Pieter Bruegel, the Elder
(born c. 1525, probably Breda, duchy of Brabant
[now in The Netherlands]
died Sept. 5/9, 1569, Brussels
[now in Belgium])
Ένας από τους σημαντικότερους ζωγράφους
της Φλαμανδικής σχολής
και από τους πλέον αγαπημένους μου.
Είχα την ευτυχία να θαυμάσω μερικά
από τα μνημειώδη έργα του στο
Βασιλικό Μουσείο Καλών Τεχνών
στις Βρυξέλλες.
Το μουσείο
(φωτο τραβηγμένες από εμένα - καλοκαίρι 2008)
Winter Landscape with Skaters and Bird Trap
1565
Oil on panel, 37 x 55,5 cm
Musιes Royaux des Beaux-Arts, Brussels
Details
The Census at Bethlehem
1566
Oil on oak, 116 x 164 cm
Musιes Royaux des Beaux-Arts, Brussels
Details
The Massacre of the Innocents
1565-67
Oil on panel, 111 x 160 cm
Kunsthistorisches Museum, Vienna
Details
Κάτια Α. 2009-10
Πίνακας του
Edvard Munch
(12 December 1863 – 23 January 1944)
Ανοίγεις εκείνη την πόρτα τη κλειστή
γρατζουνίζοντας την με τα νύχια σου
τρυπώντας τις σάρκες σου στο γδαρμένo ξύλο
και ματώνοντας το ρόπτρο
που με τόση προσοχή κάρφωσα πριν χρόνια
επάνω στη λουστραρισμένη επιφάνειά της
Κι εγώ από το σκοτεινό δωμάτιο
κρατώντας την αναπνοή μου
σε κοιτώ και σ’ αφουγκράζομαι
και τρέμω
μήπως το σκοτάδι μου
ρίξει επάνω σου απότομα την μαύρη αυλαία
και σε πετρώσει
και μείνεις μισός μέσα και μισός έξω από το δωμάτιο
Τι κρίμα! Η πόρτα κλειστή είναι γραφτό να μένει
έτσι την πέτρα σου σε χίλια δυό κομμάτια
θα χρειαστεί να σπάσω
μα θάχει μονάχα απομείνει
λίγο απ’ το αίμα σου πάνω στο ρόπτρο…
Αυτό ήσουν εσύ
Κάτια Α. 2009
Das weisse Band
(Η Λευκή Κορδέλα)
Palme d’Or
Cannes Festival 2009
Written and Directed
by
Michael Haneke
Χιλιάδες αριστοτεχνικές, αλλά επώδυνες βελονιές συνθέτουν αυτόν τον εξαίσιο καμβά,
που είναι η καινούργια ταινία του Haneke, του σκηνοθέτη, που λατρεύω να λατρεύω.
Η κατακλείδα του έργου απλή, κατανοητή, αληθινή, πέρα από κάθε αμφισβήτηση
και διαχρονική όσο ο ίδιος ο άνθρωπος!
Η βία γεννάει βία!
Η στρέβλωση, η στέρηση και απομάκρυνση από τους φυσικούς νόμους
κατά την διαπαιδαγώγηση του ατόμου και δη του μικρού και “αθώου” παιδιού,
μόνο στρεβλώσεις, ανωμαλίες και βίαιους-φασιστικούς χαρακτήρες μπορεί να μαιεύσει.
Επάνω σ’ αυτήν την θεμελιώδη αρχή βασίζονται όλα τα φασιστικά-κυριαρχικά καθεστώτα
ανά την υφήλιο.
Αλλά, αυτό είναι ένα θέμα, στο οποίο έχω αναφερθεί επανειλημμένα,
με αφορμή είτε άλλες ταινίες, είτε πολιτικά δρώμενα.
Aς επανέλθω,λοιπόν, στον Haneke και στην “Λευκή Κορδέλα” του.
Τι είναι αυτή η περίφημη λευκή κορδέλα;
Είναι το σύμβολο της αγνότητας, που ο πάστορας της μικρής κωμόπολης,
όπου διαδραματίζεται η ιστορία, περνάει στα χέρια των παιδιών του
για να τούς υπενθυμίζει το ύψιστο καθήκον να παραμένουν αγνά.
