Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ 19ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (ΜΑΡΑΣΛΕΙΟΥ)

Το 19ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης βρίσκεται στην οδό Αλεξανδρείας 93, στο οικοδομικό τετράγωνο που περιλαμβάνεται μεταξύ των οδών Κρήτης, Ζ. Παπαντωνίου, Χρ. Χρηστοβασίλη και Αλεξανδρείας. Στεγάζεται σε ένα κτιριακό συγκρότημα του τέλους του 19ου αι., το οποίο το 1992 με απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού κηρύχτηκε διατηρητέο, και αποτελείται από ένα κεντρικό διώροφο κτίριο, όπου σήμερα συστεγάζεται το 19ο Λύκειο Θεσσαλονίκης, και ένα μονώροφο κτίριο, το οποίο καταλαμβάνει όλην την επί της οδού Κρήτης πλευρά του οικοδομικού τετραγώνου, όπου στεγάζεται το 19ο Γυμνάσιο.

Η ιστορία: στο τέλος του 19ου αι. η Θεσσαλονίκη, υπό Οθωμανική ακόμη κατοχή, βρίσκεται σε οικονομική άνθηση με πλήθος τεχνικών έργων εν εξελίξει, κυρίως στο λιμάνι και το σιδηρόδρομο, με υποκαταστήματα ελληνικών και ξένων τραπεζών και εμπορικών οίκων, με πολυκαταστήματα και με εκπαιδευτήρια όλων των βαθμίδων και όλων των εθνοτήτων που ζούσαν τότε στην πόλη. Την έλλειψη ενός σχολείου της ελληνικής κοινότητας της πόλης με καθαρά οικονομικό προσανατολισμό, ώστε να εκπαιδεύσει ανθρώπινο δυναμικό ικανό να στελεχώσει την οικονομική δραστηριότητα, προσπάθησε να καλύψει ο καταγόμενος από την επαρχία Βοΐου του νομού Κοζάνης ιερομόναχος Στέφανος Νούκας, ο οποίος το 1895 ιδρύει σχολείο με την ονομασία «Ελληνογαλλικόν Εμπορικόν και Πρακτικόν Λύκειον Στ. Νούκας», για τη στέγαση του οποίου κτίζει διδακτήριο στην ταχέως αναπτυσσόμενη εκτός των τειχών ανατολική πλευρά της πόλης, στη σημερινή οδό Αλεξανδρείας.

Το Μαράσλειο Εμπορικό και Πρακτικό Λύκειο Στ. Νούκα

Το διδακτήριο ολοκληρώνεται με δωρεά του Γρ. Γρ. Μαρασλή ύψους 1160 τουρκικών λιρών και του Δημ. Σγούτα ύψους 22549 γαλλικών φράγκων. Από το 1905 το σχολείο σε ένδειξη ευγνωμοσύνης προς το μεγάλο ευεργέτη του, Γρ. Γρ. Μαρασλή, προσθέτει στον τίτλο του την επωνυμία «Μαράσλειον».

Μαρμάρινη στήλη με τα ονόματα των μεγάλων ευεργετών

Το 1905 το κτίριο, ως περιουσιακό στοιχείο, μεταβιβάζεται από τον Στ. Νούκα στον «Εν Αθήναις Σύλλογον προς διάδοσιν των Ελληνικών γραμμάτων», ένα πολιτιστικό σωματείο που ιδρύθηκε το 1869 με σκοπό τη διάδοση της ελληνικής παιδείας και το συντονισμό της εκπαιδευτικής δραστηριότητας στις ελληνικές κοινότητες της Οθωμανικής αυτοκρατορίας, στον οποίο ανήκει και σήμερα. Από τη δεύτερη δεκαετία του 20ου αι. η διαχείριση αρχικά και η ιδιοκτησία του εκπαιδευτηρίου στη συνέχεια περνά στο διευθυντή του, διδάκτορα των Μαθηματικών, Θ. Νάτσινα. Το σχολείο παραμένει στο κτίριο του Μαρασλείου μέχρι το 1932, οπότε μεταστεγάζεται.

Στο κενό πλέον κτίριο εγκαθίσταται την επόμενη χρονιά το νεοϊδρυμένο Β΄Γυμνάσιον Θηλέων Θεσσαλονίκης, το οποίο προσθέτει στον τίτλο του το προσωνύμιο Μαράσλειο. Το νέο σχολείο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης για κορίτσια, απαραίτητο, για να αποσυμφορήσει το μοναδικό μέχρι τότε Γυμνάσιο Θηλέων της πόλης, στην οδό Εθνικής Αμύνης, και να καλύψει τις ανάγκες της ανατολικής πλευράς της πόλης, δείχνει ήδη την κοινωνική μεταστροφή: όλο και περισσότερα κορίτσια ολοκληρώνουν πλέον τη μόρφωσή τους στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, όλο και περισσότερα κορίτσια στρέφονται στην εργασία έξω από το σπίτι και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.

