Γυμνάσια: Νέες οδηγίες διδασκαλίας φυσικής 2021-2022 από το ΙΕΠ

ypaith3

Μετά από σχετική εισήγηση του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (πράξη 43/26-08-2021 του Δ.Σ) το υπουργείο Παιδείας διαβίβασε στα σχολεία  αρχεία με τις οδηγίες για τη διδασκαλία των μαθημάτων όλων των τάξεων Ημερησίου και του Εσπερινού Γυμνασίου για το σχολικό έτος 2021-2022

 

Φυσικής Ημερησίου, Εσπερινού, Μουσικού, Καλλιτεχνικού

Δημοσιεύθηκε στη Ύλη Φυσικής Γυμνασίου 2021-2022 | Ετικέτες: | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Γυμνάσια: Νέες οδηγίες διδασκαλίας φυσικής 2021-2022 από το ΙΕΠ

Τα νέα αναλυτικά προγράμματα και η Φυσική

gymnasio vouliagmenis
«Στην νέα εκδοχή της Τράπεζας Θεμάτων εισάγονται -και ορθώς- εργαστηριακά θέματα. Αβίαστα τίθεται το ερώτημα αν είναι εφικτό, με τις δύο ώρες που προβλέπονται στο ωρολόγιο πρόγραμμα για τη Φυσική, να διδαχθεί επαρκώς η πρόσθετη ύλη»

Μετά την πάροδο πολλών ετών, ανακοινώνονται νέα αναλυτικά προγράμματα (Α.Π.). Ενέργεια που κρίνεται απολύτως θετική και αναγκαία, καθότι τα υπάρχοντα έχουν προ πολλού κλείσει τον κύκλο ζωής τους και μόνο προβλήματα προσφέρουν πια.

Οι επιβεβλημένες αλλαγές είναι πολλές και αναμενόμενο ότι θα μεταβάλλουν άρδην τον τρόπο που διδάσκονται τα μαθήματα, προσεγγίζεται η γνώση και, φυσικά, εξετάζονται. Στο απαιτητικό μάθημα της Φυσικής καταβάλλεται προσπάθεια οι μαθητές να αποκτήσουν σφαιρική γνώση για σημαντικά ζητήματα της θεμελιώδους αυτής Επιστήμης, εκ των πυλώνων του πολιτισμού μας.

Όπως αναφέρουν στην εισαγωγική ανάλυσή τους οι εισηγητές των Α.Π., η διερευνητική μάθηση θα αποτελέσει βασικό εργαλείο για την εφαρμογή τους και προχωρώντας ακόμα πιο πέρα, για τα ελληνικά δεδομένα, η γνώση που θα αποκτάται θα συνδέεται  με την καθημερινή ζωή και τις εφαρμογές της στην τεχνολογία. Και οι δύο προτεινόμενες προσεγγίσεις των νέων Α.Π. μας βρίσκουν απολύτως σύμφωνους.

Η υλοποίηση ενός τέτοιου μεγαλόπνοου σχεδίου απαιτεί τα κατάλληλα μέσα και τον απαραίτητο χρόνο να διδαχθούν. Το εύρος των γνώσεων, το οποίο καλείται ο μαθητής να εμπεδώσει παρουσιάζει, για πρώτη φορά, σχετική πληρότητα, ενώ παρουσιάζονται και θέματα σύγχρονης φυσικής, ένα εκ των παλιών αιτημάτων της κοινότητας των Φυσικών. Συγκριτικά αναφέρουμε ότι το παλαιό Α. Π. προσέφερε αποσπασματικές γνώσεις, που έχουν «γεράσει» αρκετές δεκαετίες, ασύνδετες με την καθημερινότητα και φυσικά χωρίς ίχνος αναφοράς στη σύγχρονη φυσική.