Μακριά από όλα τα αμαρτήματα κατά την Καινή Διαθήκη.
Μια θεοκρατική αντίληψη, λοιπόν, διέπει όλα τα μέλη της ευυπόληπτης μικρής κοινωνίας,
η οποία, σαφώς είναι μια μικρογραφία σύμπασας της κοινωνίας
στην οποίαν διαβιεί το ανθρώπινο ον.
Τα νοήματα της ταινίας απλά και καθαρά σαν το γάργαρο νερό!
Πολλοί μεγάλοι σκηνοθέτες έχουν κάνει κινηματογραφικές διατριβές
στα τεράστια θέματα της κοινωνικής προκατάληψης, της κοινωνικής διάβρωσης,
της κοινωνικής υποκρισίας, της υποβόσκουσας βίας κλπ
Και πολλοί έχουν δώσει αριστουργήματα!
Έτσι αρκετοί, κριτικοί ταινιών και μη, παραλλήλισαν τον Haneke
με τον Carl Dreyer και τον Ingmar Bergman.
Εγώ θεωρώ, ότι ο Haneke, με τις ταινίες-αριστουργήματα της μέχρι τώρα πορείας του,
είναι μια σχολή από μόνος του.
Με την “Λευκή Κορδέλα” πατάει γερά στον γερμανικό ιμπρεσιονισμό,
για να δώσει το δικό του μοναδικό στίγμα στην 7η Τέχνη.
Συντονισμένα στην εντέλεια κάδρα, ακίνητη κάμερα, μαυρόασπρο αλλά θολό φιλμ,
χωρίς τη λάμψη του μαυρόασπρου αμερικανικού film noir,
ή του τέλειου contrast της γαλλικής nouvelle vague, με λόγια που αρθρώνονται
και λόγια που αποσιωπούνται,
με διάχυτο, καθαρό φωτισμό, που αποφεύγει τις γωνίες και τις βαριές φωτοσκιάσεις,
όλα στο φως του καθωσπρεπισμού και της εϋυποληψίας,
αλλά με κλειστές πόρτες, σφραγισμένα παράθυρα, σφιγμένα στόματα
και μουντές, σκυθρωπές εκφράσεις,
ο Haneke κάνει μια πραγματεία επάνω στην υποτυπώδη ζωή και στην αληθινή ζωή,
στον κατ’ επίφασιν έρωτα, αλλά και στον αληθινό έρωτα, στα κατά συνθήκη ψεύδη
και στα ψεύδη που καταστρέφουν ολόκληρες κοινωνικές δομές.
Μια συγκλονιστική πραγματεία, μια αριστουργηματική ηθογραφία,
μια διεισδυτική ανάγνωση των κοινωνικών δρώμενων από καταβολής κόσμου!
Κι όλα αυτά τόσο απλά, απέριττα, λιτά, μινιμαλιστικά και σχεδόν βουβά!
Κι έχοντας κατορθώσει, όπως σε όλες του τις ταινίες,
να εκμαιεύσει το μέγιστο των δυνατοτήτων των ηθοποιών του!
Ένας σκηνοθέτης-δημιουργός, σύγχρονός μας,
στην πλήρη δημιουργική του άνθιση!
Μα, δεν είμαστε απίστευτα τυχεροί;
Κάτια Α. 2009 - 10
Antichrist (2009)
Written and directed
by
Lars von Trier
Dedicated to
Andrei Tarkovsky
“I can offer no excuse for ‘Antichrist’ … other than my absolute belief
in the film — the most important film of my entire career!”
Lars von Trier
Αφιερωμένη στον Tarkovsky, η νέα ταινία του Lars von Trier,
με Ταρκοφσκικά πλάνα, με αργή, υπνωτιστική, υποβλητική σκηνοθεσία,
με ένα stalker, τη γυναίκα, το θηλυκό, τη δαιμόνια πλευρά της ζωής και της φύσης.
