Η Ε λλάδα σήμερα….

Φωτογραφία του χρήστη "Αν Θα Μπορούσα Τον Κόσμο Να Άλλαζα".

ο καθηγητής μας, Ευάγγελος Χρυσός -στο πρώτο πανεπιστημιακό μάθημα που παρακολουθήσαμε- είχε πει «στην ιστορία μη βάζετε ποτέ τη λέξη ‘αν’: αν δεν είχε συμβεί το ένα, θα είχε συμβεί το άλλο κ.λπ. Είναι ό, τι πιο αντεπιστημονικό μπορείτε ως ιστορικοί να πράξετε». 

ΓΙΑ ΝΑ ΚΡΙΝΕΙΣ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΤΟ ΖΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΥΤΟ ΣΗΚΩ | PSYCHOLOGOS-MARIAKORAKA.GR

 Για Να Κρίνεις Το Ταξίδι Πρέπει Να Το Ζήσεις Για Αυτό Σήκω | Psychologos-MariaKoraka.Gr

Βολεμένος είσαι.

Άκουσέ με που σου λέω…

Βολεμένος στη ζωούλα σου, στη δουλίτσα σου, ακόμα – ακόμα και στον έρωτα.

Ναι στον έρωτα.

Ακόμη κι εκεί βολεμένος είσαι…

Βολεύεσαι μες τη μικρή, κρυφή χαρά σου και όλα εκείνα που σιγά – σιγά σαπίζουν μέσα σου, δεν τα παίρνεις χαμπάρι.

Χαμπάρι δεν τα παίρνεις.

Κάθεσαι άπραγος κι αντί να «φουσκώνεις» τη ζωή σου με εμπειρίες, με ταξίδια, με γεύσεις, με όνειρα, στριμώχνεσαι στα τετραγωνικά σου και πετσοκόβεις καθετί που μπορεί να σε οδηγήσει στη προσωπική σου εξέλιξη.

Πετσοκόβεις καθημερινά τα ονειρά σου, καταλαβέ το!

Οφείλεις να τα προσέχεις τα όνειρά σου.

Να τα προστατεύεις και να τα κρατάς ανέγγιχτα από βρώμικα χέρια.

Η αδράνεια στην οποία εμένεις όμως, σε φθείρει, σε μειώνει.

Σε κάνει λίγο, σε κάνει ελάχιστο.

Κι αυτό είναι το χειρότερο όλων…

Κάπως έτσι αρχίζει η συστηματική κατάρευση όλων όσων έχεις χτίσει μέχρι σήμερα.

Όσα με κόπο έχτισες, τώρα μεθοδικά τα γκρεμίζεις.

Γιατί;

Σήκω! Σήκω και ξεβολέψου!

Από εδώ και πέρα, δώσε ζώσα σημασία σ’ όλες σου τις αισθήσεις.

Αφησέ τες ανοιχτές.

Ανοιχτές σε νέα ερεθίσματα, σε νέες εμπειρίες.

Δώσε στις αισθήσεις σου πραγματικούς λόγους για να υπάρχουν, για να είναι σε συνεχή επιφυλακή.

Συνεργάσου αρμονικά μαζί τους.

Νιώσε το «πέταγμα» εκείνο, τη μελωδία τους.

Πάρε μέρος στο χορό.

Γίνε εσύ «χορός», γίνε εσύ «μεθύσι».

Θα ‘ρθουν χιλιάδες στιγμές χαράς μα και λύπης.

Θα ‘ρθουν στιγμές φόβου αλλά και στιγμές υπέρτατης ευχαρίστησης.

Μια ευχαρίστηση που θα απορέει από το θάρρος που επέδειξες στις δύσκολες στιγμές.

Θα ‘ρθουν ήττες. Μεγάλες ήττες.

Αλλά θα σου χτυπήσουν την πόρτα και τα «δώρα» εκείνα που κατέκτησες με τον προσωπικό σου αγώνα.

Στο τέλος κάθε ταξιδιού, θα καταλαβαίνεις πόση αξία είχαν όλες εκείνες οι στιγμές που ένιωσες τις αισθήσεις σου να ξυπνούν και να ξεσηκώνονται.

Στο τέλος κάθε ταξιδιού θα βλέπεις με καθαρή πιά ματιά πως είσαι… έστω ένα μικρούλι εκατοστό πιο μπροστά, πιο κοντά σε αυτό που ονειρευόσουνα.

Τότε και μόνο τότε θα κρίνεις αν άξιζε ή όχι το ταξίδι…

Ξεβολέψου λοιπόν και αφέσου σύγκορμος στο επόμενο…

Ξεβολέψου!

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Αιώνια εφηβεία…ανάπτυξη…τεχνολογία….τα είδωλα της μετανεωτερικής εποχής

Φωτογραφία του χρήστη Dr Γρηγόρης Βασιλειάδης Ψυχολόγος - Ψυχοθεραπευτής.

Τα τελευταία χρόνια γίνεται ολοένα και μεγαλύτερη η δυσφορία των νέων, γιατί νιώθουν ολοένα και πιο εγκαταλελειμμένοι στην τύχη τους. Αδειασμένοι γιατί όλο και λιγότερο υπάρχουν στον κόσμο των ενηλίκων. Σ΄ έναν κόσμο που διαμορφώνει όλο και ατελέστερα, όλο και λιγότερους ενήλικες.

Ως ενήλικος δεν ορίζεται κάποιος με κριτήριο την χρονολογική του ηλικία, την ημερομηνία δηλαδή της γέννησής του, αλλά από την ικανότητά του να ενέχεται, να υπακούει σ’ έναν εσωτερικό Νόμο, να τηρεί της εξωτερικές του δεσμεύσεις, να είναι πρόθυμος να αναλάβει τις συνέπειες των λόγων και των έργων του.

Σ’ έναν κόσμο που έχει κατ’ ουσίαν απορρίψει και καταργήσει την συμβολική διαμεσολάβηση των θεσμών ως «σκληρών» μοχλών ενηλικίωσης και υπευθυνότητας. Σε μια μετανεωτερική κοινωνία που έχει βάλει στην θέση του θεσμού την λατρεία της υποκειμενικής θέσης και θέασης, που έχει νομιμοποιήσει την απόλαυση που προκύπτει από την κατάχρηση των αντικειμένων ως τελικό σκοπό ζωής, οι ενήλικοι –ως παλιμπαιδίζοντες έφηβοι- μοιάζουν τελείως χαοτικοί και χαμένοι.

Ναυαγοί στον ίδιο ωκεανό με αυτόν που χάνονται και τα παιδιά τους. Υιοθετούν το ίδιο lifestyle σκέψης, επικοινωνίας και κοινωνικής δικτύωσης με αυτό των παιδιών τους. Ντύνονται συχνά όπως τα παιδιά τους. Παίζουν με τα gadgets και τα ηλεκτρονικά τους παιχνίδια. Ενδίδουν χωρίς αντίσταση στις «in» παραφθορές της γλώσσας που χρησιμοποιούν τα παιδιά τους, στην ίδια θλίψη που επιβάλει η μονομερής θέωση του υπερ-ηδονισμού σα να είναι ο αυτοσκοπός της ζωής.

Αρνούνται να δουν κάποιο εγγενές νόημα στο μεγάλωμά τους. Αντίθετα, υποκύπτουν ανενδοίαστα στην εκζήτηση της αιώνιας νεότητας, ηρωοποιώντας εκείνη την ανωριμότητα που προτείνει ως εύκολη λύση από την μιζέρια μια ανέμελη κι ανεύθυνη «ευτυχία».

Επειδή δεν είναι στην ψυχική θέση να αποδεχτούν την ευθύνη που ενέχει ο παιδαγωγικός τους ρόλος ως ενήλικες και ως γονείς.

Σκοτώνοντας –μετά από τον Θεό- και τον Νόμο, αποσυνδέονται από την ζωτική κλήση της επιθυμίας που εμπνέει και καθοδηγεί την ύπαρξη προς τον ύψιστο σκοπό της, την προσωπική αυτοπραγμάτωση.

Στερούν σταδιακά από τις ψυχές τους τα πιο ασφαλή εχέγγυα του νοήματος, βάζοντάς τες στους αδιέξοδους δρόμους μιας αυνανιστικής μηχανικότητας που λατρεύει το τίποτα. Βυθίζουν τους εαυτούς και τα παιδιά τους στο ατελέσφορο της μοναξιάς που έχασε τον πόθο ακόμα και της παρηγοριάς της. Η καταφυγή στον υπερηδονισμό ως αντίδοτο στην υπαρξιακή ανία δεν είναι σοβαρή απάντηση στην μοναξιά.

Του λόγου το αληθές το επιβεβαιώνουν οι αυξανόμενες στρατιές των μονοσυμπτωματικών ασθενών: Των νέων με ανεξήγητες κρίσεις πανικού, των τοξικομανών, των εξαρτημένων από τον τζόγο και τα τυχερά παιχνίδια, των ανορεκτικών κοριτσιών, των καταθλιπτικών. Των εκουσίως κι απροσχημάτιστα αποσυρμένων από την ζωή. Όλων αυτών των νεαρών που εγκαταλείπουν σχολείο κι εργασία για να αποχαυνώνονται ολοήμερα και ολονύχτια στον προσωπικό τους υπολογιστή.

Τα παιδιά, απογυμνωμένα από την ασφάλιση κάθε κανονιστικού πλαισίου, εκτίθενται σε μια, δίχως προσπάθεια, όρους και όρια, γνώση –αυτήν του διαδικτύου- με τον ίδιον ανεξέλεγκτο τρόπο, όπως ακριβώς ξέρουν τα πάντα για τους γονείς τους, ακόμα και όσα δεν θα έπρεπε να ξέρουν ως παιδιά. Κι όλα αυτά, υπό το ιδεολογικό έρεισμα μιας νέου τύπου ελευθερίας. Της ελεύθερης πρόσβασης στην καταιγιστική υπερπροσφορά ερεθισμάτων που έρχεται να υποκαταστήσει την απουσία δημιουργικότητας, νοήματος και προοπτικής.

Την εποχή που η απουσία του Νόμου τείνει να σβήσει την δύναμη της Επιθυμίας, ποιος είναι άραγε αυτός που μπορεί να σηκώσει την αδιέξοδη «ελευθερία»!; Μια «ελευθερία» που δεν παρέχει υποσχέσεις για το μέλλον!; Μια «ελευθερία» που, αντί να γεννά ικανοποίηση, αυξάνει το άγχος για τις επιπτώσεις της διαχείρισης της!;… Ποιος…;

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Εικόνες του χτές… Γλυκιά Νοσταλγία

Stratos Papavassiliou

«Αυτό ‘ναι η νοσταλγία –
να κατοικείς στο κύμα
και να μην έχεις πατρίδα μες στο χρόνο.
Και οι επιθυμίες αυτό είναι –
σιγαλή συνομιλία
της αιωνιότητας με καθημερινές ώρες.
Και η ζωή είναι αυτό –
ώσπου από το ένα χτές
να βγει η μοναχικότερη απ’ τις ώρες ώρα
που,
διαφορετικά απ’ τις άλλες αδελφές της
γελώντας,
μπροστά στο αιώνιο μόνο θα σωπάσει».

Νοσταλγία ~ Rainer Maria Rilke.

Φωτογραφία της Dionisia Papadopoulou.

Φωτογραφία του Ανδριτσαινα Τάκης.

Φωτογραφία του George Papadakis.

Φωτογραφία του Αντώνης Νικολοπουλος.

Φωτογραφία του Αντώνης Νικολοπουλος.

Φωτογραφία της Dionisia Papadopoulou.

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Το ψυχολογικό δίλημμα* Εκθεση για την ψυχική υγεία στην Ευρώπη

Το ψυχολογικό δίλημμα* #psyquestion #psydilemma

Είστε μέλος μιας συμμορίας και έχετε συλληφθεί μαζί με ένα άλλο μέλος της συμμορίας σας. Είστε κλεισμένος σε ένα δωμάτιο, μακριά από το άλλο μέλος και δεν έχετε τρόπο να επικοινωνήσετε μαζί του, ούτε ξέρει τι θα πει ο καθένας στους αστυνομικούς. Η αστυνομία δεν έχει αρκετές αποδείξεις για να καταδικάσει και τους δυο σας με βαριές κατηγορίες και αντί αυτού προσφέρει σε εσάς και το άλλο μέλος μια συμφωνία. Έχετε δύο επιλογές:
(α) Ή μπορείτε να μην μιλήσετε και να μην καταδώσετε το άλλο μέλος
(β) Ή να προδώσετε το άλλο μέλος και να επιβεβαιώσετε ότι έχει διαπράξει το έγκλημα.

Η επιλογή σας θα έχει τρία αποτελέσματα:
(α) Αν προδώσετε το άλλο μέλος και εκείνο δεν μιλήσει στους αστυνομικούς, θα απελευθερωθείτε και εκείνο θα περάσει 3 χρόνια στη φυλακή…. (Το οποίο ισχύει και αντίστροφα, αν παραμείνετε σιωπηλός και το άλλο μέλος σας προδώσει τότε θα είστε εσείς που θα κάνετε τρία χρόνια στη φυλακή).

(β) Αν μιλήσετε και προδώσετε το άλλο μέλος και σας προδώσει και εκείνο, τότε θα φυλακιστείτε και οι δύο για 2 χρόνια.

(γ) Αν και εσείς και το άλλο μέλος δεν προδώσει ο ένας τον άλλον και παραμείνετε και οι δύο σιωπηλοί, τότε και οι δύο θα κατηγορηθείτε και θα περάσετε μόνο 1 χρόνο στη φυλακή.

Τι θα κάνατε εσείς;

Φωτογραφία του χρήστη Psychologynow.gr.
 Δεν μου αρέσουν τα διλήμματα….
Ψυχική Υγεία

Νέα έκθεση φωτίζει αδυναμίες και προκλήσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ψυχική υγεία σε όλη την Ευρώπη.
Σημαντικά στοιχεία για την κατάσταση της ψυχικής υγείας στην Ελλάδα.

Ο ευρωπαϊκός οργανισμός για την ψυχική υγεία Mental Health Europe-μέλος του οποίου είναι η Εταιρία Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας- και το Πανεπιστήμιο του Κεντ (Ηνωμένο Βασίλειο) δημοσιεύουν νέα έκθεση με τίτλο «Χαρτογράφηση και Κατανόηση του Αποκλεισμού στην Ευρώπη» (“Mapping and Understanding Exclusion in Europe”) που περιγράφει την κατάσταση των υπηρεσιών ψυχικής υγείας σε όλη την Ευρώπη (35+ χώρες). Η έκθεση παρέχει αποκλειστικά στοιχεία και μαρτυρίες για τα συστήματα ψυχικής υγείας στην Ευρώπη, τη συνεχιζόμενη παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αλλά και των αλλαγών που δρομολογούνται.

Σήμερα στην Ευρώπη δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι με προβλήματα ψυχικής υγείας ζουν σε ψυχιατρικά και άλλα ιδρύματα.

Τουλάχιστον 264.000 άνθρωποι ζουν υπό πλήρη κηδεμονία, απομονωμένοι από την κοινωνία και χωρίς το δικαίωμα της προσωπικής επιλογής στην καθημερινότητά τους.

«Πολλοί από αυτούς τους ανθρώπους στερούνται τα περισσότερα από τα βασικά τους δικαιώματα, έχουν πολύ μικρό έλεγχο επάνω στη ζωή τους και έρχονται αντιμέτωποι με καταχρηστικές συμπεριφορές, όπως η παρατεταμένη χρήση της απομόνωσης, η καθήλωση και η αναγκαστική θεραπεία. Παρά τις θετικές αλλαγές που γίνονται σε κάποιες ευρωπαϊκές χώρες, τα ευρήματα της νέας έκθεσής υπογραμμίζουν ορισμένες ξεπερασμένες και αμφισβητήσιμες πρακτικές που συνεχίζουν να εφαρμόζονται στα συστήματα ψυχικής υγείας στην Ευρώπη», εξηγεί ο Nigel Henderson, Πρόεδρος του Mental Health Europe.

Η έκθεση δείχνει ότι η ιδρυματική περίθαλψη, η χρήση εξαναγκαστικών μέτρων, η υποχρεωτική φαρμακευτική αγωγή, η απώλεια δικαιωμάτων και η κατάχρηση της ακούσιας νοσηλείας δεν αποτελούν μόνο προβλήματα της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Σε χώρες της Δυτικής Ευρώπης (μεταξύ των οποίων Γαλλία, Βέλγιο, Ιρλανδία, Ολλανδία, Πορτογαλία και Γερμανία) υπάρχουν, επίσης, συστήματα ψυχικής υγείας που η θεραπεία βασίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό στον περιορισμό και όπου δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι με προβλήματα ψυχικής υγείας εξακολουθούν να ζουν έγκλειστοι σε ιδρύματα.

Την ίδια στιγμή στην αναφορά περιλαμβάνονται προτάσεις γύρω από πιο σύγχρονες και προοδευτικές προσεγγίσεις και επιτυχημένα παραδείγματα κοινοτικών υπηρεσιών ψυχικής υγείας. Παρόλο που η κατάσταση της ψυχικής υγείας παρουσιάζει ανισότητες μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, ελπιδοφόρες μεταρρυθμίσεις για τη δικαιοπρακτική ικανότητα, τους νόμους περί δικαστικής συμπαράστασης και τη μετάβαση από ιδρύματα σε κοινοτικές υπηρεσίες είναι υπό εφαρμογή σε περισσότερες από 10 χώρες. Σύμφωνα με την έκθεση, τάσεις όπως η λιτότητα και η μετανάστευση ήταν, επίσης, ζητήματα που επηρέασαν τις παρεχόμενες υπηρεσίες ψυχικής υγείας.

Ένα ακόμη βασικό στοιχείο της έκθεσης «Χαρτογράφηση και Κατανόηση του Αποκλεισμού στην Ευρώπη» είναι οι μαρτυρίες ανθρώπων που έχουν βιώσει την αναγκαστική θεραπεία. Μέσα από τις ιστορίες τους βοηθούν στην κατανόηση των συνεπειών που μπορεί να έχουν τα εξαναγκαστικά μέτρα (coercive measures) και η απομόνωση και στο πόσο μπορεί να επηρεάσουν την ανάρρωσή τους.

