης σημαντικό Καρναβάλι παρουσιάζουν η Βενετία και η Νίκαια στη Γαλλία. Το καρναβάλι του Ρίο στη Βραζιλία θεωρείται το μεγαλύτερο του κόσμου και πολυπληθέστερο σε μια φαντασμαγορική κάθε φορά παρουσίαση όπου συνδυάζεται με παραδοσιακούς, ξέφρενους χορούς, όπως η Σάμπα.

Πηγή: Ελληνική ΒΙΚΙπαίδεια

ΤΟ ΤΡΙΩΔΙΟ ΚΑΙ ΟΙ ΑΠΟΚΡΙΕΣ

Όπως είδαμε παραπάνω, το άνοιγμα του Τριωδίου, για μας τους χριστιανούς σηματοδοτεί την αρχή μιας περιόδου μετανοίας, πένθους και εγκρατείας, η οποία εκτυλίσσεται κατά τη διάρκεια της μεγάλης Τεσσαρακοστής, κορυφώνεται τη μεγάλη εβδομάδα και τελειώνει μόλις έρχεται το Πάσχα δηλ. το χαρμόσυνο γεγονός της ανάστασης του Χριστού. Οι αποκριές έχουν ειδωλολατρική προέλευση από την αρχαία Ελλάδα (δωδεκάθεο) και τη ρωμαϊκή εποχή. Ο σκοπός τους (τιμή του θεού Διονύσου, υποδοχή της άνοιξης) δεν έχει καμιά σχέση με το χριστιανικό χαρακτήρα και το σκοπό του Τριωδίου και κατά συνέπεια δεν ταιριάζουν στους χριστιανούς τα μασκαρέματα, οι μεταμφιέσεις, οι χοροί, οι σάτιρες, τα πειράγματα, οι αθυροστομίες κλπ. που γίνονται τις απόκριες, σε μια χρονική περίοδο που η εκκλησία προβάλλει την προετοιμασία για εγκράτεια και μετάνοια από τις αμαρτίες και τα κάθε είδους πάθη (πλεονεξία, κακία, υπερηφάνεια, εγωισμό κλπ.).

Sotirios

Βασίλισσα:
Μελισσάνθη: Σήμερα θα γεννήσω κι άλλα αυγουλάκια για να γίνουν νέα μελισσάκια. Εσείς κηφήνες πηγαίνετε να ετοιμάσετε πεντακόσιες κυψελίδες. Θα καθαρίσετε και θ’ αερίσετε την κυψέλη. Σε λίγη ώρα πρέπει να είναι όλα έτοιμα. Και μην ξεχάσετε να μ’ ενημερώσετε αν γεννήθηκε κάποια νέα βασίλισσα. Εσείς εργάτριες πηγαίνετε να φέρετε νέκταρ για να φτιάξουμε καινούριο μέλι και σε λίγο να μου φέρετε και βασιλικό πολτό γιατί μόλις γεννήσω θα πεινάω πολύ.

Κηφήνες:
Μπαζ1: Πάμε ν’ ανοίξουμε τα παράθυρα να μπει αέρας στην κυψέλη.
Μπαζ3: Πάμε να ζευγαρώσουμε με τη βασίλισσα.
Μπαζ2: Βαριέμαι, θα έρθω σε λίγο όταν μπορέσω να σηκωθώ απ’ το κραβάτι.
Μπαζ5: Άντε σήκω τεμπέλαρε.
Μπαζ4: Θα πάω εγώ να ζευγαρώσω αφού δεν πάει ο Μπαζ2.
Μπαζ2: Όχι, θα πάω εγώ να δεις.
Μπαζ3: Τότε θα πας να ζευγαρώσεις;
Μπαζ2: Εντάξει θα πάω. Να σηκώθηκα.
Μπαζ1: Άντε, πάμε ν’ ανοίξουμε τα παράθυρα.
Μπαζ4: Πρέπει να πάρουμε και το νέκταρ, το ξεχάσαμε.
Μπαζ3: Ποιος θα πάει για το νέκταρ;
Μπαζ1: να πάμε όλοι μαζί.
Μπαζ2: Βαριέμαι να κάνω δυο δουλειές. Θα πάω να ζευγαρώσω με τη βασίλισσα μόνο.
Μπαζ1: Πάμε το νέκταρ στις κυψελίδες για τις μικρές μελισσούλες που γεννήθηκαν.