Είναι πραγματική stalker η γυναίκα κατά τον von Trier;
Είναι αυτή που θηρεύει, είναι ο αληθινός κυνηγός στο ανηλεές παιχνίδι της φύσης
και των φύλων;
Είναι όντως αυτή, που παγιδεύει το θύμα της, βαδίζοντας δειλά και προσεκτικά,
γεμάτη δήθεν ανασφάλειες και φοβίες, αλλά καμουφλαρισμένη κάτω από χιλιάδες διαφορετικά πρόσωπα;
Είναι αυτή, που πνίγει στην άβυσσο του κόλπου της τις επιθυμίες
και τη λαγνεία των ανδρών;
Και είναι αυτή, που συγχρόνως γεννά και σκοτώνει;
Ναι, κατά τον von Trier η γυναίκα είναι ένας ανιχνευτής και θηρευτής,
που ενώ φοβάται την Εδέμ, τη φύση, το αρχέγονο, μόλις βρεθεί εκεί,
ανακτά όλα τα καταπιεσμένα της ένστικτα και μετατρέπεται σε φονική παγίδα.
Καθόλου κολακευτικό σχόλιο ή διαπίστωση για τη γυναίκα.
Κι όμως!
Η γυναίκα χρησιμοποιεί τον σεξουαλικό έρωτα ως υπέρτατο εργαλείο
στην σχέση της με τον άνδρα.
Η μητρότητα είναι, λοιπόν ένα πρόσχημα;
Τι ρόλο παίζει στο ξεδίπλωμα της γυναίκας-φύσης-δαίμονα;
Στρεβλά αρχέτυπα δημιουργούν στρεβλώσεις στους απογόνους.
Η “αυτή”, ( Charlotte Gainsbourg ), βάζει μόνιμα
τα παπούτσια του παιδιού της ανάποδα, με αποτέλεσμα
να δημιουργηθούν δυσμορφίες στα πόδια του.
Είναι αυτή πράγματι η αιτία για τον θάνατο του παιδιού;
Σαφής ο υπαινιγμός του σκηνοθέτη.
Η “αυτή”, τη στιγμή που το παιδί ήταν μόνο, είχε βυθίσει στην άβυσσό της
το πέος του “αυτού” ( Willem Dafoe ), και απολάμβανε την ηδονή.
Ένα καυστικό σχόλιο του σκηνοθέτη για την ανικανότητα πλήθους γυναικών,
για τις οποίες η μητρότητα είναι ένα από τα καθήκοντα, που επιβάλλουν οι κοινωνικές συμβάσεις.
Η “αυτή”, όταν νιώθει ότι αυτός ίσως φύγει, γίνεται βαρίδι στα πόδια του.
Αυτοβιογραφικός; Καταδυόμενος στα δικά του απύθμενα, χαώδη βάθη;
Μα, βέβαια!
Όλοι οι μεγάλοι σκηνοθέτες είναι αυτοβιογραφικοί!
Αλίμονο, αν δεν ήταν.
Όλοι έχουμε βιώσει το βαρίδι του άλλου να μάς κρατά καθηλωμένους
και ματωμένους.
Η “αυτή” ευνουχίζει και ευνουχίζεται.
Όχι από τύψεις για την απώλεια του παιδιού.
Αλλά από εκδικητική μανία.
Η μανία αυτή, να ματώσουμε τον άλλον και να ματωθούμε, είναι ο Αντίχριστος
μέσα μας, λέει ο Trier, Και ο φόβος.
Οι φόβοι και οι φοβίες μας, το φίδι που μάς κατατρώει.
Ο φόβος “αυτής” γίνεται ο καταλύτης.
Ο φόβος μη μείνει μόνη.
Μια άλλη Μήδεια, λοιπόν, μόνο που το παιδί έχει ήδη θυσιαστεί.
Η φύση γίνεται σύμμαχος για να παγιδεύσει.
Η γυναίκα, που φοβάται μην εγκαταλειφθεί από αυτόν που τής προσφέρει την ηδονή,
το πρωταρχικό ένστικτο, γίνεται ανελέητη, λέει ο Trier. Σαν τη Φύση,
που είναι χαώδης και επίσης ανελέητη.
Η φύση ξυπνά πρωτόγονα ένστικτα και άγριο σεξουαλισμό.
Απόλυτα αληθινό!
Ο Trier, μάς καλεί να ξεχάσουμε τα ωραία, χριστιανικά, ηθικοπλαστικά
και οικολογικά παραμύθια και να βιώσουμε τη Φύση, αλλά και τη γυναικεία φύση,
στις πραγματικές της διαστάσεις.
Μια παγανιστική αποθέωση του χάους και της πλήρους αταξίας.