Έναν από τους στόχους των νέων Α.Π. αποτελεί η κατανόηση της επιστημονικής μεθόδου. Εδώ πρόκειται για ένα μεγάλο μετασχηματισμό στον τρόπο προσέγγισης της γνώσης. Στην νέα εκδοχή της Τράπεζας Θεμάτων εισάγονται -και ορθώς- εργαστηριακά θέματα. Αβίαστα τίθεται το ερώτημα αν είναι εφικτό, με τις δύο ώρες που προβλέπονται στο ωρολόγιο πρόγραμμα για τη Φυσική, να διδαχθεί επαρκώς η πρόσθετη ύλη και να παρουσιαστεί η εργαστηριακή προσέγγιση της ύλης με ενάργεια. Η πρόθεση κρίνεται άριστη, αλλά η εφαρμογή είναι αδύνατη. Δίνουμε στον μαθητή πραγματικές μετρήσεις ,συνδέοντας το μάθημα με την καθημερινότητα, αλλά ταυτόχρονα δεν δίνουμε την απαραίτητη τρίτη ώρα για να μπορεί να ολοκληρώσει το έργο του σωστά ο εκπαιδευτικός.

Δεν αποτελεί λύση η περικοπή της  ύλη, μεθοδολογία που ακολουθήθηκε επί χρόνια, δίνοντας μια αποσπασματική γνώση στους μαθητές, στην προσπάθεια να χωρέσει η γνώση σε ένα κουτσουρεμένο δίωρο (πολιτική απόφαση, που αντιτίθεται σε κάθε παιδαγωγική, διδακτική και επιστημονική λογική). Το μάθημα δεν είναι θεωρητικό, καθώς εμπλέκονται μαθηματικοί υπολογισμοί και εργαστηριακοί πάγκοι.

Ξεκινώντας με θετική προσέγγιση την εφαρμογή των νέων Α.Π, θα πρέπει να επανέλθει η τρίτη ώρα τόσο στην Α’ Λυκείου, όσο και στην φυσική προσανατολισμού στη Β’ Λυκείου. Και αναφερόμαστε σε επαναφορά, μιας και αυτό ήταν το «μερίδιο» της Φυσικής, που για πολιτικές και μόνο σκοπιμότητες περικόπηκε.

Η εντυπωσιακά χαμηλή απόδοση των εξεταζομένων στις Πανελλαδικές Εξετάσεις στη Φυσική (το 46% έγραψε κάτω από την βάση) αναδεικνύει το μέγεθος  του σφάλματος να  περικοπεί κατά μία διδακτική ώρα η διδασκαλία της Φυσικής στην Α’ Λυκείου και τη Φυσική Προσανατολισμού της Β’ Λυκείου.

Πρέπει να προβληματίσει ότι μέχρι πέρυσι ήταν εκτός ύλης οι συντηρητικές δυνάμεις, το έργο μεταβλητής δύναμης και τόσα άλλα, ενώ ταυτόχρονα θεωρούνταν ως διδαγμένα(!), ώστε να θεωρούνται έτοιμοι οι εξεταζόμενοι να γράψουν στις εισαγωγικές εξετάσεις  για τα ΑΕΙ. Απλώς, Α.Π. χωρίς λογική και συνέπεια.

Για την αξιολόγηση ενός Α.Π έχουμε τους  δείκτες επιτυχίας, που αναφέρονται στον μαθητή και τα επιτεύγματά του, ενώ οι δείκτες επάρκειας αναφέρονται στον εκπαιδευτικό, που καλείται να καλύψει τους μαθησιακούς στόχους που θέτει το Α.Π. εντός συγκεκριμένου ωρολογίου προγράμματος.

Το δίωρο της Φυσικής στο ωρολόγιο πρόγραμμα καθιστά ανέφικτο το στόχο για την αποτελεσματική διδασκαλία του μαθήματος και στο πλαίσιο που τίθεται από το νέο Αναλυτικό Πρόγραμμα.

Η  Ομάδα Έρευνας Τεκμηρίωσης Διδασκαλίας της Φυσικής

*Δρακόπουλος Γρ., Εμμανουηλίδης Αρ., Πετρόπουλος Μιχ

Δημοσιεύθηκε στη Ύλη Φυσικής Γυμνασίου 2021-2022 | Ετικέτες: | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Τα νέα αναλυτικά προγράμματα και η Φυσική

Τράπεζα Θεμάτων – Φυσικοί: Προβληματισμός για την αυξημένη διδακτέα ύλη

logoeef
Μη ρεαλιστική αντιστοιχία μεταξύ των διδακτικών ωρών και της έκτασης και της δυσκολίας της διδακτέας ύλης «βλέπουν» οι φυσικοί

Αναθεώρηση της προσέγγισης στη διδασκαλίας της Φυσικής ζητά η συντακτική Ομάδα Έρευνας Τεκμηρίωσης Διδασκαλίας της Φυσικής της Ένωσης Ελλήνων Φυσικών.