Εργάτριες:
Μελισσένη: Πάμε να μαζέψουμε νέκταρ, όπως είπε η βασίλισσα.
Μελισσήνη: Έχω παρατηρήσει ότι πολύ καλό νέκταρ έχουν οι μαργαρίτες.
Μελισσία: Λοιπόν, εσύ Μελισσήνη θα πας στις μαργαρίτες, εγώ στις παπαρούνες κι εσύ Μελισσένη θα πας στις τριανταφυλλιές.
Μελισσήνη: Δε σκέφτεσαι καθόλου πριν πεις κάτι; Η Μελισσένη μπορεί να τρυπηθεί  από την απροσεξία της.
Μελισσένη: Καλά λέει η Μελισσήνη. Δεν πάω στις τριανταφυλλιές γιατί μπορεί να τρυπηθώ. Φοβάμαι! Πήγαινε εσύ Μελισσία.
Μελισσία: Εντάξει, θα πάω εγώ στις τριανταφυλλιές.
Μελισσένη: Μην καθυστερείτε. Πάμε για να γυρίσουμε νωρίς πίσω. Πρέπει να ετοιμάσουμε το νέκταρ για την κυψέλη και να πάμε στη βασίλισσα Μελισσάνθη βασιλικό πολτό. Θα πεινάει και θα γκρινιάζει.
Μελισσία: Ξέχασες να πεις ότι έχουμε να παράγουμε και το μέλι.
Μελισσήνη: Επίσης να καθαρίσουμε και τις κυψελίδες γιατί αν περιμένουμε να το κάνουν οι κηφήνες, καήκαμε.
Μελισσία: Αυτοί οι κηφήνες δεν κάνουν τίποτα πια.
Μελισσήνη: Σωστά όλα εμείς τα κάνουμε σ’ αυτήν την κυψέλη. Αυτοί μόνο τρώνε και ζευγαρώνουν με τη βασίλισσα.

Θεατρικό δρώμενο από τους μαθητές της Δ΄1 τάξης

Οι τρεις Ιεράρχες:
Μέγας Βασίλειος, Ιωάννης Χρυσόστομος, Γρηγόριος Θεολόγος

Την 30^η Ιανουαρίου τιμούμε τρία λαμπρά άστρα: τους τρεις Ιεράρχες : Το Βασίλειο το Μέγα, το Γρηγόριο το Θεολόγο και τον Ιωάννη το Χρυσόστομο. Η μέρα αυτή έχει καθιερωθεί σαν γιορτή της Ορθοδοξίας, της Παιδείας και των γραμμάτων, των δασκάλων και των μαθητών.

Υπήρξαν από τους πιο μορφωμένους ανθρώπους της εποχής τους. Κατάγονταν από εύπορες οικογένειες και σπούδασαν με ξακουστούς δασκάλους στις πιο φημισμένες σχολές του καιρού τους. Ήταν και οι τρεις σοφοί. Αγάπησαν τα γράμματα και τον πολιτισμό των αρχαίων Ελλήνων. Έγιναν μεγάλοι – πολύ μεγάλοι – δάσκαλοι, πραγματικοί φωστήρες (1). Αλλά και σπουδαίοι ρήτορες.