Σαν αυτήν που ελλοχεύει στα βάθη της ανθρώπινης ψυχής και στο μυαλό.
Συμφωνούμε, δεν συμφωνούμε, λίγη σημασία έχει.
Η ταινία ακουμπά σε θεμελιώδεις αρχές.
Αυτό κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει.
Κάτια Α. 2009
Στα ηχεία μας το έργο “Lascia ch’io pianga” του G. F. Händel
(από το soundtrack της ταινίας)
Lars Von Trier: Director’s Confession
Two years ago, I suffered from depression. It was a new experience for me. Everything, no matter what, seemed unimportant, trivial. I couldn’t work.
Six months later, just as an exercise, I wrote a script. It was a kind of therapy, but also a search, a test to see if I would ever make another film.
The script was finished and filmed without much enthusiasm, made as it was using about half of my physical and intellectual capacity.
The work on the script did not follow my usual modus operandi. Scenes were added for no reason. Images were composed free of logic or dramatic thinking. They often came from dreams I was having at the time, or dreams I’d had earlier in my life.
Once again, the subject was “Nature,” but in a different and more direct way than before. In a more personal way.
The film does not contain any specific moral code and only has what some might call ‘the bare necessities’ in the way of a plot.
I read Strindberg when I was young. I read with enthusiasm the things he wrote before he went to Paris to become an alchemist and during his stay there … the period later called his “inferno crisis” - was “Antichrist” my Inferno Crisis? My affinity with Strindberg?
In any case, I can offer no excuse for “Antichrist”. Other than my absolute belief in the film - the most important film of my entire career!
Lars von Trier, Copenhagen, 25/03/09.
taken by me
Beauty
Πανέμορφα νεοκλασσικά,
εγκαταλελειμμένα από το δυσλειτουργικό μας κράτος,
παρακμάζουν με αξιοπρέπεια…
ενώ κάποια άλλα ανθούν,
στολίζοντας μοναδικά την μουντή καθημερινότητα
των μεγαλουπόλεων…
…and the beast….
Ποιοί άνοες, άνευ παιδείας, αισθητικής, φαντασίας και οράματος σχεδιαστές πόλεων,
αρχιτέκτονες, μηχανικοί, εργολάβοι και λοιποί “τεχνογνώστες”
αποφάσισαν και έκριναν, ότι ο σύγχρονος Έλληνας μπορεί να βιώνει την καθημερινότητά του μέσα σε αυτά τα τερατουργηματκά κουτιά;
Το μεγαλύτερο ανοσιούργημα αισθητικής έχει συντελεσθεί στις πόλεις της ελληνικής επικράτειας
και είναι δυστυχώς,
ΜΗ ΑΝΑΣΤΡΕΨΙΜΟ!
Πανέμορφα ερείπια στην Κορσική
Απ’ έξω…
Κι από μέσα….
Μήπως, οι “άλλοι” ξέρουν κάτι περισσότερο από εμάς;
Μήπως σέβονται περισσότερο το περιβάλλον,
την ιστορική τους συνέχεια και συνοχή,
εν κατακλείδι, τον ίδιον τους τον εαυτό;
Μήπως…;;;
Κάτια
Σημ. Όλες οι φωτογραφίες της ανάρτησης, καθώς και η φωτό της προμετωπίδας,
τραβήχτηκαν από την υπογράφουσα (Ιούλιος-Αύγουστος 2009
και Απρίλιος 2009) .
Η Βασιλική του Αγίου Φραγκίσκου
στο
Arezzo
με τα αριστουργηματκά Frescoes
του
Piero Della Frascesca,
το μοναδικό, ολοκληρωμένο θεματολογικά,
έργο του ζωγράφου,
που σώζεται σε άριστη κατάσταση.
~Όλες οι φωτογραφίες είναι τραβηγμένες από έμενα.
Arezzo-Italy
Kαλοκαίρι 2009~
Τα Frescoes του Piero Della Francesca, με θέμα τον Θρύλο της προέλευσης του Τιμίου Σταυρού, στο κύριο παρεκκλήσι,
κοσμούν μοναδικά τους τοίχους, ενώ τους θόλους έχει φιλοτεχνήσει ο Bicci di Lorenzo.