Το σχολικό έτος 1962-63 το Β΄ Γυμνάσιο Θηλέων λόγω του πολύ μεγάλου αριθμού μαθητριών διχοτομείται.

Β΄ Γυμνάσιο Θηλέων. Τελειόφοιτες του 1938

 

Β΄Γυμνάσιο Θηλέων. Τελειόφοιτες του 1938

(Πρωτότυπη φωτογραφία)

Β΄Γυμνάσιο Θηλέων χορωδία, 2.4.1950

Το θυγατρικό σχολείο είναι το Ζ΄ Γυμνάσιο Θηλέων που συστεγάζεται με το Β΄ Γυμνάσιο Θηλέων μέχρι το σχολικό έτος 1969-70. Τη χρονιά αυτή το Β΄ Γυμνάσιο Θηλέων μεταστεγάζεται στο ιδιόκτητο κτήριό του στην οδό Θ. Σοφούλη, όπου λειτουργεί ως σήμερα με την ονομασία 14ο Γυμνάσιο και 14ο Λύκειο Θεσσαλονίκης.

Το Ζ΄ Γυμνάσιο Θηλέων

Ζ΄Γυμνάσιο Θηλέων Παρέλαση Οκτώβρης 1963

 

Το Ζ΄ Γυμνάσιο Θηλέων παραμένει στο κτήριο της οδού Αλεξανδρείας 93. Το 1976 ακολουθώντας την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση διαιρείται σε τριετές γυμνάσιο και τριετές λύκειο. Έτσι προκύπτουν το Ζ΄ Γυμνάσιο Θηλέων και το Ζ΄ Λύκειο Θηλέων Θεσσαλονίκης,

τα οποία το 1980, όται όλα τα σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα γίνονται μικτά,ονομάζονται 19ο Γυμνάσιο και 19ο Λύκειο Θεσσαλονίκης.

Η συνεχής αύξηση των μαθητών του 19ου Γυμνασίου οδηγεί στη διχοτόμηση του. Έτσι, το 1983 δημιουργείται το 35ο Γυμνάσιο, θυγατρικό του 19ου Γυμνασίου, το οποίο στεγάζεται στο Σγούτειο και το οποίο το 1988 μετονομάζεται σε 9ο Γυμνάσιο.

Το 9ο Γυμνάσιο και το 9ο Λύκειο που προκύπτει από τη διχοτόμηση του 19ου Λυκείου το 1986, μεταφέρονται το 1988 στο ιδιόκτητο διδακτήριο στη γωνία των οδών Δελφών και Π. Συνδίκα.

Τα σχολεία που είχαν την ονομασίες  9ο Γυμνάσιο και 9ο Λύκειο, ήταν αυτά που στεγάζονταν στο σχολικό συγκρότημα στην Κηφισιά και τα οποία αργότερα μετονομάστηκαν σε 5ο Γυμνάσιο και 5ο Λύκειο Καλαμαριάς. Έτσι, η ονομασία 9ο Γυμνάσιο δίνεται στο 35ο Γυμνάσιο, το θυγατρικό του 19ου Γυμνασίου και η ονομασία 9ο Λύκειο δίνεται στο θυγατρικό του 19ου Λυκείου.

Η τελευταία διχοτόμηση του 19ου Γυμνασίου γίνεται το 1992. Από αυτήν προκύπτει το 33ο Γυμνάσιο που στεγάζεται στο Σγούτειο μαζί με το 26ο Λύκειο, θυγατρικό του 19ου Λυκείου.

Το σχολικό έτος 2006-2007 ενοποιούνται το 33ο Γυμνάσιο με το 19ο Γυμνάσιο με την ονομασία 19ο Γυμνάσιο.

19ο Γυμνάσιο, 1986, χωρίς ποδιές τα κορίτσια, χωρίς πηλίκια τα αγόρια

19ο Γυμνάσιο, εκδήλωση για την ειρήνη,1996

Ευχαριστούμε τη συνάδελφο Φρειδερίκη Φαντίδου-Σιδηροπούλου για το υλικό που μας παραχώρησε
από το βιβλίο της:

«Αλεξανδρείας 93»

3 σχόλια

kristina xanthopla · 07/12/2014 στο 8:51 μμ

Υπέροχη περιγραφή!!!!! Ο καθένας που θα ψάξει για την ιστορία αυτού του σχολείου, σίγουρα θα μάθει και θα πάρει περισσότερα!!!!!!

Αλικη-Μαρια Κυριλλιδου · 09/11/2015 στο 2:15 μμ

Υπέροχη περιγραφή του σχολείου μας όποιος την διαβάσει θα μάθει πολλά για το σχολείο μας!!!

ΣΟΦΙΑ ΜΑΡΑΤΟΥ · 04/01/2016 στο 3:55 μμ

Μπράβο για το φωτογραφικό υλικό τόσο ρομαντικά δοσμένο, μπράβο και για την εύστοχη οργάνωση των πληροφοριών!

Αφήστε μια απάντηση

Top
 
Μετάβαση σε γραμμή εργαλείων