Όμως έζησαν απλή ζωή. Αφιέρωσαν τη ζωή τους 1) στο Χριστό που για την αγάπη Του απαρνήθηκαν τιμές, δόξες και υλικές απολαύσεις και 2) στους φτωχούς και δυστυχισμένους συνανθρώπους τους, μοιράζοντας τα πάντα σ’ αυτούς και φροντίζοντας πάντα γι’ αυτούς. Έτσι εφάρμοσαν άριστα την πρώτη και μεγάλη εντολή: « Αγαπήσεις Κύριον τον Θεόν σου εξ όλης της καρδίας σου και εξ όλης της ψυχής σου και εξ όλης της διανοίας σου και εξ όλης της ισχύος σου» (Να αγαπήσεις το Θεό σου με όλη την καρδιά, την ψυχή, τη σκέψη και τη δύναμή σου) και τη δεύτερη που είναι όμοια με αυτή, σύμφωνα με τα λόγια του Χριστού(2), «αγαπήσεις τον πλησίον σου ως σεαυτόν» (Να αγαπήσεις το συνάνθρωπό σου σαν τον εαυτό σου).
Για τη σοφία τους και την καλοσύνη τους, ο λαός τους εκτιμούσε και τους αγαπούσε πολύ.

Έζησαν σε χρόνια δύσκολα για την εκκλησία, αντιμετωπίζοντας τη φοβερή αίρεση(3) του Αρείου, που έλεγε ότι ο Χριστός δεν είναι ομοούσιος με τον Πατέρα και το Άγιο Πνεύμα αλλά ένα κτίσμα του Θεού.

Το συγγραφικό τους έργο είναι τεράστιο. Ο Βασίλειος έγραψε έργα παιδαγωγικά, δογματικά και ασκητικά. Ο ίδιος έγραψε και τη λειτουργία που φέρει το όνομά του (Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου) και τελείται δέκα φορές το χρόνο. Ο Γρηγόριος έγραψε θεολογικούς λόγους για τη θεότητα του Ιησού Χριστού, καθώς επίσης, πολλές επιστολές και υπέροχα ποιήματα θεολογικού περιεχομένου. Ο Ιωάννης ονομάστηκε Χρυσόστομος για τη σπάνια ομορφιά των λόγων του και τη θερμή ευγλωττία του και από τα έργα του σώθηκαν 238 επιστολές, 1.000 ομιλίες θαυμάσιας ρητορικής τέχνης και λογής μελέτες.

Οι τρεις ιεράρχες έφυγαν σωματικά από τον κόσμο αλλά η ψυχή τους βρίσκεται στα πόδια του Θεού και Τον παρακαλεί πάντοτε για μας. Το φωτεινό παράδειγμα και τα υπέροχα έργα τους μας καθοδηγούν αλάνθαστα στο δρόμο της ορθής πίστης στον Ένα αληθινό Τριαδικό Θεό και της ειλικρινούς και άδολης αγάπης προς Αυτόν και τον πλησίον, που είναι κάθε συνάνθρωπός μας.

1. Φωστήρας : Μεγάλο, λαμπρό αστέρι. Εδώ, μεταφορικά, σημαίνει τον πολυμαθή και σοφό άνθρωπο.
2. Κατά Μάρκον ευαγγέλιο, Κεφ. ιβ΄ στ. 30-31.
3. Αίρεση = πλάνη, λαθεμένη πίστη.

Απολυτίκιο των Τριών Ιεραρχών (Απόδοση)

Αυτά τα τρία φωτεινά αστέρια που παίρνουν λάμψη απ’ το Θεό,
Αυτούς που φώτισαν την οικουμένη με τη θεϊκή διδασκαλία,
Αυτά τα ποτάμια της σοφίας,
που ξεδίψασαν όλη την πλάση με τη γνώση του Θεού.
Το Μέγα Βασίλειο, το Γρηγόριο το Θεολόγο
και τον ξακουστό Ιωάννη που τα λόγια του ήταν χρυσάφι.
Όλοι εμείς που θαυμάζουμε τη σοφία τους,
ας μαζευτούμε να τους τιμήσουμε με ύμνους,
γιατί αυτοί πάντοτε παρακαλούνε το Θεό για μας.