«Είναι πιο δύσκολο να αντιμετωπίσω την τραυματική εμπειρία της νοσηλείας από ότι τα ίδια τα προβλήματα ψυχικής υγείας», αναφέρει η Sabrina Palumbo που μοιράστηκε την εμπειρία της θέλοντας να συμβάλει σε μια αλλαγή της κατάστασης.

Επίσης, στην έκδοση γίνονται βασικές συστάσεις για τη βελτίωση της κατάστασης της ψυχικής υγείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μεταξύ αυτών η συνέχιση της χρηματοδότησης της αποϊδρυματοποίησης μετά το 2020, η διάθεση πόρων σε ανταλλαγή τεχνογνωσίας και εμπειρίας γύρω από εναλλακτικές μεθόδους ψυχιατρικής φροντίδας με στόχο την εξάλειψη των ιδρυματικών πρακτικών. Τη σημασία αξιοποίησης των βελτιωτικών πρακτικών που παρουσιάζονται στην έκθεση υπογραμμίζει ο καθηγητής, Δρ. Dainius Puras, Ειδικός Απεσταλμένος του ΟΗΕ για θέματα δικαιωμάτων στη σωματική και ψυχική υγεία αναφέροντας ότι «Οι πολλά υποσχόμενες πρακτικές που παρουσιάζονται στην έκθεση δεν θα έπρεπε να θεωρούνται εναλλακτικές προτάσεις αλλά να αποτελούν τον κεντρικό άξονα λειτουργίας των συστημάτων ψυχικής υγείας».

Σημαντικά στοιχεία δημοσιεύονται και για την κατάσταση της ψυχικής υγείας και στην Ελλάδα. Στη χώρα μας παρότι έχουν γίνει σημαντικά βήματα σχετικά με την ψυχιατρική μεταρρύθμιση με το κλείσιμο των πέντε από τα εννιά ψυχιατρεία και την ανάπτυξη υπηρεσιών στην κοινότητα, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση της τομεοποίησης, και της ανάπτυξης πλήρους φάσματος υπηρεσιών που να καλύπτουν τις ανάγκες του πληθυσμού (κέντρα ψυχικής υγείας, κέντρα ημέρας, εξειδικευμένες δομές κτλ).Ταυτόχρονα, συνεχίζουν να εντοπίζονται μεγάλες ανισότητες ανάμεσα στις γεωγραφικές περιφέρειες.

Ο αριθμός των ακούσιων νοσηλειών στην Ελλάδα είναι εξαιρετικά υψηλός (άνω του 50%) σε σχέση με τον μονοψήφιο ευρωπαϊκό μέσο όρο ενώ τα δικαιώματα των ληπτών κατά τη διαδικασία δεν τηρούνται.

Δυστυχώς, δεν υπάρχουν στατιστικά στοιχεία για τη χρήση περιοριστικών μέτρων, της καταστολής και της απομόνωσης. Ωστόσο, ο Συνήγορος του Πολίτη σε εκθέσεις του αναφέρει ότι τα μέτρα που λαμβάνονται κατά τη διάρκεια της νοσηλείας είναι σε πολλές περιπτώσεις ακατάλληλα ενώ καταγράφεται παραβίαση των δικαιωμάτων των χρηστών υπηρεσιών ψυχικής υγείας. Το ίδιο αδικαιολόγητα υψηλός είναι και ο αριθμός των ατόμων που είναι σε δικαστική συμπαράσταση, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία των δικαστικών αποφάσεων αποφαίνονται υπέρ της πλήρους στερητικής συμπαράστασης.

«Παρά τις ελλείψεις και τις δυσλειτουργίες του συστήματος ψυχικής υγείας στην Ελλάδα-που αναδεικνύονται και στη νέα έκθεση – έχουν εφαρμοστεί κάποιες θετικές πρακτικές, όπως το Γραφείο Συνηγορίας για τα Δικαιώματα στην Ψυχική Υγεία (πιλοτική λειτουργία 2015-2016), οι Κινητές Μονάδες Ψυχικής Υγείας κτλ.» αναφέρει η Παναγιώτα Φίτσιου, ψυχολόγος – συνεργάτης της Εταιρίας Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας δίνοντας μια σφαιρική εικόνα της επικρατούσας κατάστασης στη χώρα μας.

«Παράλληλα, βλέπουμε να λαμβάνονται κάποιες ελπιδοφόρες θεσμικές πρωτοβουλίες, όπως η σύσταση ομάδας εργασίας από το Υπουργείο Υγείας το Μάιο του 2017 με στόχο να προταθεί αλλαγή της νομοθεσίας για την ακούσια νοσηλεία και κατά προέκταση μείωση των αναγκαστικών νοσηλειών και ενδυνάμωση της κοινοτικής περίθαλψης με σεβασμό στα δικαιώματα των πασχόντων. Είναι, λοιπόν, σημαντικό να υπάρξει συνέχεια σε όποια θετικά βήματα έχουν γίνει γιατί ο δρόμος είναι μακρύς», προσθέτει.

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Μην τους ακούς…

ΑΞΙΕΣ

Ας ξαναβρούμε τις αξίες μας.

Δημοσιεύτηκε από Οι Έλληνες – EGriechen στις Τρίτη, 1 Αυγούστου 2017

Όσο πιο άδειος ο άνθρωπος, τόσο πιο πολύ θόρυβο κάνει μιλώντας.

Μια φορά κι έναν καιρό ένα δάσκαλος περπατούσε με τον μαθητή του στο δάσος.

Καθώς περπατούσαν, ανάμεσα στους φυσικούς ήχους της ζούγκλας…

…άρχισε να ακούγεται και ένας διαφορετικός, αφύσικος ήχος.

Τότε, ο δάσκαλος σταματάει απότομα, γυρνάει προς την πλευρά του μαθητή του και τον ρωτάει: «Μπορείς να διακρίνεις τι είναι αυτός ο ήχος;»

Ο μαθητής κοντοστάθηκε και αφού αφουγκράστηκε για λίγη ώρα απάντησε «Είναι μια καρότσα».

Ο δάσκαλος δεν φάνηκε ικανοποιημένος από την απάντηση και ρώτησε εκ νέου: «Ναι, είναι μια καρότσα αλλά τι καρότσα είναι;»

Ο μαθητής αφουγκράστηκε για λίγο ακόμα και ομολόγησε ότι δεν μπορούσε να καταλάβει.

Ο δάσκαλος τότε χαμογέλασε και του είπε «Είναι μια άδεια καρότσα, γι αυτό κάνει τόσο θόρυβο», και συνέχισε «Το ίδιο συμβαίνει και με τους ανθρώπους.

Όσο πιο άδειοι είναι, τόσο πιο πολύ θόρυβο κάνουν και τόσο πιο πολύ μιλάνε».

Φωτογραφία του χρήστη Οι Έλληνες - EGriechen.

ΑΓΡΑΦΟΙ ΝΟΜΟΙ

Άγραφοι νόμοι εναντίον γραπτών… Τίποτα πια δεν διδασκόμαστε από τους προγόνους;

Δημοσιεύτηκε από Οι Έλληνες – EGriechen στις Τρίτη, 9 Ιανουαρίου 2018

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Bullying στον εργασιακό χώρο

 Bullying στον εργασιακό χώρο και πως το αντιμετωπίζουμε;

Στις μέρες μας γίνεται λόγος για το bullying και πιο συγκεκριμένα για το σχολικό bullying ή σχολικό εκφοβισμό. Το bullying, όμως, δεν εντοπίζεται μόνο στο συγκεκριμένο πλαίσιο. Υπάρχει στον επαγγελματικό χώρο, απλώς είναι πιο δύσκολο να το εντοπίσουμε. Ίσως γιατί το έχουμε αποδεχτεί, κατά κάποιο τρόπο, ή απλά γιατί το αναμένουμε. Οι περισσότεροι περιμένουμε το αφεντικό να μας πατήσει τις φωνές, να είναι επικριτικό και εξουσιαστικό. Κι όμως, αυτό ορίζεται σαν μια μορφή bullying, ιδίως όταν είναι η καθημερινότητα στη δουλειά.

Έρευνες έχουν δείξει ότι το 1/3 των εργαζομένων δέχεται bullying από κάποιον συνάδελφο, προϊστάμενο ή ακόμα και υφιστάμενο. Αυτό δεν είναι μόνο πρόβλημα του θύματος, αλλά και τις εταιρείας. Ο θύτης δεν στοχεύει μόνο σε ένα άτομο, αλλά σε περισσότερα, τα οποία δυστυχώς δεν το συζητούν μεταξύ τους, συνήθως λόγω ντροπής. Έτσι, λόγω της κατάστασης, η αποδοτικότητα του καθενός μειώνεται, συνεπώς η εταιρεία βγαίνει ζημιωμένη.

Οι ψυχολόγοι που ασχολούνται με τον εργασιακό χώρο, έχουν αναγνωρίσει 8 διαφορετικούς τύπους bullies (νταήδων).

  1. Ο Τρομακτικός: είναι αυτός που φωνάζει συνέχεια και θέλει να έχει την εξουσία. Δεν είναι απαραίτητο ότι είναι o προϊστάμενος.
  2. Ο Διπρόσωπος: το παίζει φίλος και σύμμαχος, ενώ πίσω από την πλάτη μας «σκάβει το λάκκο».
  3. Ο Επικριτικός: δεν είναι ότι θα κάνει εποικοδομητική κριτική. Απλά θα κατηγορήσει και θα μειώσει το έργο μας, χωρίς να προτείνει κάποια λύση.
  4. Ο Ελεγκτικός: θέλει να ξέρει τα πάντα και όχι μόνο όσα αφορούν τη δουλειά.
  5. Αυτός που θέλει την προσοχή πάνω του: θα κάνει ότι μπορεί για να το πετύχει. Συνήθως θα «φάει» τον χρόνο των συναδέλφων του για αερολογίες.
  6. O Wannabe: θεωρεί ότι είναι ο καλύτερος και ότι όλοι πρέπει να ακολουθήσουν το παράδειγμά του.
  7. Ο Guru: είναι αυτός που μπορεί πραγματικά να έχει γνώσεις, αλλά δεν νοιάζεται για τον τρόπο με τον όποιο θα εκφραστεί και αδιαφορεί για τα συναισθήματα που προκαλεί η συμπεριφορά του.
  8. Ο Κοινωνιοπαθής: είναι ο χειριστικός συνάδελφος, που θα κάνει οτιδήποτε για να περάσει το δικό του, αδιαφορώντας για τα συναισθήματα των άλλων.

 

Τι μπορούμε να κάνουμε για να αντιμετωπίσουμε τον νταή και να σταματήσουμε το bullying; Οι ειδικοί προτείνουν τα ακόλουθα:

  1. Αναγνώριση: πρέπει να καταλάβουμε και να αποδεχτούμε ότι αυτό που μας συμβαίνει δεν είναι φυσιολογικό, αλλά ανήκει στην κατηγορία του εκφοβισμού. Είναι μια μορφή κακοποίησης. Η κριτική χωρίς λόγο, η μείωση, η τρομοκρατία και όλα όσα αναφέραμε είναι bullying. Δεν είναι πάντα εύκολο να δεχτούμε ότι είμαστε τα θύματα.
  2. Αναγνώριση των στόχων των νταήδων: συνήθως είναι οι αρεστοί της διοίκησης και στοχοποιούνται για λόγους ανασφάλειας του θύτη. Ας μην ξεχνάμε ότι στο βάθος ο νταής έχει μια εύθραυστη ψυχολογία και η συμπεριφορά του αποσκοπεί στην ενίσχυσή του «Εγώ» του.
  3. Επικεντρώσου στη δουλειά: αγνόησε ότι παρεμφερές γίνεται και συγκεντρώσου στην εργασία που έχεις να βγάλεις. Μην δίνεις σημασία σε κουτσομπολιά και κατηγορίες που απλά λέγονται για να ειπωθούν και να πληγώσουν.
  4. Βάλε όρια: όταν σου δοθεί η ευκαιρία και βρίσκεσαι σε ήρεμη ψυχική κατάσταση εξήγησε στον θύτη τη συμπεριφορά του, δήλωσε τι σ’ ενοχλεί και πώς σε επηρεάζει. Εξήγησε του ποια είναι τα όρια σου και τι θα γίνει αν δεν τα τηρήσει. Μετά από ΄κει το δύσκολο είναι να τηρήσεις εσύ ο ίδιος τα όρια σου.
  5. Δράσε άμεσα: μην αφήνεις την κατάσταση να διαιωνίζεται. Προσπάθησε να ηρεμήσεις πρώτα και μετά πήγαινε να μιλήσεις με τον νταή. Υπάρχει η πιθανότητα να μη γνωρίζει το τι προκαλεί η συμπεριφορά του στους άλλους, πολύ απλά γιατί κανείς δε του το έχει δείξει. Καλό είναι να μην γίνει η συζήτηση εν βρασμώ γιατί το θύμα δεν θα βρει το δίκιο του.
  6. Εκπαίδευση: αυτό αφορά τις ίδιες τις επιχειρήσεις. Πολύ συχνά δεν βλέπουν ότι η επένδυση σ’ έναν ψυχολόγο θα βοηθήσει πολύ στην απόδοση της επιχείρησής τους. Θα πρέπει να έχουν κάποιον ειδικό που θα εκπαιδεύσει τους υπαλλήλους τους σε θέματα εκφοβισμού, έτσι ώστε να έχουν τα εφόδια να αντιμετωπίσουν τέτοιές καταστάσεις. Φυσικά θα βοηθήσει στην ενημέρωση και την αναγνώριση εκφοβισμού από τους ίδιους τους εργοδότες.
  7. Δεν είσαι μόνος: το πιθανότερο είναι ότι ο νταής έχει πάνω από ένα θύμα. Προσπάθησε να εντοπίσεις ποιος άλλος μπορεί να είναι θύμα και μίλησε μαζί του. Ενωμένοι μπορείτε να τον αντιμετωπίσετε πιο εύκολα και ο λόγος σας θα είναι πιο δυνατός αν βρεθείτε αντιμέτωποι με τη διοίκηση.

 

Τέλος, υπάρχει και η πιθανότητα ο νταής να είναι το αφεντικό σου. Μιας και οι συνθήκες στις μέρες μας συχνά δεν μας δίνουν την επιλογή της παραίτησης για αναζήτηση ενός ιδανικότερου περιβάλλοντος εργασίας, υπάρχουν κάποια πράγματα για να δοκιμάσετε.

  • Μιλήστε με το ίδιο το αφεντικό. Όπως είπαμε πολλές φορές οι νταήδες δεν αντιλαμβάνονται τις συνέπειες των πράξεων τους. Πέραν τούτου, ο προϊστάμενός σας μπορεί να εκτιμήσει το γεγονός ότι σταθήκατε στα πόδια σας και τον αντιμετωπίσατε.
  • Αν βρίσκεστε σε μεγάλη εταιρεία που διαθέτει τμήμα Ανθρώπινου Δυναμικού, μιλήστε μαζί τους. Εξηγήστε την κατάσταση και θα προσπαθήσουν να σας βοηθήσουν.

 

Η αυτοεκτίμηση είναι το πρώτο πράγμα που επηρεάζεται σε καταστάσεις εκφοβισμού, αλλά και αυτό το οποίο «τραβάει» τους θύτες. Δουλέψτε με τον εαυτό σας. Μη διστάσετε να μιλήσετε με κάποιον ειδικό. Θυμηθείτε, στον ψυχολόγο δεν πάνε μόνοι όσοι έχουν μεγάλα προβλήματα ή διαταραχές. Πηγαίνουν και όσοι θέλουν απλά να «γυμνάσουν» περισσότερο τον εσωτερικό τους κόσμο- αυτό που οι ψυχολόγοι αποκαλούν Προσωπική Ανάπτυξη.

ΑΝΕΡΓΟΙ 20%, ΚΑΚΟΠΛΗΡΩΜΕΝΟΙ 50% ΚΑΙ ΗΜΙΑΠΑΣΧΟΛΟΥΜΕΝΟΙ 60% ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑΚΗ ΖΟΥΓΚΛΑ

DW: Σε άθλιες δουλειές ημιαπασχόλησης οι Ελληνες & η κυβέρνηση πανηγυρίζει

Φωτογραφία αρχείου: SOOC/ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΑΚΑΛΙΔΗΣ
Φωτογραφία αρχείου: SOOC/ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΑΚΑΛΙΔΗΣ

Το ποσοστό ανεργίας στην Ελλάδα, που κάποτε ήταν σε ρεκόρ 27%, μπορεί να έπεσε επτά ποσοστιαίες μονάδες από το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης, αλλά σχεδόν 6 στους 10 είναι εγκλωβισμένοι σε μία αγορά στην οποία κυριαρχούν οι εκ περιτροπής θέσεις εργασίας ή ημιαπασχόλησης, τονίζει η Deutsche Welle.

«Οι Ελληνες »κολλημένοι» σε άθλιες θέσεις ημιαπασχόλησης, ενώ η κυβέρνηση ισχυρίζεται επιτυχία», είναι ο τίτλος του δημοσιεύματος.

Αυτές οι αδιέξοδες θέσεις εργασίας «στοιχειώνουν» το μεγαλύτερο μέρος του ταλαιπωρημένου νότου της Ευρώπης, σημειώνει το δημοσίευμα, φέρνοντας ως παράδειγμα την Ισπανία, όπου τα τελευταία χρόνια οι μισοί νέοι εργαζόμενοι έχουν προσωρινές συμβάσεις εργασίας, αλλά και την Ιταλία, που αυτό ισχύει για τα 2/5. Ομως, στην Ελλάδα- συνεχίζει το δημοσίευμα- τα στοιχεία που ανακοινώθηκαν αυτή την εβδομάδα δείχνουν μία ανησυχητική τάση: 6 στους 10 είναι εγκλωβισμένοι σε άθλιες, ανασφαλείς θέσεις εργασίας ημιαπασχόλησης.