Τον Εσταυρωμένο, ( Christus Patiens) θαυμάσιο έργο, με έντονες επιδράσεις από τον Giotto,
έχει φιλοτεχνήσει τον 13ο αι. άγνωστος καλλιτέχνης, γνωστός ως Master of Saint Francis.
Santa Maria Maddalena
1459 ca
Affresco
by
Piero Della Francesca
Duomo (Καθεδρικός ναός) του Arezzo
Απόψεις του Arezzo, όπου γυρίστηκε και η ταινία
La Vita e Bella
Piazza Grande
Logge del Vasari
Palazzo del Tribunale και
Palazzo della Fraternita dei Laici
Santa Maria della Pieve
Katia X. 2010
Dante Gabriel RossettiEnglish Pre-Raphaelite artist
~original name Gabriel Charles Dante Rossetti~
(Born May 12, 1828, London, England,
died April 9, 1882, Birchington-on-Sea, Kent)
Γιός Ιταλού μετανάστη, γεννημένος στο Λονδίνο, στην Αγγλία, την χώρα των ιπποτών και των θρύλων, υπήρξε μαζί με τον William Holman Hunt, ο εμπνευστής μιας νέας φιλοσοφίας στην Τέχνη, ενός ρεύματος που “έσπαγε” τη φυσική συνέχεια στις τάσεις της εποχής και αποθέωνε την μεσαιωνική θεώρηση των πραγμάτων. Αποτέλεσμα αυτής την καλλιτεχνικής ανησυχίας και αναζήτησης ήταν η δημιουργία ενός από τα πιο εμβληματικά κινήματα στην ιστορία της Τέχνης, του κινήματος των Προ-Ραφαηλιτών.Ο Dante Gabriel Rossetti υπήρξε λάτρης του Δάντη, στον εφιαλτικό κόσμο των ποιημάτων του οποίου είχε καταδυθεί πολλές φορές. Τιμώντας τον ποιητή, υπέγραφε ως Dante.
Με τα καρμικά νούμερα 8 και 2 σε αναστροφή στις χρονολογίες γέννησης και θανάτου του, ο Rossetti, όπως οι περισσότεροι ιδιοφυείς καλλιτέχνες, υπήρξε αυτοκαταστροφικός, εθίστηκε σε οπιούχες και υπνωτικές ουσίες, καταστρέφοντας αργά και μεθοδικά την υγεία του, όπως καταστράφηκε και η υγεία της γυναίκας του από την χρόνια χρήση του λάβδανου. (Το λάβδανο είναι μία παυσίπονη ουσία, που ακόμα και σήμερα χορηγούν, κυρίως οι οδοντίατροι, σε ελάχιστες ποσότητες στους ασθενείς τους)
Ο Rossetti ήταν ένας αθεράπευτα ρομαντικός, που συχνά κατέφευγε στην ποίηση για να εκφράσει τον πλούτο των συναισθημάτων του και την πολύπλοκη και αινιγματική φύση του.
Μερικά ποιήματά του παρατίθενται παρακάτω.
Οι πίνακες του είναι γεμάτοι φως, οι μορφές του αινιγματικά μελαγχολικές, ωστόσο παραπέμπουν σε ένα κόσμο ονείρου και ιδεαλιστικών οραμάτων.
Γεμάτες φυσική στιβαρότητα, υγεία και ζωντάνια, πράγματα που ήταν ζητούμενα την εποχή που έζησε ο Rossetti, όταν ο κόσμος μαστιζόταν από ανίατες ασθένειες, όπως η φυματίωση και η υγεία και φυσική κατάσταση του πληθυσμού ήταν ιδιαίτερα εύθραυστες, ειδικά στις χώρες με άσχημες κλιματικές συνθήκες και υγρασία, όπως η Αγγλία, οι φιγούρες του ήταν η εκπροσώπηση του ιδεώδους, του ιδεατού και του τέλειου!
Ήταν οι δικές του Καρυάτιδες, με τα αγαλμάτινα κορμιά, τις πλούσιες και περίτεχνες κόμες και τα δυνατά γεμάτα υγεία και αυτοπεποίθηση μέλη.