Λόγια των Τριών Ιεραρχών

«Όπως οι μέλισσες διαλέγουν το νέκταρ από τα λουλούδια, έτσι κι εσείς να διαλέγετε αυτά που διαβάζετε. Να κρατάτε τα καλά και ωφέλιμα».
Μέγας Βασίλειος

«Ένας και μόνο άνθρωπος με θεϊκή φωτιά στην καρδιά μπορεί να διορθώσει ολόκληρη πόλη».
Ιωάννης Χρυσόστομος

«Πώς το καταλαβαίνετε, να έχετε εσείς περισσεύματα και ο άλλος να πεινά;»
«Κοίταζε εσύ μήπως πέσεις και μη γελάς αν δεις πώς ο άλλος έπεσε»
«Η γνώση είναι πολύ σπουδαίο καλό στη ζωή των ανθρώπων,
αλλά για όσους δεν την χρησιμοποιούν σωστά, γίνεται αυτή κακό απ’ τα χειρότερα»
Γρηγόριος  Θεολόγος

Παιδιά, μπορείτε να μας λύσετε μια απορία;
Οι τρεις Ιεράρχες, σύμφωνα με τους βιογράφους τους, διέφεραν στο ανάστημα. Ο άγιος Βασίλειος ήταν ψηλός, ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος κοντός και ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος μέτριος. Γιατί λοιπόν στις εικόνες που αγιογραφούνται μαζί είναι εντελώς ίσοι στο ύψος;

ΜΑΓΕΙΡΙΚΗ: Σπανακόρυζο

Υλικά:

1 κ. σπανάκι
3 κρεμμύδια χλωρά
1 ντομάτα ψιλοκομμένη
λίγο άνηθος
1 ποτήρι ελαιόλαδο
2 φλιτζάνια ρύζι
αλάτι, πιπέρι

Εκτέλεση:
Σε μια κατσαρόλα ρίχνουμε το λάδι. Αφού ζεσταθεί, βάζουμε τα κρεμμύδια, τα αφήνουμε να τσιγαριστούν και προσθέτουμε το σπανάκι. Μόλις μαραθεί ρίχνουμε την ντομάτα και τον άνηθο. Αφήνουμε να βράσουν τα υλικά για δέκα λεπτά και συμπληρώνουμε το ρύζι και λίγο αλατοπίπερο. Τέλος αφήνουμε να βράσουν όλα μαζί για είκοσι λεπτά. Το φαγητό είναι έτοιμο. Σερβίρουμε με λίγο λεμονάκι και καλή όρεξη!

ΖΑΧΑΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ: Κουλουράκια κανέλας

Υλικά:
1/2 κιλό αλεύρι για όλες τις χρήσεις
1 κουταλάκι σόδα
2 κουταλάκια baking powder
1 1/2 κουταλάκι κανέλα
1/4 κουταλάκι γαρύφαλο
1/4 κουταλάκι μοσχοκάρυδο
1 κούπα ζάχαρη
1 κούπα σπορέλαιο
2 κουταλιές κονιάκ
1/4 κούπας χυμός πορτοκάλι
το ξύσμα ενός πορτοκαλιού

Εκτέλεση:
Κοσκινίστε το αλεύρι και προσθέστε σε αυτό σόδα, baking powder, κανέλα, γαρύφαλο, μοσχοκάρυδο. Χτυπήστε το λάδι με τη ζάχαρη, προσθέτοντας κονιάκ, ξύσμα, χυμό πορτοκαλιού. Ανακατέψτε και ρίξτε τα στο αλεύρι. Ζυμώστε να πετύχετε ζύμη εύπλαστη, να μην κολλά στα χέρια. Προσθέστε λίγο ακόμη αλεύρι αν χρειαστεί. Πλάστε κουλουράκια. Αραδιάστε σε λαδωμένο ταψί και ψήστε στους 180 βαθμούς για 20 λεπτά να ροδίσουν.