Αυτή η τάση ξεπέρασε το τρομακτικό 50% πέρυσι, αλλά οι ειδικοί περίμεναν ότι θα υποχωρήσει γρήγορα, καθώς η ελληνική οικονομία είχε ανάπτυξη περίπου 2%. Ομως αυτό δεν συνέβη, δείχνοντας αυτό που οι ειδικοί αποκαλούν ανάπτυξη άνευ ουσίας, σημειώνει η ανταποκρίτρια της Deutsche Welle στην Αθήνα.

«Η υπόθεση εργασίας ήταν ότι νέες θέσεις θα δημιουργούνταν μετά την περικοπή των μισθών και τους ευκολότερους για τους εργοδότες όρους για προσλήψεις και απολύσεις. Τελικά αυτό γύρισε μπούμερανγκ, δημιουργώντας μία τερατώδη, εργασιακή ζούγκλα. Περιττό να πω, ότι οι πιο ευάλωτοι επλήγησαν περισσότερο», δήλωσε στην Deutsche Welle ο Γιώργος Κόλλιας, επιστημονικός συνεργάτης της ΓΣΕΕ.

Το δημοσίευμα σημειώνει ακόμη ότι, με βάση τα στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν αυτή την εβδομάδα, 5 στους 10 Ελληνες εργαζόμενοι είναι απλήρωτοι κατά μέσο όρο για έξι μήνες, από εργοδότες που ήδη πληρώνουν λιγότερα από 500 ευρώ τον μήνα για ημιαπασχόληση.

 

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Κορνήλιος Καστοριάδης

Κορνήλιος Καστοριάδης: «Εσύ θα διορθώσεις το ρωμέικο!»

E-mailΕκτύπωση

altΓια την επανέκδοση του βιβλίου της Τέτας Παπαδοπούλου «Για τον Κορνήλιο Καστοριάδη: “είμαστε υπεύθυνοι για την ιστορία μας”» (επιμέλεια, προλογικό σημείωμα και μετάφραση Τέτα Παπαδοπούλου, εκδ. Κριτική).

Του Νίκου Ξένιου

Ακρογωνιαίος λίθος της σκέψης του Καστοριάδη υπήρξε η έννοια της αυτονομίας. Στον βαθμό που μιλάμε για δημοκρατία, υποστήριζε πάντα ο Καστοριάδης, πρέπει να εννοούμε ένα πολίτευμα που αποβλέπει στην κοινωνική και στην ατομική αυτονομία. Το βιβλίο με τίτλο Για τον Κορνήλιο Καστοριάδη: «είμαστε υπεύθυνοι για την ιστορία μας» με επιμέλεια, προλογικό σημείωμα και μετάφραση της Τέτας Παπαδοπούλου επανεκδίδεται, αναθεωρημένο, από τις εκδόσεις Κριτική. Σε μιαν ειλικρινέστατη εισαγωγή η επιμελήτρια εκφράζει την έντονη απογοήτευσή της για την επαλήθευση όσων είπε ο μεγάλος φιλόσοφος. Το βιβλίο περιλαμβάνει δύο συνεντεύξεις του στην ίδια (η ενότητα τιτλοφορείται: «Λόγος άμεσος»), κάποιες απομαγνητοφωνημένες εκπομπές και ομιλίες του (όπως το περίφημο «Post scriptum sur l’insignifiance», για παράδειγμα) που είχε δημοσιεύσει, παλαιότερα, η «Ελευθεροτυπία» (η ενότητα τιτλοφορείται: «Λόγος ίδιος») και, τέλος, μιαν ενότητα («Λόγος των άλλων») όπου γράφουν για τον Καστοριάδη διάφορες προσωπικότητες με τις οποίες διασταυρώθηκε ή συνδέθηκε με τον έναν ή τον άλλον τρόπο (π.χ. Πιερ Βιντάλ Νακέ, Ντανιέλ Κον Μπεντίτ κ.ά.).

Ο Καστοριάδης της δεκαετίας του ’80

Όλοι μας ακούγαμε με θαυμασμό πως, την εποχή όπου η εγχώρια Αριστερά εξυμνούσε τον Γιαρουζέλσκι, ο Καστοριάδης είχε δημοσιεύσει στη «Libération» το πολύκροτο άρθρο του με τίτλο «Κομμουνισμός και Ναζισμός είναι το ίδιο πράγμα».

Όταν τελείωσα το Πανεπιστήμιο, σε ηλικία είκοσι ενός ετών, δεν είχε μεταφραστεί ακόμη στην Ελλάδα το σύνολο του έργου του Καστοριάδη. Όμως προέτρεχε η φήμη του: όλοι μας ακούγαμε με θαυμασμό πως, την εποχή όπου η εγχώρια Αριστερά εξυμνούσε τον Γιαρουζέλσκι, ο Καστοριάδης είχε δημοσιεύσει στη «Libération» το πολύκροτο άρθρο του με τίτλο «Κομμουνισμός και Ναζισμός είναι το ίδιο πράγμα». Για εμάς τους –τότε– νεολαίους κομμουνιστές ο Καστοριάδης φάνταζε ως ρεφορμιστής, ή ακόμη και ως πράκτορας του ιμπεριαλισμού. Και με μια τέτοια, καχύποπτη και διερευνητική στάση τον προσέγγισα το 1984, στο Παρίσι, ως μεταπτυχιακός φοιτητής της École des Hautes Études en Sciences Sociales, και του ζήτησα να προΐσταται στην εκπόνηση της διατριβής μου.

Οι Έλληνες φοιτητές αυτής της απαιτητικής σχολής δεν ήμασταν σε θέση να συναγωνιστούμε τους κεντροευρωπαίους του μεταπτυχιακού τμήματος. Δεν ήταν μόνο τα «γαλλικά του δρόμου» που μιλούσαμε, ήταν και η έλλειψη θεωρητικής σκευής: εμείς σημειώναμε, μόνο, όπως είχαμε εθιστεί από το ανούσιο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα, ενώ οι Γερμανοί, οι Ολλανδοί, οι Ελβετοί παρενέβαιναν. Τα θέματα των παραδόσεων ήταν η αρχαία ελληνική Πόλη-Κράτος, η δημιουργία της δημοκρατίας και της φιλοσοφίας – με προαπαιτούμενα τη Βίβλο, το Κοράνι, τη Μπαγκαβάντ Γκιτά, το Κεφάλαιο του Μαρξ, την Αλληλογραφία Μαρξ και Ένγκελς, τα βιβλία της Σχολής της Φρανκφούρτης, και τα κείμενα του Πλούταρχου, του Αναξιμάνδρου, του Ηρακλείτου, των τριών τραγικών ποιητών, τον Επιτάφιο του Περικλή, τον Πολιτικό του Πλάτωνος. Τότε άκουσα και για πρώτη φορά τον όρο «φαντασιακή θέσμιση».

Όπως εύστοχα επισημαίνει η κυρία Τέτα Παπαδοπούλου στο βαρυσήμαντο απάνθισμά της, ο Καστοριάδης δίδασκε πως «η αρχαία ελληνική δημοκρατία δεν αποτελεί μιμητικό πρότυπο. Είναι το γονιμοποιό σπέρμα του ελληνοδυτικού πολιτισμού». Και συμπλήρωνε, βεβαίως: «Το μοντέλο της σκέψης μου είναι ο Αριστοτέλης. Μόνο µέσα από το κίνηµα των ανθρώπινων συλλογικοτήτων μπορούν να αναδυθούν οι νέες πραγματικές απαντήσεις στα πολιτικά προβλήματα του καιρού μας». Εμείς σημειώναμε πολλά, και λίγα καταλαβαίναμε. Ο Καστοριάδης ήταν βέβαια, για όλους μας, η ενσάρκωση (για να μην πω το ζωντανό απολίθωμα) του Μάη του ’68, και υπό το κράτος αυτού του γοητευτικού απόηχου δηλώναμε ενθουσιασμένοι από τις παραδόσεις, που έφεραν τον χαρακτηριστικό τίτλο: «Θέσμιση της κοινωνίας και ιστορική δημιουργία».

Ένας κόσμος ψευδαισθήσεων που κατέρρεε

Πέντε μόλις χρόνια πριν το γκρέμισμα του Τείχους του Βερολίνου, έλεγε πως «αυτές οι ιδεολογίες έχασαν το κύρος τους· έπαψαν να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των καιρών, στις προσδοκίες των ανθρώπων, στην κατάσταση της κοινωνίας, στην ιστορική εμπειρία».

Όμως τι ήταν για μας ο Μάης του εξήντα οκτώ; Κάποιες σκόρπιες εικόνες από τη Ναντέρ με τον Ζαν Μποντριγιάρ και κάποιους θεωρητικούς να υποστηρίζουν πως το κλασικό προλεταριάτο, όπως είχε περιγραφεί από τον Μαρξ, δεν υπήρχε πλέον. Αυτό για μας ήταν πρωτόγνωρο, γιατί μας αποκάλυπτε τις κακοποιούς επιδράσεις του εφηρμοσμένου σοσιαλισμού. Τότε ακόμη οι περισσότεροι από τους πρωτοστατήσαντες του Μάη του ’68 δεν είχαν κάνει όλους τους απαιτούμενους ελιγμούς καριέρας ώστε να στελεχώσουν τις γραφειοκρατικές ομαδούλες των επόμενων δεκαετιών μεταστρεφόμενοι σε προασπιστές του status quo. Όταν έφυγα από το Παρίσι διατήρησα με τον Κορνήλιο Καστοριάδη αλληλογραφία (τη φυλάω ακόμη, ως κόρην οφθαλμού), στην οποία μου είχε εκμυστηρευθεί πως από το 1995 ο ίδιος, ο Λεφόρ και ο Εντγκάρ Μορέν σταδιακά είχαν παραγκωνιστεί από τη «δηµοκρατία των διανοουµένων» της γαλλικής πρωτεύουσας.

Γιατί ο Καστοριάδης δίδασκε: «Η κοινωνία είναι αυτο-δημιουργία. Αυτό το οποίο δημιουργεί την κοινωνία και την ιστορία είναι η θεσμίζουσα κοινωνία όπως αυτή αντιπαρατίθεται στη θεσμισμένη κοινωνία…». Και ασκούσε (Από τότε! Σκεφτείτε!) κριτική στον homo occidentalis, λέγοντας πως «ο δυτικός άνθρωπος είναι περιορισμένος στην ιδιωτική του σφαίρα». Ήδη τότε διαπίστωνε αποσύνθεση της κουλτούρας στις δυτικές κοινωνίες και ανικανότητά τους για αυτοπροσδιορισμό και προσανατολισμό. Έλεγε πως οι «αξίες» των δυτικών ήταν η κατανάλωση, η τηλεθέαση, το κυνηγητό της εξουσίας και της οικονομικής ανόδου, το γόητρο και ο ψευδοορθολογισμός της οικονομικής δραστηριότητας. Και η αντιπρόταση; διερωτώμην εγώ ως προσφάτως αποκαρδιωθείς αριστερός. Αυτό το μοντέλο ζωής που για εβδομήντα χρόνια είχε εδραιωθεί στη Σοβιετική Ένωση, και που ο Κορνήλιος το έκανε φύλλο και φτερό μιλώντας για τη χρεωκοπία του μαρξισμού; Πέντε μόλις χρόνια πριν από το γκρέμισμα του Τείχους του Βερολίνου, έλεγε πως «αυτές οι ιδεολογίες έχασαν το κύρος τους· έπαψαν να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των καιρών, στις προσδοκίες των ανθρώπων, στην κατάσταση της κοινωνίας, στην ιστορική εμπειρία». Κι εμείς τον κοιτούσαμε καλά καλά, σαν να ακούγαμε σενάριο επιστημονικής φαντασίας. Ο κόσμος μας, καταλαβαίνετε, ήταν πολωμένος ανάμεσα στο καπιταλιστικό μπλοκ και στο υποτιθέμενο «αντίπαλον δέος». Βέβαια, ο τόσο προφητικός αυτός διανοητής δεν είχε προβλέψει ούτε στο ελάχιστο την ανικανότητα που εμέλλετο να επιδείξουν οι κοινωνίες αυτές, του Ανατολικού Μπλοκ, να βάλουν στη θέση του ολοκληρωτισμού κάποιες νέες, δημοκρατικές μορφές κοινωνικής, πολιτικής και οικονομικής οργάνωσης. Ούτε τον σταδιακό εκφασισμό τους.

Εμείς, που δεν είμαστε απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων

Ο Κορνήλιος Καστοριάδης υπήρξε η επιτομή της μεταμαρξιστικής σκέψης, γιατί εντόπισε και κατακεραύνωσε τον θεωρητικισμό και τη δεσποτεία της θεωρίας στην κοινωνία μας, που υποτίθεται ότι διέπεται από ορθολογικές διαδικασίες.

Το σοκαριστικό των θέσεών του για την «πολιτικότητα» της ελληνικής κοινωνίας ήταν η διατύπωση: «Η πολιτική ζωή του ελληνικού λαού τελειώνει περίπου το 404 π.Χ.» Τώρα που το ξαναείδα μπροστά μου, στη συνέντευξή του στην κυρία Παπαδοπούλου, σκέφτηκα πως αυτή η υπερβολή περιέχει μεγάλη δόση αλήθειας. Η αντιφατική και ψυχοπαθολογική σχέση των νεοελλήνων με τον δυτικοευρωπαϊκό πολιτισμό και η θεμελιώδης αντινομία της ταυτόχρονης αναφοράς τους στην Αρχαία Ελλάδα και στο θεοκρατικό Βυζάντιο, σχεδόν απέκλεισαν από τον λαό μας το πρόταγμα της αυτονομίας. Διαρκώς παγιδευμένοι σε κλειστές ιδεολογίες και σε εσχατολογικές θεωρίες, όπως ο μαρξισμός και οι θρησκευτικές σωτηριολογίες, πώς θα μπορούσαμε να υλοποιήσουμε, ή έστω και να φανταστούμε, μιαν αληθή δημοκρατία; Μας έφαγαν τα σόγια, ο λαϊκισμός και η στείρα αυταρέσκεια.

Ο Κορνήλιος Καστοριάδης υπήρξε η επιτομή της μεταμαρξιστικής σκέψης, γιατί εντόπισε και κατακεραύνωσε τον θεωρητικισμό και τη δεσποτεία της θεωρίας στην κοινωνία μας, που υποτίθεται ότι διέπεται από ορθολογικές διαδικασίες. Κατόπιν στηλίτευσε αυτά τα ίδια τα σχήματα των ορθολογικών σχεδιασμών. Πρότεινε ένα ενιαίο και αδιαίρετο όλον, το κοινωνικό-ιστορικό. Το ’λεγε και το ξανάλεγε: «Le social-historique! Le social-historique!» Στο βιβλίο αυτό –σε μεγάλο βαθμό αυτοαναφορικό, όπως άλλωστε και το ανά χείρας κείμενο– αισθάνθηκα να ξανασυναντώ τον δάσκαλό μου της εποχής εκείνης. Αυτό το βαθιά ριζωμένο φαντασιακό που μου έμαθε ο Καστοριάδης είχε δύο μορφές: την ατομική («ριζική φαντασία») και τη συλλογική («κοινωνικό φαντασιακό») και είναι η δυνατότητα του ανθρώπου, ως ηθικού όντος, να φαντάζεται και να δημιουργεί νέα είδη, νέα οντολογικά είδη, νέους θεσμούς, αξίες και σημασίες. Το αυτοθεσμίζεσθαι φαντασιακώς ήταν, τότε, μια πρωτάκουστη έννοια για τους σπουδαστές της Πολιτικής Φιλοσοφίας.

Ο Καστοριάδης εξομολογούμενος

Την κορυφαία έκρηξη του πνεύματός του δηλώνουν και οι συνεντεύξεις του με την Τέτα Παπαδοπούλου: γιατί η ρήξη με τη θεσμισμένη ετερονομία έχει επιτελεσθεί μόνο δύο φορές στην ανθρώπινη ιστορία, σύμφωνα με τον Καστοριάδη. Η πρώτη στις αρχαίες ελληνικές πόλεις και η δεύτερη στη Δυτική Ευρώπη, λίγο πριν από το τέλος του Μεσαίωνα. Γιατί τo όραμά του ήταν ένα σκεπτόμενο συλλογικό πράττειν, μια δρώσα κοινωνία πολιτών που απαιτεί τη χειραφέτησή της από τους ειδικούς, τους κομματικούς γραφειοκράτες και τους ινστρούκτορες. Γιατί η πρότασή του στην ιστορία της σκέψης ήταν ακτιβιστική: μια διαυγασμένη συλλογική δραστηριότητα όπου οι πολίτες, μακριά από τη σπέκουλα και την απραξία, θα επινοούσαν έναν νέο τρόπο του αυτοθεσμίζεσθαι. Ωστόσο, αυτοθεσμίζεσθαι υπό όρους: «Αυτόνομος δεν σημαίνει κάνω ό,τι μου καπνίσει. Αυτόνομος σημαίνει ότι ορίζω εγώ τους νόμους μου! […] Ποιος έλεγε ο Αριστοτέλης πως είναι πολίτης; Πολίτης, έλεγε, είναι ο ικανός να κυβερνήσει και να κυβερνηθεί! Στη Γαλλία, κύριοι, υπάρχουν τριάντα εκατομμύρια πολίτες. Γιατί δεν είναι ικανοί να κυβερνήσουν; Διότι όλη η πολιτική ζωή στοχεύει ακριβώς στο να μη μαθαίνουν οι πολίτες πώς να αποφασίζουν και, τελικά, να εμπιστεύονται στους ειδικούς το έργο της διακυβέρνησης. Υπάρχει δηλαδή μια αντι-πολιτική εκπαίδευση».