«Η Τράπεζα Θεμάτων συνδέεται, εννοείται,  με την διδακτέα-εξεταστέα ύλη του κάθε μαθήματος. Η διδακτέα ύλη στη Φυσική, μετά και τις νέες φετινές προσθήκες  είναι ιδιαίτερα αυξημένη σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη, αύξηση απολύτως αναγκαία  για να καλυφθούν οι προαπαιτούμενος γνώσεις για τις μετέπειτα τάξεις» επισημαίνουν οι φυσικοί.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της ομάδας των φυσικών, υπάρχει μια μη ρεαλιστική αντιστοιχία μεταξύ των διδακτικών ωρών που προβλέπονται από το εβδομαδιαίο ωρολόγιο πρόγραμμα διδασκαλίας της Φυσικής και της έκτασης και της δυσκολίας της διδακτέας ύλης, όπως έχει πλέον διαμορφωθεί.

Η ανακοίνωση των φυσικών

Αναλυτικά, η ανακοίνωση της συντακτικής Ομάδας Έρευνας Τεκμηρίωσης Διδασκαλίας της Φυσικής για την Τράπεζα Θεμάτων και τη Φυσική:

Ως λογική η εισαγωγή της Τράπεζας Θεμάτων είναι εξαιρετική. Η αναγκαιότητα για ένα υλικό που θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες εκπαιδευτικών και μαθητών και θα συνδέεται με τη σχολική πραγματικότητα, χωρίς να παρεμβάλλεται εμπορική σκοπιμότητα, δεν αποτελεί αντικείμενο συζήτησης. Αποτελεί αδήριτη ανάγκη. Η Μέση εκπαίδευση την Ελλάδα έχει μετατραπεί σε ακριβό εμπορικό προϊόν, αμφισβητούμενης συνήθως ποιότητας. Η Τράπεζα Θεμάτων, εφόσον προωθηθεί και αξιοποιηθεί ορθά, θα συμβάλλει στη διόρθωση πολλών κακώς κειμένων.

 Όμως, ας μην ξεχνάμε ότι η τελική εξέταση είναι δίωρη. Ο μαθητής σε αυτόν το περιορισμένο διαθέσιμο χρόνο πρέπει να προλαβαίνει να απαντά στα ζητήματα που τίθενται και να έχει τα περιθώρια για να κάνει επανέλεγχο των απαντήσεών του.

Το επίπεδο των θεμάτων θα πρέπει να είναι σύμφωνο με τις δυνατότητες των μαθητών και να αποφεύγονται οι υπερπαραγωγές, που διαρκώς τίθενται στα θέματα πανελλαδικών εξετάσεων, προκαλώντας την εύλογη αντίδραση εκπαιδευτικών και εξεταζόμενων, χωρίς πρακτικό αντίκρισμα μέχρις στιγμής.

Κριτήριο τόσο της γενικότερης θεματολογίας αλλά κυρίως της εξέτασης οφείλουμε να αποτελεί ο μέσος μαθητής (άραγε, έχουμε συζητήσει τι σημαίνει αυτό;) κι όχι ο ταλαντούχος ή ο μαθητής διακεκριμένων σχολείων, που συνήθως έχει και ιδιαίτερη εξωσχολική φροντίδα.

Ας μη ξεχνάμε το πάγιο και αδιαπραγμάτευτο ζητούμενο, που είναι η ισότιμη και ποιοτική αξιολόγηση των μαθητών, παρέχοντάς τους όλα τα απαιτούμενα, σύμφωνα με τα σύγχρονα επιστημονικά και παιδαγωγικά κριτήρια.

Τα θέματα της Τράπεζας, που θα επιλεγούν προς εξέταση πρέπει να  χαρακτηρίζονται πάντα από ισότιμη δυσκολία και θέματα της ίδιας κατηγορίας να απαιτούν τις ίδιες δεξιότητες, γνώσεις και τεχνικές επίλυσης, που δεν θα «κλείνουν το μάτι» στην εξωσχολική βοήθεια, λόγω εξεζητημένης δυσκολίας. Δεν πρέπει η κλήρωση θεμάτων να αποτελέσει παραλλαγή τυχερών παιγνίων, όπου κάποιοι θα ευνοηθούν από την κλήρωσή τους και κάποιοι άλλοι θα καταριόνται την τύχη τους.