Ακόμα και στην αναπαράσταση του θανάτου της Beatrice, η μορφή της εκλιπούσας μοιάζει να κοιμάται ένα γλυκόν ύπνο, γεμάτον τρυεφερά όνειρα, καθώς δέχεται τον ασπασμό του αγαπημένου της, υπό μορφήν αγγέλου.
Τα χείλη της είναι ροδαλά και τα πλούσια μαλλιά της κυματίζουν θωπευτικά και υπνωτιστικά, αιχμαλωτίζοντας τη ματιά.
Θα μπορούσα να αναλύω επί ώρες τους μαγευτικούς και πλούσιους χρωματικά, αισθητικά και νοηματικά πίνακες του Δάντη της ζωγραφικής.
Αλλά καλύτερα να αφήσω εσάς να απολαύσετε τα έργα του και να δώσετε τις δικές σας ερμηνείες…
© Κάτια X.
Self-portrait, 1847
The Day Dream
The Blessed Damozel
A Sea Spell
La Ghirlandata
Dante’s Dream at the Time of the Death of Beatrice
The Blue Closet
The Tune of the Seven Towers
Poems by D. G. Rossetti
Lady LilithOf Adam’s first wife, Lilith, it is told
(The witch he loved before the gift of Eve.)
That, ere the snake’s, her sweet tongue could deceive,
And still her enchanted hair was the first gold.
And still she sits, young while the earth is old,
And, subtly of herself contemplative,
Draws men to watch the bright web she can weave,
Till heart and body and life are in its hold.
The rose and poppy are her flowers; for where
Is he not found, O Lilith, whom shed scent
And soft-shed kisses and soft sleep shall snare?
Lo! as that youth’s eyes burned at thine, so went
Thy spell through him, and left his straight neck bent,
And round his heart one strangling golden hair.
Sybilla Palmifera
Under the arch of life, where love and death,
Terror and mystery, guard her shrine, I saw
Beauty enthroned; and though her gaze struck awe,
I drew it in as simply as my breath.
Hers are the eyes which, over and beneath
The sky and sea bend on thee, — which can draw,
By sea or sky or woman, to one law,
The allotted bondman of her palm and wreath.
This is that Lady Beauty, in whose praise
Thy voice and hand shake still, — long known to thee
By flying hair and fluttering hem, — the beat
Following her daily of thy heart and feet,
How passionately and irretrievably,
In what fond flight, how many ways and days!
A Sea Spell
Her lute hangs shadowed in the apple-tree,
While flashing fingers weave the sweet-strung spell
Between its chords; and as the wild notes swell,
The sea-bird for those branches leaves the sea.
But to what sound her listening ear stoops she?
What netherworld gulf-whispers doth she hear,
In answering echoes from what planisphere,
Along the wind, along the estuary?
She sinks into her spell: and when full soon
Her lips move and she soars into her song,
What creatures of the midmost main shall throng
In furrowed self-clouds to the summoning rune,
Till he, the fated mariner, hears her cry,
And up her rock, bare breasted, comes to die?
Στα ηχεία μας σήμερα:
Masterpieces of classical music
by the great composers:
Alexander Nikolayevich Scriabin
Bed?ich Smetana
Dmitri Dmitriyevich Shostakovich
and
Alexander Porfiryevich Borodin
Η μακαριότητα της θλίψης
και η ελεγεία των αριθμών
γρατζουνάν την πόρτα μου
πάλι ερήμην
Απροσδόκητο αυτό το σκοτάδι
συντρίβει τις τεθλασμένες των
μαζοχιστικών συνειρμών
ντύνοντας με μαύρο, γυαλιστερό δέρμα
την γύμνια των ερωτικών φαντασιώσεων
τα ρολόγια όλα σπασμένα
και οι φωτογραφίες σκισμένες
σέρνονται σαν εραστές
που δε λένε να σιωπήσουν
Όταν οι ωροδείκτες θα έχουν
οριστικά διαλυθεί
θα σκύψω κοντά στ’ αυτί σου
σ’ αγαπώ, δεν το ξέρεις
γιαυτό και γρατζουνάς την πόρτα μου
σαν ελεγεία μυστική
σαν αριθμός που ξέφυγε
από ψυχρό λογιστικό υπόλοιπο
σαν ωροδείκτης
που έσπασε κάτω από το τακούνι μου
με ένα μικρούλι “τσακ”
Κatia X. 2008