Τέλος, γιατί ο Καστοριάδης ονειρευόταν και ένα διαφορετικό σχολείο: ένα σχολείο που θα απομυθοποιούσε τη δουλική στάση απέναντι στα θρησκευτικά θέσφατα και στις εθνικές ψευδαισθήσεις, και στα βιβλία του οποίου θα αναφερόταν, για παράδειγμα, πως υπήρχαν ευνούχοι στην αυλή του βυζαντινού αυτοκράτορα, όπως ακριβώς και στην αυλή του Πεκίνου. Για να παραχθεί μια αυριανή κοινωνία πολιτών μεταρρυθμιστών. Που δεν θα λένε «Εγώ θα διορθώσω το ρωμέικο;». «Ναι, ρε κερατά» απαντάει ο Κορνήλιος Καστοριάδης «εσύ θα διορθώσεις το ρωμέικο!»

* Ο ΝΙΚΟΣ ΞΕΝΙΟΣ είναι εκπαιδευτικός και συγγραφέας.

alt
https://www.facebook.com/kritiki.gr/videos/1548944031826897/
Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Πατριαρχείο Ιεροσολύμων

Επίθεση διαδηλωτών κατά του Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεοφίλου (ΒΙΝΤΕΟ)

 ΑΡΧΩΝ (7115 ΑΡΘΡΑ)

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΤΕ

Επίθεση διαδηλωτών κατά του Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεοφίλου (ΒΙΝΤΕΟ)

Πλήθος Παλαιστίνιων διαδηλωτών επιτέθηκε στο αυτοκίνητο του Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλου Γ΄ την ώρα που προσερχόταν για την λειτουργία των Θεοφανείων στη Βηθλεέμ.

Οι διαδηλωτές, που διαμαρτύρονται για την απόφαση του πατριαρχείου να πουλήσει γη σε εβραϊκές κοινότητες, επιτέθηκαν στο αυτοκίνητο πετώντας μπουκάλια και πέτρες, ενώ κάποιοι εξ’ αυτών χτυπούσαν το όχημα με τις μπουνιές τους, φωνάζοντας του «Προδότη, Προδότη»! προτού απομακρυνθούν από τις παλαιστινιακές δυνάμεις ασφαλείας.

Τριών αυτοκινήτων από το κονβόι, αλλά όχι εκείνου που μετέφερε τον πατριάρχη, έσπασαν τα τζάμια.

Όπως σχολιάζει το Reuters, το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων αποτελεί έναν εκ των σημαντικότερων ιδιοκτητών γης στους Αγίους Τόπους και τα τελευταία χρόνια έχει δεχτεί επικρίσεις τόσο από Ισραηλινούς, όσο κι από Παλαιστινίους μετά την απόφαση του να πουλήσει «φιλέτα» γης σε επενδυτές.

Ο διαδηλωτής Ελιέφ Σαγέχ είπε: «Αυτό που συνέβη σήμερα είναι ένα μήνυμα προς την Παλαιστινιακή Αρχή και την Ιορδανία ότι δεν θα επιτρέψουμε αυτός ο προδότης να παραμείνει στην Εκκλησία».

Οι εκκλησιαστικές αρχές έχουν δηλώσει ότι είναι αναγκαία η πώληση γης προκειμένου να αποπληρωθεί το χρέος το οποίο έχει συσσωρευθεί με την πάροδο των χρόνων. Μέχρι σήμερα η εκκλησία μίσθωνε τη γη σε κατοίκους με μακροπρόθεσμα συμβόλαια.

Κάποιοι ισραηλινοί βουλευτές επιχειρούν να μπλοκάρουν τις συμφωνίες φοβούμενοι ότι μπορεί να οδηγήσουν σε μεγάλες αυξήσεις στις τιμές των ακινήτων. Οι Παλαιστίνιοι αντιτίθενται στην πώληση γης σε εβραϊκές και ισραηλινές κοινότητες και το θεωρούν προδοσία.

Οι διαδηλωτές ήταν χριστιανοί από την Βηθλεέμ, την Ναζαρέτ και άλλες πόλεις εντός του Ισραήλ.

Θυμός και αποτροπιασμός στην Αθήνα

Στην Αθήνα, η επίθεση εναντίον της αυτοκινητοπομπής που μετέφερε τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο Γ΄ αντιμετωπίστηκε με θυμό και αποτροπιασμό. Επίθεση δέχθηκε επίσης ελληνικό διπλωματικό αυτοκίνητο και οι παλαιστινιακές αρχές όφειλαν να προστατέψουν την πομπή πράγμα που δεν έκαναν.

Chrysostomos Stamoulis

Με αφορμή τη συζήτηση που και πάλι άνοιξε η ανακοίνωση της ΔΙΣ, οι διαρροές του Υπουργείου Εξωτερικών, αλλά και την κουβέντα μας προ ολίγου με τη Σοφία Πακαλίδου στον 102fm ΕΡΤ3 : «[…] η Ορθόδοξη Εκκλησία, ως σώμα πλήρως αυτοδιοίκητο με παρουσία και λόγο στη δημόσια πλατεία -ένας λόγος κατά πάντα πολιτικός και ταυτόχρονα αντιεξουσιαστικός-, έχει τη συνευθύνη της συνοχής, αλλά και της ειρηνικής συνύπαρξης των μελών της κοινωνίας. Εξάπαντος, όμως, δεν αποτελεί γρανάζι της κρατικής εξουσίας. Η διακονία της, που στηρίζεται στους κανόνες και τα δρώμενα του σώματος, είναι «αμέτοχη παντελώς σε κάθε μορφή έννομης εξουσίας», η οποία ανήκει αποκλειστικά στην κρατική εξουσία».

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Ψυχολογία

ψυχικά ασθενείς

»Μια μέρα έπιασε ένα κοράκι και του έβαψε κόκκινα τα φτερά, πράσινο το στήθος και μπλε την ουρά. Όταν φάνηκε πάνω απ’ το καλύβι μας ένα κοπάδι από κοράκια, ο Lekh άφησε ελεύθερο το χρωματισμένο πουλί. Μόλις όμως αυτό ενώθηκε με το κοπάδι, άρχισε μια απελπισμένη μάχη. Το κοράκι που ξεχώριζε, δέχθηκε επίθεση απ’ όλες τις πλευρές.

Κι άρχισαν να πέφτουν στα πόδια μας μαύρα, κόκκινα, πράσινα, μπλε φτερά. Τα κοράκια πετούσαν μανιασμένα στον ουρανό. Και ξαφνικά το χρωματισμένο κοράκι γκρεμίστηκε στο φρεσκο-οργωμένο χώμα».

Το παραπάνω απόσπασμα είναι από το βιβλίο »Το Χρωματισμένο Πουλί», του Jerzy Kosinski, και παρατίθεται από τον Αμερικανό ψυχίατρο και ψυχαναλυτή Thomas Szasz, στη » Βιομηχανία της Τρέλας».

Το Χρωματισμένο Πουλί είναι το σύμβολο του Άλλου, και αναφέρεται από τον Szasz για να περιγράψει την αιτιολογία του καταναγκασμού, της απομόνωσης και του στιγματισμού που υφίστανται τα άτομα με ψυχιατρική εμπειρία.

Η αιτιολογία αυτή εντοπίζεται στη θεωρία του αποδιοπομπαίου τράγου, σύμφωνα με την οποία η κοινωνία, σε κάθε χρονική περίοδο, προκείμενου να αντιμετωπίσει τα ανθρώπινα δεινά, εναποθέτει την αιτία της ύπαρξής τους σε κάποιον αποδιοπομπαίο τράγο, όπως ήταν, για παράδειγμα, οι μάγισσες του Μεσαίωνα.

Αναλυτικότερα, οι πρωτόγονοι άνθρωποι μεταβίβαζαν τις ενοχές και τα βάσανά τους σε ανθρώπους ή ζώα, τοποθετώντας τους με αυτόν τον τρόπο στο ρόλο του αποδιοπομπαίου τράγου, και στη συνέχεια έθιμό τους ήταν η τελετουργική εξόντωσή τους. Ο Szasz παραθέτει ένα γνωστό σχετικό παράδειγμα, το εβραικό έθιμο της τελετής Yom Kippur, κατά το οποίο ένας πραγματικός τράγος επωμιζόταν τις αμαρτίες του προηγούμενου χρόνου, του λαού του Ισραήλ, και τις μετέφερε έξω από την κοινότητα. Ανάλογα παραδείγματα παρατηρούνται και στην αρχαία Ελλάδα, στη φυλή Caffres της Ν. Αφρικής και στην Αραβία.

Σκοπός αυτών των τελετών ήταν η εκδίωξη του κακού και η ενίσχυση του καλού και, επομένως, η ενίσχυση της ίδιας της ζωής. Ο Szasz υποστηρίζει πως οι τελετές αυτές κληρονομήθηκαν και στο παρόν, μόνο που τώρα το καλό είναι η ψυχική υγεία και το κακό η ψυχική ασθένεια, και η αντιμετώπιση της τελευταίας γίνεται με τον εγκλεισμό και τον εξευτελισμό των ατόμων που φέρουν τα χαρακτηριστικά της.

Όταν ο κοινωνικός άνθρωπος ορίζει τον Άλλο ως κακό και τον απορρίπτει, ο ίδιος νιώθει ενάρετος.

Εδώ ακριβώς παρατηρεί ο Szasz τη λειτουργία του αποδιοπομπαίου τράγου, δηλαδή το να επιβεβαιώσει η πλειοψηφία τον εαυτό της ως καλή. Επιπλέον, ο Sartre παρατηρεί άλλη μία λειτουργία. Το »φυσιολογικό» άτομο, αφού γνωρίζει ότι το κακό είναι ο εκάστοτε αποδιοπομπαίος τράγος της κοινωνίας, δε χρειάζεται να αναλάβει την ευθύνη της προσωπικής αναζήτησης του καλού και του κακού και να μοχθήσει για την επίλυση του εν λόγω προβλήματος.

Μία επιπλέον λειτουργία που εξυπηρετεί η δίωξη των ατόμων με ψυχιατρική εμπειρία είναι, κατά τον Szasz, η εξασφάλιση της κοινωνικής συνοχής. Αναλυτικότερα, οι κοινωνίες βασίζονται στις κοινές αξίες, πρακτικές και τρόπους σκέψης, και, για το λόγο αυτό, η διαφορετικότητα συνιστά απειλή. Για τον Szasz, η ψυχική ασθένεια δεν είναι χαρακτηριστικό του ατόμου, αλλά αποτέλεσμα των κοινωνιών, που θέτουν κανόνες και, επομένως, κάποιοι τους υπακούουν και χαρακτηρίζονται ως »φυσιολογικοί», ενώ άλλοι όχι και θεωρούνται »ψυχικά ασθενείς». Έτσι, η επιλογή της ελευθερίας από τον άνθρωπο, έχει ως τίμημα την αντιμετώπιση των προσπαθειών υποδούλωσής του από την κοινωνία, καθώς και τη συνεχή αντιπαράθεση με τις απόψεις της πλειοψηφίας.

Συμπερασματικά, όπως γίνεται φανερό από το απόσπασμα στη αρχή του κειμένου, όταν ο Άλλος είναι διαφορετικός, ο κοινωνικός άνθρωπος τον διώκει.

Αντίθετα, όταν ο Άλλος είναι ίδιος με την ομάδα, ο άνθρωπος επεμβαίνει για να τον κάνει διαφορετικό και να μπορεί στη συνέχεια να τον διώκει. Η αρχή του αποδιοπομπαίου τράγου αποδεικνύει πως, μπορεί ο άνθρωπος να έχει εγκαταλείψει τον φυσικό καννιβαλισμό του, γεγονός σημαντικό για την ηθική του ανάπτυξη, όμως δεν έχει εγκαταλείψει τον υπαρξιακό του καννιβαλισμό. Το τελευταίο αποτελεί, κατά τον Szasz, τη μεγαλύτερη ηθική πρόκληση του σύγχρονου ανθρώπου.

Ανεξάρτητα από την αιτιολογία που δίνει κανείς στην ψυχική ασθένεια, είτε ως πραγματική οντότητα, είτε ως κοινωνική κατασκευή, η πρόταση του Szasz για την εγκατάλειψη του υπαρξιακού καννιβαλισμού και την αποδοχή της διαφορετικότητας φαντάζει ελκυστική. Ίσως η πρότασή του να ανήκει στη σφαίρα του ιδεατού, αδύνατη να πραγματοποιηθεί λόγω της ίδιας της υπόστασης της κοινωνίας. Ίσως, από την άλλη, να είναι αυτό ακριβώς που χρειάζεται η κοινωνία, έτσι ώστε τα εκάστοτε χρωματισμένα πουλιά να μπορούν να επιδιώκουν την ελευθερία χωρίς να διώκονται.

 Ήθελα Απλώς Να Σου Μιλήσω: Συνέχισε Να Με Αγαπάς Ακόμα Κι Αν Είμαι Διαφορετικός | Συμβουλευτική & ΨυχοΘεραπεία | Μαρία Κορακά

Ήθελα να βρω εδώ και καιρό το θάρρος να σου μιλήσω.
Γιατί ξέρω ότι πάνω από τη γνώμη του κόσμου, το φόβο του ότι είμαι διαφορετικός, θα με αγκαλιάσεις και θα με αγαπήσεις για αυτό που είμαι, όχι για αυτό που θα ήθελαν οι άλλοι να είμαι.
Η αλήθεια είναι ότι φοβόμουν, έτρεμα, διότι ήξερα ότι είναι κάτι που δε θα το περίμενες, γνώριζα ότι είχες σχέδια διαφορετικά για μένα.

 

Ήταν μία αλήθεια που προσπάθησα κι εγώ να αποδεχθώ για τον εαυτό μου με προσπάθεια και γενναιότητα.

Διότι γνώριζα ότι το διαφορετικό πάντα τρομάζει, πάντα κατηγορείται και θεωρείται διεφθαρμένο και ανήθικο.

Νομίζω ότι μερικά άτομα στο σχολείο κατάλαβαν αυτό που με τόση επιμέλεια προσπαθούσα να κρύψω ακόμη και από τον ίδιο τον εαυτό μου.

Δεν ξέρω, τώρα τελευταία ακούω μερικά ειρωνικά χαμόγελα και να με καρφώνουν με το παγερό τους βλέμμα.

Δεν ξέρω τι να υποθέσω, δε θέλω να υποθέσω τίποτα μάλλον.

Ήθελα απλώς να σου μιλήσω.

Γιατί πίστεψα ότι θα με κρατήσεις κοντά σου, θα με προστατέψεις.

Πώς να σου ομολογήσω ότι μου αρέσει ο Κώστας και όχι η Μαρία ή η Παναγιώτα, όταν ξέρω ότι θα με απομακρύνεις από κοντά σου;

Ναι, το ξέρω ότι είχες διαφορετικά σχέδια και όνειρα για μένα, το ξέρω.

Συγγνώμη που δεν μπόρεσα να ανταποκριθώ στις προσδοκίες σου, αλλά σε αγαπώ.

Για αυτό και σε εμπιστεύομαι. Σε ένα από τα μεγαλύτερα μύστικά μου.

Να ήξερες πόσες φορές προτίμησα να τελειώσει η ζωή μου από το βρεθώ αντιμέτωπος με την ειρωνεία, την κακία, την απομόνωση.

Ναι, πέρασαν και αυτές οι σκέψεις από το μυαλό μου.

Αλλά και πάλι, προτίμησα να μιλήσω σε εσένα, να σου ανοίξω την καρδιά μου.

Θα με διώξεις λοιπόν;

Σε ευχαριστώ για το χρόνο σου και την υπομονή σου.

Είχες τόση κατανόηση, δεν το περίμενα.

Με αγκάλιασες στοργικά και μου είπες «είσαι το παιδί μου».

Διότι κατάλαβες, ήξερες ότι εγώ δεν είμαι ο κακός, ο ανήθικος, ο αφύσικος, αλλά ότι ο κόσμος είναι σκληρός και μισεί ή προσπαθεί να βλάψει ανθρώπους χωρίς λόγο.

Διότι δεν έβλαψα ποτέ μου κανένα, δεν ήμουν έμπορος ναρκωτικών, κλέφτης ή απατεώνας.

Είχα μία διαφορετική επιλογή, απλώς μία διαφορετική επιλογή.

Αλλά συνέχιζα να αγαπώ και με αυτή μου την επιλογή, εξακολουθώ να είμαι ο ίδιος άνθρωπος, εξακολουθώ να ονειρεύομαι και να αναζητώ στη ζωή μου την ευτυχία.

Δεν είμαι το μίασμα, ούτε ο ανώμαλος που πολλοί αποκαλούν.

Είμαι ένας άνθρωπος με τη διαφορετικότητά του, έτοιμος να πάρει και να δώσει αγάπη.

Σε αγαπώ και το ξέρεις.

Δεν ήθελα τίποτα περισσότερο, τίποτα λιγότερο.

Ήθελα απλώς να νοιώσω την αγάπη, τη στοργή σου, να νοιώσω ότι είσαι περήφανος για μένα.

Πάντα θα είμαι και εγώ στο πλευρό σου.

Σε ευχαριστώ που τα λόγια και η στάση σου δε με πλήγωσαν, όπως άλλοι.

Διότι για εμένα αυτό θα ήταν πόνος και θα μου γεννούσε θλίψη, να ξέρω ότι εσύ με απαρνήθηκες.

Γιατί μπορώ να αντέξω τις ειρωνείες των άλλων, όχι όμως τη δική σου απόρριψη.

Σε ευχαριστώ…

 Η Αντιδραστική Συμπεριφορά Ενός Παιδιού Καθρεφτίζει Το Κλίμα Που Επικρατεί Στην Οικογένειά Του | Συμβουλευτική & ΨυχοΘεραπεία | Μαρία Κορακά

Η αντιδραστική συμπεριφορά των παιδιών είναι συχνά καθρέφτης του οικογενειακού κλίματος

Είναι γεγονός ότι όταν τα παιδιά μας δεν κάνουν αυτό που θέλουμε, ταραζόμαστε, απογοητευόμαστε και νιώθουμε ανίκανοι να αντιδράσουμε. Συχνά αναρωτιόμαστε τι έχουμε κάνει λάθος και προσπαθούμε να βρούμε λύσεις είτε διαβάζοντας ψυχολογικά άρθρα, είτε συζητώντας με άλλους γονείς, είτε καταφεύγοντας σε ειδικούς. Όλα αυτά είναι χρήσιμα και κανείς δεν μπορεί να πει το αντίθετο. Ωστόσο ποτέ δεν έχουμε αναλογιστεί ότι όταν ένα παιδί αντιδρά έντονα και «αδικαιολόγητα» μπορεί στην συμπεριφορά του να αντανακλάται η κατάσταση που επικρατεί στο σπίτι μας, δηλαδή μέσα στην οικογένεια την οποία ζει.