Η Τράπεζα Θεμάτων συνδέεται, εννοείται,  με την διδακτέα-εξεταστέα ύλη του κάθε μαθήματος. Η διδακτέα ύλη στη Φυσική, μετά και τις νέες φετινές προσθήκες  είναι ιδιαίτερα αυξημένη σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη, αύξηση απολύτως αναγκαία  για να καλυφθούν οι προαπαιτούμενος γνώσεις για τις μετέπειτα τάξεις.

Η εκτίμησή μας είναι ότι υπάρχει μια μη ρεαλιστική αντιστοιχία μεταξύ των  διδακτικών ωρών που προβλέπονται από το εβδομαδιαίο ωρολόγιο πρόγραμμα διδασκαλίας της Φυσικής και της έκτασης και της δυσκολίας της διδακτέας ύλης, όπως έχει πλέον διαμορφωθεί. Προβλέπονται δύο ώρες, που πρέπει οπωσδήποτε να γίνουν κατ’ ελάχιστον τρείς. Η Φυσική της Α’ Λυκείου αποτελεί μάθημα βάσης για το υπόλοιπο Λύκειο και ως εκ τούτου η λύση δεν είναι η μείωση της εξεταστέας ύλης, λύση που επιλέχθηκε αναιτιολόγητα μέχρι σήμερα, οδηγώντας σε τραγικά αποτελέσματα, αλλά η αύξηση των ωρών διδασκαλίας του μαθήματος. Υπενθυμίζουμε ότι η Φυσική διδασκόταν έως σχετικά πρόσφατα τρεις ώρες εβδομαδιαίως, αλλά με προκλητικές πολιτικές, αντιπαιδαγωγικές και αντιεπιστημονικές παρεμβάσεις, μειώθηκε στις δύο, χωρίς ποτέ και παρά τις οχλήσεις της κοινότητας των Φυσικών να δοθεί μια εξήγηση για την μεταχείριση αυτή της κορωνίδας των επιστημών.

Αυτό που όντως χρειάζεται, και μάλιστα άμεσα, είναι η αναθεώρηση της προσέγγισης στη διδασκαλίας της Φυσικής. Μια προσέγγιση που θα ξεφεύγει από την απλή επίλυση προβλημάτων αυξανόμενης δυσκολίας, με σκοπό απλώς τον ανταγωνισμό και την κατάταξη των μαθητών σε «κλάσεις». Μια προσέγγιση που θα κάνει σαφές ότι η  Φυσική δεν είναι θεωρητικό κατασκεύασμα που αφορά απλώς αντικείμενα, όπως ελατήρια, κεκλιμένα επίπεδα, τροχαλίες σε περίεργες διατάξεις, που οι μαθητές ποτέ δεν θα δουν στη φύση και το περιβάλλον τους, αλλά αφορούν τον καθένα μας και την καθημερινότητά του, ανεξαρτήτως των προσωπικών προτιμήσεων και κλίσεων. Μια προσέγγιση που να μη λειτουργεί ως αποκλεισμός για όσους συναντούν δυσκολίες, αλλά που θα μπορεί να προσελκύσει και να εμπλέξει μαθητές με διαφορετικές δεξιότητες και στόχους. Στο πλαίσιο μιας τέτοιας προσέγγισης, η Φυσική  στο σχολείο θα είναι περισσότερο κατανοητή.

Η συντακτική Ομάδα Έρευνας Τεκμηρίωσης Διδασκαλίας της Φυσικής

Δημοσιεύθηκε στη Τράπεζα Θεμάτων | Ετικέτες: | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Τράπεζα Θεμάτων – Φυσικοί: Προβληματισμός για την αυξημένη διδακτέα ύλη

Λίγα Λόγια Για Το Blog Μας

.jpeg

Εδώ θα ασχοληθούμε με υλικό το οποίο θα είναι χρήσιμο σε Εκπαιδευτικούς και μαθητές για την καλύτερη κατανόηση και εμβάθυνση στην ύλη της Φυσικής του Ελληνικού σχολείου.

Δημοσιεύθηκε στη Γενικά νέα | Ετικέτες: | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Λίγα Λόγια Για Το Blog Μας