Όταν το παιδί ζει σε μια οικογένεια όπου οι γονείς αντιμετωπίζουν ένα οικονομικό πρόβλημα, ένα θέμα υγείας ή περνάνε κρίσεις στις σχέση τους με καυγάδες και εντάσεις, το παιδί απορροφά σαν σφουγγάρι όλη αυτή την «ενέργεια» και δεν «ξέρει τι να την κάνει», δηλαδή δεν έχει ιδέα πώς να τη διαχειριστεί. Καθώς, λοιπόν, τα παιδιά δεν έχουν την ικανότητα ακόμα να αναλύουν τα συναισθήματά τους, ούτε να τα εκφράσουν με λέξεις, γίνονται επιθετικά και νευρικά. Κι εκδηλώνουν μια «πρωτόγνωρη» συμπεριφορά με αποτέλεσμα οι γονείς να αναρωτιόμαστε «μα τι έπαθε στα καλά καθούμενα».

Όμως, όλα αυτά δεν έχουν συμβεί μέσα του στα «καλά καθούμενα». Το παιδί συσσωρεύει ανικανοποίητες ανάγκες του και ξεσπά. Κι όταν λέμε ανάγκες που δεν έχουν ικανοποιηθεί δεν μιλάμε για τροφή, ύπνο αλλά για τον χρόνο μας, το χάδι μας, την καλή μας την κουβέντα. Πολλές φορές, εμείς οι γονείς χαμένοι μέσα στο κυκεώνα της καθημερινότητας, βρισκόμενοι διαρκώς σε ένα αέναο κυνήγι του χρόνου, τρελαμένοι από την κόπωση αναβάλουμε για αύριο το παιχνίδι και το χρόνο με το παιδί μας. Γιατί φυσικά δεν έχουμε κουράγιο, όμως, εκείνο μέσα στο μυαλό του το καταγράφει και βάζει «απουσίες». Η αναμονή του και η λαχτάρα του για το πότε θα ασχοληθεί ουσιαστικά μαζί του η μαμά και ο μπαμπάς ματαιώνεται συχνά. Κι έτσι οδηγείται σε ξεσπάσματα θυμού, επιθετικές συμπεριφορές και «γκρίνια» για το τίποτα.

Οι γονείς αδυνατούν να κάνουν τον συσχετισμό αιτίας και αποτελέσματος στη συμπεριφορά του παιδιού τους. Για αυτό και νομίζουν ότι το παιδί έχει κάποιο πρόβλημα που συνήθως αναζητούν σε εξωτερικούς παράγοντες. Π.χ αν συνέβη κάτι στο νηπιαγωγείο, στον παιδικό σταθμό, στη βόλτα ή στο σπίτι με τη γιαγιά που ενδεχομένως τα προσέχει όταν εκείνοι λείπουν. Το αποτέλεσμα είναι να φορτώνουν το παιδί τους με χαρακτηρισμούς όπως «ανυπόμονη, στραβόξυλο, ευέξαπτη, πεισματάρα» κ.λ.π που πολλές φορές δεν ισχύουν και αδικούν το παιδί.

Καλό θα ήταν, λοιπόν, πριν επισκεφτούμε κάποιον ειδικό ή πριν βιαστούμε να βάλουμε μια ταμπέλα στο παιδί μας, να αναλογιστούμε την κατάσταση του σπιτιού μας και της οικογένειά μας κάνοντας έναν απολογισμό από τα πιο σοβαρά θέματα (υγείας, διαζύγιο, μετακόμιση, οικονομικά προβλήματα, ανεργία) που μπορεί πραγματικά να επηρεάσει ένα παιδί μέχρι τα φαινομενικά πιο απλά (φόρτος εργασίας, πολλές υποχρεώσεις, έλλειψη χρόνου).

Δεν είναι τυχαίο που στην παραμικρή αλλαγή στη συμπεριφορά ενός παιδιού ένας εκπαιδευτικός ή ένας ψυχολόγος το πρώτο που θα ρωτήσει τους γονείς είναι αν έχει αλλάξει κάτι στο σπίτι ή γενικά πως λειτουργεί στην καθημερινότητά της η οικογένειά μας.

Κι αυτό γιατί είναι σαφές ότι η αντιδραστική συμπεριφορά ενός παιδιού καθρεφτίζει το κλίμα που επικρατεί μέσα στην οικογένειά του.

 

 

Τελικά πόσο διαφέρει ένας «υγιής» από έναν ψυχικά «ασθενή»; 

Είναι γνωστό πως τα άτομα με ψυχικές διαταραχές έχουν να αντιμετωπίσουν μια πληθώρα προβλημάτων, που δεν περιορίζονται μονάχα στη σφαίρα των συμπτωμάτων της εκάστοτε ψυχικής διαταραχής. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το στίγμα σε βάρος τους, που κυριαρχεί στην κοινωνία. Κατά τη γνώμη μου, το στίγμα αυτό θρέφεται από την άγνοια. Μια άγνοια που οδηγεί πολλούς στο χλευασμό των ατόμων με διαταραχές, ο οποίος αφορμάται από την πεποίθηση πως τα άτομα αυτά αντιλαμβάνονται διαφορετικά και λανθασμένα την πραγματικότητα.

 

 

Κι όμως, πόσο καλά μπορεί να ισχυριστεί ένας »φυσιολογικός» ότι γνωρίζει τον κόσμο έτσι όπως είναι; Πόσο σίγουρος μπορεί να είναι κανείς ότι τα φαινόμενα που αντιλαμβάνεται αντιστοιχούν σε μια αντικειμενική πραγματικότητα; Μήπως οι εξωτερικές πληροφορίες φτάνουν σε εμάς αλλοιωμένες, φιλτραρισμένες από τις πλάνες των αισθητήριων οργάνων μας αλλά και από τις προηγουμένως εδραιωμένες αντιλήψεις μας;

Για τη διαφορά ανάμεσα στα φαινόμενα και το είναι του κόσμου, καθώς και τη δυνατότητα του ανθρώπου να τα προσεγγίσει, έχουν μιλήσει αρκετοί φιλόσοφοι, μεταξύ των οποίων οι Kant, Hegel, Husserl και Heidegger. Ο Kant, μάλιστα, υποστήριζε πως μπορούμε να γνωρίσουμε τον κόσμο μόνο μέσα από τα φαινόμενά του, ενώ ο νους μας αδυνατεί να βιώσει άμεσα το είναι του. Τι καλύτερο έχει, λοιπόν, η δική μας νοθευμένη πραγματικότητα, από τη νοθευμένη πραγματικότητα των ψυχικά ασθενών;

Η μόνη διαφορά τους είναι πως η πρώτη είναι μια πλάνη της πλειοψηφίας, μια κοινή σύμβαση που δέχονται οι περισσότεροι άνθρωποι και γι’ αυτό έχει μεγαλύτερη δύναμη, γι’ αυτό κάποιοι θεωρούν πως μπορούν να χλευάσουν την πραγματικότητα των άλλων. Είναι φανερό, όμως, πως μια τέτοια αντιμετώπιση στερείται αντικειμενικής βάσης.

Ορισμός Ψυχικής Διαταραχής

Επιπλέον, και οι δύο πραγματικότητες συνεπάγονται τη συμμετοχή στον ψυχικό πόνο, η κάθε μία στο δικό της ιδιαίτερο επίπεδο. Πιο συγκεκριμένα, στο DSM-IV-TR η ψυχική διαταραχή ορίζεται ως εξής: »Ένα κλινικά σημαντικό συμπεριφορικό ή ψυχολογικό σύνδρομο ή μοτίβο που εμφανίζει κάποιος, το οποίο συνδέεται με δυσφορία (π.χ. ένα επώδυνο σύμπτωμα) ή με αναπηρία (δηλαδή μείωση της λειτουργικότητας σε έναν ή περισσότερους σημαντικούς τομείς της ζωής του ατόμου) ή με σημαντικά αυξημένο κίνδυνο οδύνης, θανάτου, πόνου, αναπηρίας, ή με σημαντική μείωση της ελευθερίας του ατόμου.

Επιπλέον, το συγκεκριμένο σύνδρομο ή μοτίβο δεν πρέπει να αποτελεί απλώς μία αναμενόμενη και πολιτισμικά αποδεκτή αντίδραση σε ένα γεγονός, όπως, για παράδειγμα, στο θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου. Όποια κι αν είναι η αρχική του αιτία, πρέπει στην παρούσα φάση να θεωρείται εκδήλωση συμπεριφορικής, ψυχολογικής ή βιολογικής δυσλειτουργίας του ατόμου».

 

Οι ψυχικά ασθενείς, βέβαια, δεν έχουν βιώσει μόνο τον πόνο που είναι απόρροια της ψυχικής ασθένειας. Έχουν γίνει αποδέκτες και του ψυχικού πόνου που τους προκάλεσε εξ’ αρχής την ασθένεια. Ας προσθέσουμε εδώ και την αντιμετώπιση του πόνου από την κακομεταχείρηση στο ίδρυμα καθώς και από την περιθωριοποίηση της κοινωνίας, ίσως ακόμα και της οικογένειάς τους. Και πάλι δε διαφαίνεται κάποιος λόγος για την ύπαρξη του στίγματος απέναντί τους. Αντιθέτως, η αναγνώριση του πόνου που βιώνουν αυτοί οι άνθρωποι και της συνεχόμενης προσπάθειας που καταβάλλουν για να τον ξεπεράσουν, θα ήταν πιο λογικό να προκαλέσει εν μέρει την κατανόηση και εν μέρει το θαυμασμό μας.

Έτσι, λοιπόν, μειώνεται κάπως το χάσμα ανάμεσα σε έναν »υγιή» και έναν ψυχικά »ασθενή». Ας μη ξεχνάμε και την άποψη του Freud, ο οποίος έβλεπε την ψυχική διαταραχή ως ένα συνεχές. Με άλλα λόγια, για τους ψυχαναλυτές, η φυσιολογικότητα και η μη φυσιολογικότητα συνδέονται και όλοι, σε κάποιο βαθμό, είμαστε ασθενείς. Προφανώς, το κείμενο αυτό δεν είναι δυνατόν παρά να καλύψει πολύ μικρό μέρος του προβλήματος και να αναφέρει λίγα επιχειρήματα υπέρ της εξάλειψης των προκαταλήψεων απέναντι στα άτομα που έχουν ή είχαν κάποια ψυχική διαταραχή.

Ελπίζω, όμως, να έγιναν φανεροί, έσω και σε μικρό βαθμό, κάποιοι από τους λόγους που τα άτομα αυτά δεν είναι άξια της περιθωριοποίησης της κοινωνίας, αλλά μάλλον της κατανόησης, αν όχι και του θαυμασμού της.

Δέσποινα Βαρβαρούση

maria skampardoni

 Η Σύντροφός Του Είσαι Όχι Η Μαμά Του | Συμβουλευτική & ΨυχοΘεραπεία | Μαρία Κορακά

Ένα από τα μεγάλα λάθη των γυναικών είναι να μπαίνουν στο ρόλο της μαμάς και να χάνουν τη θηλυκότητα, τη σεξουαλικότητα και τον ερωτισμό τους.

Αναλώνονται στο να προλάβουν τις ανάγκες του συντρόφου τους και να τις διεκπεραιώσουν στερεοτυπικά.

Είναι αλήθεια ότι ο άντρας συχνά ψάχνει τη μαμά του στη σχέση, ωστόσο αυτό δεν είναι αρκετό για να μείνει σε μία ερωτική σχέση.

Δεν είναι πανάκεια ότι θα πρέπει πάντα να είναι συνδεδεμένος με έναν «ομφάλιο λώρο».

Αυτό γίνεται και πρόβλημα δικό μας όταν μπαίνουμε στη διαδικασία να το συντηρήσουμε.

Γι΄ αυτό:

-Οι σύντροφοι σε μία σχέση φροντίζουν ο ένας τον άλλο και τη σχέση γενικότερα. Η φροντίδα δεν είναι μόνο γυναικεία υπόθεση. Μαζί και ο καθένας χώρια φροντίζει με τον τρόπο του χωρίς να είναι ένα γυναικείο πρέπει αυτό.

-Οι επαγγελματικές αποφάσεις και πρωτοβουλίες είναι προσωπική υπόθεση. Ακούμε, συμμετέχουμε, λέμε τη γνώμη μας αλλά την ευθύνη της απόφασης δεν θα την πάρουμε εμείς για εκείνον.

-Η προστασία είναι αυτό που χρειάζεται ένα παιδί μέχρι να ανοίξει τα φτερά του και αυτό γίνεται από το γονιό με μέτρο. Ένας ενήλικας μπορεί να προστατεύσει τον εαυτό του χωρίς τη δική μας παρέμβαση, και αυτό γίνεται με μεγαλύτερη επιτυχία όταν εμείς οι γυναίκες είμαστε στο ρόλο που μας αναλογεί δίπλα του. Η συναισθηματική ασφάλεια και η αγάπη είναι βασικές προϋποθέσεις.

-Δεν κρατάμε έναν άντρα δίπλα μας επειδή του φτιάχνουμε μόνο ωραία φαγητά και του σιδερώνουμε υπέροχα τα πουκάμισα. Αυτό μπορούμε να το κάνουμε και μαζί και να δώσουμε μία άλλη πινελιά στη σχέση, ή μπορεί και να το κάνει αυτός για μας προκειμένου να μας εκπλήξει ή να μας ξεκουράσει.

-Τα πρέπει και τα μη δεν αρμόζουν σε μία ισότιμη σχέση. Οι άνθρωποι είμαστε διαφορετικοί, έχει ο καθένας τον τρόπο του να χειρίζεται τις κατάστάσεις. Επικοινωνούμε τα θέλω μας και αποδεχόμαστε τον πιθανά διαφορετικό τρόπο σκέψης και λειτουργίας του άλλου.

-Δεν υπάρχει λόγος να μας βλέπει πάντα να ασχολούμαστε με το σπίτι και με τις δικές του ανάγκες.Εκφράζουμε και τις δικές μας ανάγκες, ασχολούμαστε με τον εαυτό μας, ενισχύουμε τη θηλυκότητά μας, κάνουμε πράγματα που μας ευχαριστούν γιατί το σίγουρο είναι ότι όσο πιο καλά αισθάνεται μία γυναίκα με τον εαυτό της τόσο καλύτερα είναι και μέσα στη σχέση.

ΝΑ ΘΥΜΑΣΑΙ!
Το βασικό είναι να μην παραβιάζουμε τη φύση και τις ανάγκες μας, να αναζητούμε τα γυναικεία προνόμια που ορίζει η ίδια η σχέση να αισθανόμαστε αρεστές και ελκυστικές στο σύντροφό μας.

Δεν ξαναμεγαλώνουμε ένα παιδί, αυτό είναι το σίγουρο! Ίσως να κοιτάξουμε λίγο μέσα μας και να δούμε τις δικές μας ανασφάλειες που μπορεί να μας κάνουν να παίρνουμε.

Η συσσώρευση «μικρο-στιγμών θετικότητας» σχετίζεται σταδιακά με μεγαλύτερη προσωπική και κοινωνική ευημερία.


Τα περισσότερα πρωινά μετά την κολύμβηση, πέφτω πάνω σε μια ομάδα νηπίων που έρχονται στην πισίνα με τους προπονητές τους για τις κολυμβητικές τους δραστηριότητες. Δεν μπορώ να αντισταθώ να πω γεια, να κάνω μία χειραψία μαζί τους και να τους ευχηθώ να περάσουν όμορφα. Αποχαιρετώ τα νήπια με πολύ καλή διάθεση, επηρεασμένος από την αλληλεπίδραση μου με τη μελλοντική γενιά. Τι όμορφος τρόπος για να ξεκινήσει κανείς τη μέρα του!

Όταν είπα σε μία συνάδελφο κολυμβήτρια για αυτή μου την εμπειρία και ανέφερα ότι γράφω σε μια στήλη για τα οφέλη της υγείας από τα θετικά συναισθήματα, με ρώτησε: «Τι κάνεις όμως για τους ανθρώπους που είναι πάντα αρνητικοί;» Αναφερόταν στους γονείς της, των οποίων η χρόνια αρνητικότητα φαίνεται να τους επηρέαζε όλους και έκανε τις οικογενειακές επισκέψεις εξαιρετικά δυσάρεστες.

Έχω ζήσει εδώ και μισό αιώνα με έναν άνθρωπο ο οποίος υπέφερε από περιοδικές κρίσεις κατάθλιψης, έτσι καταλαβαίνω πόσο δύσκολος μπορεί να είναι ο αρνητισμός. Μακάρι να ήξερα πριν χρόνια για το έργο που έχει κάνει η Barbara Fredrickson, ψυχολόγος στο Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας, σχετικά με την προώθηση των θετικών συναισθημάτων, ιδιαίτερα της θεωρίας της ότι η συσσώρευση «μικρο-στιγμών θετικότητας», όπως η καθημερινή μου αλληλεπίδραση με τα παιδιά, μπορεί, με την πάροδο του χρόνου, να οδηγήσει σε μεγαλύτερη συνολική ευημερία.

Η έρευνα που έχει κάνει η Fredrickson και άλλοι ερευνητές, αποδεικνύει ότι ο βαθμός στον οποίο μπορούμε να δημιουργήσουμε θετικά συναισθήματα ακόμα και από τις καθημερινές δραστηριότητες, μπορεί να προσδιορίσει ποιος θα αποκτήσει ευημερία και ευεξία και ποιος όχι. Καθώς δεν πρόκειται για απλή τύχη, οι μελέτες τους δείχνουν ότι οι επαναλαμβανόμενες σύντομες στιγμές θετικών συναισθημάτων, μπορεί να παρέχουν μια ασπίδα κατά του άγχους και της κατάθλιψης και να προωθήσουν τόσο τη σωματική όσο και την ψυχική υγεία.

Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει κανείς να είναι πάντα θετικός για να είναι υγιής και ευτυχισμένος. Σαφώς, υπάρχουν φορές και καταστάσεις που οδηγούν, ακόμη και τα πιο αισιόδοξα άτομα φυσικά, σε αρνητικά συναισθήματα.

Η ανησυχία, η θλίψη, ο θυμός και άλλα τέτοια αρνητικά συναισθήματα έχουν τη θέση τους σε μια κανονική ζωή. Αλλά όταν βλέπουμε για χρόνια το ποτήρι μισοάδειο, τότε βιώνουμε ψυχικές και σωματικές βλάβες και αναστέλλεται η ικανότητα μας να ξεφύγουμε από τις αναπόφευκτες πιέσεις της ζωής

Τα αρνητικά συναισθήματα ενεργοποιούν μια περιοχή του εγκεφάλου που ονομάζεται αμυγδαλή η οποία εμπλέκεται στην επεξεργασία του φόβου και του άγχους και άλλων συναισθημάτων. Ο Richard J. Davidson είναι νευροεπιστήμονας και έχει δείξει ότι οι άνθρωποι στους οποίους η αμυγδαλή αναρρώνει αργά από μία απειλή, διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για μία σειρά από προβλήματα υγείας σε σχέση με εκείνους των οποίων η αμυγδαλή αναρρώνει γρηγορότερα.

Τόσο ο ίδιος όσο και η Fredrickson και οι συνεργάτες τους, έχουν δείξει ότι ο εγκέφαλος είναι «εύπλαστος» ή ικανός να παράγει νέα κύτταρα και συνδέσεις και μπορούμε να εκπαιδεύσουμε το κύκλωμα στον εγκέφαλο να προωθήσει πιο θετικές απαντήσεις. Δηλαδή, ένα άτομο μπορεί να μάθει να είναι πιο θετικό από την άσκηση ορισμένων δεξιοτήτων που ενθαρρύνουν την θετικότητα.

Για παράδειγμα, η ομάδα της Fredrickson διαπίστωσε ότι έξι εβδομάδες κατάρτισης σε μια μορφή θεραπευτικής καθοδήγησης επικεντρωμένης στην συμπόνια και την καλοσύνη, είχαν ως αποτέλεσμα την αύξηση των θετικών συναισθημάτων και την κοινωνική συνεκτικότητα και βελτιωμένη λειτουργία σε ένα από τα κύρια νεύρα που βοηθά στον έλεγχο του καρδιακού ρυθμού. Το αποτέλεσμα είναι ένας πιο μεταβλητός ρυθμός της καρδιάς, που, όπως είπε σε συνέντευξή της, συνδέεται με αντικειμενικά οφέλη για την υγεία, όπως καλύτερος έλεγχος της γλυκόζης του αίματος, ελαχιστοποιημένη φλεγμονή και ταχύτερη ανάκαμψη από καρδιακή προσβολή.

Η ομάδα του Davidson έδειξε ότι η ίδια εκπαίδευση για μόλις δύο εβδομάδες, δημιούργησε αλλαγές στο κύκλωμα του εγκεφάλου που συνδέεται με την αύξηση των θετικών κοινωνικών συμπεριφορών, όπως η γενναιοδωρία.

«Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η αφιέρωση χρόνο για την εκμάθηση δεξιοτήτων αυτο-ενεργοποίησης θετικών συναισθημάτων, μπορεί να μας βοηθήσει να γίνουμε πιο υγιείς, πιο κοινωνικοί και πιο ανθεκτικές εκδοχές του εαυτού μας», ανέφερε η Fredrickson.

Με άλλα λόγια, ο Davidson είπε: «η ευημερία μπορεί να θεωρηθεί μια δεξιότητα ζωής. Αν την εξασκείτε, μπορείτε πραγματικά να γίνετε καλύτεροι σε αυτή». Με την εκμάθηση και την τακτική εξάσκηση των δεξιοτήτων που προωθούν τα θετικά συναισθήματα, μπορείτε να γίνετε σταδιακά ένα πιο ευτυχισμένο και υγιές πρόσωπο. Έτσι, υπάρχει ελπίδα για ανθρώπους σαν τους γονείς της φίλης μου, αν επιλέξουν να κάνουν κάποια βήματα για την ανάπτυξη και την ενίσχυση της θετικότητας.

φόβος για Ανεξαρτησία

Ο φόβος για την ανεξαρτησία, είναι ο φόβος να στηριχτούμε αποκλειστικά και μόνο στον εαυτό μας και να είμαστε αυτάρκεις. Στην ουσία πρόκειται για φόβο και αποφυγή διάφορων ενήλικων ευθυνών, καθώς και των ισότιμων σχέσεων, ακριβώς επειδή δημιουργούν τέτοιες ευθύνες.

Οι σχέσεις που αποφεύγονται ή σαμποτάρονται μπορεί να είναι οποιεσδήποτε, π.χ. εργασιακές, φιλικές, ερωτικές.

Υπάρχουν δύο σύνδρομα τα οποία σχετίζονται με εξαρτητικές και ευθυνόφοβες καταστάσεις: το Σύνδρομο της Σταχτοπούτας και το Σύνδρομο του Πίτερ Παν.  Δεν είναι κλινικά σύνδρομα, επίσημα διατυπωμένα στα διαγνωστικά εγχειρίδια.  Πρόκειται απλά για σύνολα χαρακτηριστικών της προσωπικότητας που οδηγούν σε δυσλειτουργικές πεποιθήσεις και σχέσεις.

Σύνδρομο Σταχτοπούτας

Ας θυμηθούμε πρώτα την ιστορία της Σταχτοπούτας:

Η Σταχτοπούτα ζούσε με μια μητριά και δύο κακές αδερφές, που την υποχρέωναν να δουλεύει όλη μέρα. Εκείνη ήταν καλή και έκανε ό,τι μπορούσε για να είναι ευτυχισμένες. Εκείνες την εμπόδιζαν να πάει στο χορό του πρίγκιπα, αλλά τη βοήθησε μια Νεράιδα και πήγε.  Μετά το χορό ο πρίγκιπας την αναζητούσε έχοντας το γοβάκι της.  Παρά τις τρικλοποδιές από την κακιά οικογένεια, ο Πρίγκιπας τη βρήκε, παντρεύτηκαν και έζησαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα!

Η αλήθεια είναι βέβαια πως μόνο στα παραμύθια ζουν καλά οι σταχτοπούτες…  Γιατί παρότι είναι καθόλα ικανές, εκείνες νιώθουν ανεπαρκείς και μοιάζουν αβοήθητες, ώσπου κάποιος να τις «σώσει».

Το Σύνδρομο Σταχτοπούτας λοιπόν αναφέρεται σε μια ασυνείδητη επιθυμία των γυναικών να τις φροντίζουν άλλοι, συνήθως ένας «γοητευτικός πρίγκιπας».

Από μια ιστορία όπως αυτή του κλασικού παραμυθιού, προκύπτουν πολλές εύλογες απορίες, όπως γιατί η Σταχτοπούτα παρέμενε στην οικογένεια της μητριάς: αφού ήταν άξια να τους φροντίζει όλους και να κρατάει το σπίτι και αφού ήταν αρκετά μεγάλη για να παντρευτεί, γιατί δεν έφευγε;  Επίσης στην ιστορία αναπαράγεται η απολύτως λανθασμένη πεποίθηση πως όσο πιο σκληρά προσπαθούμε να ικανοποιήσουμε αχάριστους ανθρώπους και να αλλάξουμε δύσκολες καταστάσεις, θα ανταμειφθούμε τελικά με κάποιον μαγικό τρόπο και θα μας χαριστεί η αγάπη ενός πρίγκιπα.

Ποιες μπορεί να είναι οι Γυναίκες Σταχτοπούτες;

  • Οι γυναίκες που δεν είναι ανεξάρτητες και περιμένουν να «αποκατασταθούν» προκειμένου να αναλάβουν ενήλικες ευθύνες, π.χ. να φύγουν από το οικογενειακό σπίτι, να πάρουν τον έλεγχο των προσωπικών τους σχέσεων, να διαχειρίζονται τα οικονομικά τους κ.ά.
  • Οι γυναίκες που «γίνονται θυσία» (για τα παιδιά τους, συγγενείς, εργοδότες κ.λπ.) και οι γυναίκες που παραμένουν σε κακοποιητικές ή μη ικανοποιητικές σχέσεις.
  • Οι γυναίκες που πιστεύουν ότι μια «σωστή» γυναίκα πρέπει να είναι όμορφη, υπάκουη, εργατική, ευγενική, να μην παίρνει πρωτοβουλίες.
  • Οι γυναίκες που αποκτούν υπόσταση και βρίσκουν νόημα μόνο όταν τις θαυμάζουν (να επισημάνουμε πως είναι και οι ίδιες επιρρεπείς στο να εξιδανικεύουν και να αξιολογούν με δίπολα: π.χ. πρίγκηπας-βάτραχος).

Υπάρχουν δυστυχώς πολλές σύγχρονες Σταχτοπούτες που είτε βυθίζονται στη μοναξιά αναμένοντας μάταια τον πρίγκιπα, είτε βαφτίζουν πρίγκιπα κάποιον που δεν τους αρέσει ή τους ταιριάζει πραγματικά και απλά τον χρησιμοποιούν για να ζήσουν έστω και λίγο τη σκηνή με το γοβάκι – κι ας τους έρχεται στενό.

Το σύνδρομο του Πίτερ Παν

Ας δούμε τώρα και την ιστορία του Πίτερ Παν:

Ο Πίτερ Παν είναι ένα ανέμελο, σκανδαλιάρικο κι έξυπνο αγόρι που πετάει & δεν θέλει να μεγαλώσει. Έχει διάφορες περιπέτειες στη Χώρα του Ποτέ, με ξωτικά, πειρατές, τα Χαμένα Παιδιά & άλλα πρόσωπα φανταστικά ή πραγματικά. Έχει ιδιαίτερη αδυναμία σε ένα κοριτσάκι, τη Γουέντι, που κι αυτή αρχικά δεν θέλει να μεγαλώσει, τελικά όμως αποφασίζει να κάνει τη μετάβαση στην ενήλικη ζωή.

Το Σύνδρομο του Πίτερ Παν επομένως, αναφέρεται σε άνδρες που επιθυμούν να παραμείνουν παιδιά και συμπεριφέρονται ανέμελα, ανεύθυνα, παιχνιδιάρικα. Συχνά δε, παρότι μοιάζουν να έχουν όλα τα χαρακτηριστικά που απαιτούνται, αποφεύγουν τις ευθύνες & τις δεσμεύσεις.

Ποιοι μπορεί να είναι οι άνδρες Πίτερ Παν;

  • Οι άνδρες που είναι οκνηροί, ευθυνόφοβοι, αποφεύγουν οτιδήποτε θα τους εξασφαλίσει σταθερή εργασία (π.χ. δικτύωση ή αποστολή βιογραφικών).
  • Οι άνδρες που δεν μπορούν να δεσμευτούν σε μια σχέση, αλλά προσκολλώνται σε οτιδήποτε δεν συνάδει με σταθερές ενήλικες σχέσεις (από τη μαμά τους έως τον τζόγο, το αλκοόλ, ένα χόμπι).
  • Οι άνδρες που είναι ονειροπόλοι, με μεγαλεπήβολα σχέδια που δεν υλοποιούν.
  • Οι άνδρες που πάντα ρίχνουν τις ευθύνες σε άλλους.

Συχνά θα πούμε για έναν μεγαλούτσικο Πίτερ Παν εκφράσεις όπως «μα τέτοιος λεβέντης και να μην παντρεύεται, τόσο έξυπνος και ψαγμένος άνθρωπος και να μην έχει πετύχει στη δουλειά του». Θα κάνουμε και παραινέσεις προς την αγανακτισμένη σύντροφο ή συνεργάτιδα, όπως: «έχει τόσο χιούμορ, είναι γοητευτικός, να βλέπεις που θέλει να βοηθήσει, μην τον αποπαίρνεις κι εσύ!».

Να σημειώσουμε βέβαια ότι η συμπεριφορά «Σταχτοπούτας» δεν είναι αποκλειστικό προνόμιο των γυναικών, ούτε η συμπεριφορά «Πίτερ Παν» είναι αποκλειστικά προνόμιο των ανδρών. Αλλά τα δύο σύνδρομα φαίνεται να ταιριάζουν με το πρότυπο της γυναίκας που επιθυμεί διακαώς τη δέσμευση και του άνδρα που την αποφεύγει. Αυτή είναι λοιπόν και η επιφανειακή διαφορά τους.

Στην ουσία, υπάρχει μια βαθιά ομοιότητα: γιατί και οι Σταχτοπούτες και οι Πίτερ Παν διατηρούν εξαρτητικές σχέσεις ή συμπεριφορές, που εμποδίζουν τους φαινομενικούς τους στόχους.  Έτσι σαμποτάρουν και την ουσιαστική δέσμευση, αλλά και την πραγματική ανεξαρτησία.

Αν μια Σταχτοπούτα συναντήσει έναν Πίτερ Παν, το αποτέλεσμα δεν είναι φυσικά καλό κι έχουμε μια κλασική τοξική σχέση ( με απαξίωση, επιθετικότητα, συνεξάρτηση κ.λπ.).

Γιατί δημιουργούνται τέτοια σύνδρομα;

Μερικοί παράγοντες είναι:

  • Γονείς υπερπροστατευτικοί ή συναισθηματικά ψυχροί και απαιτητικοί.
  • Ανασφάλεια & χαμηλή αυτοεκτίμηση-αυτοπεποίθηση.
  • Φόβος μοναξιάς.
  • Πολλά «πρέπει» κι αίσθηση ότι είσαι υποχρεωμένος να προσφέρεις.
  • Λανθασμένες πεποιθήσεις, όπως ότι όσο περισσότερο προσπαθήσεις, τόσο περισσότερο θα καταφέρεις αυτό που ελπίζεις κι ας είναι ουτοπικό, π.χ. να σε αγαπήσουν (οι κακές αδερφές), ή να μείνεις παιδί (παρότι μεγαλώνεις).

Στη βάση βρίσκεται ο φόβος για ανεξαρτησία που διατυπώνεται (συχνά ασυνείδητα) κάπως έτσι:

«Αν μορφωθώ, αν μαζέψω χρήματα, αν είμαι υγιής, αν εστιάσω στην προσωπική μου καλλιέργεια, αν πετάξω έξω από τη ζωή μου τους απαιτητικούς άλλους, αν κρατήσω στη ζωή μου τους ενηλίκους, αν… αν…

ΤΟΤΕ

Θα αναγκαστώ να είμαι ανεξάρτητος κι αυτό δεν το θέλω, όσο κι αν το δηλώνω, ή ισχυρίζομαι πως το επιδιώκω.»

Τι μπορείτε λοιπόν να κάνετε αν αναγνωρίσετε στον εαυτό σας κάποια από τα παραπάνω:

  • Αναγνωρίστε κι επιδιώξτε τις ισότιμες σχέσεις.
  • Σταματήστε να φροντίζετε υπερβολικά, ή να αδιαφορείτε για τους άλλους.
  • Αποκτήστε επίγνωση των δυνατών κι αδύνατων σημείων σας.
  • Αναλάβετε ευθύνες ( μόνο τις δικές σας).
  • Κάντε πράγματα μόνοι σας.
  • Και τέλος, τολμήστε να μπείτε και να προχωρήσετε σε μια ψυχοθεραπευτική διαδικασία.

 

δύναμη των πεποιθήσεων

Ένα απόσπασμα από το πρώτο κεφάλαιο του βιβλίου «Ο δρόμος των δακρύων» του Χόρχε Μπουκάι (εκδόσεις Όπερα) για τη δύναμη των πεποιθήσεων.

«Θα σας διηγηθώ μια ιστορία που λένε ότι είναι αληθινή. Προφανώς, συνέβη κάπου στην Αφρική. Έξι μεταλλωρύχοι εργάζονται σε μια πολύ βαθιά σήραγγα και βγάζουν ορυκτά από τα έγκατα της γης. Ξαφνικά, μια κατολίσθηση φράζει την έξοδο της σήραγγας και τους απομονώνει από τον έξω κόσμο.

Μόλις γίνεται αυτό, με μια γρήγορη ματιά, χωρίς να πουν λέξη, εκτιμούν την κατάσταση. Είναι όλοι τους πολύ έμπειροι και καταλαβαίνουν αμέσως πως το μεγάλο πρόβλημα θα είναι το οξυγόνο. Αν κάνουν ό,τι πρέπει, τους μένουν τρεις, το πολύ τρεισήμισι ώρες αέρα.

Ο κόσμος απέξω ξέρει πως είναι εκεί εγκλωβισμένοι, μια τέτοια κατολίσθηση όμως σημαίνει ότι θα πρέπει να ανοίξουν τη σήραγγα από την αρχή για να κατέβουν να τους βρουν.

Θα προφτάσουν πριν τους τελειώσει ο αέρας;

Οι έμπειροι μεταλλωρύχοι αποφασίζουν πως πρέπει να εξοικονομήσουν όσο γίνεται περισσότερο οξυγόνο.
Συμφωνούν να κάνουν την ελάχιστη δυνατή σωματική δαπάνη. Σβήνουν τις λάμπες που κρατούν και ξαπλώνουν στο πάτωμα χωρίς να μιλάνε.

Βουβοί λόγω της κατάστασης και ακίνητοι μέσα στο σκοτάδι, είναι δύσκολο να υπολογίσουν το πέρασμα του χρόνου. Συμπτωματικά, ένας μόνο έχει ρολόι. Σ’ αυτόν λοιπόν απευθύνονται όλες οι ερωτήσεις: Πόση ώρα πέρασε; Πόση απομένει;

Και τώρα; Ο χρόνος αρχίζει να μακραίνει, τα δύο λεπτά τους φαίνονται μία ώρα. Η απελπισία πριν από κάθε απάντηση κάνει ακόμη μεγαλύτερη την ένταση που νιώθουν. Ο επικεφαλής των μεταλλωρύχων συνειδητοποιεί πως αν συνεχίσουν έτσι, η αγωνία θα τους κάνει να αναπνέουν πιο γρήγορα κι αυτό μπορεί να τους σκοτώσει. Διατάζει, λοιπόν, εκείνον που έχει το ρολόι να ελέγχει, εκείνος μόνο, το πέρασμα της ώρας. Κανένας πλέον δεν θα κάνει ερωτήσεις, θα τους ενημερώνει εκείνος κάθε μισή ώρα.

Αυτός, εκτελώντας τη διαταγή, παρακολουθεί το ρολόι του. Και μόλις περνάει η πρώτη μισή ώρα, λέει «πέρασε μισή ώρα». Ένα μουρμουρητό ακούγεται. Η αγωνία τους πλανιέται στον αέρα.

Ο κάτοχος του ρολογιού καταλαβαίνει πως, όσο περνάει η ώρα, θα είναι όλο και πιο φοβερό να τους ανακοινώνει ότι πλησιάζει το τελευταίο λεπτό. Χωρίς να το συζητήσει με κανέναν, αποφασίζει πως δεν τους αξίζει να βασανίζονται μέχρι να πεθάνουν. Έτσι, την επόμενη φορά που τους ανακοινώνει τη μισή ώρα, έχουν στην πραγματικότητα περάσει 45 λεπτά.
Δεν υπάρχει τρόπος να καταλάβουν τη διαφορά, κι έτσι δεν αμφιβάλλει κανείς.

Αφού βλέπει ότι πέτυχε το τέχνασμα, την τρίτη ενημέρωση την κάνει μία ώρα μετά. Τους λέει: «πέρασε άλλη μισή ώρα» Και οι πέντε πείθονται ότι έχουν περάσει παγιδευμένοι, συνολικά, μιάμιση ώρα, και σκέφτονται μάλιστα πόσο μακρύς τους φαίνεται ο χρόνος.

Έτσι συνεχίζει αυτός με το ρολόι, κάθε μία ολόκληρη ώρα να τους ενημερώνει πως έχει περάσει μόνο μισή.

Στο μεταξύ, η ομάδα που επιχειρεί το έργο της διάσωσης ξέρει σε ποιον θάλαμο έχουν παγιδευτεί, και ξέρουν, επίσης, ότι θα είναι πολύ δύσκολο να φτάσουν εκεί πριν περάσουν τουλάχιστον τέσσερις ώρες.

Φτάνουν, τελικά, μετά από τεσσερισήμισι ώρες. Το πιθανότερο είναι να βρουν τους έξι μεταλλωρύχους νεκρούς.
Βρίσκουν ζωντανούς τους πέντε.
Ένας πέθανε από ασφυξία. Εκείνος που είχε το ρολόι.

Να τι δύναμη έχουν οι πεποιθήσεις στη ζωή μας. Να τι μπορούν να μας κάνουν οι εξαρτήσεις μας.

Κάθε φορά που κατασκευάζουμε τη βεβαιότητα ότι κάτι ανεπανόρθωτα καταστρεπτικό θα μας συμβεί κι ας μην ξέρουμε πώς (ή και γνωρίζοντας το), αυτό που στην ουσία κάνουμε είναι ότι προκαλούμε, πάμε γυρεύοντας, βοηθάμε και σίγουρα δεν κάνουμε το παραμικρό για να μη μας συμβεί στ’ αλήθεια κάτι (έστω και λίγο) από το κακό που είχαμε προβλέψει.

Παρεμπιπτόντως, (όπως στην ιστορία), ο μηχανισμός λειτουργεί και αντίστροφα:
Όταν νομίζουμε, ή μάλλον έχουμε την πεποίθηση, ότι με κάποιον τρόπο μπορούμε να πάμε μπροστά, οι πιθανότητες να προχωρήσουμε πολλαπλασιάζονται.

Είναι φανερό πως αν η ομάδα διάσωσης είχε κάνει 12 ώρες να φτάσει, δεν θα μπορούσαν ούτε να διανοηθούν ότι θα έβρισκαν ζωντανούς τους μεταλλωρύχους.

Δεν λέω πως από μόνη της η θετική στάση είναι ικανή να αποτρέψει το μοιραίο ή να αποφύγει μια τραγωδία. Αυτό που λέω είναι ότι, οι πεποιθήσεις αυτο-υποτίμησης καθορίζουν χωρίς αμφιβολία τον τρόπο που ο καθένας μας αντιμετωπίζει τις δυσκολίες.»

 

Ψηφίστε στη δημοσκόπηση του E-Psychology.gr: Αγαπημένο βιβλίο του Jorhe Bucay 

Όταν αναφερόμαστε στη μοναξιά μιλάμε για μια υποκειμενική-προσωπική εμπειρία και αίσθηση που δεν ορίζεται από την ποσότητα ή την συχνότητα των διαπροσωπικών σχέσεων αλλά από την υποκειμενική τους ποιότητα.


Το να αισθάνεται κανείς μοναξιά δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ζει απομονωμένος σε σχέση με το κοινωνικό του περιβάλλον. Θα μπορούσε μάλιστα να πει κανείς ότι πρόκειται για ένα ιδιαίτερο κοινωνικό φαινόμενο που είναι αποτέλεσμα των δύσκολων κοινωνικών και περιβαλλοντικών συνθηκών σε σχέση με άλλες εποχές. Δεν αποτελεί μια συνειδητή και προσωπική επιλογή, αλλά περισσότερο ένα αποτέλεσμα ενός συνδυασμού των εξωτερικών συνθηκών και εσωτερικών παραγόντων του ατόμου.

Παράλληλα, ως επί τω πλείστον, συνοδεύεται από μια αρνητική χροιά σε αντίθεση με την μοναχικότητα η οποία φέρει μια περισσότερο θετική χροιά. Στην περίπτωση της μοναχικότητας, πρόκειται για μια συνειδητή επιλογή και επιθυμία του ατόμου να αποσυρθεί από το κοινωνικό του περιβάλλον, χωρίς να αισθάνεται δυσάρεστα, έχοντας τη δυνατότητα να στραφεί στον εαυτό του, να παραμείνει με αυτόν και να εξελιχθεί.

Είναι πιθανό ένας άνθρωπος να περιτριγυρίζεται από έναν σεβαστό αριθμό ατόμων, φίλους, γνωστούς, συναδέλφους, μια εκτεταμένη οικογένεια, από έναν σύντροφο ή ακόμη και να συζεί με κάποιον και παρ’ όλα αυτά να αισθάνεται μοναξιά. Να βιώνει κατά κάποιο τρόπο μια συναισθηματική και κοινωνική απομόνωση. Μια απόσταση που αδυνατεί να γεφυρώσει ή ένα κενό που δεν μπορεί να γεμίσει. Τότε μιλάμε για το αίσθημα της μοναξιάς. Και είναι διαφορετικό από την μοναχικότητα.

Για κάποιους ανθρώπους η μοναξιά ξεκινά σταδιακά. Καθώς μεγαλώνουμε και εξελισσόμαστε, αναπτυσσόμαστε και ωριμάζουμε ως άνθρωποι. Αλλάζουμε. Εμείς καθώς και οι άλλοι γύρω μας, κάνουμε και κάνουν επιλογές ζωής όσον αφορά το επάγγελμα, κάποια μετακόμιση, κάποιοι άλλοι επιλέγουν να κάνουν οικογένεια και παιδιά ενώ άλλοι να επενδύσουν πολύ χρόνο στην επαγγελματική τους καριέρα ή εργασία. Έτσι λοιπόν χωρίς να το καταλάβουμε ο κοινωνικός μας κύκλος παύει να υπάρχει, με τη μορφή που γνωρίζαμε, με αποτέλεσμα να βρίσκουμε τον εαυτό μας να περνάει τις περισσότερες μέρες χωρίς παρέα, ενώ συνηθίζαμε να κάνουμε κάτι με φίλους.

Για κάποιους η μοναξιά αποτελεί ένα φυσικό αποτέλεσμα των μεταβατικών σταδίων της ζωής, όπως η ολοκλήρωση των σπουδών, η ολοκλήρωση της στρατιωτικής θητείας, ο γάμος, η οικογένεια, ο θάνατος, το διαζύγιο, η αλλαγή επαγγέλματος, η μετακόμιση, η αλλαγή μόνιμης κατοικίας, η μετανάστευση κτλ. Η αντίληψη και η αντιμετώπιση όλων των παραπάνω επηρεάζεται από την προσαρμοστικότητα του κάθε ατόμου, την ικανότητά του δηλαδή να αντιλαμβάνεται, να αποδέχεται και να προσαρμόζεται στις ποικίλες αλλαγές που συμβαίνουν στη ζωή του. Η προσαρμοστικότητα δηλαδή του ατόμου, επηρεάζει το πώς αντιλαμβάνεται κανείς την αλλαγή και κατ’ επέκταση την μοναξιά, το πως έχει μάθει να προσαρμόζεται στις προαναφερθείσες αλλαγές.

Επιπρόσθετα, επειδή κάθε αλλαγή έχει ως φυσική συνέπεια κάποια απώλεια, είτε υλική είτε άυλη, η αντίδραση του ατόμου στο πένθος παίζει έναν σημαντικό ρόλο. Διότι όταν αναφερόμαστε στο πένθος, δεν μιλάμε μόνο για κάποια φυσική απώλεια κάποιου προσώπου, αλλά σε οποιαδήποτε απώλεια που μπορεί να έρθει ως αποτέλεσμα αυτών ακριβώς των μεταβατικών σταδίων στη ζωή του ατόμου.

Το πένθος ισούται με αλλαγή, καθώς λόγω της απώλειας από την οποία απορρέει, τα πράγματα και οι καταστάσεις δεν θα είναι ποτέ οι ίδιες. Το άτομο λοιπόν θα πρέπει να προσαρμοστεί στις καινούργιες συνθήκες και απαιτήσεις και καθώς επηρεάζεται σε διαφορετικό βαθμό, αναπτύσσοντας και χρησιμοποιώντας διαφορετικούς μηχανισμούς άμυνας και στρατηγικές αντιμετώπισης, πολλές φορές ο χρόνος είναι εκείνος που μπορεί μονάχα να επέμβει.

Συγγραφή Άρθρου

E-Psychology.gr
e psy logo twitter2Επιστημονική ομάδα Ειδικών Ψυχικής Υγείας – Τμήμα Σύνταξης Πύλης Ψυχολογίας E-Psychology.gr

Μαρία Κορακά

Πώς οι σκέψεις μας αλλάζουν τον εγκέφαλο, τα κύτταρα και τα γονίδιά μας

dinami tis skepsis

Κάθε λεπτό της ημέρας, το σώμα σας αντιδρά με φυσικό τρόπο και αλλάζει κυριολεκτικά, ως απάντηση στις σκέψεις που επεξεργάζεστε στο μυαλό σας.

Έχει αποδειχθεί ξανά και ξανά ότι οι σκέψεις προκαλούν το μυαλό να απελευθερώσει νευροδιαβιβαστές, οι οποίοι είναι χημικοί αγγελιοφόροι που τους επιτρέπεται να επικοινωνούν με τα μέρη του οργανισμού και του νευρικού σας συστήματος. Οι νευροδιαβιβαστές ελέγχουν σχεδόν όλες τις λειτουργίες του σώματός σας, από τις ορμόνες μέχρι την πέψη, μέχρι την αίσθηση χαράς, της λύπης ή του άγχους.

Μελέτες έχουν δείξει ότι οι σκέψεις από μόνες τους, μπορούν να βελτιώσουν την όραση, τη φυσική κατάσταση και τη δύναμη. Το φαινόμενο placebo, όπως παρατηρείται στη «ψεύτικη» χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής, για παράδειγμα, λειτουργεί λόγω της δύναμης της σκέψης. Οι προσδοκίες και οι μαθημένες συνδέσεις παρουσιάζουν ισχυρές ενδείξεις ότι αλλάζουν τη χημεία του εγκεφάλου και το κύκλωμα που οδηγεί σε πραγματικά σωματικά και γνωστικά αποτελέσματα, όπως λιγότερη κόπωση, μειωμένη αντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος, αυξημένα επίπεδα ορμονών και μείωση του άγχους.

Ένα αρκετά μεγάλο σώμα της έρευνας που διεξάγεται για περισσότερα από τριάντα χρόνια σε επιστημονικά ιδρύματα υψηλού κύρους σε όλο τον κόσμο, διερευνά τη φύση της συνείδησης, δείχνοντας ότι οι σκέψεις είναι ικανές να επηρεάσουν τα πάντα, από τις απλούστερες μηχανές μέχρι τα πιο σύνθετα έμβια όντα. Αυτά τα στοιχεία δείχνουν ότι οι ανθρώπινες σκέψεις και οι προθέσεις, αποτελούν ένα πραγματικά φυσικό «κάτι» με εκπληκτική δύναμη να αλλάξει τον κόσμο μας. Κάθε σκέψη που έχουμε είναι απτή ενέργεια με δύναμη να μεταμορφώνει. Μια σκέψη δεν είναι μόνο ένα πράγμα˙ μια σκέψη είναι ένα πράγμα που επηρεάζει και άλλα πράγματα.

Οι σκέψεις σμιλεύουν τον εγκέφαλό σας

Κάθε σκέψη που κάνετε προκαλεί νευροχημικές αλλαγές, κάποιες προσωρινές και κάποιες μόνιμες. Για παράδειγμα, όταν οι άνθρωποι είναι συνειδητά ευγνώμονες, λαμβάνουν ένα κύμα επιβράβευσης από τους νευροδιαβιβαστές, όπως η ντοπαμίνη και βιώνουν ένα γενικό συναγερμό και μία τόνωση του μυαλού, που κατά πάσα πιθανότητα συσχετίζεται περισσότερο με την νορεπινεφρίνη.

Μια μελέτη, μόλις παρουσίασε σε φοιτητές που ανέφεραν ότι ήταν βαθιά ερωτευμένοι, φωτογραφίες του/της συντρόφου τους, έδειξε ότι το μυαλό τους έγινε πιο ενεργό στον κερκοφόρο πυρήνα, ένα κέντρο ανταμοιβής, δίνοντάς τους αυτή την αίσθηση λιποθυμίας από τον έρωτα. Όταν σταμάτησαν να κοιτάζουν τις φωτογραφίες, τα κέντρα ανταμοιβής τους, αποενεργοποιήθηκαν.

Ό,τι ρέει μέσα στο μυαλό σας, το σμιλεύει επίσης με μόνιμο τρόπο. Σκεφτείτε το μυαλό σας, σαν μία ροή πληροφοριών μέσω του νευρικού συστήματος, που σε φυσικό επίπεδο αποτυπώνεται με ηλεκτρικά σήματα που κινούνται αμφίδρομα στο εσωτερικό σας και τα περισσότερα από τα οποία διαδραματίζονται με συνειδητό τρόπο σε εσάς. Όταν μια σκέψη ταξιδεύει μέσα από το μυαλό σας, οι νευρώνες δίνουν όλοι μαζί σήμα με διαφορετικούς τρόπους, με βάση τις συγκεκριμένες πληροφορίες που διακινούνται και τα πρότυπα της νευρωνικής δραστηριότητας αλλάζουν πραγματικά τη νευρωνική δομή σας.

Οι ενεργοποιημένες περιοχές του εγκεφάλου, αρχίζουν να κάνουν νέες συνδέσεις η μία με την άλλη και οι υπάρχουσες συνάψεις, οι συνδέσεις μεταξύ των νευρώνων, που βιώνουν περισσότερη δραστηριότητα, γίνονται ισχυρότερες, πιο ευαίσθητες και αρχίζουν την οικοδόμηση περισσότερων υποδοχέων. Σχηματίζονται επίσης νέες συνάψεις.

Ένα παράδειγμα αυτού που αναφέρουμε παραπάνω, είναι οι γνωστές μελέτες των οδηγών ταξί του Λονδίνου, οι οποίες έδειξαν ότι όσο περισσότερο διάστημα είχε οδηγήσει κάποιος ένα ταξί στο Λονδίνο, τόσο μεγαλύτερος ήταν ο ιππόκαμπός του, μέρος του εγκεφάλου που εμπλέκεται στην οπτική-χωρική μνήμη. Οι εγκέφαλοί τους ουσιαστικά επεκτάθηκαν για να μπορέσουν να φιλοξενήσουν τις γνωστικές απαιτήσεις πλοήγησης στο κουβάρι των δρόμων του Λονδίνου.

Οι σκέψεις προγραμματίζουν τα κύτταρά σας

Μια σκέψη είναι μια ηλεκτροχημική εκδήλωση που λαμβάνει χώρα στα νευρικά κύτταρα, παράγοντας μια σειρά από φυσιολογικές αλλαγές.

Υπάρχουν χιλιάδες και χιλιάδες υποδοχείς σε κάθε κύτταρο στο σώμα μας. Κάθε υποδοχέας είναι ειδικός για ένα πεπτίδιο ή πρωτεΐνη. Όταν έχουμε συναισθήματα θυμού, θλίψης, ενοχής, ενθουσιασμού, ευτυχίας ή νευρικότητας, κάθε ξεχωριστό συναίσθημα απελευθερώνει τη δική του «μάζα» νευροπεπτιδίων. Αυτά τα πεπτίδια κατευθύνονται ορμητικά μέσα στο σώμα και συνδέονται με αυτούς τους υποδοχείς που αλλάζουν τη δομή του κάθε κυττάρου στο σύνολό της. Το σημείο που αποκτά ενδιαφέρον είναι όταν τα κύτταρα στην πραγματικότητα διαιρούνται. Εάν ένα κύτταρο έχει εκτεθεί σε ένα συγκεκριμένο πεπτίδιο περισσότερο από τα άλλα, το νέο κύτταρο που παράγεται μέσω της διαίρεσης θα περιέχει περισσότερο από τον υποδοχέα που ταιριάζει με αυτό το ειδικό πεπτίδιο. Παρομοίως, το κύτταρο θα έχει επίσης λιγότερους υποδοχείς για πεπτίδια στα οποία το μητρικό ή αδελφικό κύτταρο, δεν είχαν εκτεθεί τόσο συχνά.

Έτσι, εάν έχετε βομβαρδίσει τα κύτταρά σας με πεπτίδια από αρνητικές σκέψεις, κυριολεκτικά προγραμματίζετε τα κύτταρά σας για να λαμβάνουν περισσότερα από τα ίδια αρνητικά πεπτίδια στο μέλλον. Αυτό που είναι ακόμα χειρότερο είναι ότι μειώνετε τον αριθμό των υποδοχέων των θετικών πεπτιδίων στα κύτταρα, καθιστώντας τον εαυτό σας να τείνει περισσότερο προς την αρνητικότητα.

Οι σκέψεις σας ενεργοποιούν τα γονίδιά σας

Γνωρίζετε ότι «μιλάτε» στα γονίδιά σας με κάθε σκέψη που κάνετε; Ο ταχέως αναπτυσσόμενος τομέας της επιγενετικής, αποδεικνύει ότι αυτό που είστε είναι το προϊόν από όσα συμβαίνουν σε εσάς στην ζωή σας, τα οποία αλλάζουν τον τρόπο που λειτουργούν τα γονίδιά σας. Τα γονίδια στην πραγματικότητα ενεργοποιούνται ή απενεργοποιούνται ανάλογα με τις εμπειρίες της ζωής σας και τα γονίδια και ο τρόπος ζωής σας σχηματίζουν έναν ανατροφοδοτικό κύκλο. Η ζωή σας, δεν αλλάζει τα γονίδια με τα οποία γεννηθήκατε. Αυτό που αλλάζει είναι η γενετική δραστηριότητα σας, δηλαδή οι εκατοντάδες των πρωτεϊνών, ενζύμων και άλλων χημικών ουσιών που ρυθμίζουν τα κύτταρά σας.

Μόνο περίπου το 5% των μεταλλάξεων των γονιδίων πιστεύεται ότι είναι η άμεση αιτία των προβλημάτων υγείας. Αυτό αφήνει το 95% των γονιδίων που συνδέονται με διαταραχές να ενεργούν ως επιδραστικοί παράγοντες, οι οποίοι μπορούν να επηρεαστούν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, ανάλογα με τους παράγοντες της ζωής. Φυσικά, πολλά από αυτά είναι πέρα από τον έλεγχό σας, όπως τα γεγονότα της παιδικής ηλικίας, αλλά ορισμένα άλλα είναι εντελώς ελεγχόμενα, όπως η διατροφή, η άσκηση, η διαχείριση του άγχους και οι συναισθηματικές καταστάσεις. Οι δύο τελευταίοι παράγοντες εξαρτώνται άμεσα από τις σκέψεις σας.

Η βιολογία δεν καθορίζει το πεπρωμένο σας και δεν ελέγχεστε από τη γενετική σύνθεσή σας. Αντί αυτού, η γενετική δραστηριότητα σας καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από τις σκέψεις σας, τις στάσεις και τις αντιλήψεις. Η επιγενετική αποδεικνύει ότι οι αντιλήψεις και οι σκέψεις σας, μπορούν να ελέγξουν τη βιολογία σας, κάτι που σας τοποθετεί στη θέση του οδηγού. Αλλάζοντας τις σκέψεις σας, μπορείτε να επηρεάσετε και να διαμορφώσετε τη δική σας γενετική ανάγνωση.

Έχετε τη δυνατότητα επιλογής όσον αφορά στον καθορισμό των εισροών που λαμβάνουν τα γονίδιά σας. Όσο πιο θετική η εισροή, τόσο πιο θετική η εκροή των γονιδίων σας. Η επιγενετική επιτρέπει στις επιλογές της ζωής μας, να συνδέονται άμεσα με το γενετικό επίπεδο και αποδεικνύει την αδιάψευστη σύνδεση νου-σώματος. Ταυτόχρονα, η έρευνα στην επιγενετική, τονίζει επίσης, πόσο σημαντικές είναι οι θετικές πρακτικές ψυχικής αυτοφροντίδας και προαγωγής της ψυχικής υγείας μας επειδή επηρεάζουν άμεσα τη σωματική υγεία μας.

Χρησιμοποιήστε τις σκέψεις σας για εσάς

Έχετε πολύ περισσότερη δύναμη από ό, τι πιστευόταν κάποτε, η οποία μπορεί να επηρεάσει τη σωματική και την ψυχική πραγματικότητα σας. Ο τρόπος πρόσληψης της ζωής σας, αναγνωρίζεται από το σώμα σας, μέχρι τον πυρήνα γενετικού επιπέδου και όσο περισσότερο βελτιώνετε τις ψυχικές σας συνήθειες, τόσο πιο επωφελής θα είναι η απάντηση που θα πάρετε από το σώμα σας. Δεν μπορείτε να ελέγξετε τι συνέβη στο παρελθόν, το οποίο διαμόρφωσε τον εγκέφαλο που έχετε σήμερα, προγραμμάτισε τα κύτταρα σας και προκάλεσε ορισμένα γονίδια να ενεργοποιηθούν.

Ωστόσο, έχετε τη δύναμη αυτήν την στιγμή να προχωρήσετε μπροστά επιλέγοντας πώς θέλετε να προσλαμβάνετε τα πράγματα και να ορίζετε τη συμπεριφορά σας, η οποία θα αλλάξει το μυαλό, τα κύτταρα και τα γονίδιά σας.

ΟΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΖΟΥΝ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥΣ ΟΝΤΑΣ ΣΕ ΜΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ “ΥΠΝΟΥ ΕΝΩ ΕΙΝΑΙ ΞΥΠΝΙΟΙ” (JOHN HIGGS)

 Οι περισσότεροι άνθρωποι ζουν τη ζωή τους όντας σε μια κατάσταση “ύπνου ενώ είναι ξύπνιοι” (JOHN HIGGS)

Ο Γκουρτζίεφ, επιβλητικός Ελληνοαρμένιος (πολιτογραφημένος Γάλλος) με εντυπωσιακό μουστάκι, που έδρασε από τις αρχές έως τα μέσα του 20ού αιώνα, πίστευε ότι οι περισσότεροι άνθρωποι ζουν τη ζωή τους όντας σε μια κατάσταση “ύπνου ενώ είναι ξύπνιοι”. Ήταν δυνατόν να αφυπνιστούν, δίδασκε ο Γκουρτζίεφ, και να μεταβούν σε μια κατάσταση συνείδησης την οποία βιώνουν συχνά οι διαλογιζόμενοι και οι αθλητές στην κορύφωση της δραστηριότητάς τους, αλλά είναι φοβερά δύσκολο να την περιγράψει κάποιος σε εκείνους που δεν την έχουν βιώσει. Συνεπάγεται σημαντική αύξηση της προσοχής, της ικανότητας κατανόησης, της δεξιότητας, της χειραφέτησης και της χαράς. Λέγεται μερικές φορές ότι διαφέρει από τη φυσιολογική συνείδηση όσο διαφέρει η κατάσταση του ξύπνου από τον ύπνο. Οι ψυχολόγοι αναγνωρίζουν όλο και ευρύτερα μια τέτοια κατάσταση του νου, την οποία αποκαλούν “ψυχολογική ροή”.

Είναι φοβερά δύσκολο και σπανίως καταφέρνει να φτάσει κάποιος σε αυτή την κατάσταση του νου. Το κλειδί, πίστευε ο Γκουρτζίεφ, ήταν η έντονη και παρατεταμένη αυτοσυγκέντρωση. Απαιτούσε αφοσίωση και δέσμευση από τους μαθητές του, στους οποίους ανέθετε κουραστικά καθήκοντα, π.χ. να κόψουν το γρασίδι με ένα μικρό ψαλίδι. Οι μαθητές έπρεπε να πιέζουν ψυχολογικά τον εαυτό τους να συνεχίσει να κόβει γρήγορα το γρασίδι, παρότι η μονοτονία αυτού του καθήκοντος εξωθούσε το Εγώ τους σε ανταρσία. Έτσι θα έφταναν στο επίπεδο αυτοσυγκέντρωσης που είναι αναγκαίο ώστε να ωθήσουν μια κατάσταση παρόμοια με της ψυχολογικής ροής, όπως πίστευε ο Γκουρτζίεφ. Ή, σύμφωνα με την ορολογία του, θα “αφυπνίζονταν πλήρως οι ανθρώπινες δυνατότητές τους”. Μπαίνουμε στον πειρασμό να αναρωτηθούμε μήπως τα αποτελέσματα θα ήταν παρόμοια αν οι μαθητές του Γκουρτζίεφ παρατούσαν το κόψιμο του γρασιδιού με το ψαλίδι και διάβαζαν τον Οδυσσέα έστω και για μερικές ώρες.

Ο Άγγλος συγγραφέας Κόλιν Γουίλσον, που το πρώτο βιβλίο του – The Outsider (Ο ξένος)- τον συνέδεσε με το λογοτεχνικό κίνημα των Οργισμένων Νέων της δεκαετίας του 1950, είχε βιώσει αυτή την κατάσταση. Όπως είχε προβλέψει ο Γκουρτζίεφ, τη δημιούργησε μια περίοδος έντονης αυτοσυγκέντρωσης. Την Πρωτοχρονιά του 1979 ο Γουίλσον οδηγούσε ένα αυτοκίνητο γεμάτο φοιτητές μετά από μια διάλεξη σε κάποια απομακρυσμένη περιοχή του Ντέβον. Χιόνιζε έντονα, και ο δρόμος ήταν εξαιρετικά επικίνδυνος. “Ήταν δύσκολο να δω πού τελείωνε ο δρόμος και πού άρχιζε το χαντάκι” θυμόταν ο Γουίλσον, “έτσι ήμουν υποχρεωμένος να οδηγώ με απόλυτη, υπέρμετρη προσοχή”. Μετά από είκοσι περίπου λεπτά οδήγησης χωρίς προβλήματα, ο Γουίλσον άρχισε να νιώθει ένα εντεινόμενο αίσθημα θερμότητας στο κεφάλι του. Αυτό εξελίχθηκε σε μια κατάσταση την οποία αποκάλεσε “κορύφωση επίγνωσης” και η οποία συνεχίστηκε και μετά το τέλος του ταξιδιού. “Οι δύο ώρες της μεγάλης συγκέντρωσης της προσοχής είχαν κατά κάποιον τρόπο “σταθεροποιήσει” τη συνείδησή μου σε ένα υψηλότερο επίπεδο επίγνωσης” έλεγε ο Γουίλσον. “Είχα επίσης μεγάλη αισιοδοξία, την πεποίθηση ότι τα περισσότερα ανθρώπινα προβλήματα οφείλονται στην ανεπαρκή κατανόηση, στη νωθρότητα, στην έλλειψη προσοχής και είναι εξαιρετικά εύκολο να τα ξεπεράσουμε με αποφασιστικότητα και προσπάθεια”. Μια περίοδος έντονης προσπάθειας και αυτοσυγκέντρωσης είχε ως αποτέλεσμα να δει ο Γουίλσον τον κόσμο με εντελώς διαφορετικό τρόπο.

 

 

Προσαρμογή στην απώλεια

«Οι απώλειες είναι η σκιά όλων των υπαρχόντων μας – υλικών και άυλων» – Carlos Sluzki, Οικογενειακός θεραπευτής

Πώς ερμηνεύουμε την απώλεια;
Στην απώλεια μπορούν να αποδοθούν πολλές διαφορετικές ερμηνείες και νοήματα. Είναι η στέρηση για κάτι που είχαμε και πλέον δεν έχουμε,  η αποτυχία μας να κρατήσουμε ή να αποκτήσουμε κάτι σημαντικό για εμάς ή να εκπληρώσουμε τους στόχους μας, η καταστροφή, η έκπτωση κάποιας διαδικασίας ή ιδιότητας, ο θάνατος.

Σε κάθε στάδιο της ζωής μας από την παιδική μέχρι την γεροντική μας ηλικία  βιώνουμε κάποιου είδους απώλεια, είτε απτή, όπως η απώλεια αγαπημένων μας προσώπων, είτε πιο άυλη αλλά εξίσου σημαντική, όπως για παράδειγμα η μη πραγματοποίηση των ονείρων μας, η κατάρρευση των ιδανικών μας.

Ακόμα και οι θετικές και ευχάριστες μεταβάσεις στην ζωή μας μας φέρνουν αντιμέτωπους  με αλλαγές και βάζουν σε δοκιμασία προϋπάρχουσες συνθήκες  που πρέπει να εναρμονιστούν με τα καινούργια δεδομένα. Η γέννηση ενός παιδιού, για παράδειγμα, μπορεί να είναι ένα πολύ ευχάριστο γεγονός, αλλά στερεί από τους γονείς του τις ελευθερίες που μέχρι πριν θεωρούσαν δεδομένες. «Όλες οι αλλαγές εμπεριέχουν την απώλεια, όπως και όλες οι απώλειες απαιτούν την αλλαγή.»

Αναγνωρίζοντας την καθολικότητα της απώλειας στην ανθρώπινη ζωή, αργά ή γρήγορα θα συνειδητοποιήσουμε ότι σε διαφορές χρονικές στιγμές η ζωή θα απαιτήσει από εμάς να αποχαιρετίσουμε κάθε ανθρωπινή σχέση που για εμάς είναι πολύτιμη και μοναδική, είτε λόγω απόστασης είτε λόγω  χρόνου είτε λόγου θανάτου. Κάθε μια από αυτές τις απώλειες έχει την δική της σημασία, κρύβει τον δικό της μοναδικό πόνο και έχει την δική της ένταση. Ο πόνος του θρήνου για όσα αγαπήσαμε και καλούμαστε κάποια στιγμή να στερηθούμε αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της πορείας της ζωήςμας και πολλές φορές μας αφήνει μπερδεμένους  και μας κάνει να νιώθουμε ανίκανοι να προχωρήσουμε στο επόμενο στάδιο, στο στάδιο της προσαρμογής στην απώλεια.

Ας δούμε λοιπόν κάποιες πρακτικές τεχνικές χειρισμού τις απώλειας που μπορούμε να αξιοποιήσουμε μετά την σημαντική απώλεια που θα κληθούμε να αντιμετωπίσουμε.

– Βρείτε χρόνο να έρθετε σε επαφή με τα συναισθήματα σας. Εξασφαλίστε χρόνο για ενδοσκόπηση. Η κατανόηση των συναισθημάτων σας μπορεί να φανεί λυτρωτική σε περιόδους αλλαγών και σημαντικών εμπειριών στην ζωή σας.

– Βρείτε υγιείς τρόπους για να μειώσετε το στρες. Κάθε είδους αλλαγές είναι στρεσογόνες. Αναζητήστε δημιουργικούς τρόπους να αντεπεξέλθετε στο στρες της αλλαγής, όπως μέσω κάποιας δραστηριότητας που σας χαλαρώνει και σας ευχαριστεί, μέσω σωματικής άσκησης.

– Αποδώστε νόημα στην απώλεια. Επιτρέψτε στον εαυτό σας να σας απασχολήσει η απώλεια. Με το να προσπαθείτε να διώξετε από το μυαλό σας τις επώδυνες σκέψεις γύρω από την απώλεια, καταφέρνετε να τις διογκώσετε και να τους δώσετε περισσότερη δύναμη. Κατανοείστε την απώλεια δίνοντας το προσωπικό σας νόημα εναρμονισμένο στην προσωπική σας εμπειρία.

– Μιλήστε σε κάποιον.  Στρέψτε την προσοχή σας σε ανθρώπους- συγγενείς, φίλους, ψυχοθεραπευτές- που είναι πρόθυμοι να ακούσουν αυτό που θέλετε να μοιραστείτε μαζί τους χωρίς να σας επιβάλουν έναν δικό τους τρόπο σκέψης. Δεχτείτε την ειλικρινή προθυμία τους και το ενδιαφέρον τους να σας ακούσουν και να σας συμπαρασταθούν.

– Δώστε στον εαυτό σας την ευκαιρία να αλλάξει. Οι απώλειες ανθρώπων που παίζουν σημαντικό ρολό στην ζωή μας μας κάνουν να αποκτούμε νέες οπτικές, μας αλλάζουν. Ανακαλύψτε τις δυνατότητες και τις ευκαιρίες που σας δίνονται μέσα από αυτές τις αλλαγές ώστε να γίνετε πιο ώριμοι και να γνωρίσετε καλύτερα τον εαυτό σας.

– Επωφεληθείτε από την απώλεια. Επαναπροσδιορίστε τις προτεραιότητες της ζωής σας και χρησιμοποιείστε αυτά που σας δίδαξε η απώλεια σε μελλοντικές καταστάσεις που θα βιώσετε. Πλησιάστε άλλους ανθρώπους με παρόμοιες ανάγκες με τις δικές σας ώστε οι σκέψεις σας να εκφραστούν και να αλληλοβοηθηθείτε.

Η προσαρμογή στην απώλεια είναι ένα ταξίδι, που μας φέρνει αντιμέτωπους με έναν νέο κόσμο, νέες προοπτικές, νέες καταστάσεις που πρέπει να εξερευνήσουμε,  από το οποίο δεν θα επιστέψουμε ποτέ ίδιοι με πριν. «Είτε μας αρέσει είτε όχι, μετά από μια σημαντική απώλεια δεν θα γίνουμε ποτέ ξανά «ο παλιός μας εαυτός», ωστόσο με προσπάθεια μπορούμε να ξαναχτίσουμε μια ταυτότητα που να ταιριάζει στον νέο μας ρόλο.»

Συγγραφή Άρθρου

Τσιούλου Χριστίνα

tsioulou christinaΨυχολόγος, απόφοιτη του Τμήματος Ψυχολογίας του Α.Π.Θ.
Ειδίκευση στην Κλινική Ψυχοπαθολογία.

E-mail: tsioulou22@gmail.com

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο

Pink Floyd

Κατηγορίες: Χωρίς κατηγορία | Γράψτε σχόλιο